II SA/Kr 584/17
WyrokWSA w Krakowie2017-10-13
Skład orzekający: Mirosław Bator, Magda Froncisz, Aldona Gąsecka-Duda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w przedmiocie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która przeznacza grunty rolne na cele nierolnicze bez wymaganej zgody ministra, jest nieważna w całości, czy tylko w części?Ratio decidendi
Uchwała rady gminy w przedmiocie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która przeznacza grunty rolne na cele nierolnicze bez wymaganej zgody ministra właściwego do spraw rozwoju wsi, jest nieważna w części dotyczącej tych gruntów. Nieważność dotyczy zarówno części graficznej planu, jak i części tekstowej, która nadaje nierolnicze przeznaczenie tym gruntom, aby uniknąć sprzeczności między częścią tekstową a graficzną planu.Stan faktyczny
Wojewoda Małopolski wniósł skargę na uchwałę Rady Gminy Korzenna zmieniającą miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących ochrony gruntów rolnych. Skarga dotyczyła przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze bez wymaganej zgody Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdził nieważność uchwały w części graficznej dotyczącej wskazanych działek. Gmina wniosła skargę kasacyjną, zarzucając sądowi I instancji błędne zastosowanie przepisów poprzez stwierdzenie nieważności uchwały w nieprawidłowym zakresie.Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały w części graficznej dla obszarów oznaczonych jako 1-1 MNR, 1-2 MNR, 1-3 MNR, 1-7 MNR i 1-10 MNR oraz w części tekstowej § 2 pkt 8, w jakiej odnosi się do tych obszarów.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirosław Bator (spr.) Sędziowie : Sędzia WSA Magda Froncisz Sędzia WSA Aldona Gąsecka-Duda Protokolant: Maksymilian Krzanowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 października 2017 r. sprawy ze skargi Wojewody Małopolskiego na uchwałę Rady Gminy Korzenna z dnia 18 czerwca 2014 r. nr XLIII/383/2014 w przedmiocie uchwalenia zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Korzenna, oznaczonego jako plan "Nr 6-Łęka/Koniuszowa" I. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w części graficznej dla obszarów oznaczonych jako 1-1 MNR, 1-2 MNR, 1-3 MNR, 1-7 MNR i 1-10 MNR; II. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w części tekstowej § 2 pkt 8, w jakiej odnosi się do obszarów oznaczonych jako 1-1 MNR, 1-2 MNR, 1-3 MNR, 1-7 MNR i 1-10 MNR.
Wyrokiem z dnia 17 marca 2015 r. sygn. akt II SA/Kr 83/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, po rozpoznaniu skargi Wojewody Małopolskiego na uchwałę Rady Gminy Korzenna z dnia 18 czerwca 2014 r. nr XLIII/383/2014 w przedmiocie uchwalenia zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Korzenna oznaczonego jako plan "Nr 6-Łęka/Koniuszowa", stwierdził nieważność tej uchwały w części graficznej dotyczącej działek o numerach ewidencyjnych: 96/1, 96/2,96/3, 102/1, 102/2, 102/3, 102/4,102/5, 130, 134/1, 246/5 ujętych na załącznikach numer 2 i 5 rysunku planu. Wyrok ten został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
Skargę na wskazaną wniósł Wojewoda Małopolski, zaskarżając ją w części dotyczącej działek ozn. nr ewid. 96/1, 96/2, 96/3, 102/1, 102/2, 102/3, 102/4, 102/5, 130, 134/1 i 246/5 położonych w obszarze o symbolu MNR ujętych na załącznikach nr 2 i nr 5 rysunku planu. Organ nadzoru wniósł o stwierdzenie nieważności rysunku planu w powyższym zakresie z uwagi na naruszenie procedury planistycznej, tj. art. 17 pkt 6 lit c ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. z 2012 roku, poz. 647, ze zm.) w związku z art. 7 ustawy z dnia 3 lutego 1995 roku o ochronie gruntów rolnych i leśnych (t.j. z 2013 roku, poz. 1205, ze zm.). Z powyższych regulacji prawnych wynika, że grunty, które są użytkami rolnymi, wymagają zgody ministra na zmianę przeznaczenia na cele nierolnicze. W przypadku, gdy zgody takiej nie mają, nie mogą zostać przeznaczone na cele inne niż rolnicze. Dokonana przez organ nadzoru analiza zapisów tekstu planu miejscowego (m.in. określających przeznaczenie dopuszczalne terenów opisanych w § 11 uchwały) wskazała, że objęte skargą ww. działki stanowiące grunty rolne, zostały przeznaczone w planie miejscowym na cele nierolnicze, pomimo braku zgody właściwego ministra na ich nierolnicze przeznaczenie.
Organ planistyczny w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, uzasadniając powyższe tym, iż w odpowiedzi na wniosek o zmianę przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze w projekcie planu, Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z dnia 14 stycznia 2014 r. wyraził częściową zgodę na przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze, za wyjątkiem działek oznaczonych w ewidencji gruntów jako: 96/1, 96/2, 96/3, 102/1, 102/2, 102/3, 102/4, 102/5, 130, 134/1 i 246/5. Organ planistyczny, kierując się stanowiskiem Marszałka Województwa Małopolskiego, wyrażonym w piśmie z dnia 24.09.2013r., oznaczył działki, które nie otrzymały przedmiotowej zgody symbolem MNR w brzmieniu jak w uchwale, ponieważ zgodnie z powołanym pismem został pouczony, iż taka zgoda na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych jest zbędna.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał, iż skarga jest zasadna. W uzasadnieniu sąd wskazał, zasadnie organ nadzoru wywiódł, iż przy podejmowaniu zaskarżonej uchwały, naruszone zostały zasady sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, o których mowa w art. 17 pkt 6 lit c ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w związku z art. 7 ustawy z dnia 3 lutego 1995 roku o ochronie gruntów rolnych i leśnych co skutkuje nieważnością uchwały rady gminy w części dotyczącej wymienionych w skardze działek. W świetle art. 7 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych - przeznaczenie na cele nierolnicze gruntów rolnych, które są położone poza granicami administracyjnymi miast i stanowią użytki rolne klas I –III wymagało uzyskania zgody ministra właściwego do spraw rozwoju wsi, przy czym, taka zmiana przeznaczenia terenu mogła być dokonana wyłącznie w m.p.z.p., sporządzonym w trybie określonym w przepisach o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W konsekwencji ustawodawca uczynił obowiązek uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne jednym z elementów procedury planistycznej (zob. art. 17 pkt 6 lit.c u.p.z.p.). Ustalenie w planie zmiany przeznaczenia gruntów leśnych na cele nierolnicze (i nieleśne) bez wymaganej zgody właściwego organu (ministra albo marszałka województwa) godzi jednocześnie w materialnoprawne gwarancje ochrony tych gruntów, wynikające z art. 3 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 7 ust. 2 pkt 2 i 5 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych. W przedmiotowej sprawie Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie wyraził zgody na przeznaczenie na cele nierolnicze działek ozn. nr ewid. 96/1, 96/2, 96/3, 102/1, 102/2, 102/3, 102/4, 102/5, 130, 134/1 i 246/5 obręb Łęka Siedlecka o gruntach klas III (vide: znajdująca się w aktach sprawy decyzja z dnia 14 stycznia 2014 roku znak: GZ.tr.057-602-661/13 K: 140). Nie ulega wątpliwości, że przedmiotowe grunty są użytkami rolnymi, na rysunku ww. planu miejscowego (mapa będąca załącznikiem nr 2 i nr 5 do ww. uchwały) znajdują się w obszarze o symbolu MNR. Jak wynika z § 11 ust. 1 uchwały planistycznej teren o symbolu MNR jest to obszar przeznaczony do zabudowy mieszkalno zagrodowej, jako przeznaczenie podstawowe. W myśl ustaleń § 11 ust. 2 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, którego dotyczy zmiana wynikająca z zaskarżonej ustala się dla tych terenów przeznaczenie dopuszczalne: a) zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna i rekreacji indywidualnej, b) usługi podstawowe i komercyjne oraz drobna wytwórczość i rzemiosło nieuciążliwe, c) drogi dojazdowe oraz sieci i urządzenia infrastruktury technicznej i komunalnej. Wskazane tu przeznaczenie dopuszczalne np. zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna i rekreacji indywidualnej, usługi podstawowe i komercyjne oraz drobna wytwórczość i rzemiosło nieuciążliwe – w przypadku jego realizacji - związane jest z całkowitym wyłączeniem tych gruntów z produkcji rolnej. Skoro zatem grunty te mogą być wyłączone w sposób trwały z produkcji rolnej zgodnie z przeznaczeniem dopuszczalnym (np. zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna), to takie określenie przeznaczenia tych gruntów wymagało uzyskania uprzedniej zgody ministra właściwego do spraw rozwoju wsi.
Skargę kasacyjną od tego wyroku wniosła Gmina Korzenna, podnosząc zarzuty naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 147 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 28 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez stwierdzenie nieważności uchwały zmieniającej plan w odniesieniu do wymienionych działek w całości, gdy tymczasem nieważność zachodzi jedynie w odniesieniu do zmiany planu dopuszczającej przeznaczenie tych działek ponad przeznaczenie podstawowe. Strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji.
Rozpoznając skargę Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż ona ma usprawiedliwione podstawy i uchylił wyrok sądu I instancji do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu sąd wskazał, iż zasadny jest zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. w zw. z art. 28 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Zgodnie z art. 147 § 1 p.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności. W tej sprawie Sąd I instancji błędnie zastosował ten przepis, gdyż stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w nieprawidłowym zakresie. NSA wskazał, iż Wojewoda Małopolski zaskarżył uchwałę Rady Gminy Korzenna z dnia 18 czerwca 2014 r. nr XLIII/383/2014 w przedmiocie uchwalenia zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Korzenna oznaczonego jako plan "Nr 6-Łęka/Koniuszowa" w części dotyczącej działek ozn. nr ewid. 96/1, 96/2, 96/3, 102/1, 102/2, 102/3, 102/4, 102/5, 130, 134/1 i 246/5 położonych w obszarze o symbolu MNR ujętych na załącznikach nr 2 i nr 5 rysunku planu, wnosząc o stwierdzenie nieważności rysunku planu w powyższym zakresie, gdyż opisane działki nie uzyskały zgody Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na zmianę przeznaczenia na cele nierolnicze. Kwestionowany przez organ nadzoru przepis to § 2 pkt 8 zaskarżonej uchwały, którym nadano nowe brzmienie § 11 ust. 1 uchwały Nr XXIX/178/2005 z dnia 5 grudnia 2005 r. w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Korzenna pod nazwą "nr 6-Łęka/Koniuszowa" (zmienionego następnie uchwałą Nr XV/142/2012 z dnia 28 lutego 2012 r.). Przed zmianą przepis ten stanowił: ustala się tereny o symbolach 1-43 MNR dla zabudowy mieszkalno-zagrodowej jako przeznaczenia podstawowego. W § 11 ust. 2 planu ustalono przeznaczenie dopuszczalne dla tych terenów, tj. zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna i rekreacji indywidualnej, usługi podstawowe i komercyjne oraz drobna wytwórczość i rzemiosło nieuciążliwe, drogi dojazdowe oraz sieci i urządzenia infrastruktury technicznej i komunalnej. Zaskarżoną uchwałą zmieniono treść § 11 ust. 1 na: "ustala się tereny o symbolach 1-43 MNR oraz 1-1 MNR do 1-10 MNR dla zabudowy mieszkalno-zagrodowej jako przeznaczenia podstawowego". Dodano więc dodatkowe tereny o przeznaczeniu podstawowym pod zabudowę mieszkalno-zagrodową, co do których zastosowanie ma również § 11 ust. 2, mówiący o przeznaczeniu dopuszczalnym. Sąd I instancji słusznie uznał, że objęte skargą działki stanowiące grunty rolne, co do których Minister nie wyraził zgody na ich nierolnicze przeznaczenie, przeznaczone zostały w związku z tym w planie miejscowym na cele nierolnicze, co stanowi istotne naruszenie trybu i zasad sporządzania planu w rozumieniu art. 28 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W zaskarżonym wyroku Sąd stwierdził jednak nieważność uchwały zmieniającej - zgodnie z żądaniem skargi - wyłącznie w części graficznej, w zakresie działek o numerach ewidencyjnych: 96/1, 96/2, 96/3, 102/1, 102/2, 102/3, 102/4, 102/5, 130, 134/1, 246/5 ujętych na załącznikach numer 2 i 5 rysunku planu. Sąd nie wyeliminował z obrotu prawnego tych zapisów (oznaczeń) części tekstowej uchwały zmieniającej, które odnoszą się do wymienionych działek. Na skutek tak sformułowanego wyroku w części tekstowej zaskarżonej uchwały w zmienionym § 11 ust. 1 pozostały oznaczenia, które nie mają odzwierciedlenia w części graficznej (np. 1-2 MNR, 1-7 MNR, 1-10 MNR). Niektóre wymienione w wyroku działki stanowią bowiem odpowiednio całe obszary tych terenów. Tak sformułowane rozstrzygnięcie Sądu I instancji powoduje powstanie sprzeczności pomiędzy częścią tekstową uchwały zmieniającej (§ 2 pkt 8), w której wymienia się tereny m. in. 1-2 MNR, 1-7 MNR, 1-10 MNR i ustala się dla nich odpowiednie przeznaczenie (wprost podstawowe, a pośrednio dopuszczalne), a jej częścią graficzną, z której wyeliminowano te obszary. Sąd I instancji błędnie sformułował więc sentencję wyroku, naruszając tym samym art. 147 p.p.s.a. Podkreślenia wymaga, że przedmiotem kontroli sądu administracyjnego w tej sprawie jest akt prawa miejscowego. Sąd, uznając, że zaskarżona uchwała w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w części narusza prawo, powinien jasno i precyzyjnie określić w jakiej części stwierdza nieważność tej uchwały, przede wszystkim eliminując zapisy części tekstowej, a jeżeli istnieje taka potrzeba, również eliminując w części graficznej uchwały te oznaczenia, które odpowiadają tym zapisom. Ingerencja sądu administracyjnego w treść aktu prawa miejscowego nie może powodować wątpliwości, co do zakresu obowiązywania tego aktu. Podkreślenia wymaga, że w przypadku wniesienia przez wojewodę skargi na uchwałę w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego sąd nie jest związany granicami skargi. Zgodnie bowiem z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd powinien więc dokonać kontroli zaskarżonej uchwały w całości, nie tylko w granicach skargi organu nadzoru. W tej sprawie nie zostało wyjaśnione przez Sąd dlaczego na terenie 1-1 MNR stwierdzono nieważność części graficznej uchwały w zakresie fragmentu działki o numerze 96/1, a na terenie 1-3 MNR - w zakresie fragmentu działki nr 130. Z decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 stycznia 2014 r. wynika, że zgody na zmianę przeznaczenia nie uzyskały m.in. działki nr 96/1 i 130 w konturach oznaczonych na załącznikach graficznych stanowiących integralną część wniosku Wójta Gminy Korzenna z dnia 8 października 2013 r. W aktach sprawy brak tych załączników. Sąd oparł się wyłącznie na fragmentach załącznika graficznego do planu dołączonych do skargi przez Wojewodę (k.25 i 26) z zaznaczonymi na nich granicami tych części działek, które nie uzyskały zgody na zmianę przeznaczenia na cele nierolnicze. Organ nadzoru nie wskazał jednak również z jakiego dokumentu wynika, że tylko te zaznaczone przez niego części działek nie uzyskały zgody na zmianę przeznaczenia. W skardze kasacyjnej podniesiono, że Sąd nie powinien eliminować z treści uchwały tych regulacji, które dotyczą przeznaczenia podstawowego terenów 1-1 MNR do 1-10 MNR, gdyż na gruntach rolnych możliwa jest zabudowa mieszkalno-zagrodowa (przeznaczenie podstawowe). Pełnomocnik Gminy zasugerował, iż Sąd powinien stwierdzić nieważność uchwały w części dotyczącej przeznaczenia dopuszczalnego, tj. w zakresie § 11 ust. 2 planu w odniesieniu do konkretnych działek. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, stanowisko Gminy w tym zakresie jest błędne, albowiem przedmiotem skargi jest uchwała z dnia 18 czerwca 2014 r. zmieniająca plan miejscowy z dnia 5 grudnia 2005 r. "nr 6 - Łęka/Koniuszowa". Orzeczenie Sądu w tej sprawie dotyczyć więc może wyłącznie uchwały zmieniającej z dnia 18 czerwca 2014 r., a ta uchwała nie zawiera § 11 ust. 2. Ustalenia w kwestii przeznaczenia dopuszczalnego terenów MNR zawiera § 2 pkt 8 uchwały zmieniającej, na mocy którego zmieniono § 11 ustęp 1 obowiązującego dotychczas planu. Nie jest jednak możliwe stwierdzenie nieważności § 2 pkt 8 zaskarżonej uchwały zmieniającej w zakresie znowelizowanego § 11 ust. 1, gdyż część nowych terenów, których dotyczy ten przepis uzyskała zgodę na zmianę przeznaczenia na cele nierolnicze i przeznaczenie tych terenów pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną jest zgodne z prawem. Zaznaczyć należy, iż stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w części (tekstowej i graficznej) dotyczącej działek, które nie uzyskały zgody na zmianę przeznaczenia na cele nierolnicze spowoduje, że przeznaczenie tych działek pozostanie takie jak zostało to ustalone w zmienianym planie z 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, rozpoznając ponownie tę sprawę, rozważy w jaki sposób sformułować rozstrzygnięcie, aby nie powstała sprzeczność pomiędzy częścią tekstową i graficzną zaskarżonej uchwały.
. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie ponownie rozpoznając sprawę zważył, co następuje:
Z art. 134 § 1 P.p.s.a. wynika, iż sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w skardze podstawą prawną. Oznacza to, że sąd dokonuje oceny zaskarżonego aktu mając na uwadze wszelkie aspekty sprawy, nie zaś jedynie argumentację podniesioną przez stronę skarżącą. Przy czym reguła powyższa doznaje zasadniczej modyfikacji, która wynika z brzmienia art. 190 P.p.s.a. Przywołany przepis stanowi, że sąd któremu sprawa została przekazana związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Norma powyższa w sposób jednoznaczny wyznacza kierunek postępowania sądu pierwszej instancji, który nie posiada już na tym etapie postępowania sądowoadministracyjnego swobody w zakresie interpretacji prawa. Podkreślić należy, że rozpatrując ponownie sprawę wojewódzki sąd administracyjny, a w ślad za nim również organ, związani są nie tylko wykładnią prawa dokonaną przez sąd kasacyjny ale również wyrażonymi w orzeczeniu tego sądu ocenami prawnymi i wskazaniami co do dalszego postępowania. Możliwość odstąpienia od zawartej w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego wykładni prawa może nastąpić jedynie w sytuacjach wyjątkowych, w szczególności jeżeli stan faktyczny sprawy ustalony w wyniku ponownego jej rozpoznania uległ tak zasadniczej zmianie, że do nowo ustalonego stanu faktycznego należy stosować przepisy prawa odmienne od wyjaśnionych przez Naczelny Sąd Administracyjny (por. Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 lipca 2005 r., sygn. akt I OSK 132/05), jak również w przypadku, gdy przy niezmienionym stanie faktycznym sprawy, po wydaniu orzeczenia przez Naczelny Sąd Administracyjny, zmienił się stan prawny (tak H. Knysiak - Molczyk, M. Romańska, T. Woś, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis 2005).
Odnosząc przedstawione powyżej rozważania do okoliczności rozpoznawanej sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie nie stwierdził zaistnienia przesłanek dających podstawę do odstąpienia od oceny prawnej wyrażonej w wyżej przywołanym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego. Oznacza to, że dalsze rozważania na temat legalności zaskarżonego aktu będą prowadzone w oparciu o stanowisko Sądu wyższej instancji.
Ponownie rozpoznając sprawę Sąd stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona posiada wady, w stosunku do których istnieje koniecfzność ich eliminacji z obrotu prawnego.
Należy powtórzyć za Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie rozpoznającym poprzednio sprawę (II SA/Kr 584/17), iż oceny, czy uchwalony plan miejscowy jest obarczony wadą skutkującą stwierdzeniem jego nieważności na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a., dokonuje się na gruncie art. 28 ust. 1 u.p.z.p., w myśl którego naruszenie zasad sporządzania studium lub planu miejscowego, istotne naruszenie trybu ich sporządzania, a także naruszenie właściwości organów w tym zakresie, powodują nieważność uchwały rady gminy w całości lub części. Zasadnie organ nadzoru wywiódł, iż przy podejmowaniu zaskarżonej uchwały, naruszone zostały zasady sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, o których mowa w art. 17 pkt 6 lit c ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. z 2012 roku, poz. 647, ze zm.) w związku z art. 7 ustawy z dnia 3 lutego 1995 roku o ochronie gruntów rolnych i leśnych (t.j. z 2013 roku, poz. 1205, ze zm.). W świetle art. 7 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych - przeznaczenie na cele nierolnicze gruntów rolnych, które są położone poza granicami administracyjnymi miast i stanowią użytki rolne klas I –III wymagało uzyskania zgody ministra właściwego do spraw rozwoju wsi, przy czym, taka zmiana przeznaczenia terenu mogła być dokonana wyłącznie w m.p.z.p., sporządzonym w trybie określonym w przepisach o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W konsekwencji ustawodawca uczynił obowiązek uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne jednym z elementów procedury planistycznej (zob. art. 17 pkt 6 lit.c u.p.z.p.). Ustalenie w planie zmiany przeznaczenia gruntów leśnych na cele nierolnicze (i nieleśne) bez wymaganej zgody właściwego organu (ministra albo marszałka województwa) godzi jednocześnie w materialnoprawne gwarancje ochrony tych gruntów, wynikające z art. 3 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 7 ust. 2 pkt 2 i 5 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Tego rodzaju naruszenie skutkuje zaś wadliwością postanowień planu dokonujących zmiany dotychczasowego, rolnego przeznaczenia gruntów, i wprowadzających sprzeczny z tym przeznaczeniem sposób ich zagospodarowania i zabudowy - tym samym stanowi również naruszenie zasad sporządzania planu. Przeznaczenie w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego gruntów leśnych i rolniczych na cele nieleśne i nierolnicze bez wymaganej zgody właściwego organu może być kwalifikowane, jako naruszenie zarówno trybu, jak i zasad sporządzania planu miejscowego w rozumieniu art. 28 ust. 1 ustawy. Przy tym przez brak wymaganej zgody należy rozumieć zarówno sytuację, w której organ planistyczny w ogóle o taką zgodę nie wystąpił, albo wystąpił, ale nie uzyskał żadnej odpowiedzi od organu uzgadniającego, względnie otrzymał odpowiedź odmowną (odmowę uzgodnienia). W przedmiotowej sprawie Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie wyraził zgody na przeznaczenie na cele nierolnicze działek ozn. nr ewid. 96/1, 96/2, 96/3, 102/1, 102/2, 102/3, 102/4, 102/5, 130, 134/1 i 246/5 obręb Łęka Siedlecka o gruntach klas III (vide: znajdująca się w aktach sprawy decyzja z dnia 14 stycznia 2014 roku znak: GZ.tr.057-602-661/13 K: 140). Nie ulega wątpliwości, że przedmiotowe grunty są użytkami rolnymi, na rysunku ww. planu miejscowego (mapa będąca załącznikiem nr 2 i nr 5 do ww. uchwały) znajdują się w obszarze o symbolu MNR. Jak wynika z § 11 ust. 1 uchwały planistycznej teren o symbolu MNR jest to obszar przeznaczony do zabudowy mieszkalno-zagrodowej, jako przeznaczenie podstawowe. W myśl ustaleń § 11 ust. 2 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, którego dotyczy zmiana wynikająca z zaskarżonej uchwały (przyjętego uchwałą Nr XXIX/178/2005 z dnia 5 grudnia 2005 roku (Dz. Urz. Woj. Małop. z 2006 r. Nr 116, poz. 726), zmienionego uchwałą Nr XV/142/2012 z dnia 28 lutego 2012 r. (Dz. Urz. Woj. Małop. Z 2012 r., poz.1289) ustala się dla tych terenów przeznaczenie dopuszczalne: a) zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna i rekreacji indywidualnej, b) usługi podstawowe i komercyjne oraz drobna wytwórczość i rzemiosło nieuciążliwe, c) drogi dojazdowe oraz sieci i urządzenia infrastruktury technicznej i komunalnej. Wskazane tu przeznaczenie dopuszczalne np. zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna i rekreacji indywidualnej, usługi podstawowe i komercyjne oraz drobna wytwórczość i rzemiosło nieuciążliwe – w przypadku jego realizacji - związane jest z całkowitym wyłączeniem tych gruntów z produkcji rolnej. O ile zatem można zgodzić się z informacją zawartą w piśmie Marszałka Województwa Małopolskiego z 24.09.2013 r., że grunty przeznaczone pod zabudowę zagrodową i siedliskową nie tracą charakteru gruntów rolnych (i takie jest przeznaczenie podstawowe obszaru MNR), to już dopuszczalne przeznaczenie tego obszaru wskazane w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego Gminy Korzenna oznaczonego jako plan "nr 6 – Łęka/Koniuszowa" w sposób oczywisty wiąże się z pozbawieniem tych gruntów charakteru rolnego. Skoro zatem grunty te mogą być wyłączone w sposób trwały z produkcji rolnej zgodnie z przeznaczeniem dopuszczalnym (np. zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna), to takie określenie przeznaczenia tych gruntów wymagało uzyskania uprzedniej zgody ministra właściwego do spraw rozwoju wsi.
Wyrażone wyżej stanowisko w pełni zaaprobował Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając skargę kasacyjną od wyroku z dnia 17 marca 2015 r. Pomimo uznania prawidłowości tego stanowiska, NSA orzekł o uchyleniu wyroku, ponieważ orzekając w przedmiocie skargi na uchwałę w sprawie uchwalenia zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy Korzenna sąd I instancji ograniczył się jedynie do o stwierdzeniu nieważności części graficznej uchwały (rysunku planu) nie eliminując z części tekstowej tych zapisów, które odnoszą się do działek o przeznaczeniu MNR, które nie uzyskały zgody Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na ich nierolnicze przeznaczenie, co doprowadziło do sprzeczności miedzy częścią tekstową a graficzną planu. Dążąc doi eliminacji tej sprzeczności, sąd ponownie rozpoznając sprawę orzekł o stwierdzeniu nieważności części tak tekstowej jak i graficznej, przy czym dla czytelności wyroku orzeczono w stosunku do obszarów oznaczonych symbolami 1-1 MNR, 1-2 MNR, 1-3 MNR, 1-7 MNR i 1-10 MNR, gdyż jak wynika z materiałów dostarczonych przez organ o które wezwał sąd ponownie rozpoznający sprawę – zgodnie z sugestią zamieszczoną poprzez NSA w wyroku z dnia 13 marca 2017 r. w zakresie braków materiałów i informacji do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy (str. 7 i 8 uzasadnienia) – całe obszary oznaczone w części graficznej uchwały zmieniającej symbolami 1-1 MNR, 1-2 MNR, 1-3 MNR, 1-7 MNR i 1-10 MNR to obszary działek rolnych, które nie uzyskały zgody Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na ich nierolnicze przeznaczenie, a którym organ planistyczny bez tej zgody i sprzecznie z wyżej przytoczonymi przepisami w skarżonej uchwale nadał nierolnicze przeznaczenie.
Mając na uwadze powyższe okoliczności orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło