IV SAB/Wa 187/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wanda Zielińska - Baran (spr.), Sędziowie: Sędzia WSA Kaja Angerman, Sędzia WSA Tomasz Wykowski, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 20 października 2017 r. sprawy ze skargi A. B., W. B., A. B. na bezczynność Wójta Gminy [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku 1. umarza postępowanie w przedmiocie zobowiązania Wójta Gminy [...] do rozpatrzenia wniosku z dnia [...] października 2014 r. o ustalenie odszkodowania za usunięcie drzew, 2. stwierdza, że Wójt Gminy [...] dopuścił się bezczynności w sprawie rozpatrzenia wniosku o którym mowa w pkt 1, 3. stwierdza, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, 4. przyznaje od Wójta Gminy [...] na rzecz skarżących A. B., W. B., A. B. solidarnie sumę pieniężną w wysokości 900 (dziewięćset) złotych, 5. zasądza od Wójta Gminy [...] na rzecz skarżących A. B., W. B., A. B. solidarnie kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W piśmie z dnia [...] maja 2017 r. A. B., W. B. i A. B. wnieśli skargę na bezczynność Wójta Gminy [...] zarzucając naruszenie art. 8, 12, 35 § 1 i 3 k.p.a. przez rażące przekroczenie terminów do załatwienia sprawy w postepowaniu administracyjnym. W uzasadnieniu skargi wskazano, iż prawomocnym wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 2 października 2015 r., sygn. akt IV SA/Wa 1531/15, uchylono decyzję SKO w [...] z dnia [...] marca 2015 r.,, nr [...]. Decyzją z dnia [...] października 2016 r. , nr [...], SKO w [...] na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Pismem z dnia [...] listopada 2016 r. Wójt Gminy [...] zawiadomił skarżących o terminie załatwienia sprawy do dnia [...] grudnia 2016 r. W kolejnym piśmie z dnia [...] grudnia 2016 r. organ I instancji wyznaczył nowy termin załatwienia sprawy do dnia [...] lutego 2017 r. Następny termin załatwienia sprawy organ I instancji określił do dnia [...] marca 2017 r. w piśmie z dnia [...] marca 2007 r. W kolejnym piśmie z dnia [...] marca 2007 r. termin załatwienia sprawy wyznaczył do dnia [...] kwietnia 2017 r. Skarżący wskazali, iż pismem z dnia [...] marca 2017 r. złożyli do SKO w [...] zażalenie na bezczynność Wójta Gminy [...], jednak do dnia [...] maja 2017 r. nie otrzymali odpowiedzi. Do dnia [...] maja 2017 r. przedmiotowa sprawa nie została załatwiona, nie wydano odpowiedniego aktu administracyjnego. Wskazując na powyższe skarżący wnieśli o: 1. zobowiązanie Wójta Gminy [...] do dokonania odpowiednich czynności ( wydania aktu administracyjnego) w terminie 14 dni licząc od daty doręczenia akt organowi; 2. zobowiązanie Wójta do ukarania dyscyplinarnego pracownika winnego niezałatwienia sprawy w terminie na podstawie art. 38 k.p.a.; 3. orzeczenie, że bezczynności miała miejsce z rażącym naruszenie prawa; 4. przyznanie od Wójta na ich rzecz sumy pieniężnej w wysokości połowy kwoty określonej w art.154 § 6 p.p.s.a.; 5. zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podnosząc, że przedłużenie postępowania spowodowane było koniecznością dokonania analizy wyroku WSA z dnia 2 października 2015 r. sygn. akt IV SA/Wa 1531/15, decyzji SKO w [...] z dnia [...] października 2016 r., nr [...] oraz znowelizowanych przepisów ustawy o ochronie przyrody. O przyczynach przedłużającego się postępowania strony były zawiadamiane. Z uwagi na brak pełnego materiału dowodowego zachodziła konieczność przeprowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego w sprawie, na podstawie ustaleń którego można dokonać rozstrzygnięcia w sprawie decyzją administracyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Na wstępie wskazać należy, iż w myśl art. 119 pkt 4 w zw. z art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej jako "p.p.s.a.") sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, jeżeli jej przedmiotem jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Stosownie do art. 52 § 1 p.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia przysługujących skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Jeżeli, jak w niniejszej sprawie, skarga dotyczy bezczynności organu administracji, przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć wniesienie wezwania do usunięcia naruszenia prawa w trybie przewidzianym w art. 37 k.p.a. W niniejszej sprawie skarżący pismem z dnia [...] maja 2016 r. wnieśli do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] zażalenie na bezczynność Wójta Gminy [...], tym samym spełniony został formalny warunek do wniesienia skargi na bezczynność organu. Zgodnie z art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie, na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a., sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Według naczelnej zasady postępowania administracyjnego wyrażonej w art. 12 k.p.a. organy administracji winny działać w sprawie wnikliwie i szybko. W myśl art. 35 § 1 i 3 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Natomiast stosownie do treści art. 36 § 1 k.p.a. o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. W orzecznictwie, jak i w doktrynie utrwalił się pogląd, że bezczynność ma miejsce wówczas, gdy w prawnie określonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadzi postępowanie, ale nie zakończył go wydaniem aktu. Podejmując rozstrzygnięcie w sprawie ze skargi na bezczynność organu, Sąd uwzględnia stan sprawy istniejący w dniu orzekania. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, w dniu [...] października 2014 r. do organu I instancji wpłynęła decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] nr [...] uchylająca na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. decyzję Wójta Gminy [...] z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...] , i przekazująca sprawę od ponownego rozpatrzenia organowy I instancji. Stosownie do treści art. 36 § 3 k.p.a. termin załatwienia przedmiotowej sprawy upływał w dniu [...] listopada 2014 r., a najpóźniej w dniu [...] grudnia 2014 r. z uwagi na szczególny charakter załatwianej sprawy. Wójt Gminy [...] żadnego z tych terminów nie dochował. Natomiast kolejnymi pismami z dnia [...] listopada 2016 r., z dnia [...] grudnia 2016, z dnia [...] lutego 2017 r., z dnia [...] marca 2017 r., i z dnia [...] kwietnia 2017 r. wyznaczał kolejne terminy zakończenia sprawy określając go do dnia: [...] grudnia 2016 r., [...] lutego 2017 r., [...] marca 2017 r. , [...] kwietnia 2017 r. i [...] czerwca 2017 r. Z analizy treści tych wszystkich pism wynika, że organ początkowo jako powód zwłoki podawał konieczność przeprowadzenia dodatkowych czynności w sprawie, jednakże bez podania o jakie czynności chodziło. Dopiero w trzech ostatnich pismach dokładniej określił przyczynę zwłoki, wskazując na konieczność uzupełnienia materiału dowodowego o operat szacunkowy. Pierwsze czynności w sprawie organ podjął w dniu [...] maja 2017 r. występując z zapytaniem ofertowym do rzeczoznawcy majątkowego P. R. w sprawie wykonania nowego operatu szacunkowego. W dniu [...] sierpnia 2017 r. Wójt Gminy [...] wydał decyzję nr [...] o przyznaniu na rzecz skarżących odszkodowania od Przedsiębiorstwa E. z siedzibą w [...] za usunięcie 59 szt. drzew. Z powyższych okoliczności wynika, że Wójt Gminy [...] po wniesieniu skargi, ale przed wydaniem orzeczenia przez Sąd wydał decyzję w przedmiotowej sprawie. Oznacza to, że z datą wydania decyzji organ ten nie pozostawał już w bezczynności. Wydanie przez organ decyzji lub innego aktu wyłącza możliwość uwzględnienia skargi na bezczynność. W tej sytuacji postępowanie sądowoadministracyjne w sprawie jego bezczynności staje się bezprzedmiotowe (vide: uchwała 7 sędziów NSA z dnia 26 listopada 2008 r., I OPS 6/08, CBOSA). W tych warunkach postępowanie sądowe zainicjowane niniejszą skargą stało się bezprzedmiotowe, dlatego też podlegało ono umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Stosownie zaś do treści art. 149 § 1a p.p.s.a., Sąd uwzględniając skargę na bezczynność jednocześnie stwierdza, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W ocenie Sądu zaistniała w sprawie bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Oceniając tę kwestę Sąd miał na uwadze, że rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego lekceważenia wniosków skarżącego i jawnego braku woli do załatwienia sprawy. W niniejszej sprawie bezsporne pozostaje, że Wójt Gminy nie rozpatrzył sprawy skarżących o ustalenie odszkodowania za wycięte drzewa w terminie określonym art. 35 § 3 k.p.a., przy czym pierwsze faktyczne czynności w tym postępowaniu zostały poczynione dopiero w dniu [...] maja 2017 r., czyli po upływie ponad 5 miesięcy od otrzymania w dniu [...] października 2016 r. decyzji SKO w [...] nr [...]. Samo zawiadamianie stron przez organ o zwłoce w załatwieniu sprawy i wyznaczeniu kolejnych terminów bez podejmowania żadnych czynności w sprawie, jak to miało miejsce w przedmiotowym postępowaniu, stanowi de facto o pozostawaniu organu w bezczynności. W tych warunkach nie może budzić wątpliwości, że Wójt Gminy [...] w rozpatrzeniu sprawy z wniosku skarżących z [...] października 2014 r. s o ustalenie odszkodowania dopuścił się rażącego naruszenia art. 12 § 1, art. 35 § 3 i art. 36 § 1 k.p.a., a to oznacza, że stwierdzona bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Powyższe okoliczności uzasadniają przyznanie skarżącym solidarnie sumy pieniężnej w kwocie 900 zł, której wysokość w ocenie Sądu jest adekwatna do stopnia zawinienia organu w terminowym załatwieniu ich wniosku o ustalenie wysokości odszkodowania. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 161 § 1 pkt 3, art. 149 § 1 pkt 3, § 1a i § 2 w zw. z art. 154 § 7 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.