II FZ 739/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Jan Rudowski, po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 9 października 2017 r., sygn. akt I SA/Gl 803/17 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi M. B. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 19 maja 2017 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowych postanawia uchylić zaskarżone postanowienie. Postanowieniem z dnia 9 października 2017 r., sygn. akt I SA/Gl 803/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach – działając na podstawie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej w skrócie p.p.s.a.) – odrzucił skargę M. B. (dalej "strona", "skarżący") na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 19 maja 2017 r. w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowych. Jak wskazano w uzasadnieniu orzeczenia, na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I WSA w Gliwicach z dnia 31 lipca 2017 r. wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 500 zł, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Przesyłka zawierająca odpis powyższego zarządzenia doręczona została skarżącemu w dniu 16 sierpnia 2017 r. Pomimo wezwania, skarżący nie uiścił wpisu od skargi. W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący podniósł, że w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został rozpoznany. Sąd pierwszej instancji przedwcześnie zatem odrzucił skargę. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmuje żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W razie stwierdzenia braków formalnych pisma, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania (odrzucenia skargi, skargi kasacyjnej, zażalenia, skargi o wznowienie postępowania) uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. W razie bezskutecznego upływu tego terminu przewodniczący wydaje zarządzenie o pozostawieniu pisma bez rozpoznania. Natomiast stosownie do art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd. Zdarzeniem, które zwalnia stronę od obowiązku uiszczenia wpisu w wyznaczonym terminie jest złożenie w tym terminie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. W takim przypadku pierwotne wezwanie do uiszczenia wpisu traci moc i powinno być powtórzone po prawomocnym zakończeniu postępowania w przedmiocie prawa pomocy w sposób niekorzystny dla skarżącego (por. postanowienia NSA: z dnia 26 stycznia 2015 r., sygn. akt II OSK 66/15, publik. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl/; z dnia 26 kwietnia 2005 r., sygn. akt II FZ 125/05, publik. ONSAiWSA z 2006 r., nr 1, poz. 12). W rozpatrywanej sprawie skarżącego wezwano do uiszczenia wpisu na podstawie zarządzenia z dnia z dnia 31 lipca 2017 r. Odpis tego zarządzenia doręczono stronie w dniu 16 sierpnia 2017 r. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki (k. 17 akt sądowych) w jednej kopercie stronie doręczono dwa wezwania do uiszczenia wpisu: w sprawach I SA/Gl 802/17 i I SA/Gl 803/17. W odpowiedzi na to wezwanie skarżący złożył w dniu 23 sierpnia 2017 r. wniosek o przyznanie prawa pomocy, w którym – składając urzędowy formularz – w rubryce "1" wpisał "Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach Wydział I, 44-101 Gliwice, ul. Wyszyńskiego 2, sygn. akt I SA/Gl 802/17", ale we wszystkich rubrykach w punkcie "3" wpisał "tak jak w skardze". Jak wynika z akt niniejszej sprawy skarżący złożył w jednym piśmie procesowym (k. 3 akt sądowych) skargi na decyzje Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 19 maja 2017 r. o numerach [...] oraz [...]. W tych okolicznościach przed uznaniem, że wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy dotyczy jedynie sprawy I SA/Gl 802/17 należało – mając na uwadze niejednoznaczną treść wniosku o przyznanie prawa pomocy i fakt, że strona zaskarżyła dwie decyzje organu podatkowego w jednym piśmie procesowym – wezwać skarżącego o sprecyzowanie, czy wniosek z dnia nie dotyczy również sprawy o sygn. akt I SA/Gl 803/17. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.