IV SA/Wa 35/17
WyrokWSA w Warszawie2017-08-30
Skład orzekający: Agnieszka Wójcik, Aleksandra Westra, Grzegorz Rząsa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy cudzoziemiec, który wykonywał pracę na terytorium RP bez wymaganego zezwolenia na pracę lub zarejestrowanego oświadczenia pracodawcy, podlega decyzji o zobowiązaniu do powrotu, nawet jeśli nie miał świadomości naruszenia przepisów lub jego pracodawca dopuścił się nieprawidłowości?Ratio decidendi
Decyzja o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu na podstawie art. 302 ust. 1 pkt 4 ustawy o cudzoziemcach ma charakter obligatoryjny i jest niezależna od winy cudzoziemca lub jego pracodawcy. Sam fakt wykonywania pracy bez wymaganego zezwolenia lub zarejestrowanego oświadczenia uzasadnia wydanie takiej decyzji, a odpowiedzialność cudzoziemca ma charakter obiektywny.Stan faktyczny
Skarżący, D. V., obywatel [...], przybył do Polski legalnie i podjął pracę jako pomoc kuchenna. W okresie od 10 do 18 grudnia 2015 r. wykonywał pracę na podstawie umowy o dzieło, jednak jego oświadczenie o zamiarze powierzenia pracy wygasło, a nowe zezwolenie na pracę nie zostało uzyskane. Kontrola Państwowej Inspekcji Pracy wykazała nielegalne zatrudnienie. Po postępowaniu administracyjnym, Komendant Placówki Straży Granicznej wydał decyzję o zobowiązaniu do powrotu i zakazie wjazdu. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców utrzymał decyzję w mocy, modyfikując jedynie terminy. Skarżący zaskarżył decyzję, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym brak winy po jego stronie oraz potencjalne zagrożenie w kraju pochodzenia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Wójcik, Sędziowie sędzia del. SO Aleksandra Westra (spr.), sędzia WSA Grzegorz Rząsa, Protokolant sekretarz sądowy Wioletta Matuszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 sierpnia 2017 r. sprawy ze skargi D. V. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do powrotu oraz zakazu ponownego wjazdu na terytorium RP i innych państw obszaru Schengen oddala skargę
Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] października 2016r. nr [...], wydana na podstawie art. 302 ust. 1 pkt 4, art. 315 ust. 1, art. 318 ust. 1 i ust. 2 pkt 2, art. 319 pkt 2 ustawy z 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2013 r. poz. 1650 ze zm.) oraz art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23 ze zm.), wydana po rozpatrzeniu odwołania od decyzji Komendanta Placówki Straży Granicznej w [...] z dnia [...].04.2016r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do powrotu oraz zakazu ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (RP) i innych państw obszaru Schengen.
Powyższa decyzja zapadła w następującym stanie sprawy:
D. V. przybył do Polski legalnie w dniu [...].06.2015r. przez kolejowe przejście graniczne w [...], posiadając ważną wizę ważną od dnia [...].05.2015r. do dnia [...].04.2016r. wielokrotną na 180 dni pobytu. W dniu 10.12.2015r. oraz 18.12.2015r. inspektorzy Okręgowego Inspektoratu Pracy Państwowej Inspekcji Pracy w [...] przeprowadzili kontrolę przestrzegania przepisów ustawy z dnia 26 czerwca 1974r. Kodeks pracy oraz ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy w podmiocie gospodarczym [...] z siedzibą przy ul. [...], [...], w toku której stwierdzono m. in. nieprawidłowość związaną z zatrudnieniem ob. [...] D. V. – pracującego jako pomoc kuchenna - polegającą na tym, iż od dnia 04.12.2015r. do dnia podjęcia kontroli tj. 10.12.2015r. pracodawca nie zarejestrował na rzecz D. V. kolejnego oświadczenia o zamiarze powierzenia wykonywania pracy, jak również nie uzyskał zezwolenia na pracę wydanego przez Wojewodę [...]. W dniu [...].12.2015r. został sporządzony protokół kontroli, do którego pełnomocnik firmy Pani E. K. nie wniosła zastrzeżeń co do jego treści.
W toku wszczętego przez Komendanta Placówki Straży Granicznej w [...] postępowania administracyjnego w sprawie wydania D. V. decyzji o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu, w trakcie przesłuchania w charakterze strony D. V. zeznał, iż do Polski przyjechał w dniu [...].06.2015r. z zamiarem podjęcia pracy i od początku września 2015r. rozpoczął pracę w firmie [...] zajmującej się usługami cateringowymi. Cudzoziemiec posiadał oświadczenie o zamiarze powierzenia wykonywania pracy zarejestrowane w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...] w dniu [...].07.2015r. z zamiarem powierzenia pracy w okresie od [...].08.2015 r. do [...].12.2015 r. oraz umowę o dzieło nr [...] zawartą w dniu [...].12.2015r. pomiędzy firmą [...], a D. V., w której określono termin zakończenia dzieła na dzień [...].06.2016 r. Zgodnie z umową do obowiązków Cudzoziemca należało "przygotowanie całodobowych posiłków dla dzieci z [...] w [...]". Cudzoziemiec podał, że w okresie [...].12.2015 r. - [...].12.2015r. nie wykonywał obowiązków zawodowych, ponieważ w tym czasie przebywał na urlopie wypoczynkowym. Wezwana na przesłuchanie świadka pełnomocnik firmy E. K. zeznała, że ww. cudzoziemiec podjął pracę w firmie [...] z dniem [...].08.2015r. kontynuując ją do dnia [...].12.2015r., po czym udał się na dwutygodniową przerwę. Celem potwierdzenia swoich zeznań przedstawiła i dołączyła do akt sprawy pismo z dnia 01.12.2015r. informujące o tym, że w dniach [...].12.2015r.-[...].12.2015r. D. V. nie będzie wykonywał obowiązków zawartych w umowie z dnia [...].12.2015r. Ponadto świadek dołączył do akt sprawy umowę o dzieło nr [...] zawartą w dniu [...].12.2015r. pomiędzy firmą [...] a Panem D. V., na podstawie której "wykonawca przyjmuje do wykonania zamówienie Zamawiającego polegające na przygotowaniu autorskiego menu całodobowych posiłków" i zakończenie prac nastąpi w dniu [...].12.2018r.
Komendant Placówki Straży Granicznej w [...] decyzją z [...] kwietnia 2016r. nr [...], na podstawie art. 302 ust. 1 pkt. 4 ustawy o cudzoziemcach zobowiązał skarżącego do powrotu w terminie 15 dni od dnia doręczenia niniejszej decyzji oraz orzekł o zakazie ponownego wjazdu na terytorium RP na okres 1 roku od dnia wykonania niniejszej decyzji lub upływu terminu dobrowolnego powrotu określonego w niniejszej decyzji, w przypadku braku informacji o wykonaniu niniejszej decyzji oraz o zakazie ponownego wjazdu na terytorium RP i innych państw obszaru Schengen na okres 1 roku od dnia wykonania niniejszej decyzji, na wypadek, jeżeli skarżący w terminie określonym w niniejszej decyzji nie opuści terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przekroczy lub będzie usiłował przekroczyć granicę wbrew przepisom prawa.
Podstawę negatywnego dla cudzoziemca rozstrzygnięcia stanowiło ustalenie przez organ I instancji, że skarżący wykonywał nielegalnie pracę na rzecz firmy "[...] od dnia [...].12.2015r. do dnia [...].12.2015r. na stanowisku pomocy kuchennej i nie był uprawniony do wykonywania pracy na terytorium RP w związku z brakiem spełnienia łącznie warunków określonych przepisem art. 87 ust. 1 pkt. 12 a ustawy z dnia 20.04.2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy ponieważ nie posiadał zezwolenia na pracę. Organ wskazał również, iż w stosunku do Cudzoziemca nie zaistniały przepisy szczególne, które zwalniałyby ww. z obowiązku posiadania zezwolenia na pracę, w tym przepis art. 87 ust. 2 pkt 9 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Organ wskazał, że nie dał wiary oświadczeniom złożonym zarówno przez stronę jak i świadka postępowania w części dotyczącej przebywania w dniach [...].12.2015r.- [...].12.201r. D. V. na urlopie wypoczynkowym. Zdaniem organu, dowody przedstawione przez świadka tj. umowa o dzieło nr [...] zawarta w dniu [...].12.2015r. pomiędzy firmą [...] a D. V., na podstawie której "wykonawca przyjmuje do wykonania zamówienie Zamawiającego polegające na przygotowaniu autorskiego menu całodobowych posiłków; zakończenie prac nastąpi w dniu [...].12.2018r." oraz pismo z dnia [...].12.2015r. informujące o tym, że w dniach [...].12.2015 r.-[...].12.2015 r. D. V. nie będzie wykonywał obowiązków zawartych w umowie z dnia [...].12.2015r. są niewiarygodne i zostały sporządzone na potrzeby niniejszego postępowania administracyjnego. Wskazano, że zakres obowiązków nałożony na cudzoziemca w ww. umowie oraz zakres jej obowiązywania jest niespójny i nielogiczny w porównaniu z materiałami dostarczonymi przez Państwową Inspekcję Pracy. Organ uznał, że pismo sporządzone w dniu [...].12.2015r. informujące o tym, że w dniach [...].12.2015r.-[...].12.2015r. D. V. nie będzie wykonywał obowiązków zawartych w umowie z dnia [...].12.2015r., w rzeczywistości zostało sporządzone w terminie późniejszym, w przeciwnym razie przez analogię zostałoby włączone do dokumentacji kontrolnej Państwowej Inspekcji Pracy, do którego organ przeprowadzający kontrolę zobligowany byłby się ustosunkować, bądź zgłoszone w ciągu siedmiu dni w formie zastrzeżeń do ustaleń zawartych w protokole sporządzonym przez Państwową Inspekcję Pracy.
Nadto zdaniem Komendanta w przypadku cudzoziemca nie wystąpiły przesłanki uniemożliwiające wydanie decyzji zobowiązującej cudzoziemca do powrotu (zgoda na pobyt ze względów humanitarnych oraz zgoda na pobyt tolerowany).
W odwołaniu złożonym na powyższą decyzję Skarżący wskazał, iż pracodawca zapewniał go, że wszystkie dokumenty związane z pracą w firmie będą zgodne z prawem i legalne, wszystkie formalności załatwiał właściciel firmy - pan B. K., on nie miał dostępu do żadnych dokumentów poza umową o dzieło, dlatego nie mógł wiedzieć i do tej pory nie wie dlaczego był legalnie zatrudniony tylko do grudnia 2015r. Wskazał na zaniedbania i nieodpowiedzialności właściciela firmy oraz powołał się na niewystarczającej znajomości języka i prawa. Strona wskazała, iż obecnie nie wykonuje już pracy dla firmy [...], ale znalazła nowe firmy, gotowe zatrudnić ją.
Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców po rozpoznaniu odwołania decyzją z dnia [...].10.2016r. nr [...] na podstawie art. 302 ust. 1 pkt 4, art. 315 ust. 1, art. 318 ust. 1 i 2 pkt 2 oraz art. 319 pkt 2 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. poz. 1650 oraz z 2014 r., poz. 463 z późn. zm.) oraz art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2016 r., poz. 23 z późn. zmianami) uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej określenia terminu dobrowolnego powrotu oraz w części dotyczącej zakazu ponownego wjazdu orzekając o:
- określeniu terminu dobrowolnego powrotu do 30 dni od dnia doręczenia decyzji;
- zakazie ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na okres 1 roku od dnia wykonania decyzji lub w przypadku braku informacji o jej wykonaniu, od dnia upływu terminu dobrowolnego powrotu w niej określonego;
- zakazie ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i innych państw obszaru Schengen na okres 1 roku od dnia wykonania decyzji na wypadek, jeżeli w terminie określonym w decyzji strona nie opuści terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub przekroczy lub będzie usiłowała przekroczyć granicę wbrew przepisom prawa, utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję w pozostałej części.
W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że w dniu [...].06.2015r. D. V. wjechał do Polski na podstawie ważnego, [...] dokumentu podróży i wizy krajowej, wydanej w dniu [...].05.2015r. przez konsula w [...], ważnej od dnia [...].05.2015r. do dnia [...].04.2016r., na czas pobytu 180 dni, cel wydania 05, tj. w celu wykonywania pracy przez cudzoziemca w okresie nieprzekraczającym 6 miesięcy w ciągu kolejnych 12 miesięcy, na podstawie oświadczenia o zamiarze powierzenia wykonywania pracy zarejestrowanego w powiatowym urzędzie pracy /rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 5 maja 2014 r. w sprawie wiz dla cudzoziemców (Dz. U. poz. 592). W dniu [...].07.2015r. firma [...], z siedzibą ul. [...], [...] zarejestrowała w Powiatowym Urzędzie Pracy oświadczenie o zamiarze powierzenia cudzoziemcowi wykonywania pracy na stanowisku pomocy kuchennej, w okresie od dnia [...].08.2015r. do dnia [...].12.2015r., na podstawie umowy o dzieło, za miesięcznym wynagrodzeniem brutto w wysokości 1.200 zł. Przedmiot umowy określono następująco: przygotowanie całodobowych posiłków dla dzieci z [...] w [...] przy ul. [...], zgodnie z umową na świadczenie usług cateringowych zawartą z tą placówką z dnia [...].09.2015r. W umowie wskazano, iż dzieło będzie wykonywane w dni robocze - od poniedziałku do piątku - na podstawie tygodniowego jadłospisu, za wykonanie dzieła wykonawca otrzyma wynagrodzenie w wysokości 1.200 zł brutto miesięcznie. W dniach [...].12.2015r. Państwowa Inspekcja Pracy Okręgowy Inspektorat Pracy w [...] rozpoczęła kontrolę w [...], ul. [...], [...]. W sporządzonym w dniu [...].12.2015r. protokole kontroli stwierdzono, że na rzecz przedsiębiorcy od dnia [...].08.2015r. świadczy pracę D. V., na podstawie miesięcznych umów o dzieło oraz zarejestrowanego w dniu 28.07.2015r. w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...] oświadczenia o zamiarze powierzenia wykonywania mu pracy przez w/w podmiot w okresie od dnia [...].08.2015r. do dnia [...].12.2015r. Na podstawie okazanych rachunków za okres wykonywania pracy przez cudzoziemca na rzecz kontrolowanego podmiotu stwierdzono, że wypłacane wynagrodzenie jest zgodne z w/w zarejestrowanym oświadczeniem. W dniu [...].12.2015r. reprezentująca kontrolowany podmiot pani E. . podpisała protokół kontroli bez wnoszenia zastrzeżeń do jego treści.
W toku postępowania organ ustalił, że w dniu [...].01.2016r. Sąd Rejonowy [...] w [...] wydał wyrok nakazowy sygn. akt [...] uznający panią E. K. winną tego, że będąc pełnomocnikiem firmy [...] powierzyła wykonywanie pracy od dnia [...].12.2015r. do dnia [...].12.2015r. D. V., nie legitymującemu się dokumentem uprawniającym do wykonywania pracy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tj. zezwoleniem Wojewody [...], czyli winną popełnienia wykroczenia z art. 120 ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, wymierzając karę grzywny w wysokości 3.000 zł. Wyrok stał się prawomocny z dniem 19.02.2016r.
Organ powołał zeznania Cudzoziemca oraz świadka E. K. złożone w toku postępowania przed organem I instancji.
Organ ustalił, że podczas legalnego pobytu, na podstawie wizy krajowej nr [...] zainteresowany w dniu [...].11.2015r. wystąpił do Wojewody [...] z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę. Decyzją z dnia [...].05.2016r. nr [...] Wojewoda [...] udzielił stronie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę do dnia [...].03.2017r. w związku z wykonywaniem pracy na rzecz: [...], al. [...], [...], na stanowisku kucharz regionalnej kuchni [...], za wynagrodzeniem miesięcznym nie niższym niż 1.850 zł brutto, w wymiarze czasu pracy: czas niezbędny do wykonania zlecenia, na podstawie umowy zlecenia.
Organ uznał, że D. V. w okresie od dnia [...].12.2015r. do dnia [...].12.2015r. wykonywał pracę na rzecz [...] z siedzibą w [...], ul. [...] na podstawie zawartej w dniu [...].12.2015r. umowy o dzieło, nie posiadając wymaganego zezwolenia na pracę lub zarejestrowanego w powiatowym urzędzie pracy oświadczenia o zamiarze powierzenia mu wykonywania pracy. Termin ważności zarejestrowanego w dniu [...].07.2015r. oświadczenia o zamiarze powierzenia stronie wykonywania pracy przez w/w firmę upłynął w dniu [...].12.2015r. Od dnia [...].12.2015r. do dnia [...].12.2015r. (tj. do rozpoczęcia kontroli w w/w firmie przez PIP OIP w [...]) strona nie posiadała wymaganego zezwolenia na pracę lub zarejestrowanego w powiatowym urzędzie pracy oświadczenia o zamiarze powierzenia jej wykonywania pracy. Organ wskazał, że w okresie od dnia [...].12.2015r. (w dniu [...].12.2015r. upłynął czas pobytu przez cudzoziemca na podstawie posiadanej wizy krajowej) do dnia [...].05.2016r. pobyt pana D. V. na terytorium Polski był uważany za legalny na zasadzie określonej w art. 108 ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach, w związku ze złożeniem przez niego w czasie legalnego pobytu, w dniu [...].11.2015r. wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę, ale art. 108 ustawy o cudzoziemcach dotyczy jedynie kwestii legalności pobytu cudzoziemców i w ogóle nie reguluje kwestii dopuszczalności wykonywania pracy przez cudzoziemców. Strona w okresie, w którym jej pobyt w Polsce był uznawany za legalny na zasadzie wynikającej z art. 108 ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach nie była zwolniona z obowiązku posiadania zezwolenia na pracę na zasadzie określonej w art. 87 ust. 2 pkt 5 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, gdyż bezpośrednio przed złożeniem wniosku nie była zwolniona z obowiązku posiadania zezwolenia na pracę na podstawie art. 87 ust. 2 pkt 1-4 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Strona nie była też uprawniona do wykonywania pracy w okresie od dnia [...].12.2015r. do dnia [...].05.2016r. bez zezwolenia na pracę, na zasadzie wynikającej z art. 88g ust. Ib ustawy o cudzoziemcach, gdyż przed złożeniem w dniu [...].11.2015r. do Wojewody [...] wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę, nie posiadała zezwolenia na pracę na rzecz [...] z siedzibą w [...], ul. [...], czy zezwolenia na pobyt czasowy, uprawniającego ją do wykonywania pracy na rzecz w/w firmy, a jedynie oświadczenie o zamiarze powierzenia jej wykonywania pracy przez w/w firmę.
Organu odwoławczy uznał, za niewiarygodne zeznania strony i świadka E. K. złożone w postępowaniu I instancji, iż w okresie od dnia [...].12.2015r. do dnia [...].12.2015r. D. V. nie wykonywał obowiązków wynikających z zawartej w dniu [...].12.2015r. umowy o dzieło, a także dołączone przez E. K. zaświadczenie datowane: [...].12.2015r., dotyczące powyższej okoliczności. Organ wskazał, że powyższe oświadczenia pozostają w sprzeczności z treścią protokołu kontroli w w/w firmie, sporządzonego w dniu [...].12.2015r. Powyższy protokół w oparciu o dokumenty dotyczące wykonywania przez D. V. pracy stwierdza, iż świadczy on pracę na rzecz [...] z siedzibą w [...], ul. [...] na podstawie miesięcznych umów o dzieło, począwszy od dnia [...].08.2015r., a za wykonywaną pracę wypłacane jest mu wynagrodzenie. W/w protokół podpisała E. K. nie wnosząc zastrzeżeń do jego treści. Organ odwoławczy wskazał również, iż kwestia powierzenia wykonywania pracy D. V. w okresie od dnia [...].12.2015r. do dnia [...].12.2015r. przez E. K., reprezentującą [...] z siedzibą w [...], ul. [...], bez wymaganego dokumentu uprawniającego go do wykonywania pracy, została prawomocnie rozstrzygnięta wyrokiem nakazowym Sądu Rejonowego [...] w [...] z dnia [...].01.2016r. sygn. akt [...]. Na podstawie zebranych dowodów Sąd stwierdził, iż okoliczności czynu i wina obwinionej nie budzą wątpliwości.
W ocenie organu odwoławczego zostały wyczerpane przesłanki z art. 302 ust. 1 pkt 4 ustawy o cudzoziemcach. D. V. w okresie od dnia [...].12.2015r. do dnia [...].12.2015r. wykonywał pracę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej bez wymaganego zezwolenia na pracę, nie będąc zwolnionym z obowiązku jego posiadania. Cudzoziemiec nie posiadał w tym okresie zarejestrowanego oświadczenia o zamiarze powierzenia wykonywania mu pracy. Organ wskazał, że z materiału dowodowego (z zeznań cudzoziemca i treści odwołania) nie wynika, aby w sprawie wystąpił przypadek, o którym mowa w art. 302 ust. 4 ustawy o cudzoziemcach, wyłączający stosowanie art. 302 ust. 1 pkt 4 ustawy o cudzoziemcach. Materiał dowodowy nie wskazuje, aby pracodawca cudzoziemca w sposób celowy, działając w sposób określony w art. 120 ust. 3 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy doprowadził zainteresowanego do wykonywania pracy niezgodnie z przepisami. Organ wskazał, że okoliczność posiadania przez zainteresowanego obecnie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, udzielonego mu decyzją Wojewody [...] z dnia [...].05.2016r. nr [...] pozostaje bez wpływu na stanowiące podstawę powołania przesłanki z art. 302 ust. 1 pkt 4 ustawy stwierdzenie, iż w okresie od dnia [...].12.2015r. do dnia [...].12.2015r. zainteresowany wykonywał pracę na rzecz [...] z siedzibą w [...], ul. [...] bez wymaganego zezwolenia na pracę lub zarejestrowanego w powiatowym urzędzie pracy oświadczenia pracodawcy o zamiarze powierzenia mu wykonywania pracy, ponieważ zgodnie z treścią przepisu wystarcza zatem stwierdzenie okoliczności, która w dacie decyzji będzie miała wyłącznie charakter historyczny w zakresie wykonywania pracy. Odnosząc się od zarzutów odwołania organ wskazał, że zgodnie z obowiązującymi przepisami ustawy o cudzoziemcach stwierdzenie, iż cudzoziemiec wykonuje lub wykonywał pracę bez wymaganego zezwolenia na pracę lub zarejestrowanego w powiatowym urzędzie pracy oświadczenia pracodawcy o zamiarze powierzenia mu wykonywania pracy zobowiązuje organ rozpatrujący sprawę zobowiązania cudzoziemca do powrotu do powołania przesłanki z art. 302 ust. 1 pkt 4 ustawy o cudzoziemcach, która ma charakter obligatoryjny. Świadomości obowiązku uzyskania zezwolenia na wykonywanie pracy bądź zawinienie nie zmienia tego obligatoryjnego charakteru, i kwesta ta jest ugruntowana w orzecznictwie sądów administracyjnych. Organ wskazał, że w sprawie nie zachodzą okoliczności z art. 303 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach, kiedy decyzji o zobowiązaniu do powrotu nie wydaje się, albowiem D. V. nie legitymuje się wizami, czy innymi tytułami pobytowymi uwzględnionymi wart. 303 ust. 1 pkt 1-3 i 5-7 ustawy. Ustalenia faktyczne wskazują także, że w sprawie nie zachodzą okoliczności, o którym mowa wart. 303 ust. 1 pkt 4, 8-13 ustawy o cudzoziemcach. Ponadto cudzoziemcowi nie udzielono zgody na pobyt ze względów humanitarnych lub zgody na pobyt tolerowany (por. art. 303 ust. 1 pkt 2 ustawy).
Organ wskazał, że w kontekście przesłanki z art. 303 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 348 ustawy należy wyjaśnić, iż art. 2-8 Konwencji nie nakłada na państwo ogólnego obowiązku poszanowania dokonanego przez cudzoziemców wyboru kraju, w którym chcieliby oni mieszkać, pracować, leczyć się, itd. Konwencja nie gwarantuje prawa do wjazdu i pobytu cudzoziemca w kraju goszczącym. Przepisy Konwencji nie mogą być interpretowane w sposób prowadzący do narzucania państwu przyjmującemu cudzoziemców konieczności legalizowania im pobytu w formie przez nich wybranej, na wybranej przez cudzoziemców podstawie prawnej, wbrew przepisom prawa krajowego oraz bez względu na okoliczności faktyczne sprawy. Gorsza sytuacja ekonomiczna w kraju pochodzenia, czy gorszy stan służby zdrowia nie są równoznaczne z naruszeniem praw chronionych w Konwencji. Wskazano, że Cudzoziemiec wjechał na terytorium Polski na podstawie ważnego, [...] dokumentu podróży i wizy krajowej, wyłącznie w celu wykonywania tu pracy. Wyjazd D. V. z kraju pochodzenia miał charakter ekonomiczny, a Cudzoziemiec nie powoływał się na obawę powrotu do kraju pochodzenia, zeznając, że zamieszkuje w centralnej [...] (zatem na obszarze pozostającym pod kontrolą władz w [...], nie objętym konfliktem zbrojnym), w przypadku otrzymania decyzji orzekającej o zobowiązaniu go do powrotu wykona ją, nie obawia się powrotu do kraju pochodzenia, nie są tam zagrożone jego prawa gwarantowane w art. 2-7 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności.
Organu uznał, że postępowanie dowodowe nie wykazało, aby w sprawie zachodziła okoliczność z art. 348 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach. Brak jest podstaw do stwierdzenia, aby w kraju pochodzenia cudzoziemca zagrożone było w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności jego prawo do życia, wolności i bezpieczeństwa osobistego, mógłby on zostać poddany torturom albo nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu albo karaniu, mógłby być zmuszony do pracy, lub mógłby być pozbawiony prawa do rzetelnego procesu sądowego albo być ukarany bez podstawy prawnej. Okoliczności pobytu D. V. na terytorium Polski, a także jego zeznania wskazują, iż nie zachodzą wobec niego także przesłanki z art. 348 pkt 2 i 3 ustawy o cudzoziemcach. Strona nie prowadzi w Polsce życia rodzinnego, nie posiada tu rodziny. Pobyt D. V. na terytorium Polski jest stosunkowo krótki - ostatni wjazd miał miejsce w czerwcu 2015r., a wcześniej, jak wynika z zeznań złożonych w dniu [...].02.2016r. przebywał on w Polsce jedynie raz w 2009r., przez około pół roku, również w celu wykonywania pracy. Z materiału dowodowego nie wynika, aby strona nawiązała z Polską więzy prywatne, które mogłyby zostać ocenione, jako trwałe. Organ nie stwierdził, aby wobec D. V. zachodziły okoliczności z art. 349 ustawy o cudzoziemcach, a zatem nie ma wobec niego zastosowania przesłanka z art. 351 pkt 1 pkt 2 i 3 ustawy o cudzoziemcach.
Organ wskazał, że w zaskarżonej decyzji został określony 15-sto dniowy termin dobrowolnego powrotu, tj. o połowę krótszy niż maksymalny, prawnie dopuszczalny termin 30-stu dni. Z uwagi na fakt, iż termin powrotu został określony przez organ I instancji od dnia doręczenia zaskarżonej decyzji, zasadne było uchylenie decyzji w tej części i określenie terminu powrotu od dnia doręczenia decyzji ostatecznej Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców. Przy czym organ odwoławczy kierując się art. 7 Kpa nie znalazł podstaw do ograniczenia maksymalnego, prawnie dopuszczalnego terminu dobrowolnego powrotu wynoszącego 30 dni, określonego w art. 315 ust. 1 ustawy.
Orzekając o zakazie ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a w przypadku określonym w pkt 2 sentencji zaskarżonej decyzji - na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i innych państw obszaru Schengen zastosowano regulację zawartą w art. 318 ust. 1 i ust, 2 pkt 2 ustawy i na mocy art. 319 pkt 2 ustawy określono minimalny okres zakazu ponownego wjazdu. Z uwagi na fakt, iż orzeczony przez organ I instancji zakaz ponownego wjazdu - przy określeniu początku jego biegu odwoływał się do orzeczonego w zaskarżonej decyzji terminu opuszczenia Polski, który został zmieniony przez organ odwoławczy (początek biegu terminu będzie liczony od dnia doręczenia niniejszej decyzji ostatecznej, a nie decyzji organu I instancji), organ odwoławczy zmienił zaskarżoną decyzję w częściach orzeczonego zakazu ponownego wjazdu odwołujących się do terminu opuszczenia Polski.
W ocenie organu odwoławczego zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego i proceduralnego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie, a materiał dowodowy jest zgromadzony w stopniu wystarczającym do rozstrzygnięcia kwestii zasadności wydania decyzji w sprawie zobowiązania cudzoziemca do powrotu w oparciu o przesłanki z art. 302 ust. 1 pkt 4 ustawy.
Organ wskazał również, że strona może ubiegać się o cofnięcie zakazu ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w odrębnym postępowaniu wszczynanym na wniosek strony.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjne w Warszawie na powyższą decyzję cudzoziemiec wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji w całości, a także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, dopuszczenie jako nowych dowodów w sprawie: dowodu z oświadczenia aktualnego pracodawcy D. V. firmy [...], na okoliczność tego, że skarżący jest niezwykle sumiennym i uczciwym pracownikiem, a co za tym idzie decyzja nakazująca Skarżącemu opuszczenie terytorium RP, jest dla niego niezwykle krzywdząca i niesprawiedliwa z punktu widzenia słusznego interesu obywateli, oświadczenia P. M. — narzeczonej D. Y., na okoliczność tego, że Skarżący pozostaje w narzeczeństwie z obywatelką Polski, którą zamierza poślubić w 2017r.
Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie:
- naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.
a) art. 302 ust. 1 pkt 4, art. 315 ust. 1, art. 318 ust. 1 i 2 oraz 319 pkt 2 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r., o cudzoziemcach (Dz. U. poz. 1650 oraz z 2014 r., poz. 463 z późn. zm.), poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwą interpretację, podczas gdy D. V. nie ponosi żadnej winy, a co za tym idzie jakiejkolwiek odpowiedzialności za to, że jego pracodawca - firma [...] z siedzibą przy ul. [...] w [...], nie dokonała zarejestrowania jego oświadczenia o zamiarze powierzenia mu wykonywania pracy lub zezwolenia na pracę we właściwym urzędzie na terytorium Polski, w szczególności jeśli zważyć na znikomą znajomość D. V. języka polskiego, a co najistotniejsze - przepisów prawa obowiązujących na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej, a co za tym idzie, Organ II instancji winien uwzględnić powyższy fakt przy wydawaniu swojego rozstrzygnięcia w sprawie, czego w ocenie skarżącego nie uczyniono we właściwym stopniu;
b) art. 348 pkt 1 lit. a) ustawy o cudzoziemcach w zw. z art. 2-7 Konwencji o ochronie praw człowieka, poprzez jego błędne niezastosowanie lub niewłaściwą interpretację, i w konsekwencji nie udzielenie D. V. zgody na pobyt ze względów humanitarnych, podczas gdy kraj, z którego pochodzi Skarżący znajduje się w stanie konfliktu zbrojnego, a co z tym idzie D. V., w następstwie powrotu na [...] może znaleźć się w położeniu realnie zagrażającym jego życiu lub zdrowiu,
- naruszenie przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik postepowania tj.
a) art. 7, w zw. z art. 8, w zw. z art. 58 k.p.a., poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwą interpretację przejawiającą się w tym, iż w ocenie Organu II instancji odwołanie D. V. nie zasługiwało na uwzględnienie, podczas gdy prawidłowa interpretacja ww. przepisów w szczególności z uwagi na całokształt okoliczności sprawy, prowadziła do wniosku, iż wobec D. V. zachodziły przesłanki do uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i zezwolenie Skarżącemu na pobyt w Rzeczpospolitej i wykonywanie tu rzetelnej i uczciwej pracy,
b) naruszenie art. 77 w zw. z art. 80 ustawy k.p.a, poprzez błędną ocenę zgromadzonych w sprawie dowodów i w konsekwencji nie uwzględnienie przy rozstrzygnięciu faktu, iż E. K. przedłożyła do akt sprawy zaświadczenie, z którego wynika, że D. V. nie wykonywał w dniach [...] grudnia 2015 r. - [...] grudnia 2015r., obowiązków zawartych w umowie dzieło, co z kolei nastąpiło w związku z wydłużeniem terminu związanego ze złożeniem dokumentów w Urzędzie Wojewódzkim w sprawie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę.
W odpowiedzi na skargę Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców wniósł o jej skargi, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. 1136., zwanej dalej "P.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 powołanej wyżej ustawy, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.
Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane kryteria, doszedł do przekonania, iż zarówno zaskarżona jak i poprzedzająca ją decyzja nie naruszają prawa, a przedmiotowa skarga jest bezzasadna. Organ II instancji prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy. Na aprobatę zasługuje również przedstawiona w zaskarżonej oraz poprzedzającej ją decyzji ocena prawna okoliczności faktycznych sprawy.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że zgodnie z art. 302 ust. 1 pkt 4 ustawy o cudzoziemcach decyzję o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu wydaje się cudzoziemcowi, gdy wykonuje lub wykonywał pracę bez wymaganego zezwolenia na pracę lub zarejestrowanego w powiatowym urzędzie pracy oświadczenia pracodawcy o zamiarze powierzenia mu wykonywania pracy lub został ukarany karą grzywny za nielegalne wykonywanie pracy. Decyzja wydana na podstawie ww. przepisu ma charakter obligatoryjny i nie jest zależna od woli organu orzekającego w sprawie. Wskazuje na to użyty w tym przepisie zwrot "wydaje się", tym samym organ pozbawiony został swobody decyzyjnej i musi zobowiązać cudzoziemca do powrotu w przypadku wystąpienia którejkolwiek z przesłanek wymienionych w tym przepisie. Nie można zatem przyjąć, że przy orzekaniu na podstawie tego przepisu organ dysponuje swobodą w zakresie kwalifikacji skutków zdarzenia, tj. "uznaniem administracyjnym". Powyższy pogląd jest ugruntowany zarówno w doktrynie jak i orzecznictwie sądów administracyjnych.
Z uwagi na fakt, że Cudzoziemiec jest obywatelem [...], do jego osoby mają zastosowanie przepisy § 1 pkt 20 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 kwietnia 2015 r. w sprawie przypadków, w których powierzenie wykonywania pracy cudzoziemcowi na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest dopuszczalne bez konieczności uzyskania zezwolenia na pracę. Zgodnie z tym przepisem powierzenie cudzoziemcowi wykonywania pracy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej bez konieczności uzyskania zezwolenia na pracę jest dopuszczalne w przypadku cudzoziemców będących obywatelami [...], [...], [...], [...], [...] lub [...], wykonującymi pracę przez okres nieprzekraczający 6 miesięcy w ciągu kolejnych 12 miesięcy, niezależnie od liczby podmiotów powierzających im wykonywanie pracy, jeżeli przed podjęciem przez cudzoziemca pracy powiatowy, urząd pracy, właściwy ze względu na miejsce pobytu stałego lub siedzibę podmiotu powierzającego wykonywanie pracy, zarejestrował pisemne oświadczenie tego podmiotu o zamiarze powierzenia wykonywania pracy temu cudzoziemcowi, określające nazwę zawodu, miejsce wykonywania pracy, datę rozpoczęcia i okres wykonywania pracy, rodzaj umowy stanowiącej podstawę wykonywania pracy oraz wysokość wynagrodzenia brutto za pracę, informujące o braku możliwości zaspokojenia potrzeb kadrowych w oparciu o lokalny rynek pracy oraz o zapoznaniu się z przepisami związanymi z pobytem i pracą cudzoziemców, a praca ta wykonywana jest na podstawie pisemnej umowy na warunkach określonych w oświadczeniu. Zgodnie zaś z art. 2 ust. 1 pkt 14 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2013r. poz. 647 ze zm.) D. V. nie był zwolniony z obowiązku posiadania zezwolenia na pracę, bowiem nie posiadał jego ekwiwalentu pod postacią oświadczenia o zamiarze powierzenia wykonywania pracy (art. 87 ust. 2 pkt 9 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy). Ponadto Cudzoziemiec nie posiadał zezwolenia na pracę, do czego był zobowiązany (art. 87 ust. 1 pkt 12 lit. a ww. ustawy), W związku z powyższymi ustaleniami Komendant Placówki Straży Granicznej w [...] oraz Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców zasadnie uznali, że Cudzoziemiec wykonywał w okresie od dnia [...] grudnia 2015 r. do dnia [...] grudnia 2015 r. pracę bez zezwolenia na pracę oraz bez zarejestrowanego wcześniej oświadczenia o zamiarze powierzenia wykonywania pracy. W świetle ww. regulacji wobec Skarżącego, wykonującego pracę i nie posiadającego wymaganego zezwolenia na pracę lub oświadczenia o zamiarze powierzenia wykonywania pracy cudzoziemcowi niewątpliwie zachodziła przesłanka z art. 302 ust. 1 pkt 4 ustawy o cudzoziemcach.
Okoliczność, że skarżący nie posiadał zezwolenia na pracę w dacie kontroli i nie zostało zarejestrowane w powiatowym urzędzie pracy oświadczenie pracodawcy o zamiarze powierzenia mu pracy jest bezsporna, zatem dla zastosowania art. 302 ust. 1 pkt 4 ustawy o cudzoziemcach nie ma znaczenia to, czy miał on świadomość konieczności posiadania zezwolenia czy świadomość braku rejestracji oświadczenia przez pracodawcę. Już sam tylko stwierdzony fakt wykonywania przez cudzoziemca pracy bez wymaganego zezwolenia czy zarejestrowanego oświadczenia uzasadnia zastosowanie sankcji w postaci zobowiązania go do powrotu w określonym czasie i w określony sposób oraz orzeczenia zakazu ponownego wjazdu przez określony czas. Odpowiedzialność cudzoziemca za wykonywanie pracy na terenie Polski bez zezwolenia ma charakter obiektywny (niezależny od winy), a przesłanka wydalenia charakter sankcyjny (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 31 sierpnia 2011 r., II OSK 1123/10). Dlatego okoliczności podnoszone przez Skarżącego w zakresie braku jego winy i w konsekwencji brak odpowiedzialności za to, że jego pracodawca nie dokonał zarejestrowania jego oświadczenia o zamiarze powierzenia mu wykonywania pracy nie ma znaczenia dla zasadności zastosowania dyspozycji art. 302 ust. 1 pkt. 4. Powyższe odnosi się również do zarzutów w aspekcie znikomej znajomości przez Skarżącego języka polskiego oraz przepisów prawa obowiązujących na terenie RP. Skoro Skarżący zdecydował się na wyjazd do innego kraju celem wykonywania pracy zarobkowej, to musiał zdawać sobie sprawę z konieczności uregulowania swojego statusu i statusu zatrudnienia, a nieznajomość języka oraz przepisów prawnych nie jest żadną okolicznością wyłączającą stosowanie normy określonej przepisem art. 302 ust. 1 pkt. 4 ustawy o cudzoziemcach. Wskazać należy, że w toku postępowania przed organem I instancji Skarżący w dniu 11 lutego 2016r. złożył pisemne oświadczenie w języku polskim, w którym podał, że zna język polski w mowie i w piśmie i będzie w nim zeznawać, a jeżeli jego znajomość języka była niewystarczająca dla uregulowania kwestii związanych z zatrudnieniem, to powinien zwrócić się o profesjonalną pomoc w tym zakresie.
W tym miejscu należy zwrócić uwagę na treść art. 302 ust. 4 ustawy o cudzoziemcach, z którego wynika, że nie stosuje się przepisu z art. 302 ust. 1 pkt 4 tej ustawy w przypadku, o którym mowa w art. 120 ust. 3 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Zgodnie z tym ostatnim przepisem, kto za pomocą wprowadzenia cudzoziemca w błąd, wyzyskania błędu, wykorzystania zależności służbowej lub niezdolności do należytego pojmowania przedsiębranego działania doprowadza cudzoziemca do nielegalnego wykonywania pracy, podlega karze grzywny w wysokości do 10.000 zł. Taka sytuacja w przedmiotowej sprawie nie zaistniała, bowiem wyrok skazujący wobec E. K. został wydany wobec uznania jej za winną popełnienia wykroczenia z art. 120 ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Takie okoliczności nie wynikają również, jak słusznie uznał organ odwoławczy, z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie.
Wskazać należy, że podstawowym obowiązkiem cudzoziemca, który chce przebywać na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest obowiązek lojalności wobec polskich władz, wyrażający się w szczególności w przestrzeganiu obowiązujących w nim przepisów. Ponadto, organy administracji publicznej nie są zobowiązane do respektowania wyboru przez cudzoziemca miejsca pobytu tym bardziej, jeżeli narusza on obowiązujące w Polsce przepisy prawne. Okoliczności wynikające z pozytywnej opinii aktualnego pracodawcy Skarżącego nie mają dla rozstrzygnięcia sprawy znaczenia, jak również fakt, że wykonuje obecnie pracę na podstawie aktualnych zezwoleń. Jak słusznie wskazał organ, przesądzające znaczenia ma fakt historyczny polegający na nielegalnym wykonywaniu pracy w okresie od [...].12.2015r. do [...].12.2015r. Nielegalną pracę skarżącego stwierdzono podczas kontroli w dniu [...].12.2015r., a więc przed datą uzyskania ww. zezwolenia, które zostało wydane w dniu [...].05.2016r. i dotyczyło innego pracodawcy.
Biorąc pod uwagę przedstawiony wyżej stan faktyczny należy stwierdzić, iż w sprawie została wyczerpana dyspozycja art. 302 ust. 1 pkt 4 ustawy o cudzoziemcach, bowiem w dacie kontroli skarżący wykonywał pracę bez wymaganego zezwolenia.
W decyzji o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu określa się termin dobrowolnego powrotu, który wynosi od 15 do 30 dni, liczony od dnia doręczenia decyzji (art. 315 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach). W takiej decyzji orzeka się również o zakazie ponownego wjazdu na terytorium RP lub na terytorium RP i innych państw obszaru Schengen oraz określa się okres tego zakazu (art. 318 ust. 1 ww. ustawy). Z kolei art. 318 ust. 2 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach stanowi, że zakaz ponownego wjazdu na terytorium RP i innych państw obszaru Schengen orzeka się w przypadku wydania decyzji o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu, w której określono termin dobrowolnego powrotu, na wypadek jeżeli cudzoziemiec w tym terminie: a) nie opuści terytorium RP lub b) przekroczy lub będzie usiłował przekroczyć granicę wbrew przepisom prawa. Zgodnie zaś z art. 319 pkt 2 ww. ustawy, zakaz, o którym mowa w art. 318 ust. 1, ustanawia się w przypadku wystąpienia przesłanki z art. 302 ust. 1 pkt 4 tej ustawy na okres od 1 roku do 3 lat.
W przedmiotowej sprawie organ II instancji zgodnie z art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. wydał decyzję, w której uchylił rozstrzygnięcie organu I instancji w zakresie określenia terminu powrotu i zakazu z uwagi na uchybienia organu I instancji, tj. niezasadne powiązanie terminu dobrowolnego powrotu oraz zakazu ponownego wjazdu z dniem wykonania własnej decyzji (lub w przypadku przedmiotowego zakazu - także z dniem upływu terminu dobrowolnego powrotu w niej określonego), a nie powiązanie ich z decyzją bez wskazania przez który organ została on wydana. Uchylając decyzję Komendanta Placówki Straży Granicznej w [...] organ odwoławczy orzekł co do istoty sprawy, tj. określił termin dobrowolnego powrotu oraz termin zakazu ponownego wjazdu powiązując je z decyzją ostateczną. W tym miejscu należy wskazać, iż orzeczony w decyzji organu odwoławczego termin dobrowolnego powrotu wynosi 30 dnu a zatem jest korzystniejszy dla Strony niż termin orzeczony w decyzji organu I instancji. Również orzeczono o zakazie ponownego wjazdu w najniższej możliwej, przewidzianej w przepisach prawa wysokości.
Analizując powyższe przepisy ustawy o cudzoziemcach należy stwierdzić, że w zaskarżonej decyzji organ prawidłowo orzekł o okresie zakazu dla skarżącego ponownego wjazdu na terytorium RP i innych państw obszaru Schengen. Zastosowano dla Skarżącego najbardziej korzystny terminu dobrowolnego opuszczenia Polski, jak i minimalnego zakazu ponownego wjazdu przewidzianego dla tego typu sytuacji, a więc nie ma żadnych podstaw aby uznać, że decyzja jest dla Strony krzywdząca.
Wobec powyższego zarzuty naruszenia prawa materialnego tj. art. 302 ust. 1 pkt 4, art. 315 ust. 1, art. 318 ust. 1 i 2 oraz 319 pkt 2 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r., o cudzoziemcach są niezasadne.
Niezasadne są również zarzuty naruszenia prawa procesowego. Organy wnikliwie przeprowadziły postępowanie dowodowe, dokonały swobodnej, a nie dowolnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego, kierując się logiką i doświadczeniem życiowym, w sposób bardzo szczegółowy wypowiedziały się, dlaczego nie dały wiary zeznaniom świadka oraz przedstawionym przez niego oświadczeniu, że Skarżący od [...].12.2015.r do [...].12.2015r. nie będzie wykonywał obowiązków wynikających z umowy z dnia [...].12.2015r. Wskazać, należy, że oświadczenie to nie zostało złożone podczas dokonywanej kontroli, a w terminie późniejszym, a protokół kontroli został podpisany przez pełnomocnika pracodawcy bez żadnych zastrzeżeń. Ponadto treść złożonej przez świadka umowy pozostaje w sprzeczności z dokumentem umowy weryfikowanym w trakcie przeprowadzanej kontroli. Sąd podziela ocenę tych dowodów dokonaną przez organy, zasadne jest również wskazano, że wobec pełnomocnika pracodawcy został wydany prawomocny wyrok, potwierdzający tym samym okoliczności faktyczne ustalone przez organy w zakresie nielegalnego wykonywania pracy przez Skarżącego. Wskazać należy, że organ odwoławczy przeprowadził uzupełniające postępowanie: wystąpił do Wojewody [...], Okręgowego Inspektoratu Pracy w [...] oraz Sądu Rejonowego [...] w celu uzyskania dodatkowych informacji w sprawie. Ponadto uzupełnił materiał dowodowy o "Notatkę Departamentu [...] MSZ z dnia [...] grudnia 2015 r. nt. sytuacji politycznej, bezpieczeństwa i praw człowieka na [...], z uwzględnieniem różnic sytuacji na [...], w [...]". Podjęto wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli oraz wyczerpująco zebrano i rozpatrzono cały materiał dowodowy. W odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 7 k.p.a., wskazać w tym miejscu należy, że zasada uwzględnienia interesu społecznego i słusznego interesu obywateli nie może powodować naruszenia przepisów prawa materialnego w sprawach, w których przepisy prawa materialnego wyznaczają treść rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej tj. w przypadku instytucji tzw. decyzji związanej. Do tego rodzaju spraw należy rozpoznawana sprawa.
Z uwagi na powyższe zarzuty naruszenia art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a. w zw. z art. 58 k.p.a. oraz art. 77 k.p.a i 80 k.p.a. nie są zasadne.
Niezasadny jest również zarzut naruszenia art. 348 pkt. 1 lit. a ustawy o cudzoziemcach w zw. z art. 2-7 Konwencji o ochronie praw człowieka.
W art. 303 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach wymienione są przesłanki negatywne wydania decyzji o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu. Wśród nich są m.in. takie przyczyny, jak: posiadanie statusu uchodźcy (pkt 1), małżonka obywatela polskiego (pkt 4), udzielenie zezwolenia na pobyt stały (pkt 6), udzielenie zgody na pobyt ze względów humanitarnych lub zgody na pobyt tolerowany (pkt 2).
W dacie orzekania w niniejszej sprawie przez organ odwoławczy skarżący nie legitymował się decyzją, która udzielałaby mu zgody na pobyt ze względów humanitarnych czy też zgody na pobyt tolerowany. Dopuszczalność zobowiązania skarżącego do powrotu uzależniona była więc od wykazania, czy spełnia on przesłanki do udzielenia zgody na pobyt ze względów humanitarnych lub pobyt tolerowany.
W ocenie Sądu w uzasadnieniu zarówno zaskarżonej jak i poprzedzającej ją decyzji orzekające w sprawie organy w sposób kompleksowy wyjaśniły i oceniły kwestię braku podstaw do udzielenia cudzoziemcowi zgody na pobyt tolerowany na terytorium RP oraz pobyt ze względów humanitarnych. Brak jest podstaw do uznania, że powrót skarżącego do kraju pochodzenia będzie się wiązał z zagrożeniami, o których mowa w art. 348 i art. 351 ustawy o cudzoziemcach. Z zeznań skarżącego wynika, że w Polsce nie ma żadnej rodziny i nie obawia się powrotu do kraju pochodzenia, nie był tam prześladowany. Nie wykazał również innych związków w Polsce o charakterze rodzinnym. Organy prawidłowo ustaliły, że Cudzoziemiec wyjechał z kraju pochodzenia wyłącznie w celach wykonywania pracy na terenie RP, nie składał wniosków o udzielenie ochrony międzynarodowej, zamieszkiwał w centralnej [...], gdzie nie były prowadzone żadne działania zbrojne. W złożonej skardze powołuje jedynie ogólną sytuację na [...] i nie wskazuje na żadne zindywidualizowane i realne zagrożenie swojej osoby. Brak jest podstaw do stwierdzenia, aby w kraju jego pochodzenia zagrożone było jego prawo do życia, wolności i bezpieczeństwa osobistego, mógłby zostać poddany torturom albo nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu albo karaniu, mógłby być zmuszony do pracy, lub mógłby być pozbawiony do rzetelnego procesu sądowego albo być ukarany bez podstawy prawnej. Zasadnie wskazano, że trudna sytuacja ekonomiczna w kraju pochodzenia oraz ewentualne trudności ze znalezieniem pracy na [...] nie mogą same w sobie uzasadniać postawienia zarzutu naruszenia praw chronionych w Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności. Skarżący jest osobą młodą, zdolną wykonywać pracę zarobkową, nie ma nikogo na utrzymaniu. W odniesieniu do złożonego przez Skarżącego dowodu z oświadczenia jego narzeczonej, stwierdzić należy, że będąc przesłuchiwany oraz w toku całego postępowania przed organami, nie podał żadnych informacji na temat pozostawania w relacji z inną osobą od stycznia 2016r. i zamierzeń dotyczących zawarcia małżeństwa, w szczególności nie podał tych okoliczności składając odwołanie, a więc organy zasadnie uznały, że Skarżący nie prowadzi na terenie RP życia rodzinnego. Złożenie przez Skarżącego dowodu w postaci oświadczenia narzeczonej nie daje podstaw do uchylenia decyzji w trybie art. 145 par. 1 pkt. 1 lit. B P.p.s.a. albowiem, nie można w tej sytuacji przyjąć, że ujawnienie nowych nieznanych organowi dowodów zaistniało na skutek naruszenia prawa przez organ administracji. Poprzez wydanie decyzji nie zostało też naruszone prawo Skarżącego do jego życia prywatnego, organy zasadnie wskazały, że Skarżący ostatni raz wjechał do Polski 1,5 roku temu celem wykonywania pracy, a z jego zeznań nie wynikało, aby nawiązał z Polską trwałe więzi prywatne, w momencie wydawania decyzji toczyło się dopiero w stosunku do niego postępowanie w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy i pracę, a więc nie miał on realnych podstaw, aby spodziewać się, że będzie mógł przebywać w Polsce.
Mając powyższe na uwadze Sąd, działając na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło