II GZ 323/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Cezary Pryca po rozpoznaniu w dniu 25 września 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia P. Ż. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 kwietnia 2018 r. sygn. akt VI SA/Wa 795/17 w zakresie odrzucenia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi P. Ż. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 18 kwietnia 2018 r., VI SA/Wa 795/17 odrzucił skargę kasacyjną P. Ż. (dalej: skarżącym) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] lutego 2017 r. w przedmiocie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego. Skarżący – reprezentowany przez radcę prawnego - wniósł skargę kasacyjną. Zarządzeniem wezwano pełnomocnika skarżącego do uzupełnienia braków formalnych wniesionej skargi kasacyjnej poprzez określenie, czy strona wnosi o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie, czy zrzeka się przeprowadzenia rozprawy. Określono w wezwaniu, że w przypadku nieuzupełnienia braków w terminie 7 dni od otrzymania wezwania – skarga kasacyjna zostanie odrzucona. Na osobnym formularzu wezwano również o uiszczenie wpisu od skargi kasacyjnej w wysokości 100 zł w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia, również pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej. Z akt wynika, że pisma zostały wysłane do kancelarii pełnomocnika strony w dniu [...] stycznia 2018 r. w jednej kopercie. Profesjonalny pełnomocnik odebrał przesyłkę dniu [...] stycznia 2018 (karta 59) co poświadczone zostało podpisem. Na druku określono sygnaturę akt sprawy (VI SA/Wa 795/17) i wskazano co zawiera przesyłka: "wpis + br. form. sk. kasac.". W odpowiedzi na wezwanie, pełnomocnik skarżącego pismem z [....] stycznia 2018 r. oświadczył, iż zrzeka się rozprawy i wnosi o rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym. Pełnomocnik skarżącego ani skarżący nie uiścił wpisu od skargi kasacyjnej. W związku z powyższym postanowieniem z dnia 18 kwietnia 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę kasacyjną. Skarżący wniósł zażalenie, w którym wskazano, że profesjonalny pełnomocnik otrzymał jedynie wezwanie do usunięcia braków formalnych poprzez złożenia wniosku o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. Na to wezwanie pełnomocnik odpowiedział w terminie w dniu [...] stycznia 2018 r. Nadto zarzucono, że w kopercie nie było wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej. Jednocześnie pełnomocnik oświadczył, iż nie otrzymał żadnej dodatkowej korespondencji w przedmiotowej sprawie, poza tą otrzymaną [...] stycznia 2018 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie ma usprawiedliwione podstawy i dlatego podlega uwzględnieniu. W rozpoznawanej sprawie kwestią zasadniczą jest to czy pełnomocnik skarżącego w jednej kopercie otrzymał dwa wezwania tj. do uzupełnienia braków formalnych wniesionej skargi kasacyjnej poprzez określenie, czy strona wnosi o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie, czy zrzeka się przeprowadzenia rozprawy i czy otrzymał wezwanie do uiszczenie wpisu od skargi kasacyjnej w wysokości 100 zł w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia, pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej. W związku z powyższym na wstępie podkreślić należy, iż podczas pokwitowania odbioru przesyłek u listonosza nie ma wystarczającej ilości czasu na konfrontowanie treści poświadczenia z zawartością tejże przesyłki. Tym samym, jedynie z treści potwierdzenia zwrotnego wynika, iż w przesyłce sądowej (w kopercie) były dwa wezwania. Wobec tego, nie ma żadnej pewności, czy skarżący (jego pełnomocnik) otrzymał dwa wezwania czy jedno, szczególnie wobec okoliczności, że uzupełniono jedynie braki zasygnalizowane jednym wezwaniem. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, dowodowo niemożliwe jest wykazanie, że przesyłka rzeczywiście zawierała wskazane na zwrotce pisma lub ich nie zawierała - jak dowodzi strona. W obu przypadkach jest to domniemanie, które należy uprawdopodobnić. Z doświadczenia życiowego wynika, że racjonalnym działaniem strony zainteresowanej w rozpoznaniu jej sprawy jest wykonywanie wszelkich obowiązków, które są warunkiem nadania sprawie biegu. Logiczne jest także założenie, że strona wykonując obowiązki o większej skali trudności i wymagające od niej większego zaangażowania (odpowiedz na wezwanie i wysłanie tego oświadczenia listem poleconym) nie zaniecha także obowiązków mniej wymagających (uiszczenie wpisu sądowego – dokonanie przelewu na wskazany numer konta bankowego). W niniejszej sprawie przyjąć należy, że skoro pełnomocnik uzupełnił brak formalny w postaci nadesłania oświadczenia o zrzeczeniu się rozprawy, to prawdopodobnym jest, że z niewiadomych powodów nie otrzymał wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w kwocie 100 zł. Zdaniem NSA za takim rozstrzygnięciem wątpliwości na korzyść strony przemawia, w tym konkretnym przypadku, umożliwienie stronie zainteresowanej ochroną swych praw skorzystanie w pełni z konstytucyjnego prawa do sądu. Należy zauważyć, że prawdopodobne jest, iż przesyłka sądowa z niewyjaśnionych przyczyn nie zawierała wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej. Zaistniałe wątpliwości nie mogą obciążać strony, która zainteresowana obroną swych praw i dopełniła pozostałych obowiązków wynikających z nadesłanej korespondencji. Należy wskazać, że zasadnym jest wzywanie o uzupełnienie wszystkich braków na jednym formularzu. Sporządzenie dwóch osobnych wezwań, na dwóch oddzielnych kartkach – gdy wysyłane są w jednej kopercie tego samego dnia - zwiększa prawdopodobieństwo, że jedno z takich pism przypadkowo nie zostanie włożone do koperty. Wysłanie jednego pisma ze wskazaniem - w punktach - jakie braki strona ma uzupełnić usunie wątpliwości, czy wezwanie o uzupełnienie tego konkretnego braku znajdowało się w kopercie, czy nie. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) zażalenie uwzględnił i uchylił zaskarżone nim postanowienie.