II SA/Łd 294/17
WyrokWSA w Łodzi2017-10-24
Skład orzekający: Arkadiusz Blewązka, Jolanta Rosińska, Renata Kubot – Szustowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej może zostać wydana bez przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, jeśli istnieje potencjalne ryzyko przekroczenia dopuszczalnych norm pola elektromagnetycznego w miejscach dostępnych dla ludności, również w przyszłości?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że organy administracji nieprawidłowo oceniły zgodność projektu budowlanego z wymaganiami ochrony środowiska. Brak było wystarczających ustaleń dotyczących skumulowanego oddziaływania wszystkich anten oraz definicji "miejsc dostępnych dla ludności" w kontekście przyszłego zagospodarowania terenu. Ponadto, umorzenie postępowania w zakresie wewnętrznej linii zasilającej było bezzasadne.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Wojewody, która utrzymała w mocy decyzję Starosty zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej. Strona skarżąca zarzucała naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w szczególności brak wyjaśnienia charakteru robót, nieustalenie poziomu pól elektromagnetycznych w miejscach dostępnych dla ludności oraz niezgodność zamierzenia z przepisami prawa. Organy administracji uznały, że inwestycja nie wymaga decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, a pola elektromagnetyczne nie przekroczą dopuszczalnych norm w miejscach dostępnych dla ludzi.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty. Zasądził od Wojewody na rzecz strony skarżącej kwotę 1000 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 24 października 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Rosińska Sędzia WSA Renata Kubot – Szustowska Protokolant Specjalista Anna Kośka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 października 2017 roku sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Z. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...] nr [...]; 2) zasądza od Wojewody [...] na rzecz A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Z. kwotę 1000 (jeden tysiąc) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. LS
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] nr [...] znak: [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] nr [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą A Sp. z o.o. z siedzibą w W. pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej sieci A nr [...], oraz umarzającą postępowanie administracyjne w zakresie robót budowlanych dotyczących wewnętrznej linii zasilającej energii elektrycznej na terenie działki nr 289/4 obręb [...] w Z. przy ul. A.
Z akt sprawy wynika, że wnioskiem z dnia [...]. A Sp. z o.o. w W. wystąpiła o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę ww. inwestycji.
Decyzją z dnia [...]. nr [...] organ I instancji zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej A nr [...] na ww. nieruchomości oraz umorzył postępowanie administracyjne w zakresie robót budowlanych dotyczących wewnętrznej linii zasilającej energii elektrycznej. W terminie prawem przewidzianym od powyższej decyzji odwołali się B Sp. z o.o. w Z. oraz Z. F. zarzucając naruszenie przepisów postępowania poprzez brak wyjaśnienia charakteru i rodzaju robót budowlanych, brak ustalenia czy inwestycja nie będzie generować pola elektromagnetycznego o poziomach przekraczających dopuszczalne w miejscach dostępnych dla ludności, brak działania w granicach prawa i uznanie, że planowana inwestycja nie wprowadza ograniczenia lub uciążliwości dla terenów sąsiednich, brak zgodności zamierzenia budowlanego z przepisami prawa. Wniesiono również o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego specjalisty ds. ochrony środowiska, który po zapoznaniu się z aktami sprawy określi poprawność i rzetelność sporządzonej kwalifikacji instalacji radiokomunikacyjnej, a także podniesiono, że należy odmówić ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego, jeżeli zamierzenie inwestycyjne jest sprzeczne z przepisami odrębnymi, a także z art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2016r. poz. 778 ze zm.), dalej przywoływanej jako "u.p.z.p.".
Powołaną na wstępie decyzją, po rozpatrzeniu ww. odwołań Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W motywach rozstrzygnięcia organ przytoczył treść art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2016r. poz. 290 ze zm.) dalej przywoływanej jako "P.b" i stwierdził, że planowana inwestycja jest zgodna z ustaleniami ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta Z. z dnia [...] nr [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Decyzja ta przewiduje budowę stacji bazowej telefonii komórkowej A o numerze [...] przewidzianej do realizacji w Z. przy ul. A w obrębie nr [...], na działce nr 289/4. Następnie organ odwoławczy wyjaśnił, że z projektu budowlanego wynika, że projektowana wieża, będzie miała wysokość 79,95 m, na której będzie zawieszonych 15 anten sektorowych. Inwestor do wniosku nie przedłożył decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, powołując się na załączone opracowanie "Kwalifikacja środowiskowa przedsięwzięcia" opracowane przez uprawnioną mgr inż. U. K., z której wynika, że w sprawie nie jest wymagane przeprowadzenie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. W ocenie Wojewody [...] stwierdzenie braku konieczności uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanej inwestycji zawarte w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] nr [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego dla przedmiotowej stacji należy uznać za wiążące, gdyż ostateczną decyzję o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego dla przedmiotowej stacji wydawał Prezydent Miasta Z. będący organem właściwym do wydania decyzji środowiskowej.
W dalszej kolejności Wojewoda [...] wyjaśnił, że sporządzona dla inwestycji kwalifikacja środowiskowa wykazała, iż poziom promieniowania pochodzący od projektowanych anten sektorowych nie wystąpi w miejscach dostępnych dla ludzi. Przyjęte dla inwestycji rozwiązania przestrzenne, funkcjonale i konstrukcyjne (wysokość zawieszenia anten 60 m) eliminują dostęp ludzi do obszarów oddziałujących szkodliwie. Zdaniem organu analiza przewidywanych rozkładów pól elektromagnetycznych, dla których przekroczony został dopuszczalny poziom elektromagnetycznego promieniowania niejonizującego pozwala stwierdzić, że wystąpią one tylko i wyłącznie w wolnej przestrzeni niedostępnej dla ludzi, nie wprowadzając ograniczeń w sposobie korzystania z terenów przyległych.
Odnosząc się do wniosku o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego specjalisty ds. ochrony środowiska w sprawie załączonego opracowania pn. "Kwalifikacja środowiskowa przedsięwzięcia" organ odwoławczy przypomniał, że art. 75 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016r. poz. 23 ze zm.), dalej powoływanej jako "K.p.a.", umożliwia organowi ocenę przedłożonego dowodu, w tym opinii biegłego. Organ po zapoznaniu się z aktami sprawy nie znalazł jednak uzasadnienia, by wystąpić o opinię z urzędu, a skarżący opinii takiej nie przedłożyli.
Następnie Wojewoda [...] podniósł, że w odwołaniu skarżący stwierdzili, iż z art. 56 u.p.z.p. "a contrario" należy wywieść, że należy odmówić ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego w przedmiotowej sprawie. Tymczasem organ odwoławczy wskazał, że nie ma kompetencji do badania decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, a zgodnie z art. 55 u.p.z.p. decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego wiąże organ wydający decyzję o pozwoleniu na budowę.
W dalszej części decyzji wyjaśniono, że obecnie w otoczeniu stacji znajdują się tereny niezabudowane, dla których nie obowiązują miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego, jednak realizacja inwestycji także w przyszłości nie uniemożliwi zabudowy tych terenów bowiem zasięgi występowania pól elektromagnetycznych nie występują w miejscach dostępnych dla ludzi, a jedynie w wolnej przestrzeni, niedostępnej dla ludności. Powyższe stwierdzenie organu odwoławczego potwierdza kwalifikacja środowiskowa sporządzona dla ww. inwestycji.
Wojewoda [...] dodał, że organ I instancji uczynił stronami postępowania tych właścicieli nieruchomości, które znajdują się pod głównymi osiami wiązki promieniowania anten sektorowych na długości występowania gęstości mocy większej lub równej 0,1 W/m2, zgodnie z dopuszczalnymi poziomami pól elektromagnetycznych, określonymi w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003r. w sprawie poziomów dopuszczalnych elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymania tych poziomów (Dz.U. z 2003r. Nr 192 poz. 1883).
Ponadto organ odwoławczy nadmienił, że inwestor spełnił wymogi, jakie wynikają z art. 32 ust. 4 pkt 1 i 2 P.b. bowiem do wniosku o pozwolenie na budowę dołączył oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Oświadczenie to zostało prawidłowo podpisane przez osobę uprawnioną. Inwestor spełnił także wymogi określone w art. 33 ust. 2 pkt 1 P.b., ponieważ przedstawił cztery egzemplarze projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi oraz zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7 P.b., aktualnym na dzień opracowania projektu. Przedmiotowa inwestycja została zaprojektowana przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane, które w myśl art. 20 ust. 4 P.b. złożyły oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Ponadto – w ocenie Wojewody [...] – dołączony do wniosku projekt budowlany jest kompletny i odpowiada wymogom określonym w art. 34 ust. 3 P.b.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi od ww. decyzji Wojewody [...] wywiodła B Sp. z o.o. w Z. podnosząc następujące zarzuty naruszenia prawa:
I. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, a to:
1. art. 7, art. 8, art. 15, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 107 § 3 w zw. z art. 11 K.p.a. poprzez niepodjęcie czynności zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i jej rozpatrzenia, co w konsekwencji doprowadziło do braku wyjaśnienia charakteru i rodzaju robót budowlanych objętych zgłoszeniem oraz braku ustalenia, czy inwestycja nie będzie generować pola elektromagnetyczne o poziomach przekraczających dopuszczalne w miejscach dostępnych dla ludności;
2. art. 7 Konstytucji RP w zw. z art. 6 i art. 8 K.p.a. poprzez brak działania w granicach prawa i uznanie, że planowana inwestycja nie wprowadza ograniczenia lub uciążliwości dla terenów sąsiednich;
II. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a to:
1. art. 4 w zw. z art. 35 ust. 1 P.b. przez brak zgodności zamierzenia budowlanego z przepisami prawa.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty [...] z dnia [...]. Dodatkowo wniosła o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że wydając decyzję o lokalizacji inwestycji celu publicznego Prezydent Miasta Z. nie zawiadomił stron postępowania, tj. właścicieli nieruchomości znajdujących się w obszarze bezpośredniego oddziaływania stacji bazowej. Ponadto – zdaniem skarżącej – nie należy pomijać uzgodnienia dokumentacji środowiskowej, przekazanej przez inwestora, z Regionalną Dyrekcją Ochrony Środowiska w Ł. w sprawie zajęcia stanowiska, czy przedmiotowa inwestycja wymaga uzyskania przez inwestora decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz Powiatową Stację Sanitarno-Epidemiologiczną w [...] z prośbą o zajęcie stanowiska w kwestii ewentualnej konieczności wszczęcia procedury w sprawie wydania decyzji środowiskowych dla planowanej inwestycji.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 4 w zw. z art. 35 ust. 1 P.b. skarżąca podniosła, że planowane zamierzenie inwestycyjne ma zostać zlokalizowane w Z. wśród intensywnie zurbanizowanego obszaru. Przeważająca funkcja zabudowy w promieniu do 200 m od działki objętej wnioskiem to zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna, zagrodowa oraz usługowa. Najbliższy budynek mieszkalny znajduje się w niewielkiej odległości od planowanej lokalizacji zamierzenia inwestycyjnego. Skarżąca wyjaśniła, że jedynym czynnikiem mogącym mieć wpływ na środowisko naturalne są fale elektromagnetyczne emitowane z anten stacji. Rozwiązaniem ograniczającym ich potencjalne oddziaływanie jest umieszczenie anten wysoko nad gruntem i okoliczną zabudową. Dla przedmiotowej inwestycji umiejscowienie anten ma miejsce na wysokości około 80 m nad powierzchnią gruntu. Niemniej jednak skarżąca podkreśliła, że na obszarze oddziaływania anteny nie uchwalono planu miejscowego. Stwierdzenia o braku występowania miejsc dostępnych dla ludności są poprawne dla obecnego stanu zagospodarowania działek sąsiednich, tzn. że przy aktualnym stanie zagospodarowania przestrzennego oś główna wiązki promieniowania nie występuje w miejscach dostępnych dla ludzi. Spółka podkreśliła, że przez zwrot "miejsca dostępne dla ludności" należy rozumieć miejsca, na których może, choćby potencjalnie, powstać zabudowa zgodnie z przepisami obowiązującego prawa, w tym ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skoro brak jest na danym obszarze planu miejscowego, zatem tylko hipotetyczne jest założenie, że ponadnormatywne oddziaływanie planowanego przez inwestora przedsięwzięcia, występujące na terenach działek sąsiednich, będzie obejmowało miejsca niedostępne dla ludności. W przypadku braku planu miejscowego, kwestia sposobu zagospodarowania terenu nie jest bowiem przesądzona i miejsca takie nie mogą zostać określone. Powyższe założenie jest przy tym nieuprawnione względem działek, dla których zostały wydane już decyzje o warunkach zabudowy. Fakt ten nie przesądza o ostatecznym stanie zagospodarowania tych działek. Przyjęcie założenia co do występowania na działkach sąsiednich miejsc niedostępnych dla ludności oznaczałoby, że w określonych odległościach od projektowanych urządzeń nie będzie można rozbudować istniejących domów mieszkalnych ponad określone w przedmiotowej analizie wysokości, a w przypadku budowy nowych domów liczyć się trzeba z koniecznością ograniczenia ich wysokości.
Jednocześnie skarżąca Spółka podkreśliła, że stosownie do § 314 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690 ze zm.) budynek z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi nie może być wzniesiony na obszarach stref, w których występuje przekroczenie dopuszczalnego poziomu oddziaływania pola elektromagnetycznego, określonego w przepisach odrębnych dotyczących ochrony przed oddziaływaniem pól elektromagnetycznych. Skoro dla nieruchomości sąsiednich względem działki objętej zamierzeniem inwestycyjnym nie zostały określone parametry i wskaźniki kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, a tym samym nie można określić miejsc niedostępnych dla ludności, cały ich obszar musi być, w obecnym stanie prawa miejscowego, traktowany jako dostępny dla ludności. W takiej sytuacji oddziaływanie planowanego przedsięwzięcia przekraczającego standardy wskazane w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzenia dotrzymania tych poziomów (Dz.U. Nr 192, poz. 1883) musiałoby zamykać się na obszarze nieruchomości, co do której inwestor posiada tytuł prawny. Skoro zaś taka sytuacja w rozpatrywanej sprawie nie zachodzi i miejsca dostępne dla ludności, znajdują się w odległości mniejszej niż 150 – 200 m od środka elektrycznego w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny, to planowane zamierzenie wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i tym samym uzyskania pozwolenia na budowę w myśl art. 29 ust. 3 P.b.
Ponadto skarżąca wskazała, że obliczenia wykonane przez inwestora w opisie graficznego modelu obszaru oddziaływania oraz kwalifikacji środowiskowej wykonanej dnia [...] budzą zastrzeżenia. Z uwagi na fakt, iż planowane jest zainstalowanie piętnastu anten sektorowych, podane przez inwestora wyliczenia należy zweryfikować przez biegłego specjalistę. Spółka wyjaśniła, że projektowane anteny stacji bazowej są antenami adaptacyjnymi o zmiennej geometrii polaryzacji wiązki. Sterowanie wiązką odbywa się automatycznie w zależności od obciążenia ruchem telefonów komórkowych będących w zasięgu. Zatem – w ocenie skarżącej – kłóci się to z przedstawionymi założeniami i obliczeniami oraz obrazem graficznym wiązek szkodliwego pola elektromagnetycznego emitowanego zdaniem inwestora jedynie w azymucie 0, czyli poziomym na wysokości zamocowania anten.
W dalszej części skargi podniesiono, że organ odwoławczy dopuścił się naruszenia przepisów postępowania, a to art. 15 K.p.a. tj. zasady dwuinstancyjności postępowania. Wskazano również, że art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. nakładają na organ obowiązek zebrania całego materiału dowodowego i jego wyczerpującego rozpatrzenia, aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością, a organ zobowiązany jest z urzędu przeprowadzić dowody służące ustaleniu okoliczności sprawy. Tymczasem w niniejszej sprawie organ odwoławczy pozostał bierny i swoje ustalenia oparł jedynie na materiale dowodowym zgromadzonym przez organ I instancji. Zdaniem skarżącej organ odwoławczy utrzymując decyzję organu I instancji naruszył również art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., bowiem konieczny do ustalenia zakres sprawy dawał podstawy do uchylenia decyzji i przekazania organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji oraz stwierdzając, że zarzuty skarżącej Spółki pozostają bez wpływu na treść wydanego w sprawie rozstrzygnięcia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2016r. poz. 1066 ze zm.) i art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017r. poz. 1369 ze zm.), dalej powoływanej jako "P.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd uwzględniając skargę uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1a – c P.p.s.a.). W razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala (art. 151 P.p.s.a.). Stosownie zaś do art. 134 § 1 P.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołana podstawą prawną.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca pozwolenia na budowę wieży stacji bazowej telefonii komórkowej sieci A nr [...] o łącznej wysokości 79,95 m oraz fundamentu pod tą wieżę, a także umarzająca postępowanie administracyjne w zakresie budowy wewnętrznej linii zasilającej od złącza kablowo – pomiarowego. Analizując legalność zaskarżonej decyzji wypada wskazać, iż przepis art. 35 ust. 1 P.b. stanowi przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza:
1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko;
2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno – budowlanymi;
3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, oraz zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7;
4) wykonanie – w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu – przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu lub jego sprawdzenia – zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7.
W ww. przepisie art. 35 Pr.bud. określony został zakres działania organu administracji architektoniczno – budowlanej w postępowaniu w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę. Podkreślić należy, że organ administracji został pozbawiony możliwości ingerencji w zawartość merytoryczną projektu. Tym samym ocenie organu może podlegać jedynie zgodność przyjętych rozwiązań z prawem i to w zakresie ściśle określonym w ustawie. Dopuszczalne jest sprawdzenie zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy (decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego) oraz wymaganiami ochrony środowiska. Do obowiązków organu należy również sprawdzenie kompletności projektu budowlanego, w tym czy posiada on wszystkie wymagane opinie, uzgodnienia, pozwolenia i sprawdzenia, a także sprawdzenie, czy projekt ten został sporządzony przez osobę posiadającą właściwe uprawnienia budowlane.
W razie stwierdzenia naruszeń, w zakresie określonym w art. 35 ust. 1 P. b. właściwy organ nakłada obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę (art. 35 ust. 3 Pr. bud.). Natomiast w razie spełnienia wymagań określonych w art. 35 ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4 Pr. bud. właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę (art. 35 ust. 4 Pr. bud.). Oznacza to, że decyzja w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę ma charakter związany.
W okolicznościach niniejszej sprawy nie budzi zastrzeżeń zgodność przedłożonego do zatwierdzenia projektu budowlanego z decyzją o lokalizacji inwestycji celu publicznego wydaną dla tegoż zamierzenia. Strona skarżąca w tym zakresie nie formułuje zarzutów kwestionując poprawność samej decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego. Zarzut ten postawiony jest jednak nieadekwatnie do okoliczności niniejszej sprawy. Warto bowiem zauważyć, iż decyzja o lokalizacji inwestycji celu publicznego wiąże organ wydający decyzję o pozwoleniu na budowę (art. 55 u.p.z.p.), przez co należy rozumieć, że organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może dokonywać weryfikacji decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego, nie wolno mu też postąpić wbrew ustaleniom tej decyzji, a przede wszystkim nie jest uprawniony do dokonywania jej wykładni we własnym zakresie. Takiej wykładni może dokonać jedynie organ, który ją wydał (art. 113 § 2 K.p.a.). Organ wydający decyzję o pozwoleniu na budowę i zatwierdzający projekt budowlany nie może również w żaden sposób kontrolować lub modyfikować decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego, gdyż to też nie należy do jego kompetencji (vide: wyrok NSA z dnia 13 lipca 2012r. sygn. akt II OSK 730/11, www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Nie budzi także uwag krytycznych zgodność projektu zagospodarowania działki z przepisami, w tym techniczno – budowlanymi, jak i kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń, o których mowa w art. 35 ust. 1 pkt 2 i 3 P.b. Podobnie poza sporem pozostaje kwestia dysponowania nieruchomością na cele budowlane, jak i sporządzenie projektu technicznego przez osoby dysponujące stosownymi kwalifikacjami. W powyższym zakresie nie było zresztą formułowanych zarzutów.
Odnosząc się do zarzutu sprzeczności przedłożonego projektu z wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności z uwagi na niewydanie dla przedmiotowej inwestycji decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2016r., poz. 290 ze zm.), wypada wskazać, iż dla kwalifikacji inwestycji z powyższego punktu widzenia tylko częściowo wystarczająca okazała się analiza oddziaływania przedmiotowej instalacji na środowisko, której dokonały organy w oparciu o załączone do dokumentacji budowlanej opracowania pt. Kwalifikacja instalacji radiokomunikacyjnej (...)" i "Graficzny model obszaru oddziaływania (...)" autorstwa U.K. z września 2015r. Odnosząc się do tej kwestii wypada wskazać, iż nie ulega wątpliwości, iż przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2016r., poz. 71), dalej przywoływanego jako "rozporządzenie", stanowią, iż w przypadku wystąpienia określonej mocy promieniowania izotropowo wyznaczonej dla pojedynczej anteny w miejscach dostępnych dla ludności, wyznaczonych – w odległości wskazanej w tym rozporządzeniu – od środka elektrycznego, w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny, możemy mieć do czynienia z przedsięwzięciem kwalifikowanym jako zawsze znacząco oddziaływujące na środowisko (§ 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia) bądź z przedsięwzięciem mogącym potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (§ 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia). W okolicznościach niniejszej sprawy nie budzi wątpliwości, iż żadna z pojedynczych anten nie uzyskuje mocy określonej w powyższych przepisach w miejscach dostępnych dla ludności przy aktualnym sposobie zagospodarowania terenu wokół projektowanej inwestycji, także przy uwzględnieniu azymutu i kąta pochylenia wiązek w zakresie od minimalnego do maksymalnego. Przy czym należy dostrzec, iż jest to niewystarczające, a zaskarżona decyzja w ogóle nie odwołuje się do pojęcia "miejsc dostępnych dla ludności" użytego w przepisach ww. rozporządzenie i definiowanego w art. 124 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2016r. poz. 672 ze zm.), jako wszelkie miejsca, z wyjątkiem miejsc, do których dostęp ludności jest zabroniony lub niemożliwy bez użycia sprzętu technicznego, przez które to pojęcie w orzecznictwie rozumie się nie tylko legalną zabudowę istniejąca w chwili obecnej, ale również zabudowę mogąca powstać w przyszłości zgodnie z obowiązującym porządkiem prawnym (vide: wyrok NSA z dna 7 sierpnia 2014r. sygn. akt II OSK 419/13, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Tym samym co najmniej przedwczesna jest konkluzja organów obu instancji, iż projektowana inwestycja nie wymaga określenia warunków środowiskowych, o których mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku (...).
Ponadto należy wskazać, iż przywołane powyżej parametry nie definiują ostatecznie przedmiotowej inwestycji, bowiem do parametrów technicznych stacji bazowej telefonii komórkowej decydujących o wpływie na środowisko należą nie tylko rodzaj, moc i emisja pola elektromagnetycznego poszczególnej anteny w określonych odległościach od miejsc dostępnych dla ludzi, ale także liczba anten i występowanie na obiekcie realizowanej lub zrealizowanej instalacji radiokomunikacyjnej, radionawigacyjnej lub radiolokacyjnej. Dopiero uwzględnienie wszystkich powyższych parametrów stacji bazowej pozwala na dokonanie kwalifikacji inwestycji i jej charakteru (vide: wyrok NSA z dnia 12 czerwca 2014r. sygn. akt II OSK 104/13, wyrok NSA z dnia 16 czerwca 2015r. sygn. akt II OSK 2706/13, www.orzeczenia.nsa.gov.pl ). Natomiast w okolicznościach niniejszej sprawy brak jest takich, które opisywałyby skumulowane oddziaływanie wszystkich kilkunastu projektowanych anten sektorowych (§ 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia). Natomiast do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się również przedsięwzięcia nieosiągające progów określonych w § 3 ust. 1 rozporządzenia, jeżeli po zsumowaniu parametrów charakteryzujących to przedsięwzięcie z parametrami realizowanego lub zrealizowanego przedsięwzięcia tego samego rodzaju znajdującego się na terenie jednego zakładu lub obiektu osiągnięte zostaną progi określone w § 3 ust. 1 rozporządzenia. Tym samym ocena zgodność projektu budowlanego z wymaganiami ochrony środowiska winna odnosić się do tego w jaki sposób cała inwestycja wpłynie na środowisko, a nie jaki będzie wpływ jej poszczególnych elementów składowych oddzielnie analizowanych. Dla poczynienia prawidłowych ustaleń niezbędne jest zatem określenie nie tylko oddziaływania na środowisko poszczególnych anten, ale i rozważenie ewentualnego nakładania się wiązek promieniowania emitowanych przez poszczególne anteny, co może spowodować, iż moc promieniowania przekroczy wielkości dopuszczalne. Tak więc dla prawidłowej oceny czy dana inwestycja może potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko konieczne jest dokładne określenie parametrów zarówno poszczególnych anten, jak i całego przedsięwzięcia (vide: wyrok NSA z dnia 16 czerwca 2015r. sygn. akt II OSK 2706/13, a także wyrok NSA z dnia 29 września 2015r. sygn. akt II OSK 139/14, www.orzeczenia.nsa.gov.pl ). Takie parametry nie zostały ustalone przez organy administracji, co stanowiąc naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. deprecjonuje stanowisko organów o zgodności przedłożonego projektu budowalnego z wymogami ochrony środowiska, o których mowa w art. 35 ust. 1 pkt 1 P.b.
Ponadto należy dostrzec, iż chybione jest rozstrzygnięcie organów o umorzeniu postępowania w zakresie robót budowlanych dotyczących wewnętrznej linii zasilającej energii elektrycznej. Otóż przepis art. 29 ust. 1 pkt 27 P.b. oznacza objęcie zwolnieniem z obowiązku uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, jak i dokonania zgłoszenia właściwemu organowi budowy instalacji elektroenergetycznych, wodociągowych, kanalizacyjnych, cieplnych i telekomunikacyjnych wewnątrz budynku, a więc obiektu budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach (art. 3 pkt 2 P.b.). Wolno stojący maszt antenowy nie jest budynkiem lecz stanowi budowlę w rozumieniu art. 3 pkt 3 P.b., a zatem wyjątek opisany w art. 29 ust. 1 pkt 27 P.b. nie może obejmować przedmiotowej inwestycji. Tym samym bezzasadne było zastosowanie art. 105 § 1 K.p.a. i umorzenie postępowania w zakresie wewnętrznej linii zasilającej stacji bazowej.
Z powyższych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a i 1c w zw. z art. 135 P.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.
O kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 200 P.p.s.a.
Ponownie rozpoznając sprawę organ uwzględni powyższe uwagi dokonując ustaleń adekwatnych do przedmiotu sprawy poprzez wszechstronne zebranie i rozważenie materiału dowodowego, a następnie dokona subsumpcji podejmując rozstrzygnięcie mające oparcie w dokonanych ustaleniach (art. 153 P.p.s.a.).
M.K
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło