III SA/Lu 862/14

WyrokWSA w Lublinie2015-01-15

Skład orzekający: Marek Zalewski, Jadwiga Pastusiak, Grzegorz Wałejko

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy opinia biegłego sporządzona po wydaniu ostatecznej decyzji, która stwierdza, że dokumenty celne zostały sfałszowane i podpis na zgłoszeniu celnym nie jest autentyczny, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania podatkowego na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej?
Ratio decidendi
Opinia biegłego sporządzona po wydaniu ostatecznej decyzji nie może stanowić podstawy do wznowienia postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, ponieważ warunkiem wznowienia jest, aby nowe okoliczności faktyczne lub dowody istniały w dniu wydania decyzji, a nie powstały po tym terminie. Sąd oddalił skargę, uznając, że nie zaistniała wskazana przez skarżącego przesłanka wznowienia postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący A. D. wniósł o wznowienie postępowania podatkowego zakończonego ostateczną decyzją Naczelnika Urzędu Celnego z 2011 r. określającą kwotę długu celnego z tytułu importu samochodu. Jako podstawę wznowienia wskazał opinię biegłego z 2012 r. stwierdzającą fałszerstwo podpisu na zgłoszeniu celnym z 2006 r. Organ pierwszej instancji oraz Dyrektor Izby Celnej odmówili uchylenia decyzji, uznając, że opinia nie spełnia przesłanek wznowienia. WSA w Lublinie oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Zalewski (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak, Sędzia WSA Grzegorz Wałejko, Protokolant Specjalista Wiesława Dudek, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 15 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi A. D. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. P. z dnia [..] nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r., nr [...] Dyrektor Izby Celnej w B. P., po rozpatrzeniu odwołania A. D., utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w B. P. z dnia [...] marca 2014 r., nr [...], którą po wznowieniu postępowania podatkowego, odmówiono uchylenia ostatecznej decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w B. P. z dnia [...] lutego 2011 r., nr [...] w sprawie określenia kwoty długu celnego z tytułu importu samochodu osobowego. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w sprawie, której stan faktyczny przedstawia się następująco: W dniu [...] lutego 2006 r. A. D. zgłosił do procedury dopuszczenia do obrotu sprowadzony ze Szwajcarii używany samochód osobowy marki [...], rok produkcji 2004. Decyzją z dnia [...] lutego 2011 r. Naczelnik Urzędu Celnego w B. P. określił niezaksięgowaną kwotę należności wynikających z długu celnego w wysokości 3169 zł. Wnioskiem z dnia [...] lipca 2012 r. A. D. wystąpił o wznowienie postępowania podatkowego, zakończonego decyzją Naczelnika Urzędu Celnego w B. P. z dnia [...] lutego 2011 r. W uzasadnieniu wniosku o wznowienie skarżący powołał się na nowe fakty i dowody, istotne w sprawie, tj. opinię z zakresu badania pisma ręcznego, w której została zawarta konkluzja, że podpis na zgłoszeniu celnym z dnia [...] lutego 2006 r. nie jest autentyczny. Postanowieniem z dnia [...] września 2012 r., Naczelnik Urzędu Celnego w B. P. wznowił postępowanie celne zakończone w/w ostateczną decyzją z dnia [...] lutego 2011 r. Następnie w dniu [...] listopada 2012 r. Naczelnik Urzędu Celnego w B. P., jako organ pierwszej instancji, wydał decyzję we wznowionym postępowaniu o odmowie uchylenia w całości swojej decyzji z dnia [...] lutego 2011 r., którą decyzją z dnia [...] marca 2013 r., nr [...] Dyrektor Izby Celnej w B. P. utrzymał w mocy. A. D. wniósł skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie. Wyrokiem z dnia 10 października 2013 r., sygn. akt III SA/Lu 387/13, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji, wskazując, że ten sam pracownik działający z upoważnienia Naczelnika Urzędu Celnego w B. P. brał udział w wydaniu decyzji objętej wnioskiem o wznowienie – decyzji z dnia [...] lutego 2011 r. określającej niezaksięgowaną kwotę należności wynikających z długu celnego oraz w wydaniu decyzji w postępowaniu zainicjowanym tymże wnioskiem o wznowienie – decyzji z dnia [...] listopada 2012 r. o odmowie uchylenia w całości decyzji z dnia [...] lutego 2011 r. Ponownie rozpoznając sprawę, decyzją z dnia z dnia [...] marca 2014 r. Naczelnik Urzędu Celnego w B. P. odmówił uchylenia ostatecznej decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w B. P. z dnia [...] lutego 2011 r. w sprawie określenia kwoty długu celnego z tytułu importu samochodu osobowego. W uzasadnieniu organ wskazał, że z akt sprawy wynika kto był odbiorcą towaru, zgłaszającym oraz kupującym. Skarżący w toku postępowania celnego, a następnie podatkowego nie negował, że jest stroną postępowania i nie informował o tym, by podpisy na dokumentach miały być nieautentyczne. Natomiast wniósł o zwrot nadpłaty podatku akcyzowego z tytułu rozpatrywanego importu i w ten sposób jednoznacznie wskazał, że jest stroną postępowania. Dokonane ustalenia w zakresie podpisu skarżącego na zgłoszeniu celnym nie wpływają na oznaczenie strony. Tym samym nowe okoliczności faktyczne wskazane przez skarżącego jako przesłanka wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją nie mają wpływu na wynik sprawy. W wyniku wniesionego przez skarżącego odwołania, decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r. Dyrektor Izby Celnej w B. P. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w B. P. z dnia [...] marca 2014 r. Uzasadniając decyzję organ zaaprobował argumentację przyjętą przez organ I instancji, wskazując, że skarżący nie kwestionował, że jest stroną postępowania i nie informował o tym, by podpisy na dokumentach miały być nieautentyczne. Ponadto, wniósł o zwrot nadpłaty podatku akcyzowego z tytułu rozpatrywanego importu i w ten sposób jednoznacznie wskazał, że jest stroną postępowania. Wobec powyższego nowe okoliczności faktyczne nie mają wpływu na wynik sprawy. Organ wskazał również, że twierdzenia strony zawarte we wniosku o wznowienie postepowania oraz w odwołaniu, dotyczące powodu nienabycia pojazdu są sprzeczne z wyjaśnieniami złożonymi do protokołu przesłuchania podejrzanego z dnia [...] stycznia 2012 r. Udostępniając dowód osobie trzeciej strona przekazała swoje dane osobowe na zasadzie ryzyka. Brak wiedzy w jakim celu udostępnione dane zostały wykorzystane nie zwalnia strony z odpowiedzialności za efekty posłużenia się nim przez osoby trzecie. W ocenie organu, wskazane przez skarżącego okoliczności nie mogły mieć wpływu na odmienne rozstrzygnięcie sprawy, zatem brak jest podstaw do uchylenia ostatecznej decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w B. P. z dnia [...] lutego 2014 r. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie A. d. wniósł o uchylenie decyzji obu instancji zarzucając naruszenie art. 240 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012 r., poz. 749 z późn.zm.), dalej: Ordynacja podatkowa. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w B. P. wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga podlega oddaleniu. Przedmiotem skargi w niniejszym postępowaniu jest decyzja Dyrektora Izby Celnej w B. P., wydana po wznowieniu postępowania podatkowego, którą odmówiono uchylenia ostatecznej decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w B. P. z dnia [...] lutego 2011 r. w sprawie określenia kwoty długu celnego z tytułu importu samochodu osobowego. Z akt sprawy wynika, że decyzją Naczelnika Urzędu Celnego w B. P. z dnia [...] lutego 2011 r. określono A. D. kwotę długu celnego z tytułu importu samochodu osobowego. Decyzja ta została doręczona skarżącemu w dniu [...] lutego 2011 r. i stała się ostateczna wobec bezskutecznego upływu terminu do wniesienia odwołania. Następnie w dniu [...] lipca 2012 r. wpłynął do organu wniosek A. D. o wznowienie postępowania w sprawie decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w B. P. z dnia [...] lutego 2011 r. W uzasadnieniu wniosku skarżący jako podstawę wznowienia wskazał wyjście na jaw nowych okoliczności i dowodów w postaci opinii grafologicznej, z której wynika, że A. D. nie był importerem samochodu, w stosunku do którego ustalono istnienie długu celnego. W przypadku wszczęcia postępowania na wniosek strony, granice badania przesłanek wznowienia postępowania wyznacza wniosek strony o wznowienie tego postępowania. Organ może oceniać sprawę ponownie tylko w takim zakresie, jaki wynika ze wskazanej przez skarżącego podstawy wznowienia. Postępowanie uruchamiane na skutek wznowienia postępowania nie jest bowiem kontynuacją postępowania instancyjnego i w konsekwencji nie daje podstaw do pełnej merytorycznej kontroli decyzji, którą zakończono sprawę w postępowaniu zwykłym. Instytucja wznowienia postępowania nie jest środkiem, za pomocą którego można wzruszać każdą wadliwą decyzję ostateczną. Tylko jednoznaczne stwierdzenie, że wystąpiła jedna z przesłanek do wznowienia postępowania pozwala na uchylenie pierwotnej decyzji i to tylko wtedy, gdy po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego nie okaże się, że "nowa" decyzja rozstrzygałaby istotę sprawy tak, jak decyzja dotychczasowa. Wznowienie postępowania spowodowane jest zatem wadą postępowania, a nie wadą decyzji. W sprawie wznowienia postępowania na wniosek strony organ nie bada z urzędu, czy nie zaistniała inna przesłanka, która nie została zgłoszona przez stronę (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 26 czerwca 2014 r., I SA/Sz 1505/13). Stosownie do art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję. Z powyższego przepisu wynika, że aby można było mówić o zaistnieniu tej przesłanki, muszą być spełnione łącznie następujące okoliczności: nowe okoliczności faktyczne i nowe dowody muszą zostać ujawnione po wydaniu decyzji ostatecznej. Nadto te okoliczności i dowody musiały istnieć już wcześniej, to jest w chwili wydawania decyzji ostatecznej, lecz dla tego organu są one nowymi tylko dlatego, że nie były mu wcześniej znane. Z kolei przez nową okoliczność istotną dla sprawy należy rozumieć taką okoliczność, która mogła mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy, co oznacza, że w sprawie zapadłaby decyzja co do swej istoty odmienna od rozstrzygnięcia dotychczasowego (por. wyrok WSA w Gdańsku, I SA/Gd 446/10). Wszystkie wskazane wyżej warunki dotyczące okoliczności czy dowodu jako przesłanki wznowienia postępowania muszą występować łącznie. Brak cechy nowości czy brak istnienia w dniu wydania decyzji objętej postępowaniem o wznowienie, bądź brak istotności dla sprawy powoduje, że taki dowód lub okoliczność nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania określonej w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. We wniosku o wznowienie postępowania skarżący jako nową okoliczność lub nowy dowód istniejący w dniu wydania decyzji, istotny dla sprawy i nieznany organowi powołał opinię biegłego sądowego z zakresu kryminalistycznej identyfikacji pisma ręcznego wydaną dla potrzeb postępowania karnoskarbowego prowadzonego wobec skarżącego przez Naczelnika Urzędu Celnego w B. P. Zdaniem strony powyższa opinia potwierdza, że nie był on importerem samochodu, dokumenty celne zostały sfałszowane, a skarżący ich nigdy nie podpisywał. W tym miejscu należy jeszcze raz podkreślić szczególny charakter postępowania wznowieniowego, który powoduje, że w tym postępowaniu nie każdy dowód może zostać uznany jako przesłanka wynikająca z przepisu art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Pod pojęciem nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów, o których mowa w powyższym przepisie należy rozumieć zarówno okoliczności lub dowody nowoodkryte, jak również po raz pierwszy zgłoszone przez stronę. Istotnym jest jednak, aby ujawnione w sprawie nowe okoliczności lub nowe dowody istniały w dniu wydania decyzji (wyrok NSA z dnia 10 marca 2011 roku sygn. akt. FSK 833/10). Wznowienia postępowania nie będzie zatem uzasadniać powołanie faktów, które powstały już po wydaniu decyzji, nawet gdyby fakty te miały wpływ na rozstrzygnięcie sprawy (wyrok WSA w Gliwicach z dnia 16 grudnia 2008 roku sygn. akt SA/Gl 828/08). Powołana przez skarżącego opinia biegłego nie może zatem stanowić nowych dowodów w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Dowody te nie istniały w dniu wydania decyzji ostatecznej dotyczącej strony (decyzja wydana została w dniu [...] lutego 2011 r., a opinia została sporządzona w dniu [...] lutego 2012 r.). Na marginesie należy wskazać, że w toku postępowania celnego skarżący nie negował, że jest stroną postępowania oraz nie podnosił, że podpisy nakreślone na dokumentach, nie zostały przez niego złożone. Skarżący skierował również do Naczelnika Urzędu Celnego wniosek o zwrot nadpłaty podatku akcyzowego, z tytułu importu samochodu osobowego według dokumentu SAD Nr [...] z dnia [...] lutego 2006 r. W wyjaśnieniach złożonych w toku postepowania wskazał także, że w 2006 r. zlecał komuś sprowadzenie samochodu ze Szwajcarii i w tym celu udostępnił mu swoje dane osobowe. W świetle powyższego należy stwierdzić, że nie zaistniała przesłanka wznowieniowa postępowania określona w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej i w sprawie nie doszło do naruszenia przepisów wskazanych w skardze. Należy bowiem jeszcze raz przypomnieć, że dla zaistnienia przesłanki określonej w tym przepisie konieczne jest kumulatywne spełnienie wymienionych w nim warunków. Wznowienia postępowania nie może uzasadniać powołanie faktów lub dowodów, które powstały już po wydaniu decyzji, nawet gdyby miały wpływ na rozstrzygnięcie sprawy (wyrok WSA w Gliwicach z dnia 16 grudnia 2008 roku sygn. akt SA/Gl 828/08). Ponadto, jak już wyżej wskazano, rozpoznając sprawę o wznowienie postepowania wszczętą na wniosek strony, organ może oceniać tylko w takim zakresie, jaki wynika ze wskazanej przez skarżącego podstawy wznowienia. Powoływana przez skarżącego okoliczność, tj. sfałszowanie dokumentu SAD Nr [...] z dnia [...] lutego 2006 r., mogłaby być rozważana w kontekście podstawy wznowieniowej wskazanej w art. 240 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z tym przepisem, w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe. Takiej postawy skarżący jednak nie wskazał, zaś organ związany żądaniem skarżącego nie mógł badać pozostałych przesłanek wznowienia postepowania wskazanych w art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej. Wobec powyższego, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło