II OSK 2032/18

Dnia 22 kwietnia 2021 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Paweł Miładowski (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Maciej Dybowski Sędzia del. NSA Jerzy Stankowski po rozpoznaniu w dniu 22 kwietnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 18 grudnia 2017 r., sygn. akt II SA/Lu 728/17 w sprawie ze skargi J. C. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] maja 2017 r., nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych oddala skargę kasacyjną. Wyrokiem z dnia 18 grudnia 2017 r., sygn. akt II SA/Lu 728/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę na zaskarżoną decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zwanego dalej "WINB", [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych. Stan faktyczny i prawny sprawy przedstawia się następująco. W administracyjnym toku instancji oraz po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 12 kwietnia 2016 r., sygn. Akt II SA/Lu 352/15, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, zwany dalej "PINB", w J. wydał decyzję z dnia [...] grudnia 2016 r., znak: [...], którą odmówił nakazania J. K. wykonania robót budowlanych przy utwardzeniu terenu działki nr [...], położonej w miejscowości W., w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. Odwołanie od ww. decyzji wniósł skarżący – właściciel działki nr [...]. Zaskarżoną decyzją [...] WINB utrzymał w mocy ww. decyzję organu I instancji. Na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału w sprawie stwierdzono, że inwestor zobowiązany był dokonać zgłoszenia zamiaru wykonania tych robót budowlanych, czego nie uczynił. Jednak skoro wykonane utwardzenie nie narusza przepisów techniczno-budowlanych, to nie stanowi zagrożenia dla bezpieczeństwa życia, ludzi i mienia. Brak jest zatem podstaw do nałożenia na inwestora obowiązku wykonania robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanego utwardzenia terenu działki do stanu zgodnego z prawem. Ponadto, organ odwoławczy, odnosząc się do zarzutów skarżącego podnoszonych podczas toczącego się postępowania, stwierdził, że z zebranego materiału dowodowego wynika, iż ubytki w ścianach budynku skarżącego istniały przed wykonaniem robót budowlanych związanych z utwardzeniem powierzchni gruntu działki nr [...]. Powyższą decyzję zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skarżący, zarzucając organom nieprawidłową wykładnię przepisów prawa budowlanego oraz uchybienia przy przeprowadzeniu oględzin na działce nr [...]. Wskazał, że organy nie wzięły pod uwagę faktu podwyższenia terenu na sąsiedniej działce ze szkodą dla budynków znajdujących się na należącej do niego działce. W odpowiedzi na skargę [...] WINB wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 18 grudnia 2017 r., sygn. akt II SA/Lu 728/17, oddalając skargę, wskazał, że w niniejszej sprawie uzasadnione było wdrożenie trybu naprawczego z art. 50-51 Prawa budowlanego, ponieważ przedmiotowe utwardzenie terenu (jako roboty budowlane) zostało zrealizowane bez wymaganego prawem zgłoszenia. W ocenie Sądu, prawidłowo organy stwierdziły, że nie ma podstaw do wydania jednej z decyzji, o których mowa w art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego, bowiem inwestycja nie wymaga doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem. Przy czym, "stan zgodny z prawem" należy oceniać wyłącznie na podstawie przepisów prawa administracyjnego, a nie innych gałęzi prawa, np. prawa cywilnego. Kwestia ewentualnego uszczerbku – ubytki w ścianie budynku skarżącego – może być dochodzona przez skarżącego, ale przez sądem powszechnym. Sąd podniósł, że z dokumentacji zdjęciowej dołączonej do protokołu oględzin z dnia 31 października 2014 r. wynika, że ubytki w ścianie budynku należącego do skarżącego istniały jeszcze przed utwardzeniem gruntu na działce nr [...]. Sąd zwrócił uwagę, że co do sposobu realizacji utwardzenia terenu przepisy (techniczno-budowlane) nie przewidują szczególnych wymagań poza wymogiem odprowadzania w odpowiedni sposób wód opadowych (§ 28 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie). W toku postępowania ustalono, że wody opadowe z dokonanego przez utwardzenia będą odprowadzane na teren własnej działki inwestora, a więc zgodnie z wymaganiami powołanego przepisu. Nie można również mówić o naruszeniu art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego, zgodnie z którym obiekt budowlany powinien być realizowany z poszanowaniem, występujących w obszarze jego oddziaływania, uzasadnionych interesów osób trzecich. Sąd stwierdził, że utwardzenie działki samo w sobie zasadniczo nie powoduje żadnego oddziaływania na działki sąsiednie (obecnie jego wykonanie nie podlega nawet zgłoszeniu). Prawidłowo organy stwierdziły również, że nie ma podstaw do potraktowania inwestycji jako mogącej powodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska (art. 50 ust. 1 pkt 2), gdyż brak jest okoliczności faktycznych uzasadniających, że dokonane utwardzenie ma taki charakter. Zatem również z tych względów nie było podstaw do wydania jednej z decyzji, o której mowa w art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego. Ponadto skarżący, wbrew zarzutom zawartym w skardze, miał zapewniony czynny udział w postępowaniu, w tym w przeprowadzonych oględzinach. W ocenie Sądu, w tej sytuacji brak było podstaw do nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia utwardzenia gruntu na działce nr [...] do stanu zgodnego z prawem. Słusznie zatem organy odmówiły wydania takiego nakazu. Uznanie, że wykonane roboty są zgodne z przepisami zobowiązuje organ do rozpatrzenia sprawy z zastosowaniem art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, przy czym stwierdzenie braku podstaw do nałożenia obowiązków, o jakich stanowi powołany przepis, powinno prowadzić do wydania decyzji o odmowie ich nałożenia (por. wyroki NSA: z dnia 7 czerwca 2011 r., II OSK 486/10; z 15 listopada 2006 r., II OSK 1344/05). Pełnomocnik skarżącego ustanowiony z urzędu sporządził opinię prawną o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od ww. wyroku Sądu I instancji. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku opartą na przesłankach z art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", złożył skarżący reprezentowany przez pełnomocnika ustanowionego z wyboru, wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. Ponadto zawnioskowano o przeprowadzenie dowodu z dokumentów, tj. 2 fotografii przedstawiające wykonane roboty budowlane od strony granicy z działką o nr [...], która należy do skarżącego, na okoliczność tego że wykonane roboty budowlane powodują zagrożenie bezpieczeństwa ludzi i mienia, w wyniku wykonanych robót nastąpiło obniżenie terenu na działce inwestora o ok. 30 cm oraz uszkodzenie fundamentów i ścian budynków stanowiących własność skarżącego. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. - art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 K.p.a. przez bezpodstawne oddalenie skargi pomimo niewyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy oraz niezebrania i nierozpatrzenia całego materiału dowodowego w sprawie w sposób wyczerpujący przez organy obu instancji, dowolnej ocenie dowodów, a w rezultacie błędnym ustaleniu przez organy stanu faktycznego sprawy, co mogło mieć wpływ na naruszenie art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 51 ust. 7 w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 1, 2 i 4 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz innych ustaw (Dz. U. poz. 443); - art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 78 § 1, art. 7, art. 77 § 1, art. 80 K.p.a. przez bezzasadne oddalenie przez organy obu instancji wniosku skarżącego o przeprowadzenie dowodu z załączonych do akt sprawy fotografii i dokumentów obrazujących wykonane roboty budowlane i stan budynków skarżącego powstały w wyniku ich realizacji, co miało wpływ na błędne ustalenie stanu faktycznego w sprawie; - art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 10 § 1, art. 7, art. 77 § 1, art. 80 K.p.a. przez niezapewnienie skarżącemu swobodnego czynnego udziału w przeprowadzonych przez organ nadzoru budowlanego oględzinach nieruchomości, na której zostały wykonane przedmiotowe roboty budowlane, co miało wpływ na błędne ustalenie stanu faktycznego w sprawie; - art. 141 § 4 i art. 134 § 1 w zw. z art. 193 p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 K.p.a. przez błąd w ustaleniach faktycznych jakich dokonał Sąd I instancji w trakcie procedowania przez uznanie, że skarżący wskazał w skardze, "że organy nie wzięły pod uwagę faktu podwyższenia terenu na sąsiedniej działce ze szkodą dla budynków znajdujących się na należącej do niego działce", podczas gdy ze skargi wynika, jak i z akt postępowania przed organami, że skarżący wskazywał w sprawie na fakt obniżenia terenu w wyniku samowoli budowlanej, tj. wykonanych robót związanych z utwardzeniem terenu kostką betonową; - art. 141 § 4 w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 K.p.a. przez brak rozpatrzenia przez Sąd I instancji wszystkich zarzutów, stawianych decyzji administracyjnej w skardze, tj. nierozpatrzenie zarzutu skarżącego w zakresie wykonania robót budowlanych na działce skarżącego, oraz brak odniesienia się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku do ww. zarzutu, dodatkowo Sąd procedując w sprawie nie dysponował całą dokumentacją fotograficzną zgromadzoną przed organami, w oparciu o którą mógł zweryfikować ustalony w sprawie stan faktyczny. Ponadto zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. - art. 51 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 51 ust. 7 w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 1, 2 i 4 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz innych ustaw (Dz. U. poz. 443) przez niewłaściwe jego zastosowanie polegające na odmowie nakazania doprowadzenia wykonanych robót budowlanych przy utwardzeniu posesji kostką betonową na działce nr [...] położonej w m. W. do stanu poprzedniego, pomimo że przedmiotowe roboty budowlane zostały wykonane częściowo na działce nr [...], należącej do skarżącego; - art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 51 ust. 7 w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 1, 2 i 4 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz innych ustaw (Dz. U. poz. 443) przez niewłaściwe jego zastosowanie polegające na odmowie nakazania wykonania określonych czynności lub robót budowlanych przy utwardzeniu posesji kostką betonową na działce nr [...] położonej w m. W. w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, pomimo że roboty te zostały wykonane w sposób powodujący zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia; - art. 5 ust. 1 pkt 8 i 9 Prawa budowlanego przez niewłaściwe jego zastosowanie polegające na przyjęciu, że wykonane roboty budowlane przy utwardzeniu posesji kostką betonową na działce nr [...] położonej w m. W. nie naruszają uzasadnionych interesów skarżącego, pomimo że roboty te zagrażają skarżącemu i budynkom stanowiącym jego własność. W związku z zarządzeniem z dnia 10 lutego 2021 r. Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 ze zm.), poinformował strony postępowania o skierowaniu sprawy ze skargi kasacyjnej na posiedzenie niejawne z uwagi na intensyfikację rozwoju epidemii, w związku z czym przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można jej przeprowadzić na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazaniem obrazu i dźwięku. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Wobec tego, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a., a nadto nie zachodzi również żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku Sądu pierwszej instancji, Naczelny Sąd Administracyjny dokonał takiej kontroli zaskarżonego wyroku jedynie w zakresie wyznaczonym podstawami skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie za niezasadne uznał zarzuty skargi kasacyjnej naruszenia prawa procesowego i materialnego. Zasadniczo zarzuty skargi kasacyjnej opierają się na gołosłownych twierdzeniach skarżącego, wskazujących na negatywny wpływ utwardzenia terenu sąsiedniej nieruchomości na budynki skarżącego oraz życie i zdrowie skarżącego (wskazywane obniżenie terenu przy tych budynkach o około 30 cm) oraz przekroczenie przez inwestora granicy działki o 15 cm. Na poparcie tego stanowiska skarżący w trakcie postępowania administracyjnego i sądowoadministracyjnego posługiwał się argumentacją, która odwoływała się do złożonych w sprawie zdjęć, w ocenie skarżącego obrazujących stan na gruncie oraz zawartego w 1995 roku porozumienia dotyczącego odsunięcia budynku skarżącego od granicy działki o 15 cm. Wbrew jednak tym twierdzeniom w sprawie, w oparciu o zasady postępowania wynikające z art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 78 § 1, art. 80 K.p.a., oceniono, że wskazywane przez skarżącego ubytki w ścianie jego budynku istniały już wcześniej, natomiast przedmiotowa sprawa dotyczy utwardzenia terenu działki nr [...]. Brak jest zatem podstaw do kwestionowania w niniejszej sprawie prawa inwestora do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W tym zaś zakresie skarżący w sprawie nie przedstawił żadnych kontrdowodów, które w sposób bezsporny potwierdzałyby twierdzenia skarżącego co do negatywnego wpływu przedmiotowego utwardzenia terenu na jego budynki, jak i na okoliczności zrealizowania częściowo przedmiotowego utwardzenia na jego nieruchomości. W tym zakresie skarżący nie przedstawił chociażby stosownej ekspertyzy na potwierdzenie, że ww. stan rzeczy zmniejsza odporność fundamentu budynku na działanie warunków atmosferycznych i może powodować w konsekwencji pękanie ścian budynku, co zagraża bezpieczeństwu ludzi i mienia. Nie przedstawił też stosownej dokumentacji obrazującej prawny przebieg granicy pomiędzy działkami. Zamiast tego swoje argumenty oparł na materiale zdjęciowym (także w załączeniu do skargi kasacyjnej przedstawiono materiał zdjęciowy, który nie wnosi nic nowego do sprawy), który wyłącznie przedstawia stan faktyczny na gruncie, oraz porozumieniu z 1995 r., które dotyczyło zupełnie innych okoliczności, tj. zgody sąsiada na posadowienie budynku skarżącego 15 cm od granicy. Ponadto argumentowanie skarżącego w tym zakresie jest niespójne, ponieważ w trakcie postępowania domagał się w miejscu przylegania tego utwardzenia do jego budynków gospodarczych m.in. zamontowania w tym miejscu krawężnika ok. 20 cm ponad poziom utwardzenia z kostki (a takie oświadczenie zostało złożone do protokołu z oględzin z 31 października 2014 r.). W sprawie oceniono też, że sam skarżący w postępowaniu przedstawił materiał zdjęciowy obrazujący stan budynków przed wykonaniem utwardzenia – widoczne ubytki w ścianie, które znajdują się ponad widoczną powierzchnią gruntu. Wytknięto zatem skarżącemu, że z materiału dowodowego wynika, iż ubytki w ścianach budynku skarżącego istniały przed wykonaniem robót budowlanych związanych z utwardzeniem powierzchni działki, na co wskazał też Sąd I instancji. Wynika z tego, że argumentacja skarżącego została oparta na tzw. "sporze sąsiedzkim" dotyczącym ewentualnych szkód powstałych w budynku skarżącego oraz możliwości naruszenia przebiegu granicy. Jednak w tym zakresie brak jest podstaw do stwierdzenia, że w sprawie nie wyjaśniono wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy oraz nie zebrano i nie rozpatrzono całego materiału dowodowego, tj. fotografii i dokumentów obrazujących wykonane roboty budowlane i stan budynków. W świetle przedstawianej przez skarżącego argumentacji jako gołosłownej, Sąd I instancji niewadliwie ocenił, że organ administracyjne prawidłowo stwierdziły, iż nie ma podstaw do wydania jednej z decyzji, o których mowa w art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego, bowiem inwestycja nie wymaga doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem. W sprawie oceniono, że roboty budowlane związane z przedmiotowym utwardzeniem wykonano zgodnie ze sztuką budowlaną (§ 28 ww. rozporządzenia oraz art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego). Tej zaś oceny nie podważono skutecznie w skardze kasacyjnej. Ponadto w omawianym zakresie Sąd trafnie zaakcentował, że "stan zgodny z prawem" należy oceniać wyłącznie na podstawie przepisów prawa administracyjnego, a nie innych gałęzi prawa, np. prawa cywilnego. A mianowicie, jeżeli istnieje spór cywilny, a z takowym w świetle argumentacji skarżącego możemy mieć do czynienia w niniejszej sprawie, to uzasadnionym jest poddanie takiego sporu kognicji właściwego sądu powszechnego. Skoro w sprawie administracyjnej nie przedstawiono dowodów, które potwierdzałyby argumentację skarżącego, zasadnym było wskazanie, że jeśli skarżący uważa, że wskutek wykonanego utwardzenia jego budynki gospodarcze usytuowane w granicy z działką nr [...] doznały uszczerbku, może dochodzić rekompensaty za ten uszczerbek przed sądem powszechnym z powództwa cywilnego. Ponadto pomimo braku stosownej wypowiedzi Sądu (wskazywane naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a.), w tożsamy sposób należy też ocenić kwestię ewentualnego przekroczenia przez inwestora granicy o 15 cm, ponieważ w tym zakresie skarżący w postępowaniu administracyjnym nie przedstawił żadnego prawnie wiążącego dowodu, o czym już wyżej była mowa. Nie wykazano w skardze kasacyjnej aby wskazywane uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy. W tym miejscu należy wskazać, że organy nadzoru budowlanego nie są uprawnione do rozstrzygania w kwestiach spornych co do przebiegu granicy pomiędzy działkami. Jeżeli w tym zakresie skarżący wywodzi określone stanowisko to powinien je poprzeć stosownymi dokumentami bądź wystąpić ze stosownym powództwem cywilnym. Brak jest też poddania jakiejkolwiek weryfikacji w postępowaniu kasacyjnym argumentacji skargi kasacyjnej wskazującej, że organy obu instancji nie ustaliły czy wykonane roboty budowlane są zgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, który może określać minimalną powierzchnię biologiczną czynną, którą należy zachować na działce przy tego typu robotach. Należy wskazać, że sformułowanie zarzutu naruszenia prawa procesowego, w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wymaga wykazania wskazywanego naruszenia, jako tego które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W tym zaś zakresie twierdzenia skargi kasacyjnej są gołosłowne, ponieważ nie odnoszą się do konkretnej treści planu miejscowego, który miałby obowiązywać na terenie działki, na której zrealizowano przedmiotowe utwardzenia, tak aby można było stwierdzić, że rzeczywiście na działce inwestora został przekroczony wskaźnik zabudowy w zakresie "minimalnej powierzchni biologicznie czynnej". Argumentacja skargi kasacyjnej nie potwierdza zatem wskazywanego przez skarżącego naruszenia zasad postępowania administracyjnego z perspektywy dokonanej przez Sąd I instancji oceny legalności zaskarżonej decyzji w odniesieniu do art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 78 § 1 i art. 80 K.p.a. Dlatego zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 K.p.a.; art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 78 § 1, art. 7, art. 77 § 1, art. 80 K.p.a.; art. 141 § 4 i art. 134 § 1 w zw. z art. 193 p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 K.p.a.; art. 141 § 4 w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 K.p.a. – nie zawierają usprawiedliwionych podstaw. Odnośnie wskazywanego braku udziału skarżącego w oględzinach w dniu 12 września 2014 r. (zarzut wynikający z art. 10 § 1 K.p.a.) – zasadniczo brak udziału w oględzinach przez skarżącego nie stanowi wystarczającej podstawy do stwierdzenia, że postepowanie wyjaśniające zawierało wadę, skutkującą uchylenie zaskarżonej decyzji. Po pierwsze, Sąd I instancji ocenił, że skarżący brał udział innych oględzinach na działce nr [...], co oznacza, że mógł zapoznać się ze stan faktycznym istniejącym na gruncie i przedstawić w tym zakresie swoje stanowisko. Po drugie, w tej sprawie argumentacja skarżącego opierała się na wskazywanej szkodzie i przekroczeniu granicy. Innych argumentów skarżący nie wskazywał. Aktualnie także nie wykazał aby istniały inne okoliczności, które mógłby ujawnić przy ponownym przeprowadzeniu oględzin. Po trzecie, argumentacja skargi kasacyjnej nie opiera się na twierdzeniu, że istniała obiektywna przeszkoda w udziale skarżącego w oględzinach, lecz że w związku z istniejącym sporem sąsiedzkim skarżący zgłaszał w sprawie organom nadzoru budowlanego, że nie może uczestniczyć swobodnie w oględzinach z uwagi na kłótnie i kierowane pod adresem skarżącego groźby ze strony przedstawicieli inwestora. Nie jest to w ogóle argumentacja, która mogłaby stanowić podstawę do stwierdzenia, że to organy obu instancji nie zapewniły skarżącemu swobodnego czynnego udziału w przeprowadzonych oględzinach nieruchomości. Poza tym oględziny z 12 września 2014 r. zostały przeprowadzone poza postępowaniem administracyjnym, ponieważ to dopiero w oparciu o ich wynik PINB wszczął z urzędu postępowanie w sprawie utwardzenia terenu. Dlatego zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 10 § 1, art. 7, art. 77 § 1, art. 80 K.p.a. nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. W konsekwencji przedstawionej powyżej oceny brak jest podstaw do uwzględnienia pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej, a dotyczących naruszenia prawa materialnego. Skoro skarżący nie wykazał aby utwardzenia terenu dokonano częściowo na jego działce oraz aby utwardzenie zostało wykonane w sposób powodujący zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia (tj. zagrażało skarżącemu i budynkom stanowiącym jego własność) – jako niezasadne należało ocenić zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia art. 51 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 51 ust. 7 w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 1, 2 i 4 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 2 Prawem budowlanym; art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 51 ust. 7 w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 1, 2 i 4 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego; oraz art. 5 ust. 1 pkt 8 i 9 Prawa budowlanego. Z tych względów, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.