II OSK 526/18

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2020-01-17

Skład orzekający: Paweł Miładowski, Roman Ciąglewicz, Marcin Kamiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy obiekt budowlany posadowiony na bloczkach betonowych (cegłach), o powierzchni 20 m², przeznaczony do rekreacji indywidualnej, wzniesiony w 2012 r. bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, może zostać zalegalizowany, jeśli dla tej inwestycji wydano decyzję odmawiającą ustalenia warunków zabudowy?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że budynek rekreacji indywidualnej o powierzchni 20 m², wzniesiony w 2012 r. bez wymaganego pozwolenia na budowę, stanowi samowolę budowlaną. Brak uzyskania decyzji o warunkach zabudowy uniemożliwia legalizację takiej samowoli, co uzasadnia wydanie nakazu rozbiórki. Sąd podkreślił, że trwałe związanie z gruntem nie jest determinowane wyłącznie istnieniem tradycyjnych fundamentów, a obiekt nie może być łatwo przeniesiony ani nie ma charakteru tymczasowego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki budynku rekreacji indywidualnej o powierzchni 20 m², wzniesionego w 2012 r. bez wymaganego zgłoszenia lub pozwolenia na budowę. Organ nadzoru budowlanego wydał nakaz rozbiórki po uzyskaniu decyzji odmawiającej ustalenia warunków zabudowy dla tej inwestycji. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, a następnie Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną skarżącego, który kwestionował kwalifikację obiektu jako budynku, jego trwałe związanie z gruntem oraz prawidłowość postępowania dowodowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Paweł Miładowski (spr.) Sędziowie sędzia NSA Roman Ciąglewicz sędzia del. WSA Marcin Kamiński Protokolant starszy asystent sędziego Tomasz Szpojankowski po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2020 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej I. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 22 listopada 2017 r. sygn. akt II SA/Sz 806/17 w sprawie ze skargi I. P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę kasacyjną. Wyrokiem z dnia 22 listopada 2017 r., sygn. akt II SA/Sz 806/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę skarżącego na zaskarżoną decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zwanego dalej "WINB", [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki. W uzasadnieniu wyroku Sąd przytoczył następujące okoliczności faktyczne i prawne sprawy. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2017 r., nr [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, zwany dalej "PINB", w K., na podstawie art. 49b ust. 1 Prawa budowlanego, nakazał I. P. i P. P. rozbiórkę budynku rekreacji indywidualnej, wykonanego w miejscowości P., gmina B., działka nr [...], bez wymaganego prawem zgłoszenia. W związku z pismem Najwyższej Izby Kontroli dotyczącym nieruchomości zlokalizowanych w obszarze pasa chronionego (poldery narażone na niebezpieczeństwo powodzi) PINB podjął czynności kontrolne na ww. działce. W trakcie postępowania wyjaśniającego PINB ustalił, że znajduje się na niej budynek letniskowy o powierzchni mniejszej niż 35 m2 (o wymiarach 5 m x 4 m). Budynek ten zrealizowany został w 2012 r. bez wymaganego zgłoszenia, a więc w warunkach samowoli budowlanej. W trakcie postępowania PINB uzyskał decyzję Wójta Gminy B. z dnia [...] sierpnia 2016 r., nr [...], odmawiającą ustalenia warunków zabudowy dla ww. budynku. W tej sytuacji PINB wydał nakaz rozbiórki. Odwołanie od ww. decyzji wniósł skarżący, kwestionując kwalifikację ww. obiektu jako budynku letniskowego oraz wskazując, że nie jest to obiekt związany z gruntem. Zaskarżoną decyzją [...] WINB utrzymał w mocy ww. decyzję o nakazie rozbiórki. Organ odwoławczy wskazał na ustalenia stanu faktycznego, w szczególności na ww. decyzję o odmowie ustalenia warunków zabudowy, która w jego ocenie w okolicznościach tej sprawy stanowi przeszkodę do przeprowadzenia procedury legalizacyjnej. Ponadto WINB, ustosunkowując się do odwołania, wskazał, że podczas kontroli ustalono, iż przedmiotem postępowania jest budynek; zaś jego posadowienie na bloczkach betonowych nie ma wpływu na kwalifikację ww. obiektu jako budynku. W orzecznictwie sądów administracyjnych cecha "trwałego związania z gruntem" sprowadza się do posadowienia obiektu budowlanego na tyle trwale, aby zapewnić jego stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym, mogącym go zniszczyć lub spowodować przesunięcie lub przemieszczenie w inne miejsce (por. wyrok NSA z 7 czerwca 2013 r., II OSK 315/12). Zatem stanowisko skarżącego wskazującego, że skoro przedmiotowy domek stoi na cegłach to nie posiada fundamentów, w ocenie WINB, nie jest zgodne z przepisami prawa oraz stanowiskiem sądów administracyjnych. Posadowienie budynku na fundamentach punktowych wykonanych z bloczków betonowych, kwalifikuje ten obiekt pod definicję budynku, gdyż technologia uformowania fundamentu nie zmienia charakteru obiektu budowlanego jako budynku. Odnosząc się zaś do zarzutu strony, że ww. decyzja o odmowie ustalenia warunków zabudowy nie może mieć wpływu na skuteczność zaskarżonej decyzji, gdyż dotyczyła ona "budynku wydanego w warunkach samowoli budowlanej: domek letniskowy", a przedmiotowy obiekt znajdujący się na ww. działce nie jest tego typu budynkiem, organ II instancji wyjaśnił, że dokumentacja zgromadzona w sprawie potwierdza, że na tej działce znajduje się jeden budynek rekreacji indywidualnej, o powierzchni 20 m², w odniesieniu do którego organ powiatowy wszczął postępowanie w sprawie i w stosunku do którego Wójt Gminy B. wydał decyzję o odmowie ustalenia warunków zabudowy. Powyższą decyzję zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skarżący, podnosząc zarzuty dotyczące naruszenia: - art. 3 pkt 1 oraz art. 3 pkt 2 w zw. z art. 29 ust. 2a w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 1 oraz dalszych w zw. z art. 49 Prawa budowlanego przez błędną kwalifikację obiektu posadowionego na ww. działce, stanowiącej własność odwołującego, jako budynku rekreacji indywidualnej, z uwagi na niezgodne ze stanem faktycznym założenie, iż wypełnia on definicję art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego, podczas gdy w rzeczywistości przedmiotowy obiekt nie jest trwale związany z gruntem, bowiem nie posiada on fundamentów, czego organ nie zbadał w sposób prawidłowy w prowadzonym postępowaniu dowodowym, zakładając błędnie, iż powstał on w warunkach samowoli budowlanej, wydając w skutek tego decyzję nieodpowiadającą prawu; - art. 7, art. 77 art. 107 w związku z art. 8 i art. 10 K.p.a. przez oparcie rozstrzygnięcia na niepełnym materiale dowodowym, co wynikało z odstąpienia od powołania biegłego celem sporządzenia ekspertyzy co do sposobu posadowienia obiektu budowlanego, pomimo że stanowi to materię wymagającą wiadomości specjalnych oraz przekroczenie przez organ granic swobodnej oceny dowodów i przez to ustalenie, iż przedmiotowy obiekt wypełnia definicję zawartą w art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego, a zatem, że jest trwale związany z gruntem oraz posiada fundamenty. Zdaniem strony przedmiotowy obiekt posadowiony jest na cegłach, nie posiada fundamentów, oraz zajmuje powierzchnię 25 m², która nie pozwala na zakwalifikowanie tego obiektu jako budynku rekreacji indywidualnej, lecz tymczasowego obiektu budowlanego, mimo, że obiekt ten przeznaczony jest do jego czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej i nie posiada cech typowych dla budynków, pozwalających mu skutecznie przeciwstawić się siłom przyrody, mogącym zaistnieć na przedmiotowym terenie. W odpowiedzi na skargę WINB wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 22 listopada 2017 r., sygn. akt II SA/Sz 806/17, oddalił skargę. Wskazał, że skarżący nie legitymował się ani pozwoleniem, ani zgłoszeniem na wykonanie ww. obiektu. Sąd wyjaśnił, że, uwzględniając stan prawny z daty budowy przedmiotowego budynku, jego realizacja wymagała uzyskania pozwolenia na budowę. Wbrew stanowisku organów w sprawie nie miał zastosowania art. 29 ust. 1 pkt 2a Prawa budowlanego w brzmieniu z 2015 r. Sąd wyjaśnił, że obiekty służące rekreacji indywidualnej i to zarówno budynki, jak i tymczasowe obiekty budowlane, wznoszone w roku 2012 wymagały uzyskania pozwolenia na budowę. Dlatego w sprawie nie miał zastosowania art. 49b Prawa budowlanego, lecz – art. 48 Prawa budowlanego. Z porównania treści art. 48 i art. 49b Prawa budowlanego wynika zaś, że zarówno obiekt budowlany wzniesiony bez zgłoszenia, jak i bez pozwolenia na budowę może zostać zalegalizowany, jeżeli jego lokalizacja jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego. W razie braku takiej zgodności organ zobowiązany jest nakazać rozbiórkę. W sytuacji zatem, gdy skarżący nie przedłożył organowi nadzoru decyzji ustalającej warunki zabudowy dla samowolnie wzniesionego obiektu budowlanego, to niezależnie od tego, który przepis należało w sprawie zastosować, skutkowałoby to wydaniem w sprawie tożsamego rozstrzygnięcia, mianowicie nakazu rozbiórki. Stąd dostrzeżony przez Sąd błąd organów polegający na zastosowaniu błędnej podstawy prawnej decyzji – pozostaje bez wpływu na wynik sprawy. W ocenie Sądu, zasadnie organy nadzoru przyjęły, że realizacja przedmiotowego obiektu budowlanego odbyła się w warunkach samowoli budowlanej. Legalizacja wskazanej samowoli okazała się niemożliwa, inwestor nie uzyskał decyzji ustalającej warunki zabudowy. W tych okolicznościach organy trafnie uznały, że konieczne stało się wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę przedmiotowego obiektu budowlanego, gdyż przepisy prawa w takiej sytuacji nie przewidują innej możliwości. Ponadto ww. decyzja o odmowie ustalenia warunków zabudowy dotyczy przedmiotowego obiektu, którego rozbiórkę nakazał PINB, gdyż, jak wynika z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy, na ww. działce znajduje się jeden budynek rekreacji indywidualnej, o powierzchni 20 m², a ponadto pojęcie "budynek letniskowy", użyte w ww. decyzji o odmowie ustalenia warunków zabudowy, jest pojęciem tożsamym z pojęciem "budynku rekreacji indywidualnej" na gruncie przepisów szeroko rozumianego prawa budowlanego. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku opartą na przesłankach z art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", złożył skarżący, wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie prawa materialnego, tj. - art. 28 Prawa budowlanego w brzmieniu z 2012 r. przez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że postawienie przedmiotowego obiektu budowlanego stanowiło rozpoczęcie procesu inwestycyjnego – robót budowlanych, które w stanie faktycznym sprawy wymagało uzyskania pozwolenia na budowę, a w konsekwencji niewłaściwe jego zastosowanie; - art. 29 ust. 1 pkt 2 oraz pkt 12 w zw. z art. 3 pkt 1, 2 i 5 Prawa budowlanego w brzmieniu z 2012 r. przez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że ww. obiekt budowlany nie spełnia przesłanek uznania go za altanę, bądź wolnostojący parterowy budynek gospodarczy o powierzchni zabudowy do 25 m2, w sytuacji gdy łączna liczba obiektów na działce nie przekracza dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki, i błędne zakwalifikowanie go jako obiekt budowlany służący rekreacji indywidualnej, w szczególności gdy obiekt ten ma charakter obiektu tymczasowego, w rozumieniu art. 3 pkt. 5 ww. ustawy; - art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego w brzmieniu po wejściu w życie zmian wynikających z ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw przez jego błędną wykładnię polegająca na uznaniu, że postawienie przez skarżącego wolnostojącego parterowego budynku gospodarczego o powierzchni zabudowy do 20 m2, w sytuacji gdy łączna liczba obiektów na działce nie przekracza dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki, stanowi samowolę budowlaną uzasadniającą wydanie nakazu rozbiórki, co doprowadziło do błędnego zastosowania ww. przepisu przez Sąd. Ponadto zarzucono naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. - art. 1 § 1 i 2 p.p.s.a. oraz art. 3 § 1 p.p.s.a. przez nienależyte wykonanie obowiązku kontroli w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. przez wadliwe uzasadnienie zaskarżonego wyroku, nieodpowiadające wymogom art. 141 § 4 p.p.s.a., polegające na całkowitym braku rozpoznania i dokonania oceny prawnej podniesionego przez skarżącego w skardze zarzutu naruszenia przez organ art. 7, art. 77 art. 107 w związku z art. 8 i art. 10 K.p.a., przez oparcie rozstrzygnięcia na niepełnym materiale dowodowym, co wynikało z odstąpienia od powołania biegłego celem sporządzenia ekspertyzy co do sposobu posadowienia obiektu budowlanego, pomimo że stanowi to materię wymagającą wiadomości specjalnych oraz przekroczenie przez organ granic swobodnej oceny dowodów i przez to ustalenie, iż przedmiotowy obiekt wypełnia definicję zawartą w art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego, a zatem, że jest trwałe związany z gruntem oraz posiada fundamenty, podczas gdy w rzeczywistości posadowiony jest na cegłach, nie posiada fundamentów, oraz zajmuje powierzchnię 20 m2, nie pozwalającą na jego kwalifikację jako budynku rekreacji indywidualnej, a nie zgodnie ze stanem faktycznym jako tymczasowego obiektu budowlanego, pomimo, iż obiekt ten przeznaczony jest w istocie do jego czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, oraz nie posiada cech typowych dla budynków, pozwalających mu skutecznie przeciwstawić się siłom przyrody, mogącym zaistnieć na przedmiotowym terenie, czego organ w prawidłowy sposób nie zbadał i w skutek czego wydał decyzję o rozbiórce nieodpowiadającą prawu, a także nieustosunkowanie się przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w uzasadnieniu wyroku do tych zarzutów; - art. 1 § 1 i 2 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 84 oraz art. 107 § 3 K.p.a. w zw. z art. 3 pkt 1, 2 i 5 w zw. z art. 29 ust. 2 oraz art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego w brzmieniu z 2012 r. przejawiające się tym, że Sąd w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej nie zastosował środka określonego w ustawie, mimo że zebrany przez organ materiał dowodowy okazał się być niewystarczający i budzący wątpliwości, które przy uzupełnieniu materiału dowodowego, mogły przechylić szalę na korzyść skarżącego. Sąd przyjął uzasadnienie organu oparte głównie o materiał dowodowy świadczący na niekorzyść skarżącego. Sąd nie dostrzegł, że materiał ten mógłby zostać uzupełniony o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania strony na okoliczność ustalenia przez niego sposobu korzystania ze spornego obiektu oraz dowodu z opinii biegłego na okoliczność ustalenia czy przedmiotowy, sporny obiekt budowlany jest trwale związany z gruntem, jego powierzchni, sposobu posadowienia, jego trwałości technicznej pozwalającej mu w sposób skuteczny przeciwstawiać się wszelkim siłom przyrody mogącym zaistnieć na przedmiotowym terenie, co doprowadziło do oddalenia skargi oraz nieuchylenia decyzji organów obu instancji, pomimo, iż decyzje te zostały wydane bez zebrania i rozważenia pełnego materiału dowodowego; - art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 141 § 4 tej ustawy wobec nieprzedstawienia w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku takich ustaleń i dowodów, jakie mogłyby przemawiać za oddaleniem skargi oraz wobec całkowicie dowolnego ustalenia, że ww. obiekt budowlany jest obiektem budowlanym służący rekreacji indywidualnej mimo, że skarżący okoliczność tą kwestionował i wskazywał na konieczność uzupełnienia postępowania dowodowego w tym zakresie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Wobec tego, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a., a nadto nie zachodzi również żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku Sądu pierwszej instancji, Naczelny Sąd Administracyjny dokonał takiej kontroli zaskarżonego wyroku jedynie w zakresie wyznaczonym podstawami skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie za niezasadne uznał zarzuty skargi kasacyjnej naruszenia prawa materialnego i procesowego. Wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej Sąd I instancji trafnie ocenił, że przedmiotowy budynek został zrealizowany bez pozwolenia na budowę. Z istoty Prawa budowlanego wynika, że kwalifikacja prawna działań inwestora powinna być dokonywana w oparciu o stan prawny obowiązujący w dacie realizacji inwestycji. Zgodnie z ogólną zasadą Prawa budowlanego wynikającą z art. 28 ust. 1 tej ustawy w brzmieniu z daty realizacji przedmiotowego budynku (2012 r.), roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31. W dacie realizacji przedmiotowej budynku nie obowiązywały zaś przepisy, które pozwalałyby na realizację budynku rekreacji indywidualnej bez pozwolenia na budowę. Wskazywane w skardze kasacyjnej przepisy art. 29 ust. 1 pkt 2 oraz pkt 12 Prawa budowlanego nie dotyczyły budynków rekreacji indywidualnej, czy też budynków letniskowych. Stosowna zmiana przepisów w tym zakresie nastąpiła w dniu wejścia w życie ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r. poz. 443), tj. w dniu 28 czerwca 2015 r., co zasadniczo nie ma znaczenia dla kwalifikacji prawnej działań inwestora jako typowej samowoli budowlanej. Jednocześnie w skardze kasacyjnej nie podważono skutecznie ustaleń w sprawie co do daty powstania przedmiotowego obiektu budowlanego, jak i jego kwalifikacji prawnej jako budynku letniskowego. Stąd niewadliwie Sąd I instancji ocenił, że postępowanie w niniejszej sprawie powinno toczyć w trybie art. 48 Prawa budowlanego, a nie – 49b tej ustawy. Nie zasługuje na aprobatę argumentacja skargi kasacyjnej wskazująca, że w sprawie błędnie przyjęto, iż przedmiotowy obiekt budowlany nie spełnia przesłanek uznania go za altanę, bądź wolnostojący parterowy budynek gospodarczy o powierzchni zabudowy do 25 m2. Swoją argumentację w tym zakresie strona skarżąca wiąże ze sposobem posadowienia przedmiotowego budynku, a mianowicie jako budynku nietrwale związanego z gruntem. Jednak ta okoliczność zasadniczo nie ma znaczenia dla ustalenia sposobu użytkowania przedmiotowego obiektu budowlanego jako letniskowego, czy też dla uznania, że mamy w niniejszej sprawie do czynienia w ogólności z budynkiem. Jak bowiem niewadliwie ocenił Sąd I instancji, organy nadzoru budowlanego trafnie oceniły, że o braku trwałego związania z gruntem nie świadczy fakt posadowienia ww. inwestycji na bloczkach betonowych (cegłach). Istnienie fundamentów nie jest jedynym wyznacznikiem kwalifikacji prawnej budynku jako trwale związanego z gruntem, ponieważ aktualnie dostępne środki techniczne pozwalają także na zastosowanie innych rozwiązań technicznych pozwalających na trwałe związanie obiektu budowlanego z gruntem. Chodzi bowiem o to aby obiekt budowlany opierał się naturalnym siłom przyrody, na co też wielokrotnie wskazywano w ugruntowanym orzecznictwie, jeśli chodzi o kwalifikację w zakresie trwałego związania z gruntem. Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie i kategorycznie wypowiadał się, że cecha "trwałego związania z gruntem" sprowadza się do posadowienia obiektu na tyle trwale, by zapewnić mu stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym, mogącym go zniszczyć lub spowodować przesunięcie czy przemieszczenie na inne miejsce. Strona skarżąca nie wykazała zaś aby przedmiotowy obiekt budowlany można było przenieść w inne miejsce w łatwy sposób, czy też aby był to obiekty typu kontenerowego z reguły konstrukcyjnie przeznaczony do łatwego przemieszczania. Ponadto w sprawie nie wykazano aby ustalenia w tym zakresie wymagały uzyskania opinii biegłego, tym bardziej, że kontroli dokonał organ wyspecjalizowany; jak i aby wymagane było przeprowadzenie dowodu z przesłuchania strony. Skarżący był obecny podczas kontroli nieruchomości i nie wniósł żadnych zastrzeżeń do protokołu. Ponadto skarżący w celu legalizacji przedmiotowego obiektu budowlanego wystąpił do właściwego organu o warunki zabudowy dla inwestycji pod nazwą "budynek wybudowany w warunkach samowoli budowlanej: domek letniskowy", a nie innego rodzaju obiektu budowlanego. Także okres istnienia przedmiotowego obiektu na nieruchomości świadczy, że nie mamy do czynienia z obiektem tymczasowym (art. 3 pkt 5 Prawa budowlanego). Nie wykazano też aby przedmiotowy obiekt budowlany był przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także, o czym już wyżej była mowa, aby obiekt ten był niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe. Dlatego nie podważono skutecznie w skardze kasacyjnej kwalifikacji przedmiotowego obiektu budowlanego jako budynku, o jakim mowa w art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego. W konsekwencji nie wykazano z jakich względów przedmiotowy obiekt budowlany należałoby uznać za altanę bądź budynek gospodarczy, a nie – budynek letniskowy. Nie wystarczy w tym zakresie wskazanie, że skarżący negował kwalifikację przedmiotowego obiektu budowlanego, skoro w sprawie oceniono z jakich względów przedmiotowy obiekt należało zakwalifikować jako budynek. Ponadto niezależnie od wskazywanej przez skarżącego kwalifikacji przedmiotowego obiektu budowlanego, jego legalizacja bez względu na zastosowany tryb postępowania (art. 48 bądź art. 49b Prawa budowlanego) i tak wymagałaby zgodności z przepisami ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W tej zaś sprawie skarżący uzyskał decyzję o odmowie ustalenia warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji. Jeżeli zaś twierdzi, że decyzja ta dotyczyła innego budynku, to i tak w sprawie, a najpóźniej na etapie rozpatrywania skargi kasacyjnej, nie wykazano aby przedmiotowy obiekt budowlany był zgodny z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego. Tym samym niewadliwie Sąd I instancji ocenił, że legalizacja wskazanej samowoli okazała się niemożliwa, ponieważ inwestor nie uzyskał decyzji ustalającej warunki zabudowy. Takie zaś okoliczności uprawniały organy nadzoru budowlanego do wydania nakazu rozbiórki. Dlatego zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia art. 28 Prawa budowlanego w brzmieniu z 2012 r.; art. 29 ust. 1 pkt 2 oraz pkt 12 w zw. z art. 3 pkt 1, 2 i 5 Prawa budowlanego w brzmieniu z 2012 r.; art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego w brzmieniu po wejściu w życie zmian wynikających z ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw; art. 1 § 1 i 2 p.p.s.a. oraz art. 3 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a.; art. 1 § 1 i 2 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 84 oraz art. 107 § 3 K.p.a. w zw. z art. 3 pkt 1, 2 i 5 w zw. z art. 29 ust. 2 oraz art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego w brzmieniu z 2012 r. ; a także art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 141 § 4 tej ustawy nie zawierają usprawiedliwionych podstaw. Z tych względów, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło