III SA/Wa 3719/16
WyrokWSA w Warszawie2017-10-05
Skład orzekający: Honorata Łopianowska, Małgorzata Długosz-Szyjko, Barbara Kołodziejczak-Osetek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny jest zobowiązany do wyjaśnienia własności zajmowanych ruchomości, czy też może przyjąć domniemanie, że ruchomości znajdujące się we władaniu zobowiązanego stanowią jego własność, a osoba trzecia dochodzi swoich praw w odrębnym trybie?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ egzekucyjny nie jest zobowiązany do badania tytułu prawnego do zajmowanych ruchomości, jeśli znajdują się one we władaniu zobowiązanego. Istnieje domniemanie, że ruchomości te należą do zobowiązanego. Osoba trzecia, która rości sobie prawa do zajętej rzeczy, może dochodzić swoich praw w odrębnym trybie, składając żądanie wyłączenia rzeczy spod egzekucji.Stan faktyczny
Dyrektor Izby Celnej wszczął postępowanie egzekucyjne wobec spółki H. sp. z o.o. na podstawie tytułu wykonawczego obejmującego zaległości z tytułu kary pieniężnej. W ramach egzekucji dokonano zajęcia czterech automatów do gier. Spółka wniosła skargę na czynność egzekucyjną, zarzucając m.in. niewłaściwe oznaczenie wierzyciela i tytułu wykonawczego. Organy egzekucyjne utrzymały w mocy postanowienie o oddaleniu skargi. Spółka wniosła skargę do WSA, podnosząc m.in. zarzut, że zajęte ruchomości nie stanowiły jej własności, a także zarzuty dotyczące błędnego oznaczenia wierzyciela i tytułu wykonawczego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Honorata Łopianowska (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Długosz-Szyjko, sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 5 października 2017 r. sprawy ze skargi H. sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne oddala skargę
I. Stan sprawy przedstawia się następująco:
1. Dyrektor Izby Celnej w W. wszczął postępowanie egzekucyjne wobec H. sp. z o.o. z siedzibą w W. [dalej "Skarżąca" lub "Spółka"], na podstawie tytułu wykonawczego z 10 sierpnia 2016 r., obejmującego zaległości z tytułu kary pieniężnej w kwocie 12 000 zł wraz z odsetkami za zwłokę. Podstawę prawną obowiązku stanowiła decyzja z dnia 11 marca 2015 r.
2. W celu realizacji należności objętych ww. tytułem wykonawczym Dyrektor Izby Celnej w W. dokonał czynności egzekucyjnych polegających na zajęciu ruchomości Spółki w postaci czterech automatów do gier.
3. Skarżąca wniosła skargę na powyższą czynność egzekucyjną, tj. zajęcie automatów, wskazując, że Dyrektor Izby Celnej w S. nie jest właściwym miejscowo dyrektorem izby celnej w stosunku do orzeczenia administracyjnego, na które powołano się w doręczonym odpisie tytułu wykonawczego. Jednocześnie zauważyła, że wystawienie tytułu wykonawczego przez nieuprawniony do tego organ skutkuje niedopuszczalnością egzekucji. Ponadto wskazała, iż ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie przewiduje delegacji ustawowej dla Ministra Finansów do modyfikacji właściwości organów uprawnionych do pełnienia roli wierzyciela.
4. Postanowieniem z [...] czerwca 2016 r. Dyrektor Izby Celnej w W. oddalił skargę na czynność egzekucyjną, polegającą na zajęciu i odbiorze ruchomości w postaci automatów do gier.
5. Skarżąca wniosła zażalenie na powyższe postanowienie. Organowi zarzucono naruszenie:
- art. 67 § 2 pkt 1 w związku z art. 67 § 4 u.p.e.a. poprzez błędne oznaczenie w protokole zajęcia i odbioru ruchomości wierzyciela, którego organ egzekucyjny oznaczył jako Dyrektora Izby Celnej w S., podczas gdy Dyrektor Izby Skarbowej w S. nie jest wierzycielem w przedmiotowej sprawie, co stanowi brak elementarnego składnika protokołu czynności egzekucyjnej.
- art. 67 § 2 pkt 4 u.p.e.a. poprzez niewłaściwe określenie tytułu wykonawczego stanowiącego podstawę do zajęcia, który organ egzekucyjny określił jako tytuł wykonawczy wystawiony przez Dyrektora Izby Celnej w S. o numerze [...] podczas gdy względem zobowiązanej Spółki nie jest prowadzone żadne postępowanie egzekucyjne na podstawie takiego tytułu wykonawczego, co w efekcie doprowadziło również do naruszenia art. 32 w związku z art. 15 u.p.e.a., poprzez dokonanie czynności egzekucyjnych przez organ egzekucyjny w ramach niewszczętego prawidłowo postępowania egzekucyjnego i z brakiem poszanowania podstawowej zasady upomnienia.
6. Postanowieniem z [...] października 2016 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. utrzymał w mocy postanowienie Organu I instancji. Według Organu w niniejszej sprawie zajęcia ruchomości w postaci automatów do gier dokonano zgodnie z obowiązującymi przepisami. Wskazano, że zajęcie nastąpiło poprzez sporządzenie przez poborcę skarbowego protokołu zajęcia, który spełnia wymogi formalne określone w art. 67 § 4 ustawy. Zaznaczono, że prawidłowo został oznaczony numer tytułu wykonawczego z dnia 10 sierpnia 2016 r. stanowiący podstawę prawną zajęcia ruchomości.
Dyrektor Izby Skarbowej potwierdził prawidłowość wskazania w protokołach zajęcia jako wierzyciela Dyrektora Izby Celnej w S. Powołał się na obowiązujące od 1 października 2015 r. przepisy rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 15 września 2015 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie wyznaczenia organu Służby Celnej właściwego do wykonywania niektórych zadań Służby Celnej oraz określenia terytorialnego zasięgu jego działania [Dz.U. z 2015 r. poz. 1494]. Wskazał, że zgodnie z jego § 3 w sprawach niezapłaconych należności powstałych przed dniem wejścia w życie tego rozporządzenia, dla których obowiązujące przepisy przewidują tryb egzekucji administracyjnej, wierzycielem jest Dyrektor Izby Celnej w S., przy czym wszystkie podjęte w tych sprawach czynności pozostają w mocy.
7. Skarżąca wniosła skargę do Sądu na powyższe postanowienie, w której zarzuciła Organowi naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 oraz art. 7 i 77 Kodeksu postępowania administracyjnego w zw. z art. 97 § 2 u.p.e.a., art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 Kodeksu postępowania administracyjnego i art. 67 § 2 pkt 1 w zw. z art. 67 § 4 u.p.e.a., art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 Kpa i art. 67 § 2 pkt 4, art. 6 i 8 Kpa w zw. z art. 18 u.p.e.a. jak również art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 Kpa oraz art. 54 § 5 oraz art. 67 § 1 u.p.e.a. w zw. z § 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015 r. w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych.
W uzasadnieniu skargi wskazano, że Organ odwoławczy utrzymał w mocy postanowienie Organu I instancji, podczas gdy powinien wyjaśnić, czy ruchomości, których zajęcia dokonano stanowiły własność zobowiązanego. Podniesiono, że czynność egzekucyjna skierowana do składnika nie będącego majątkiem zobowiązanego jest wadliwa i jako taka winna zostać uchylona. W niniejszej sprawie zajęte w sprawie ruchomości nie stanowią własności zobowiązanej Spółki, a znajdowały się w jej posiadaniu na podstawie stosownych umów zobowiązaniowych.
Skarżąca podniosła, iż w protokole z zaskarżonej czynności egzekucyjnej organ błędnie określił wierzyciela, wskazując, iż zajęcie dotyczy tytułu wykonawczego nr [...] i podając wierzyciela jako Dyrektora Izby Celnej w S., w sytuacji gdy Dyrektor Izby Celnej w S. zgodnie z dyspozycją art. 5 § 1 pkt 1 i 4 w zw. z art. 1a pkt 13 u.p.e.a. nie jest wierzycielem i podmiotem uprawnionym do zainicjowania postępowania egzekucyjnego na podstawie aktów administracyjnych powoływanych we wskazanych tytułach wykonawczych, co stanowi brak elementarnego składnika protokołu czynności egzekucyjnej;
Zdaniem Skarżącej w przedmiotowej sprawie doszło do niewłaściwego określenia tytułu wykonawczego stanowiącego podstawę do zajęcia, który to organ egzekucyjny określił jako tytułu wykonawcze wystawione przez Dyrektora Izby Celnej w S. nr [...], w sytuacji gdy wobec zobowiązanej spółki na podstawie takich tytułów wykonawczych nie jest prowadzone żadne postępowanie egzekucyjne; w efekcie czynność taką należałoby uznać za podjętą w ramach nie wszczętych prawidłowo postępowań egzekucyjnych oraz z brakiem poszanowania podstawowej zasady upomnienia, co winno uzasadniać uwzględnienie skargi;
Skarżąca wskazała, iż obciążono zobowiązanego ciężarem identyfikacji wierzyciela, podczas gdy z zasady legalizmu oraz działania organów w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej wynika, że to organ egzekucyjny winien dokonywać czynności egzekucyjnej w taki sposób, aby jednoznacznie wynikało z niej z inicjatywy jakiego wierzyciela czynność ta zostaje dokonana:
W ocenie Skarżącej w przedmiotowej sprawie doszło do sporządzenia protokołu zajęcia i odbioru ruchomości na nieaktualnym w dacie wystosowania zawiadomienia wzorze zajęcia, przy czym zgodnie z treścią naruszonej normy prawnej, podstawę stosowania środków egzekucyjnych stanowi zawiadomienie sporządzone według wzoru określonego w drodze rozporządzenia przez ministra właściwego do spraw- finansów publicznych, zaś jakiekolwiek modyfikacje ustalonego wzoru dopuszczalne są jedynie w zakresie przewidzianym w tym wzorze.
8. W odpowiedzi na skargę Dyrektor podtrzymał swoje wcześniejsze stanowisko w sprawie.
II. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
1. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie bowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa.
Badając rozpoznawaną sprawę według kryteriów wynikających z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych [Dz.U. z 2014r., poz. 1647] oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c oraz art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.], Sąd takiego naruszenia się nie dopatrzył.
2. Sąd nie podzielił zarzutów Skarżącej dotyczących błędnego określenia wierzyciela.
Należy w pierwszej kolejności wskazać, że okoliczność dotycząca błędnego określenia wierzyciela mogła być kwestionowana w trybie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym w administracji z art. 33 § 1 pkt 10 w zw. z art. 27 § 1 pkt 1 u.p.e.a. Ze względu na zasadę niekonkurencyjności środków prawnych, okoliczności podlegające ocenie w postępowaniu dotyczącym zarzutów, nie mogą być przedmiotem rozpoznania skargi na czynności egzekucyjne.
Trzeba również wziąć pod uwagę, że kwestia wyznaczenia wierzyciela właściwego w sprawach dotyczących obowiązków wynikających z wydanych przez naczelnika urzędu celnego decyzji, postanowień lub mandatów karnych, czy też z wydanych przez dyrektora izby celnej decyzji lub postanowień została odrębnie uregulowana w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 15 maja 2012 r. w sprawie wyznaczenia organu Służby Celnej właściwego do wykonywania niektórych zadań Służby Celnej oraz określenia terytorialnego zasięgu jego działania [t.j. Dz. U. z 2016r. poz. 1200], a także rozporządzeniu Ministra Finansów z 15 września 2015 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie wyznaczenia organu Służby Celnej właściwego do wykonywania niektórych zadań Służby Celnej oraz określenia terytorialnego zasięgu jego działania [Dz. U. z 2015 r., poz. 1494].
W niniejszej sprawie istotne znaczenie ma treść § 3 ww. rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 15 września 2015 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie wyznaczenia organu Służby Celnej właściwego do wykonywania niektórych zadań Służby Celnej oraz określenia terytorialnego zasięgu jego działania, zgodnie z którym, w sprawach niezapłaconych należności powstałych przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia [tj. 1 października 2015 r.], dla których obowiązujące przepisy przewidują tryb egzekucji administracyjnej, wierzycielem jest Dyrektor Izby Celnej w S., przy czym wszystkie podjęte w tych sprawach czynności pozostają w mocy.
Na mocy tego przepisu nastąpiła zmiana wierzyciela, którym – w miejsce właściwych dyrektorów izb celnych stał się jeden organ – Dyrektor Izby Celnej w S. właściwy dla obszaru całego kraju.
W niniejszej sprawie – jak wynika z treści tytułu wykonawczego – należności powstały przed dniem wejścia w życie ww. rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 15 września 2015 r. i nie zostały zapłacone. W tytule wykonawczym wskazano, że podstawą wystawienia tego tytułu jest kara pieniężna wynikająca z orzeczenia z 11 marca 2015 r., zaś jako okres, którego dotyczy należność pieniężna wskazano dzień 11 marca 2015 r.
W związku z powyższym wierzycielem tej należności [w miejsce Dyrektora Izby Celnej w K.] jest obecnie Dyrektor Izby Celnej w S.
W tytule wykonawczym wystawionym w dniu 10 sierpnia 2015 r. wskazano jako wierzyciela Dyrektora Izby Celnej w K., bowiem miało to miejsce przed wejściem w życie powołanego rozporządzenia. Natomiast organ w protokole zajęcia ruchomości z dnia 29 kwietnia 2016 r. wskazał jako wierzyciela Dyrektora Izby Celnej w S., który stał się wierzycielem od dnia 1 października 2015 r. Takie działanie organu znajdowało podstawę prawną w treści rozporządzenia, które weszło w życie po wystawieniu tytułu wykonawczego.
Tym samym wierzyciel został określony prawidłowo.
Analiza akt sprawy świadczy zatem o prawidłowości dokonanej przez organ nadzoru oceny, zgodnie z którą w zakresie zastrzeżeń co do wystawienia tytułu wykonawczego przez Dyrektora Izby Celnej w K., oraz wskazania w protokole zajęcia ruchomości Dyrektora Izby Celnej w S. jako wierzyciela, stanowisko Skarżącej pomija, że z przepisu § 1c rozporządzenia wykonawczego Ministra Finansów z dnia 15 maja 2012 r. [wydanego zgodnie z delegacją ustawową] w sprawie wyznaczenia organu Służby Celnej właściwego do wykonywania niektórych zadań Służby Celnej oraz określenia terytorialnego zasięgu jego działania, dodanego na mocy nowelizacji z 15 września 2015 r., Dyrektor Izby Celnej w S. jest właściwy na terytorium całego kraju do wykonywania zadań wierzyciela w odniesieniu do obowiązków wynikających z wydanych przez naczelnika urzędu celnego decyzji, postanowień lub mandatów karnych, z przyjętych przez naczelnika urzędu celnego zgłoszeń celnych, deklaracji, informacji o opłacie paliwowej albo informacji o dopłatach, z wydanych przez dyrektora izby celnej decyzji lub postanowień, z wydanych przez dyrektora urzędu kontroli skarbowej decyzji w zakresie podatku akcyzowego oraz podatku od wydobycia niektórych kopalin, a także z orzeczeń sądowych, których wykonanie następuje w trybie przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Powyższe czyni postawione w skardze zarzuty naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 kpa oraz art. 67 § 2 pkt 4 w zw. z art. 67 § 4 u.p.e.a. a także naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 Kpa i art. 67 § 2 pkt 4, art. 6 i 8 Kpa w zw. z art. 18 u.p.e.a. – nieuzasadnionymi.
3. Zgodnie z art. 54 § 1 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora. Przez czynność egzekucyjną należy rozumieć wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego [zgodnie z art. 1a pkt 2 u.p.e.a.], a więc również czynność polegającą na zastosowaniu środka egzekucyjnego w postaci zajęcia ruchomości.
Należy uwzględnić, że skarga na czynności egzekucyjne ma charakter środka subsydiarnego i nie będzie dopuszczalne jej wniesienie w sytuacjach, gdy ustawa przewiduje inne środki zaskarżenia, np. zarzut, zażalenie na postanowienie, żądanie wyłączenia rzeczy lub prawa majątkowego, albo w sytuacjach, gdy istnieje możliwość wniesienia pozwu do sądu [tak wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 12 stycznia 1999 r., III SA 4503/97; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 17 kwietnia 2000 r., III SA 827/99; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 18 stycznia 2007r., III SA/Wa 3474/06, http://orzeczenia.nsa.gov.pl]. Nie jest więc dopuszczalne podnoszenie w skardze na czynności egzekucyjne okoliczności stanowiących podstawy zarzutów wskazane w art. 33 § 1 u.p.e.a. również po upływie terminu do wniesienia zarzutów [por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 6 grudnia 2013 r., II FSK 2988/11, LEX nr 1413364].
W związku z powyższym organ podatkowy, rozpoznając skargę na czynności egzekucyjne bada postępowanie egzekucyjne jedynie w wąskim zakresie, który sprowadza się do analizy dochowania wymogów ustawowych regulujących sposób i wymogi zastosowania, tak jak w tym przypadku, konkretnego środka egzekucyjnego. Powyższy zakres badania skargi na czynności egzekucyjne również determinuje zasięg kontroli przez Sąd Administracyjny zaskarżonego postanowienia.
Zgodnie z art. 67 § 1 u.p.e.a., z zastrzeżeniem art. 68 § 1 [który w niniejszej sprawie nie ma zastosowania], podstawę zastosowania środków egzekucyjnych, o których mowa w art. 1a pkt 12 lit. a, stanowi protokół zajęcia i odbioru ruchomości, sporządzony według wzoru określonego w drodze rozporządzenia przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych.
Na podstawie art. 67 § 2 pkt 1, 4-6 i 9, § 4 oraz art. 53 § 1 pkt 5 protokół zajęcia i odbioru ruchomości zawiera:
- oznaczenie zobowiązanego, wierzyciela i organu egzekucyjnego;
- numer tytułu wykonawczego stanowiącego podstawę do zajęcia;
- kwotę należności, okres, za który należność została ustalona lub określona, termin płatności należności, rodzaj i stopę odsetek z tytułu niezapłacenia należności w terminie oraz kwotę odsetek naliczonych do dnia wystawienia zawiadomienia;
- kwotę należnych kosztów egzekucyjnych;
- datę wystawienia protokołu, podpis z podaniem imienia, nazwiska i stanowiska służbowego podpisującego oraz odcisk pieczęci organu egzekucyjnego.
- wyszczególnienie zajętych ruchomości z podaniem ich ilości, rodzaju jednostki miary i wartości szacunkowej ruchomości, jeżeli jej oszacowanie nie zostało zastrzeżone dla biegłego skarbowego;
- adnotację, które z zajętych ruchomości mogą być sprzedane bezpośrednio po zajęciu, a także które ruchomości poborca pozostawia pod dozorem zobowiązanego lub osoby zastępującej zobowiązanego, a które odbiera;
- pouczenie zobowiązanego o skutkach zajęcia ruchomości i przysługującym mu prawie zaskarżenia w postaci zgłoszenia zarzutów;
- pouczenie dozorcy o skutkach przyjęcia ruchomości pod dozór.
- podpisy obecnych lub wzmiankę o przyczynie braku podpisów.
Jak wynika z akt sprawy, protokół zajęcia ruchomości w postaci automatów do gier z 29 kwietnia 2016 r. zawiera wszystkie elementy wskazane w wyżej wymienionych przepisach. W szczególności zostały do niego wpisane automaty do gier z oznaczeniem ich numerów i wartości szacunkowej. Protokół został podpisany przez osoby uczestniczące w czynności, w tym poborcę skarbowego. Zawarto w nim adnotację o pozostawieniu zajętej ruchomości pod dozorem Pana P.K., który własnoręcznym podpisem potwierdził fakt objęcia dozoru nad ruchomością oraz informację, że na zajętej ruchomości umieszczono znak ujawniających na zewnątrz jej zajęcie. Zostały więc spełnione przesłanki zajęcia ruchomości określone w art. 98 § 1 u.p.e.a., który stanowi, że zajęcie ruchomości następuje przez wpisanie jej do protokołu zajęcia i podpisanie protokołu przez poborcę skarbowego. Protokół podpisują także zobowiązany lub świadkowie. Protokół zajęcia ruchomości został również doręczony Skarżącej – jej przedstawiciel uczestniczył w czynności zajęcia, potwierdził też pisemnie odbiór protokołów. Tym samym spełniono wymogi wynikające z art. 98 § 2 u.p.e.a.
W konsekwencji, nie był zasadny stawiany w sardze zarzut naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 Kpa oraz art. 54 § 5 oraz art. 67 § 1 u.p.e.a. w zw. z § 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015 r. w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych.
4. Nie zasługiwał na uwzględnienie zarzut Skarżącej dotyczący niewyjaśnienia tego, czyją własność stanowiły zajęte automaty. Zgodnie z art. 97 § 2 u.p.e.a., zajęciu podlegają ruchomości zobowiązanego, znajdujące się zarówno w jego władaniu, jak i we władaniu innej osoby, jeżeli nie zostały wyłączone spod egzekucji lub od niej zwolnione.
Na podstawie art. 97 § 2 u.p.e.a. poborca skarbowy jest uprawniony do zajęcia wszystkich ruchomości, którymi zobowiązany faktycznie włada, z wyłączeniem tych przedmiotów, które są wyłączone spod egzekucji na podstawie art. 8 i n. u.p.e.a. Poborca nie jest również ani obowiązany, ani uprawniony do badania, czy zobowiązany ma tytuł prawny do rzeczy, którą dysponuje. Przyjmuje się bowiem domniemanie, że wszystko, co znajduje się w mieszkaniu zobowiązanego, jest jego własnością. Zajęciu podlegają rzeczy ruchome stanowiące własność zobowiązanego i niezwolnione spod egzekucji [art. 13 § 1 u.p.e.a.] lub niewskazane w ustawie jako rzeczy niepodlegające egzekucji [art. 8 i n. u.p.e.a.], również wówczas, gdy nie znajdują się w posiadaniu zobowiązanego, lecz są w posiadaniu innej osoby [P. Przybysz, Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, wyd. VII, Lex/el. 2015, komentarz do art. 97, pkt 3].
Osoba roszcząca sobie prawa do zajętej rzeczy może bronić swych praw, zgłaszając wniosek o wyłączenie danej rzeczy spod egzekucji. Zgodnie z art. 38 § 1 u.p.e.a. kto, nie będąc zobowiązanym, rości sobie prawa do rzeczy lub prawa majątkowego, z którego prowadzi się egzekucję administracyjną, może wystąpić do organu egzekucyjnego w terminie czternastu dni od dnia uzyskania wiadomości o czynności egzekucyjnej skierowanej do tej rzeczy lub tego prawa z żądaniem ich wyłączenia spod egzekucji, przedstawiając lub powołując dowody na poparcie swego żądania.
W sytuacji, gdy zobowiązana spółka ma świadomość, iż zajęte ruchomości nie stanowią jej własności, tylko własność osoby trzeciej, powinna o fakcie zajęcia powiadomić osobę, której jej zdaniem prawa majątkowe zostały naruszone, aby mogła ona ewentualnie wystąpić do organu egzekucyjnego ze stosownym wnioskiem. W myśl art. 168a u.p.e.a. osoba, która rości sobie prawo do rzeczy lub prawa majątkowego, z których przeprowadzono egzekucję przez sprzedaż rzeczy lub wykonanie prawa majątkowego, może dochodzić od zobowiązanego odszkodowania na podstawie przepisów Kodeksu cywilnego dotyczących odpowiedzialności za wyrządzoną szkodę. Zobowiązany odpowiada bowiem za szkodę poniesioną przez tę osobę, jeżeli wiedząc o tym, że rzecz lub prawo do niego nie należy, nie powiadomił właściciela o zajęciu rzeczy lub prawa w terminie umożliwiającym tej osobie złożenie żądania wyłączenia danej rzeczy lub prawa spod egzekucji. Tym samym zobowiązany odniósł korzyść wskutek skierowania egzekucji do rzeczy lub prawa majątkowego, które nie stanowiły jego własności [P. Przybysz, Postępowanie egzekucyjne w administracji, Komentarz, wyd. VII, Lex/el. 2015, komentarz do art. 168a, pkt 2].
Nie zasługiwał zatem na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 kpa oraz art. 7 i 77 kpa, poprzez utrzymanie w mocy postanowienia organu pierwszej instancji oddalającego skargę na czynność egzekucyjną, podczas gdy organ egzekucyjny winien w pierwszej kolejności wyjaśnić, czy ruchomości których dokonanie zajęcia planuje stanowią własność zobowiązanego.
5. Z tych względów, nie dopatrując się żadnych uchybień natury formalnej w zakresie wykonania zajęcia ruchomości przez Organ egzekucyjny, działając na podstawie art. 151 P.p.s.a., Sąd oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło