II OSK 688/18
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2020-01-28
Skład orzekający: Małgorzata Masternak-Kubiak, Jerzy Stelmasiak, Małgorzata Miron
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę dwóch budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej, każdy o dwóch lokalach mieszkalnych, została wydana z naruszeniem przepisów prawa budowlanego i przepisów techniczno-budowlanych, w szczególności w zakresie bezpieczeństwa przeciwpożarowego i zapewnienia czynnego udziału stron w postępowaniu?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargi kasacyjne, uznając, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo ocenił, iż zaskarżona decyzja o pozwoleniu na budowę nie narusza przepisów prawa budowlanego ani przepisów techniczno-budowlanych w zakresie bezpieczeństwa przeciwpożarowego. Sąd uznał również, że ewentualne naruszenie przepisów postępowania dotyczące czynnego udziału stron w postępowaniu nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, a zarzut naruszenia zasady dwuinstancyjności również nie znalazł uzasadnienia.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła pozwolenia na budowę dwóch budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej. Sąsiedzi skarżyli decyzję, podnosząc zarzuty dotyczące naruszenia przepisów techniczno-budowlanych, w tym bezpieczeństwa przeciwpożarowego i zacieniania, a także naruszenia procedury administracyjnej (brak czynnego udziału w postępowaniu). Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił pierwotne decyzje, a po ponownym rozpatrzeniu sprawy przez organ odwoławczy, utrzymał w mocy decyzję zatwierdzającą projekt i udzielającą pozwolenia na budowę. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargi kasacyjne od wyroku WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargi kasacyjne.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak Sędziowie sędzia NSA Jerzy Stelmasiak sędzia NSA Małgorzata Miron /spr./ Protokolant starszy asystent sędziego Rafał Kopania po rozpoznaniu w dniu 28 stycznia 2020 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skarg kasacyjnych S. H. i R. M. oraz E. K. i Z. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 9 listopada 2017 r. sygn. akt II SA/Sz 932/17 w sprawie ze skarg S. H. i R. M. oraz E. K. i Z. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargi kasacyjne.
Wyrokiem z 9 listopada 2017 r., sygn. akt II SA/Sz 932/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, oddalił skargi S. H. i R. M. oraz E. K. i Z. K. na decyzję Wojewody [...] z [...] czerwca 2017 r., nr [...], w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę dwóch budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej, każdy o dwóch lokalach mieszkalnych wraz z urządzeniami budowlanymi przy ul. A. [...] w S., na działce nr [...], obręb [...].
Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:
Decyzją z [...] lipca 2016 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2016 r. poz. 290 ze zm.) Prezydent Miasta [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił R. N. pozwolenia na budowę dwóch budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej, każdy o dwóch lokalach mieszkalnych wraz z urządzeniami budowlanymi przy ul. A. [...] w S., na działce nr [...], obręb [...]. W decyzji wskazano, że obszar oddziaływania obiektu obejmuje działki nr [...], obręb [...].
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że inwestor przedłożył projekt budowlany wraz z kompletem wymaganych uzgodnień oraz złożył oświadczenie o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a zamierzenie inwestycyjne jest zgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego "[...]" w S., uchwalonym uchwałą Rady Miasta [...] z dnia [...] maja 2008 r., nr [...].
Odwołanie od ww. decyzji złożyli właściciele działki sąsiedniej, oznaczonej nr [...] – S. H. i R. M., zarzucając tej decyzji m.in. pominięcie ich jako stron postępowania mimo faktu, że są właścicielami nieruchomości sąsiadującej z działką, na której ma być wybudowany planowany obiekt.
Odwołanie od ww. decyzji wnieśli także E. K. oraz Z. K. (właściciele działki sąsiedniej nr [...] oraz współwłaściciele w [...] udziału w działce nr [...], służącej komunikacji do innych działek budowlanych), którzy podnieśli tożsame zarzuty naruszenia prawa.
Decyzją z [...] września 2016 r., nr [...], wydaną w wyniku rozpoznaniu odwołania S. H. oraz R. M., Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji uznając, że przeprowadzone postępowanie odwoławcze wykazało, że inwestor spełnił konieczne wymagania do uzyskania pozwolenia na budowę, o których mowa w art. 35 ustawy Prawo budowlane.
Natomiast odrębną decyzją nr [...] z [...] września 2016 r., Wojewoda [...] umorzył postępowanie odwoławcze wywołane odwołaniem E. K. i Z. K.
S. H. oraz R. M. złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na ww. decyzję organu odwoławczego z [...] września 2016 r., nr [...].
E. K. oraz Z. K. wnieśli skargę na decyzję organu II instancji z [...] września 2016 r., nr [...].
Wyrokiem z dnia 16 marca 2017 r., sygn. akt II SA/Sz 1342/16, Sąd uwzględnił skargę S. H. oraz R. M. i uchylił decyzję organu odwoławczego nr [...]. Sąd uznał za zasadny zarzut skargi o naruszeniu przepisów dotyczących bezpieczeństwa przeciwpożarowego. W ocenie sądu wojewódzkiego, organ nie zbadał w sposób wystarczający kwestii związanych z położeniem budynków – istniejącego na działce nr [...] i planowanego na działce nr [...] i wpływu tego położenia, a w szczególności wysokości tych budynków, na spełnienie wymogów związanych z zapewnieniem zabezpieczenia przed rozprzestrzenianiem się ognia. Według Sądu pierwszej instancji, twierdzenia organu w zakresie konstrukcji dachu i jego przekrycia na budynku usytuowanym na działce nr [...] nie zostały poparte żadnymi dowodami. Sąd pierwszej instancji przywołał treść § 218 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2015 r. poz. 1422) i wskazał na konieczność zbadania czy przekrycie i konstrukcja dachu budynku niższego spełnia wymagania, o których mowa w § 217 ust. 1 rozporządzenia, a w niniejszej sprawie ustalenia takie nie zostały dokonane. Sąd zauważył także, że jest to okoliczność, która ma szczególnie istotne znaczenie dla bezpieczeństwa przede wszystkim skarżących, a zatem powinna zostać zbadana z należytą starannością, a za taką nie można uznać oparcia się na niesprawdzonych danych, które nie znajdują odzwierciedlenia w aktach sprawy.
Sąd nie podzielił natomiast stanowiska skarżących w przedmiocie naruszenia w sprawie art. 10 k.p.a. i art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Nie uwzględnił również zarzutu naruszenia art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego i § 19 ust. 2 rozporządzenia i wskazał, że skarżący wywodzili, że w związku z zaplanowaniem w projekcie 8 miejsc parkingowych, nie została zachowana wymagana odległość od granic działki. Sąd zauważył, że dla planowanej inwestycji przewidziano 4 miejsca parkingowe i 4 miejsca postojowe w garażach, zatem zewnętrznych miejsc parkingowych jest 4, co zostało uwidocznione w załączniku graficznym, a ich odległość od granicy działki skarżących spełnia wymogi, o których mowa w § 19 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia. Za niezasadny Sąd uznał zarzut naruszenia § 44 planu miejscowego, wskazując, że z zestawienia powierzchni zagospodarowania poszczególnych części terenu wynika, że powierzchnia biologicznie czynna wynosić będzie 466,50 m2, co stanowi 50,11% ogólnej powierzchni działki.
Sąd nie podzielił również zaprezentowanego w skardze poglądu, który prowadziłby do uznania, że planowana inwestycja stanowi dom wielorodzinny powołując się w tym zakresie na definicję legalną budynku jednorodzinnego zawartą w art. 3 pkt 2a Prawa budowlanego.
W konkluzji, uznając, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. Sąd uchylił ją, wskazując na potrzebę uzupełnienia materiału dowodowego i wyjaśnienie okoliczności związanych ze spełnieniem wymogów bezpieczeństwa przeciwpożarowego.
Wyrokiem wydanym w dniu 16 marca 2017 r., sygn. akt II SA/Sz 1343/16 Sąd w wyniku rozpoznania skargi E. K. oraz Z. K. uchylił decyzję Wojewody [...] nr [...] umarzającą postępowanie odwoławcze.
Sąd zgodził się z argumentacją skarżących, że organ II instancji przedwcześnie przyjął, że inwestycja spełnia normy dotyczące nasłonecznienia, nie uzasadniając w żaden sposób swojego stanowiska i stwierdził, że organ powinien przeprowadzić bardziej wnikliwe postępowanie, w tym rozważyć potrzebę zbadania tzw. linijki słońca, celem precyzyjnego ustalenia, w jaki sposób planowana inwestycja będzie zacieniać nieruchomość skarżących, położoną w bezpośrednim sąsiedztwie planowanego obiektu.
W wyniku ponownego rozpoznania odwołania S. H. oraz R. M. i odwołania E. K. oraz Z. K., decyzją z [...] czerwca 2017 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z [...] lipca 2016 r.
Organ odwoławczy podał, że dla terenu objętego przedmiotową inwestycją obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego "[...]" w S., przyjęty uchwałą Rady Miasta [...] nr [...] z dnia [...] maja 2008 r. Działka nr [...] objęta inwestycją położona jest na terenie elementarnym o symbolu [...], o pow. 7,143 ha. Zgodnie z § 44 tego planu, obowiązują ustalenia funkcjonalne, w pkt 1 - przeznaczenie terenu zabudowa jednorodzinna, wolno stojąca (ppkt a), bliźniacza (ppkt b). Minimalna powierzchnia terenu biologicznie czynna (pkt 2) w granicach działki budowlanej – 50%. Maksymalna wysokość zabudowy (pkt 3) dwie kondygnacje nadziemne, lecz nie więcej niż 9,50 m do kalenicy (ppkt 1). Budynki kryte dachami stromymi (ppkt 2), maksymalna powierzchnia zabudowy w granicach działki budowlanej – 35% (ppkt 3), nieprzekraczalna linia zabudowy określona na rysunku planu (ppkt 4).
Organ odwoławczy przywołał parametry, które będzie posiadał projektowany budynek, wynikające z projektu budowlanego i stwierdził, że inwestycja jest zgodna § 44 planu miejscowego. Zaznaczył także, że budynek nie wykracza poza nieprzekraczalną linię zabudowy określoną na rysunku planu.
Organ wyjaśnił, że ściana z otworami okiennymi najbardziej zbliżonego do działki nr [...] S. H. oraz R. M., zaprojektowanego budynku wynosi 5,15 m, a do działki nr [...] E. K. i Z. K. wynosi 5,05 m. Do pozostałych nieruchomości sąsiednich odległości te wynoszą 7,99 m do działki nr [...] i [...]. Organ uznał, że powyższe oznacza zgodność usytuowania zaprojektowanych budynków z § 12 ust. 1 rozporządzenia.
W kwestii przesłaniania obiektów (§ 13 rozporządzenia), organ ustalił, że na działce nr [...], od strony południowo-zachodniej, znajduje się budynek jednorodzinny usytuowany ze ścianą szczytową (bez okien) na granicy działki nr [...] i nr [...] objętej inwestycją. Budynek na działce nr [...] zlokalizowany jest w odległości 9,10 m od zaprojektowanego budynku do kalenicy wynoszącej 9,15 m. Wobec powyższego, organ stwierdził brak przesłanek do uznania potencjalnego naruszenia § 13 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia. Zdaniem organu, podobnie jest w stosunku do działki nr [...]. W projekcie budowlanym wskazano, że odległość między budynkami położonymi na działce inwestycyjnej i działce nr [...] wynosi 11,02 m, a wysokość projektowanego budynku w kalenicy czterospadowego (dachu) nie przekracza 9,50 m, co – według organu – oznacza, że odległość między budynkami jest większa od wysokości przesłaniania.
Odnośnie do spełnienia wymagań z § 60 rozporządzenia (czas nasłonecznienia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi), organ ustalił, że budynek mieszkalny na działce nr [...], jest budynkiem jednorodzinnym wielopokojowym, a od strony południowo-zachodniej nie posiada otworów okiennych. Odnośnie spełnienia ww. wymagań dotyczących działki nr [...], organ ustalił, że w części parterowej budynku na tej działce, w elewacji południowo-zachodniej nie mieszczą się pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi. Wobec tego organ uznał, że nie zachodzi przypadek potencjalnego naruszenia § 60 ust. 1 i 2 rozporządzenia.
Ponadto, jak ustalił organ, na działce objętej inwestycją zaprojektowano 4 wydzielone miejsca postojowe. Każde z wydzielonych miejsc postojowych znajduje się w odległości większej niż wymagana § 12 ust. 2 rozporządzenia. Zauważył, że zgodnie z projektem zagospodarowania terenu projektuje się grunt przepuszczalny z niską zielenią, uniemożliwiający napływ wód opadowych na działki sąsiednie. Stwierdził, że inwestycja nie zmienia sposobu zagospodarowania działki nr [...] stanowiącej dojazd do poszczególnych nieruchomości.
Odnosząc się do wymagań bezpieczeństwa pożarowego konstrukcji (§ 207 ust. 1 rozporządzenia), organ wskazał, że projektowane budynki należą do klasy odporności ogniowej ZL IV, zgodnie z § 213 pkt 1a rozporządzenia i są oddzielone od siebie przegrodą przeciwpożarową. Stropy posiadają klasę odporności ogniowej REI30. W części budynku na działce nr [...] przyległej do działki Inwestora znajduje się garaż, a na poddaszu znajdują się pomieszczenia mieszkalne. Budynek na działce nr [...] nie posiada izolacji termicznej ściany szczytowej z materiału niepalnego, wobec powyższego zaprojektowano w miejscu zbliżenia do ściany budynku na działce nr [...], ścianę oddzielenia przeciwpożarowego o wymaganej odporności ogniowej min. REI60. Okno w pomieszczeniu 0/08P projektowanego budynku zabezpieczono do wymaganej klasy odporności ogniowej E30 za pomocą kurtyny lub rolety przeciwpożarowej. Powierzchnia okna nie przekracza 10% powierzchni ściany oddzielenia pożarowego. Organ stwierdził, że projekt budowlany został pozytywnie zaopiniowany przez rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych.
Organ wskazał, że wobec wytycznych zawartych w wyroku z dnia 16 marca 2016 r. o sygn. akt II SA/Sz 1342/16, inwestor przedstawił analizę spełnienia wymagań dotyczących ochrony przeciwpożarowej stawianych § 218 rozporządzenia. Inwestor przedstawił uzupełnienie projektu budowlanego, z którego wynika, że na etapie projektowania zauważono nieprawidłowości dotyczące części budynku na sąsiedniej działce nr [...] zbliżonej bezpośrednio do działki nr [...], na której jest realizowana inwestycja. Nieprawidłowości polegają na braku wymaganej odporności ogniowej w odniesieniu do pokrycia dachu i konstrukcji nośnej dachu budynku położonego na działce nr [...]. Organ podał, że ze względu na powyższe, nowoprojektowany budynek na działce nr [...], w pasie zbliżenia poniżej 8 m do dachu budynku bez wymaganej odporności ogniowej, nie będzie posiadał okien na wysokości pierwszego piętra, tzn. powyżej zbliżonego dachu, w celu spełnienia wymagań zawartych w § 218 rozporządzenia. Organ wskazał, że przyjęte rozwiązania projektowe zostały pozytywnie ocenione przez rzeczoznawcę do spraw przeciwpożarowych w opinii z czerwca 2017 r. pn. "Ocena zlokalizowanego budynku jednorodzinnego na działce nr [...] w [...]...". We wnioskach ww. opinii stwierdzono, że lokalizacja projektowanego budynku jest zgodna z wymogami przeciwpożarowymi. Jak uznał organ, również przeprowadzona w trakcie rozpatrywania odwołania analiza projektu zagospodarowania terenu oraz rysunków przedstawiających rzuty elewacji, wykazała spełnienie wymagań dotyczących ochrony przeciwpożarowej, płynących z przepisów rozporządzenia.
Organ II instancji stwierdził, że projekt budowlany został opracowany przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane, należącą do właściwej izby samorządu zawodowego. Projektant złożył oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Do projektu budowlanego została dołączona informacja dotycząca bezpieczeństwa i ochrony zdrowia przy wykonywaniu robót budowlanych. Inwestor złożył prawidłowo sporządzone oświadczenie o prawie do dysponowania działką nr [...] na cele budowlane.
Według organu odwoławczego, organ I instancji prawidłowo określił krąg stron postępowania, wobec powyższego zarzut z art. 10 k.p.a. w zw. z art. 28 ust. 2 oraz art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego nie był uzasadniony. Stwierdził, że zaprojektowana inwestycja nie wpływa na dotychczasowy sposób zagospodarowania działki nr [...], która stanowi ciąg komunikacyjny dla właścicieli poszczególnych działek budowlanych. Organ uznał, że inwestycja nie wpływa na ograniczenie możliwości i swobody zagospodarowania tej nieruchomości.
S. H. oraz R. M. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2017 r. (zarejestrowana pod sygn. akt II SA/Sz 932/17). Skargę na wskazaną decyzję (zarejestrowaną pod sygn. akt II SA/Sz 933/17), wnieśli także E. K. oraz Z. K.
W jednobrzmiących skargach, skarżący S. H. i R. M. oraz E. K. i Z. K. stwierdzili, że decyzja została wydana przed upływem siedmiodniowego terminu zakreślonego przez organ pismem z 9 czerwca 2017 r., które zostało doręczone pełnomocnikowi skarżących 13 czerwca 2017 r., a w tej sytuacji termin do zapoznania się z aktami sprawy upływał 20 czerwca 2017 r. Wyjaśnili, że gdy ich pełnomocnik zjawił się w urzędzie 20 czerwca 2017 r., okazało się, że decyzja została już wydana. Pełnomocnik nie mógł w tej sytuacji wnieść żadnych uwag, a jego wizyta została ograniczona do odebrania w imieniu skarżących wydanej decyzji. Doprowadziło to do naruszenia art. 10 § 1 k.p.a.
Skarżący podkreślili przy tym, że dokumenty w postaci "opracowania wyjaśniającego usytuowanie dwóch budynków w tym, że ze wzgl. na bezpieczeństwo pożarowe", noszącego datę sporządzenia 9 czerwca 2017 r. oraz opinii z zakresu ochrony przeciwpożarowej, zostały złożone w urzędzie dopiero 12 czerwca 2017 r., a więc po upływie dwóch dni od wysłania do pełnomocnika skarżących zawiadomienia o możliwości zapoznania się z zebranymi w sprawie aktami oraz wniesienia uwag. Ponadto podkreślili, że pismo z 9 czerwca 2017 r. zostało nadane zwykłym listem poleconym, zamiast przesyłką za zwrotnym poświadczeniem odbioru. Stwierdzili, że nie ma w aktach sprawy dowodu doręczenia przesyłki pełnomocnikowi skarżących, a dopóki nie ma dowodu doręczenia zawiadomień stron o możliwości zapoznania się z materiałami postępowania, to decyzja nie powinna zostać wydana. Zdaniem skarżących, organ odwoławczy rozmyślnie uniemożliwił stronom zapoznanie się z zebranym materiałem dowodowym i uniemożliwił wypowiedzenie się na jego temat.
Wojewoda [...] w odpowiedzi na ww. skargi wniósł o ich oddalenie.
Na rozprawie w dniu 9 listopada 2017 r. Sąd, na podstawie art. 111 § 1 p.p.s.a. postanowił połączyć sprawę II SA/Sz 932/17 ze sprawą II SA/Sz 933/17 do łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia, i dalej prowadzić je pod sygn. akt II SA/Sz 932/17.
Oddalając skargi Sąd pierwszej instancji zacytował treść art. 153 p.p.s.a. i przypomniał, że przedmiotowa sprawa była już przedmiotem badania Sądu w związku ze skargami wniesionymi przez S. H., R. M., E. K. i Z. K.. Wobec powyższego w ocenie Sądu wojewódzkiego podniesione przez strony w skargach zarzuty dotyczące naruszenia przepisów techniczno-budowlanych przy określeniu odległości planowanych miejsc postojowych od granicy działki oraz powierzchni biologicznie czynnej, a także zastrzeżeń co do prawidłowości określenia rodzaju inwestycji nie mogły zostać uwzględnione albowiem w wyroku z dnia 16 marca 2017 r. sygn. akt II SA/Sz 1342/16, Sąd odniósł się do zarzutów dotyczących wymienionych wyżej kwestii.
W pierwszej kolejności Sąd wojewódzki odniósł się do kwestii bezpieczeństwa przeciwpożarowego planowanej inwestycji. Sąd uchylając decyzję Wojewody [...] z [...] września 2016 r. wskazał na konieczność zbadania, czy planowana inwestycja spełnia wymogi nałożone przepisami techniczno-budowlanymi, zważywszy na podnoszoną przez skarżących S. H. i R. M. okoliczność, że dach należącego do nich budynku, usytuowanego na sąsiedniej działce, i jego przekrycie nie posiadają odpowiedniej klasy odporności ogniowej, o której mowa w § 218 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. Wojewoda [...], poprzednio rozpatrując odwołanie skarżących wprawdzie odniósł się do powyższej kwestii, jednak zdaniem Sądu, ocena ta była niewystarczająca, nie została bowiem poparta żadnymi dokumentami.
Realizując wytyczne Sądu w tym zakresie organ odwoławczy uzupełnił materiał dowodowy o opinię z zakresu ochrony przeciwpożarowej. Z dokumentu tego wynika, że na etapie projektowania stwierdzono, że dach budynku niższego, usytuowanego na działce nr [...] (budynek skarżących), nie posiada wymaganej odporności ogniowej. Stąd ścianę planowanego budynku zaprojektowano w taki sposób, aby na wysokości pierwszego piętra, w pasie zbliżenia do istniejącego budynku, w odległości 8 m nie posiadała okien, aby wymogi, o których mowa w § 217 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych zostały zachowane.
Zdaniem Sądu pierwszej instancji ocena ta została przez organ dokonana prawidłowo i była wystarczające dla pozytywnej oceny projektu budowlanego.
Sąd wojewódzki podkreślił, że inwestor ma prawo do dysponowania własną (bądź posiadaną w oparciu o inny tytuł prawny) nieruchomością i jej zagospodarowania. zachowane także zostały wymogi dotyczące spełnienia obowiązków dotyczących właścicieli wszystkich sąsiednich nieruchomości, nie tylko tej, na której zrealizowana ma zostać inwestycja. Oceniając w dalszym ciągu spełnienie warunków w zakresie ochrony przeciwpożarowej Sąd wojewódzki zauważył, że planowany budynek będzie wybudowany z jednej strony w sąsiedztwie budynku jednorodzinnego, usytuowanego na granicy działki nr [...] i budynku na działce nr [...] z drugiej. Sąd pierwszej instancji zwrócił uwagę na fakt, że w odniesieniu do budynku usytuowanego na granicy działki przewidziano surowsze kryteria jeżeli chodzi o bezpieczeństwo przeciwpożarowe, bowiem zgodnie z § 272 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych budynek usytuowany bezpośrednio przy granicy działki powinien mieć od strony sąsiedniej działki ścianę oddzielenia przeciwpożarowego o klasie odporności ogniowej określonej w § 232 ust. 4 i 5. Podwyższone parametry bezpieczeństwa dla tego typu zabudowy wynikają z konieczności zapewnienia bezpieczeństwa przeciwpożarowego z jednej strony i umożliwienia zabudowy sąsiedniej działki z drugiej. Sąd wojewódzki zgodził ze skarżącymi S. H. i R. M., że wydając zaskarżoną decyzję organ powinien mieć na względzie stan już istniejący i w ocenie Sądu, organ odwoławczy, rozpoznając odwołanie, po uchyleniu poprzednio wydanej decyzji przez Sąd, takiej oceny istniejącego stanu dokonał, przyjmując, że skoro przekrycie dachu budynku niższego nie spełnia parametrów, o których mowa w § 218 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, to wówczas nowy budynek powinien zostać wybudowany w taki sposób, aby zapewnić bezpieczeństwo przeciwpożarowe.
W omawianej sprawie planowana inwestycja spełnia, stawiane przepisami rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, wymogi w zakresie bezpieczeństwa przeciwpożarowego, co wynika zarówno z projektu budowlanego jak i uzyskanego przez organ odwoławczy opracowania, w którym wyjaśniono w jaki sposób projekt planowanego budynku został zmodyfikowany, aby zapewnić bezpieczeństwo przeciwpożarowe. Z opinii z zakresu ochrony przeciwpożarowej wynika, że ściana boczna projektowanego budynku, usytuowana od strony działki nr [...], znajdować się będzie w odległości 5,15 m od granicy z tą działką i jednocześnie pełnej murowanej ściany części garażowej budynku, która jest jednocześnie ścianą oddzielenia pożarowego o klasie nie mniejszej niż REI 60 oraz w odległości 9,1 m od ściany z oknami w części mieszkalnej. W związku z tym, że przekrycie dachu budynku usytuowanego na granicy działki nr [...] nie posiada odporności ogniowej, o której mowa w § 218 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, w celu zapewnienia bezpieczeństwa pożarowego w pasie 8 metrów od niższego dachu zaprojektowana ściana nie będzie posiadała okien.
W ocenie Sądu, wyjaśnienie to, w wystarczający sposób wykazuje, że planowana inwestycja czyni zadość przepisom techniczno-budowlanym w zakresie bezpieczeństwa przeciwpożarowego, bowiem w tej części, która mogłaby zagrażać przeniesieniem ognia z racji tego, że budynek niższy, którego dach nie spełnia wymagań, o których mowa w § 218 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, ściana planowanego budynku zostanie pozbawiona okien, a więc źródła rozprzestrzeniania się ognia. Nie bez znaczenia, w ocenie Sądu, pozostaje również fakt, że problem dotyczy niewielkiego odcinka ściany od tylnej części garażu planowanego budynku do końca garażu istniejącego budynku. Na tym odcinku planowana ściana nie posiada okien i jest oddalona od dachu sąsiedniego budynku o 5,15 m, natomiast w pozostałej części odległość ta wynosi 9,1 m. Nie można przy tym tracić z pola widzenia, że takie usytuowanie budynków zostało pozytywnie zaopiniowane przez rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych. Analiza tego opracowania doprowadziła organ do prawidłowych, zdaniem Sądu wniosków.
Sąd wojewódzki nie uwzględnił zarzutów odnoszących się do niewykonania zaleceń Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 16 marca 2017 r. sygn. akt II SA/Sz 1342/16, w szczególności niezbadania kwestii zacieniania nieruchomości skarżących E. K. i Z. K. Wbrew twierdzeniom skarżących organ, realizując wytyczne Sądu, posiłkując się opracowaniem architekta P. K., wyjaśnił z jakich względów uznał, że planowana inwestycja spełnia warunki, o których mowa w § 13 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. Odnosząc się do podnoszonej przez skarżących okoliczności, że istniejący budynek posiada okna zarówno od strony południowo-zachodniej jak i południowo-wschodniej i w związku z gabarytami planowanej inwestycji może dojść niewystarczającego nasłonecznienia pomieszczeń usytuowanych w południowo-zachodniej jego części, zdaniem Sądu wojewódzkiego, organ prawidłowo wskazał, że w przypadku budynków o wielu pokojach wystarczy aby warunek nasłonecznienia spełniony był w jednym z nich. W tym stanie rzeczy nie sposób było uznać, że organ nie odniósł się do zarzutów skarżących w tym zakresie.
Sąd wojewódzki nie podzielił stanowiska skarżących, że koniecznym było zbadanie tzw. linijki światła, ponieważ taki obowiązek nie został na organ nałożony, nie wynika on z treści uzasadnienia wyroku wydanego w sprawie o sygn. akt II SA/Sz 1343/16. Sąd, uznając że skarżącym E. K. i Z. K. przysługuje przymiot strony wskazał na konieczność wyjaśnienia powyższych kwestii i w zależności od potrzeb rozważenia celowości zbadania linijki światła. Skoro zostało wyjaśnione, że nie doszło do naruszenia § 13 i § 60 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, a organ uzasadnił swoje stanowisko w sposób wyczerpujący, to brak jest podstaw do wywodzenia, że doszło do naruszenia art. 153 p.p.s.a. w powyższym zakresie.
W ocenie Sądu pierwszej instancji, organ nie naruszył zasady dwuinstancyjności, ponieważ organ odwoławczy posiada własną inicjatywę dowodową i może we własnym zakresie wyjaśniać pewne kwestie, pod warunkiem wszakże, że nie mają one istotnego wpływu na rozstrzygnięcie. Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie organ uzupełnił materiał dowodowy o opracowanie, w którym wyjaśniono, z jakich względów planowana inwestycja została usytuowana w odległości większej, aniżeli przewidziana przepisami, od budynku na działce [...] i jaki miało to wpływ na nasłonecznienie istniejącego budynku.
Sąd wojewódzki dostrzegł także, że organ, procedując w niniejszej sprawie, wydał decyzję przed upływem terminu, który wyznaczył stronom do zapoznania się z materiałami sprawy i złożenia wniosków dowodowych. Naruszenie to jednak nie było istotne i nie miało wpływu na treść rozstrzygnięcia, a zatem nie mogło stanowić podstawy uchylenia zaskarżonej decyzji.
Skargi kasacyjne od powyższego wyroku złożyli S. H. i R. M. oraz E. K. i Z. K., zaskarżając go w całości.
W części skargi te były jednobrzmiące i na następujących podstawach:
1. art. 174 pkt 1 p.p.s.a. – naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, poprzez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie polegające:
- na pominięciu art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego i § 271 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych i art. 9 Prawa budowlanego, polegające na wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę, mimo niezachowania wymaganej minimalnej odległości projektowanego budynku od budynków sąsiednich z uwagi na bezpieczeństwo przeciwpożarowe i dorozumiane zaakceptowanie tego odstępstwa od wymogów przepisów techniczno-budowlanych, bez zachowania procedury wymaganej art. 9 Prawa budowlanego;
- art. 8 k.p.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a., poprzez nieuchylenie decyzji administracyjnej, pomimo jej wydania z naruszeniem prawa materialnego (art. 8 k.p.a.) mającym wpływ na wynik sprawy i tym samym niewłaściwe zastosowanie art. 8 k.p.a., polegające na przyjęciu, że decyzja administracyjna nie została wydana z naruszeniem zasady zaufania do organów państwowych, podczas gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem tejże zasady;
- art. 10 § 1 k.p.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a., poprzez nieuchylenie decyzji administracyjnej, pomimo jej wydania z naruszeniem prawa materialnego (art. 10 § 1 k.p.a.) mającym wpływ na wynik sprawy i tym samym niewłaściwe zastosowanie art. 10 § 1 k.p.a. polegające na przyjęciu, że decyzja administracyjna wydana została z zastosowaniem art. 10 § 1 k.p.a. i po umożliwieniu skarżącemu wzięcia czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym, podczas gdy decyzja administracyjna wydana została z naruszeniem art. 10 § 1 k.p.a. i po uniemożliwieniu skarżącemu wzięcia czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym;
- naruszenie art. 81 k.p.a., polegające na "uznaniu za udowodnione okoliczności faktyczne dotyczące spełnienia wymagań dotyczących ochrony przeciwpożarowej w oparciu o opracowanie wyjaśniające usytuowanie budynków ze względu na bezpieczeństwo pożarowe zawierające również wyjaśnienie może być uznana za udowodnioną, jeżeli strona miała możność wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów, chyba że zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 10 § 2";
2. art.174 pkt 2 p.p.s.a. – naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c, art. 134 § 1, 141 § 4 i art. 153 p.p.s.a., które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, przez pominięcie w uzasadnieniu wyroku odniesienia się do zarzutu naruszenia art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego, § 271 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych i art. 9 Prawa budowlanego oraz przez przyjęcie, że ocena prawna zawarta w uzasadnieniu wyroku II SA/Sz 1342/16 wiąże Sąd przy ponownym rozpoznaniu sprawy bez dokładnego określenia, co do których zarzutów i w jakim zakresie Sąd uznał się związany wyrokiem II SA/Sz 1342/16.
Dodatkowo w skardze kasacyjnej E. K. i Z. K. zawarto zarzut naruszenia art. 15 k.p.a. stanowiącego zasadę dwuinstancyjności, przez wydanie decyzji utrzymującej w mocy decyzji organu I instancji, mimo że skarżący nie brali udziału w postępowaniu przez organem I instancji, który wydając decyzję w ogóle nie rozważał wpływu projektowanego budynku na nieruchomość skarżących.
Wskazując na powyższe zarzuty, skarżący kasacyjnie wnieśli o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie oraz o zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw, w tym kosztów wniesienia wpisów oraz kosztów zastępstwa procesowego.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przywołano dotychczasowy przebieg sprawy i przytoczono argumentację na poparcie ww. zarzutów. W ocenie skarżących kasacyjnie, udzielone w sprawie odstępstwo od warunków technicznych w zakresie ochrony przeciwpożarowej stanowi w istocie obejście prawa, a sprawa została rozstrzygnięta, mimo braków w zakresie przeprowadzonego postępowania dowodowego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325; dalej: p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli w sprawie nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 powołanej ustawy, a taka sytuacja ma miejsce w przedmiotowej sprawie, to Sąd rozpoznający sprawę związany jest granicami kasacji.
Rozpoznając w powyższych granicach wniesione skargi kasacyjne należało uznać, że nie zawierają one usprawiedliwionych podstaw.
Zarzuty w praktycznie jednobrzmiących skargach kasacyjnych koncentrują się wokół 2 kwestii: naruszenia przepisów postępowania, co skutkowało pozbawieniem strony możliwości czynnego udziału w postępowaniu oraz naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego w odniesieniu do oddalenia skargi, a przez to, zaakceptowania decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę budynku, mimo niezachowania minimalnej jego odległości od budynków sąsiednich, a przez to niezapewnienie bezpieczeństwa pożarowego i dorozumiane zaakceptowanie jego odstępstwa od wymogów przepisów techniczno-budowlanych, bez zachowania procedury wynikającej z art. 9 Prawa budowlanego.
Naruszenia przepisów postępowania związanych z pozbawieniem stron czynnego udziału w postępowaniu autor skarg kasacyjnych upatruje w wydaniu zaskarżonej decyzji, pomimo braku upływu terminu do zapoznania się z materiałem dowodowym i ewentualnego złożenia wniosków dowodowych lub ustosunkowania się do materiałów zgromadzonych w aktach administracyjnych. Twierdzenia skarżących, co do naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. nie są pozbawione podstaw faktycznych. Z akt sprawy wynika, że pismem z dnia 9 czerwca 2017 r. Wojewoda [...] poinformował strony, w tym pełnomocnika skarżących o możliwości zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym oraz wniesieniu uwag zakreślając 7 - dniowy termin na powyższe. W aktach sprawy brak jest dowodu doręczenia ww. pisma stronom postępowania, z którego m.in. wynikałoby, w jakiej dacie zaczął biec określony w tym piśmie termin. Natomiast pełnomocnik stron oświadczył, że pismo to otrzymał 13 czerwca 2017 r., a w siedzibie organu stawił się 20 czerwca 2017 r. (czyli przed upływem terminu) i powziął tego dnia wiadomość, że decyzja została już wydana. Okolicznościom tym nie zaprzeczył organ administracji, który stwierdził, że pismo z dnia 9 czerwca 2017 r. zostało wysłane do stron listem zwykłym (nie poleconym), co uniemożliwia weryfikację twierdzeń pełnomocnika, co do daty jego doręczenia. Uznając za wiarygodne twierdzenia pełnomocnika skarżących, co do daty doręczenia pisma, organ administracji uznał, że uchybienie przepisom postępowania pozostawało bez wpływu na treść rozstrzygnięcia. Z takim stanowiskiem zgodził się także Sąd pierwszej instancji. Pomimo braku szczegółowego uzasadnienia takiej oceny należy uznać, iż okoliczności sprawy pozwalają twierdzić, iż stanowisko Sądu w tym zakresie jest prawidłowe. Z akt sprawy bezspornie wynika, że zaskarżona decyzja jest kolejną decyzją w sprawie. Pierwsze rozstrzygnięcia wydane przez Wojewodę [...] zostały uchylone przez wojewódzki sąd administracyjny, który nakazał przeprowadzić uzupełniające postępowanie we wskazanym zakresie. Przed wydaniem zaskarżonej decyzji, po ponownym rozpoznaniu sprawy organ uzupełnił postępowanie jedynie o opinię z zakresu ochrony przeciwpożarowej. Należy zgodzić się z organem administracji, co do tego, że na żadnym etapie skarżący nie podjęli działań, które uprawdopodobniałyby ich twierdzenie, że niedochowanie terminu pozbawiło ich czynnego udziału w postępowaniu, w tym możliwości ustosunkowania się do zebranych nowych dowodów. Nawet przy przyjęciu, że taka możliwość faktycznie pojawiła się dopiero po doręczeniu zaskarżonej decyzji, to ani do skargi, ani w toku postępowania przed Sądem pierwszej instancji nie zostały złożone żadne dokumenty lub inne dowody, które mogłyby wskazywać na zamiar kwestionowania przeprowadzonych przez organ administracji dowodów. Innymi słowy należało uznać, że twierdzenia stron o tym, że omawiane naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy jest gołosłowne i jako takie nie mogło zostać uwzględnione. Konkludując, Naczelny Sąd Administracyjny w pełni podziela prezentowane w orzecznictwie tego Sądu stanowisko, co do tego, że przepis art. 10 § 1 k.p.a. wymaga każdorazowo zbadania, czy niezapewnienie stronie udziału na pewnym etapie postępowania administracyjnego mogło skutkować odmiennym rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, przy czym wykazanie tego związku pomiędzy uchybieniem a potencjalnym rozstrzygnięciem spoczywa na stronie, która to twierdzi (tak m.in. w wyroku z dnia 12 marca 2019 r., II OSK 1022/17, LEX nr 2642990). Skoro skarżący kasacyjnie nie wykazali, ani nawet nie podjęli prób wykazania powyższego związku, to nie można twierdzić, iż wydanie decyzji bez naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. mogłoby zmienić jej merytoryczną treść.
Nie zasługuje również na uwzględnienie zawarty w skardze kasacyjnej E. i Z. K. zarzut naruszenia zasady dwuinstancyjności wyrażonej w art. 15 k.p.a. Naruszenia tego przepisu skarżący kasacyjnie upatrują w braku uchylenia przez organ odwoławczy decyzji organu pierwszej instancji i pozbawieniu skarżących możliwości udziału w obu instancjach postępowania administracyjnego. Nie może przede wszystkim ujść uwadze, że skarżący E. i Z. K. złożyli wniosek o dopuszczenie ich do udziału w sprawie w dniu 16 kwietnia 2016 r., przy czym udzielili pełnomocnictwa do ich reprezentowania adw. J. S. Ten sam profesjonalny pełnomocnik reprezentował także S. H. i R. M. Sam ten fakt wskazuje, że pomimo iż pierwszą decyzją wydaną w stosunku do wskazanych skarżących kasacyjnie organ umorzył postępowanie odwoławcze uznając, iż nie mają oni przymiotu strony, a przez to, nie odniósł się do merytorycznych zarzutów zawartych w odwołaniu, to niewątpliwie, biorąc pod uwagę treść pism ich pełnomocnika znany był im przebieg postępowania, dowody zgromadzone przez organ i na każdym etapie mogli brać czynny udział. Sam ten fakt wskazuje, że w okolicznościach niniejszej sprawy nie doszło do naruszenia zasady dwuinstancyjności. Niezależnie od powyższego nie może także ujść uwadze, że zasada, której naruszenie zarzucają skarżący wiąże się z obowiązkiem organu ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy, przy czym organ odwoławczy bierze pod uwagę stan faktyczny i prawny obowiązujący w dacie wydania swojej decyzji. Jednocześnie w orzecznictwie jak i piśmiennictwie podkreślano, że decyzja o charakterze kasatoryjnym, wydana na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., powinna być wyjątkiem od zasady orzekania przez organy administracji w sposób reformatoryjny. Mając powyższe na uwadze brak jest podstaw do uznania, aby działanie organu, przy bezsprzecznym udziale skarżących, a w szczególności ich profesjonalnego pełnomocnika na każdym etapie postępowania naruszało zasadę dwuinstancyjności.
Tym samym zarzuty związane z pozbawieniem stron czynnego udziału w postępowaniu jako pozostające bez wpływu na treść rozstrzygnięcia należało uznać za nieuzasadnione.
Prawidłowo również, wbrew zarzutom zawartym w skargach kasacyjnych, Sąd pierwszej instancji ocenił, że przedmiotowa inwestycja nie narusza przepisów prawa budowlanego oraz zapisów rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w zakresie bezpieczeństwa przeciwpożarowego. Uzasadniając takie stanowisko należy w pierwszej kolejności zauważyć, że nietrafnie skarżący kasacyjnie wskazują, że stan faktyczny w tym zakresie został nienależycie wyjaśniony. Nie jest bowiem kwestionowane, iż projektowany obiekt ma być usytuowany w odległości 5,15 m od granicy z działką nr [...], przy czym w granicy z tą działką posadowiony jest budynek, który w części przylegającej do granicy posiada garaż, a na poddaszu pomieszczenia mieszkalne. Dalej, jak wskazano w projekcie architektoniczno-budowlanym (cześć: Architektura pkt 1.10) oraz w dokonanej na etapie postępowania odwoławczego opinii z zakresu ochrony przeciwpożarowej w związku z faktem, że budynek na działce nr [...] nie posiada izolacji termicznej ściany szczytowej z materiału niepalnego (jest styropian a powinna być wełna mineralna) ściany w projektowanym budynku w miejscu zbliżenia do ściany szczytowej budynku na sąsiedniej działce pełnią rolę ściany oddzielenia pożarowego o wymaganej odporności ogniowej min REI60. Natomiast istota sporu sprowadza się do tego, czy takie usytuowanie obiektu, przy uwzględnieniu dodatkowo okoliczności, iż dach budynku niższego - położonego na działce [...] nie posiada odporności ogniowej, o której mowa w § 218 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych spełnia wymogi bezpieczeństwa przeciwpożarowego. Zarówno zapisy projektu architektonicznego jak i wskazana wyżej opinia sporządzona przez rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych wskazują, że warunki takie zostały spełnione albowiem nowoprojektowany budynek w pasie zbliżenia mniej niż 8 m do dachu budynku posadowionego na działce sąsiedniej, a nieposiadającego wymaganej odporności ogniowej, nie będzie posiadał okien na wysokości pierwszego pietra tzn. powyżej przedmiotowego dachu. Takie rozwiązanie zostało zaakceptowane przez rzeczoznawcę z zakresu zabezpieczeń przeciwpożarowych, to jest osobę posiadającą wiadomości specjalne w tym zakresie i brak jest podstaw do kwestionowania takiego stanowiska. Trafnie przy tym Sąd pierwszej instancji zauważył, że problem zbliżenia planowanej inwestycji do granicy dotyczy jednego jego fragmentu od strony garażu. Ww. opinię należało ocenić jako logiczną i spójną a przez to mogła ona stanowić potwierdzenie prawidłowości wprowadzonych rozwiązań w zakresie ochrony przeciwpożarowej co do planowanej inwestycji. Tym samym bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy pozostaje, że strona skarżąca nie zajęła stanowiska co do tego dowodu. Powyższe wskazuje, że nie doszło w niniejszej sprawie do naruszenia art. 81 k.p.a. albowiem organ administracji w swoich ustaleniach oparł się nie na niepopartych żadnymi dowodami twierdzeniach strony przeciwnej, ale na dokumentach które podlegały ocenie.
Jedynie na marginesie wskazać natomiast należy, że wprawdzie rację ma Sąd pierwszej instancji co do tego, że projektowana inwestycja musi uwzględniać stan istniejący na gruncie, w tym również na nieruchomości sąsiedniej, jednakże warunek ten może odnosić się jedynie do obiektów, które zostały zrealizowane zgodnie z przepisami prawa budowlanego (lub doprowadzone do takiej zgodności na skutek prowadzonego postępowania naprawczego). Budynek znajdujący się na nieruchomości o nr [...] nie spełnia wymogów zawartych w obecnie obowiązującym rozporządzeniu w zakresie warunków technicznych, co do zabezpieczeń przeciwpożarowych (ta okoliczność wynika z projektu architektoniczno-budowlanego planowanej inwestycji, opinii K. M., a co istotne skarżący nie kwestionują ww. okoliczności czy wręcz ją przyznają). Ta kwestia - co do zgodności budynku posadowionego na działce nr [...] z przepisami prawa, w tym przede wszystkim wymogami dotyczącymi ochrony przeciwpożarowej winna być przedmiotem wyjaśnienia przez organy nadzoru budowlanego.
Nie można zgodzić się także z autorem skarg kasacyjnych, że zaskarżone rozstrzygnięcie zostało wydane z naruszeniem art. 141 § 4 p.p.s.a., którego upatruje się w nie odniesieniu się przez Sąd pierwszej instancji do zarzutu naruszenia art. 35 Prawa budowlanego i § 271 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Analiza uzasadnienia (strona 14-16) zaskarżonego rozstrzygnięcia wskazuje, że Sąd omówił generalnie problem wymogów bezpieczeństwa przeciwpożarowego na działce nr [...] i [...] (działka inwestycyjna oraz z nią sąsiadująca) i ostatecznie uznał, że "planowana inwestycja spełnia stawiane przepisami rozporządzenia w sprawie warunków technicznych wymogi w zakresie bezpieczeństwa pożarowego co wynika zarówno z projektu budowlanego jak i uzyskanego przez organ odwoławczy opracowania, w którym wyjaśniono w jaki sposób projekt planowanego budynku został zmodyfikowany, aby zapewnić bezpieczeństwo pożarowe". W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowany jest jednolity pogląd, że zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. można skutecznie podnieść wówczas, gdy uzasadnienie orzeczenia nie pozwala jednoznacznie ustalić przesłanek jakimi kierował się sąd wydając zaskarżone orzeczenie, a wada ta nie pozwala na kontrolę instancyjną orzeczenia lub brak jest uzasadnienia któregokolwiek z rozstrzygnięć sądu, bądź też, gdy uzasadnienie obejmuje rozstrzygnięcie, którego nie ma w sentencji orzeczenia. Taka sytuacja nie zaistniała w niniejszej sprawie. Nawet jeśli uzasadnienie rozstrzygnięcia Sądu pierwszej instancji nie jest w tej części szczegółowe, to niewątpliwe pozwala na zidentyfikowanie przesłanek, którymi kierował się Sąd oceniając zgodność inwestycji z wymogami przeciwpożarowymi. Co więcej, jak zostało wyżej wskazane, ocenie tej nie można zarzucić nieprawidłowości.
Nie przeczy również takiej ocenie fakt, że w wyrokach z dnia 16 marca 2016 r. w sprawie II SA/Sz 1342/16 i II SA/Sz 1343/16 Sąd nie odniósł się do wszystkich zarzutów podniesionych w skardze przez E. i Z. K. albowiem w stosunku do nich skoncentrował się na kwestii posiadania przez nich przymiotu strony w niniejszym postępowaniu. Jak zostało wyżej wskazane, wszyscy skarżący byli reprezentowani przez tego samego pełnomocnika, a Sąd ocenił generalnie legalność kontrolowanej przez siebie decyzji. Zarzuty K. były praktycznie tożsame, co zarzuty S. H. i R. M., za wyjątkiem tych, które dotyczyły ich indywidualnego interesu, a co za tym idzie ocena Sądu skierowana była do wszystkich stron postępowania w tym zakresie.
W tym stanie rzeczy należało uznać, że zarzuty skarg kasacyjnych nie znajdują usprawiedliwionych podstaw, co skutkowało ich oddaleniem
Mając powyższe na uwadze, działając w oparciu o art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło