II SA/Gl 969/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Broda (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Matan, Sędzia WSA Artur Żurawik, Protokolant Agnieszka Jurczak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 marca 2017 r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. w B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego oddala skargę. W dniach od 8 marca 2016r. do 1 kwietnia 2016r. Zarządu Dróg Miejskich w G. przeprowadził czynności kontrolne, w trakcie których ujawnił zajęcie pasa drogowego ul. [...], poprzez umieszczenie czterostronnej reklamy zamocowanej do przyczepy o nr rej. [...]. Na potwierdzenie tej okoliczności, z każdej przeprowadzonej w tym okresie kontroli, sporządzone zostały notatki służbowe wraz z dokumentacją zdjęciową. Decyzją z dnia [...] r. działając z upoważnienia Prezydenta Miasta G. Zarząd Dróg Miejskich w G. na podstawie art. 40 ust. 12 i ust. 13 w zw. z art. 40 ust. 6 ustawy o drogach publicznych, nałożył na "A" Sp. z o.o. będącą właścicielem przyczepy o nr rej. [...], karę pieniężną w wysokości 6.562,23zł., za zajęcie pasa drogowego drogi powiatowej nr [...] ul. [...], bez zezwolenia zarządcy drogi. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że reklamą w rozumieniu art. 4 pkt 23 ustawy o drogach publicznych jest umieszczona w polu widzenia użytkownika drogi tablica reklamowa lub urządzenie reklamowe, a także każdy inny nośnik informacji wizualnej wraz z jej elementami konstrukcyjnymi i zamocowaniami. Nie ma przy tym znaczenia metoda ekspozycji reklamy oraz wykorzystanie w tym celu obiektów mogących się przemieszczać. Odwołanie od powyższej decyzji wniosła "A" Sp. z o. o. zarzucając błędne ustalenie okoliczności stanu faktycznego w zakresie dotyczącym dat zajęcia pasa drogowego, potwierdzających jedynie, że w momencie kontroli przyczepa była zaparkowana w danym miejscu. Nadto wskazując na niewłaściwą wykładnię przepisów ustawy o drogach publicznych i przyjęcie, że reklama która zgodnie z przepisami prawa o ruchu drogowym stanowi element konstrukcji technicznej przyczepy, jest jednocześnie traktowana jako odrębny obiekt. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] r. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Uzasadniając przyjęte rozstrzygnięcie Kolegium wskazało, że zabudowana konstrukcją reklamową przyczepa samochodowa stanowi reklamę, ponieważ jest nośnikiem informacji wizualnej a umieszczenie jej w pasie drogowym bez zezwolenia zarządcy odpowiada dyspozycji art. 40 ust.1 pkt 1 ustawy o drogach publicznych. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach "A" Sp. z o.o. zarzuciła zaskarżonej decyzji błąd w ustaleniach stanu faktycznego, brak podstawy prawnej wydanego rozstrzygnięcia oraz niezgodność z obowiązującymi przepisami prawa o ruchu drogowym. Uzasadniając podniesione zarzuty skarżąca stwierdziła, że sporna przyczepa jest pojazdem o czym świadczy fakt dopuszczenia jej do ruchu po drogach publicznych, natomiast nie stanowi reklamy. Wskazała również, że wcześniejsze orzeczenia sądów administracyjnych w innych sprawach nie mogą stanowić podstawy do rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Zarzuciła również organom, że nie wyjaśniły wszystkich istotnych okoliczności w sprawie, w szczególności czy przyczepa ze względu na swoją konstrukcję może służyć również innym celom. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. w całości podtrzymało stanowisko oraz argumentację zawartą w treści zaskarżonej decyzji i na tej podstawie wniosło o oddalenie skargi. W toku postępowania sądowego pełnomocnik skarżącej spółki wnosił i wywodził jak w skardze, akcentując fakt, że przedmiotowa przyczepa jest pojazdem a nie reklamą. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Zgodnie z art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania zaskarżonej decyzji ( tekst jedn. Dz. U. z 2015 poz. 460 z późn. zm., dalej u.d.p.) zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg wymaga zezwolenia zarządcy drogi, w drodze decyzji administracyjnej. Zezwolenie to dotyczy m.in. umieszczania w pasie drogowym reklam (art. 40 ust. 2 pkt 3 u.d.p.). W myśl art. 4 pkt 23 u.d.p. reklamą jest umieszczone w polu widzenia użytkownika drogi tablica reklamowa lub urządzenie reklamowe w rozumieniu art. 2 pkt 16b i 16c ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2015 r. poz. 199, 443 i 774), a także każdy inny nośnik informacji wizualnej, wraz z jej elementami konstrukcyjnymi i zamocowaniami, niebędący znakiem drogowym, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 7 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r. poz. 1137, z późn. zm.), ustawionym przez gminę znakiem informującym o obiektach zlokalizowanych przy drodze, w tym obiektach użyteczności publicznej, znakiem informującym o formie ochrony zabytków lub tablicą informacyjną o nazwie formy ochrony przyrody w rozumieniu art. 115 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2013 r. poz. 627, z późn. zm.). Zgodnie z art. 40 ust. 3 u.d.p. za zajęcie pasa drogowego w powyższy sposób pobiera się opłatę. Opłatę tę ustala w drodze decyzji administracyjnej właściwy zarządca drogi przy udzielaniu zezwolenia na zajęcie pasa drogowego. Jej wysokość stanowi iloczyn liczby metrów kwadratowych powierzchni pasa drogowego zajętej przez rzut poziomy powierzchni reklamy, liczby dni zajmowania pasa drogowego i stawki opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego (art. 40 ust. 6 i 11 u.d.p.). Wysokość stawek za zajęcie 1 m2 pasa drogowego ustala organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego, w drodze uchwały, z tym że stawka opłaty za zajęcie pasa drogowego w celu umieszczeniu reklamy nie może przekroczyć 10 zł za jeden dzień zajmowania pasa drogowego (art. 40 ust. 8 u.d.p.). W przypadku zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi zarządca drogi wymierza, w drodze decyzji administracyjnej, karę pieniężną w wysokości 10-krotności opłaty. W ocenie Sądu organy prawidłowo zastosowały powyższe przepisy. Z akt sprawy wynika bowiem, że w dniach 8 marca 2016r., 9 marca 2016r, 10 marca 2016r., 11 marca 2016r., 15 marca 2016r., 16 marca 2016r., 17 marca 2016r., 18 marca 2016r., 22 marca 2016r., 23 marca 2016r., 24 marca 2016r., 24 marca 2016r., 30 marca 2016r., 31 marca 2016r., 1 kwietnia 2016r. w pasie drogowym drogi powiatowej nr [...] ul. [...] w G. została zaparkowana przyczepa z umieszczoną na niej czterostronną reklamą. Powyższa okoliczność została potwierdzona zarówno dokumentacją fotograficzną, jak i sporządzonymi z przeprowadzonych kontroli notatkami urzędowymi. Bezspornym też jest w sprawie, że właścicielem przyczepy wraz z planszami reklamowymi jest skarżąca spółka. Zważywszy, że umieszczona na tablicy reklamowej treść stanowi dla jej odbiorców informację o rodzaju działalności gospodarczej i miejscu jej wykonania, nie ma wątpliwości, że tablica ta stanowi stosownie do przepisu art. 4 pkt 23 u.d.p. reklamę (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 26 lutego 2007r., sygn. akt VI SA/WA 2246/06, Lex nr 316825). Przedmiotowa przyczepa ustawiona została na parkingu wzdłuż drogi w ten sposób, aby umieszczone na niej tablice reklamowe były czytelne zarówno dla osób poruszających się drogą jak i chodnikiem. Zdaniem Sądu nie ma wątpliwości, że usytuowanie przyczepy w kontrolowanym okresie miało charakter stały, a nie – jak podaje skarżąca – oznaczało zaparkowanie pojazdu, dopuszczonego do ruchu. Świadczy o tym zarówno fakt unieruchomienia przyczepki poprzez jej podparcie, jak i odłączenie od pojazdu, za pomocą którego jest przemieszczana. Przyczepa nie była pusta znajdowała się na niej reklama firmy skarżącej wraz z rodzajem prowadzonej działalności i kontaktem telefonicznym. W ocenie Sądu, o ile przepisy o drogach publicznych nie zakazują parkowania pojazdów w szerokim tego słowa znaczeniu w pasie drogowym w miejscach do tego przeznaczonych, o tyle przepisy tejże ustawy nakazuję uzyskanie zezwolenia podlegającego opłacie przez podmiot, który chce na takim pojeździe parkującym umieścić reklamę (art. 40 ust. 1 i 2 pkt 3 ustawy). Gdyby jak twierdzi skarżąca chciała przedmiotową przyczepę jedynie zaparkować, tak aby nie stanowiła ona jednocześnie nośnika reklamowego, to na ten czas powinna reklamę zdemontować lub zasłonić. Parking ogólnodostępny umożliwia pozostawienie na nim pojazdu, gdy następuje przerwa w ruchu drogowym. Przeznaczeniem parkingu nie jest jednak umieszczanie w nim reklam. W takiej sytuacji jak już wcześniej Sąd wskazał wymagane jest uzyskanie od zarządcy drogi zezwolenia, a jego brak jest podstawą do obligatoryjnego wymierzenia przez właściwy organ administracji publicznej kary pieniężnej z mocy art. 40 ust. 12 pkt 1 powołanego aktu prawnego. Kategoryczna wymowa wymienionych wyżej przepisów nie może być obchodzona tylko ze względu na to, że reklama umieszczona w pasie drogowym zainstalowana została na pojeździe – przyczepie samochodowej. Bez znaczenia pozostaje fakt, że przyczepa została zarejestrowana jako pojazd, bowiem ten wymóg jest koniczny zgodnie z przepisami ustawy Prawo o ruchu drogowym do poruszania się po drogach publicznych, natomiast nie stanowi przeszkody w uznaniu przyczepy za reklamę, ze względu na funkcję którą w danym momencie pełni. Należy w tym miejscu również podkreślić, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym rozstrzygane były już podobne sprawy i jednolicie Naczelny Sąd Administracyjny podzielał poglądy organów, że tego rodzaju ustawienie przyczepy samochodowej lub lawety z umocowaną reklamą w pasie drogowym odpowiada dyspozycji przepisu art. 40 ust. 12 pkt 1 ustawy o drogach publicznych (vide wyroki NSA o sygn. akt II GSK 693/10, II GSK 699/10, II GSK 692/10, II GSK 551/10, II GSK 697/10, II GSK 832/08). W powołanych wyżej sprawach sporne było tylko kto ponosi odpowiedzialność za zajęcie pasa drogowego – właściciel przyczepy (reklamy), czy też osoba, która pozostawiła przyczepę z reklamą w pasie drogowym (jaki podmiot), natomiast zasada odpowiedzialności za tego rodzaju zajęcie pasa drogowego nośnikiem reklamy w postaci przyczepy pojazdu samochodowego nie była kwestionowana. Reasumując powyższe rozważania należy stwierdzić, że w zaistniałym stanie faktycznym doszło do zajęcia pasa drogowego (części parkingu) na cele reklamowe, a nie jak to sugerowała skarżąca jedynie zaparkowania pojazdu w miejscu do tego przeznaczonym. Skoro zostały spełnione wszystkie przesłanki z art. 40 ust. 12 pkt 1 ustawy o drogach publicznych, to jego zastosowanie w niniejszej sprawie było w pełni uzasadnione, a zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów postępowania uznać należało za bezpodstawne. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016r. poz. 718 z późn. zm.) skargę jako niezasadną należało oddalić.