II SAB/Po 123/17

WyrokWSA w Poznaniu2017-10-25

Skład orzekający: Danuta Rzyminiak-Owczarczak, Elwira Brychcy, Edyta Podrazik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Burmistrz Miasta i Gminy pozostawał w bezczynności w zakresie udostępnienia informacji publicznej dotyczącej kary finansowej za wycinkę drzew i protokołu z kontroli WIOŚ, pomimo przekazania akt sprawy organowi II instancji?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Burmistrz Miasta i Gminy pozostawał w bezczynności w zakresie udostępnienia informacji publicznej dotyczącej kary finansowej za wycinkę drzew i protokołu z kontroli WIOŚ. Organ nie może zasłaniać się fizycznym brakiem akt lub przekazaniem ich organowi wyższej instancji, gdyż posiada instrumenty pozwalające na uzyskanie tych dokumentów i udostępnienie ich wnioskodawcy. Zakaz powielania dokumentów urzędowych nie może ograniczać prawa do informacji publicznej.
Stan faktyczny
Skarżący K. C. złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej m.in. decyzji o naliczeniu kary finansowej za wycinkę drzew oraz protokołu z kontroli WIOŚ. Burmistrz Miasta i Gminy udostępnił część informacji, jednak w odniesieniu do decyzji Starostwa i protokołu z kontroli WIOŚ wskazał na brak możliwości ich udostępnienia z powodu przebywania radcy prawnego na urlopie lub przekazania akt organowi II instancji. Skarżący wniósł skargę na bezczynność Burmistrza, zarzucając rażącą obrazę przepisów o dostępie do informacji publicznej. Burmistrz wniósł o oddalenie skargi, argumentując, że rozpatrzył wniosek i nie posiadał części żądanych informacji.
Rozstrzygnięcie
Zobowiązanie Burmistrza Miasta i Gminy do załatwienia wniosku skarżącego z dnia 19 maja 2017 r. w zakresie udzielenia informacji w przedmiocie kary finansowej za wycinkę drzew w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku; stwierdzenie, że bezczynność Burmistrza nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; zasądzenie od Burmistrza na rzecz skarżącego zwrotu kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Sędziowie Sędzia WSA Elwira Brychcy (spr.) Sędzia WSA Edyta Podrazik po rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 października 2017 r. sprawy ze skargi K. C. na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej; I. zobowiązuje Burmistrza Miasta i Gminy do załatwienia wniosku skarżącego z dnia 19 maja 2017 r. w zakresie udzielenia informacji w przedmiocie kary finansowej za wycinkę drzew i to w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z uzasadnieniem, II. stwierdza, że bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, III. zasądza od Burmistrza Miasta i Gminy na rzecz skarżącego kwotę [....] złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych. Pismem z dnia 19 maja 2017r. K. C. wniósł o udzielenie informacji publicznej w formie kserokopii lub elektronicznej w zakresie: - udostępnienia pisma z dnia 25.08.2015r znak [...] o wszczęciu postępowania przez Burmistrza MiG L. w/s usunięcia odpadów z działki [...] obręb G.; - udostępnienia notatki lub protokołu z przeprowadzonej przez UMiG L. kontroli terenu działki nr ewid. [...] obręb G. z dnia 07.09.2015r.; - udostępnienia decyzji Burmistrza MiG L. z dnia 02.11.2015r znak [...] w/s umorzenia postępowania dotyczącego składowania odpadów na działce nr [...] obręb G.; - udostępnienie protokołu z kontroli przeprowadzonej przez WIOS w P. w dniu 08.03.2017r na terenie Gminy L. w 2017r., obejmującej działkę [...] obręb G.; działkę [...] przy ul. [...] w L. oraz teren składowania odpadów przy parku miejskim w L. przy ul. [...]; - udostępnienie decyzji Starostwa Powiatowego w [...] dotyczącej naliczenia kary finansowej dla UMiG L. za przeprowadzoną wycinkę drzew w parku miejskim przy ul. [...] w L. w 2016r oraz treści odwołania UMiG L. do SKO w P. od decyzji Starostwa Powiatowego w [...] w tym zakresie. Jednocześnie wnoszę o udostępnienie w formie pisemnej informacji dotyczącej wpływów do budżetu Gminy z tytułu eksploatacji kopalni kruszywa naturalnego (żwirowni) na terenie Gminy L. w rozbiciu na lata 2014; 2015; 2016 - eksploatowanych na podstawie koncesji wydanych przez Starostwo Powiatowe w [...] oraz Urząd Marszałkowski w P.. W odpowiedzi na wniosek z dnia 19.05.2017 r. o udzielenie informacji publicznej Burmistrza Miasta i Gminy pismem z 2 czerwca 2017r. udostępnił: 1) kopię zawiadomienia Burmistrza Miasta i Gminy o wszczęciu postępowania w sprawie składowania odpadów na terenie działki nr ewid. [...] obręb G., gm. L.; 2) kopię protokołu z kontroli przeprowadzonej w dn. 07.09.2015 r. przez pracownika UMiG L. w ww. zakresie; 3) kopię decyzji tut. Organu nr [...] sygn. [...] z dn. 02.11.2015r. 4) informację dot. wpływów do budżetu Gminy L. z tytułu opłaty eksploatacyjnej w latach 2014-2016. W zakresie udostępnienia kopii protokołu z kontroli przeprowadzonej przez WIOŚ w P. organ wskazał wnioskodawcy by zwrócił się do organu kontrolującego, gdyż protokół zawiera klauzulę dotyczącą zakazu powielania bez pisemnej zgody kierownika komórki inspekcji, przez którą został sporządzony. 5) w zakresie udostępnienia decyzji Starosty [...] oraz odwołania UMiG L., Burmistrz na podstawie art. 13 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o udzieleniu informacji publicznej (Dz.U.2001.112.1198) poinformował, że dokumenty zostaną udostępnione do 12 czerwca 2017 roku. Powodem opóźnienia terminu jest fakt, iż akta sprawy znajdują się w kancelarii radcy prawnego który obecnie znajduje się na urlopie, w związku z powyższym organ nie ma dostępu do akt. W odpowiedzi na powyższe pismo Burmistrza wnioskodawca ponowił wniosek o niezwłoczne udzielenie informacji publicznej zawnioskowanej pismem z 19 maja 2017r. Dodał, że w dniu 7 lipca 2017r. radca prawny Burmistrza nie przebywał na urlopie, był obecny w pracy, zatem argumentacja organu dotycząca niemożności udostępnienia decyzji Starosty [...] w sprawie naliczenia kary za wycinkę drzew jest nieprawdziwa. Burmistrz odnosząc się do informacji przekazanych wnioskodawcy co do pkt 5 pisma z dnia 02.06.2017 r. zachowując termin określony w powyższym piśmie poinformował, że zgodnie z art. 4 ust. 3 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2016 r. poz. 1764 ze zm.), obowiązane do udostępniania informacji publicznej są podmioty będące w posiadaniu takich informacji. Ze względu na fakt, że interesujące wnioskodawcę dokumenty, z racji złożonego przez Gminę L. odwołania, znajdują się w Samorządowym Kolegium Odwoławczym, zalecono zwrócenie się z wnioskiem o ich udostępnienie do SKO. W dniu 5 lipca 2017r. K. C. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy w sprawie z wniosku z dnia 19 maja 2017 r. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Skarżący zarzucił Burmistrzowi rażącą obrazę art. 10 ust. 1, art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, art. 10 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r. oraz art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, a polegającą na nie udostępnieniu w terminie 14 dni informacji publicznej. Skarżący wniósł o: 1. zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku w terminie 7 dni od uprawomocnienia się wyroku, 2. rozpoznanie sprawy w postępowaniu uproszczonym, oraz rozstrzygnięcie o kosztach procesu według norm przepisanych. Skarżący argumentował, że żądana od organu informacja w całości mieści się w zakresie pojęcia informacji publicznej, o której mowa w art. 1 ust. 1 oraz art. 6 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Zgodnie z art. 61 Konstytucji RP obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne (ust. 1), a jednym z przejawów prawa jest dostęp do dokumentów (ust. 2). Powyższy przepis Konstytucji należy stosować bezpośrednio, co przekłada się na szeroki zakres przedmiotowy uprawnienia do informacji publicznej. Przyjmuje się zatem, że informacją publiczną będzie każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Odnosząc się do stanowiska skarżonego organu, że jedynie od SKO można uzyskać zawnioskowaną informację publiczną skarżący odwołał się do orzecznictwa sądowo-administracyjnego, które wielokrotnie dawało wyraz temu, że ustawa ta zobowiązuje wszystkie organy władzy do udostępniania informacji publicznej. Wskazano ponadto, że w myśl art. 4 ust. 1 Konstytucji RP władza zwierzchnia w Rzeczypospolitej Polskiej należy do Narodu, zatem dostęp do informacji publicznej można zaliczyć zatem do bezpośrednich form władzy zwierzchniej Narodu. Nadto skarżący z całą stanowczością zarzucił Burmistrzowi obrazę art. 10 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, odnoszącego się do przysługującego prawa do informacji, w tym informacji publicznej. W niniejszej sprawie odmówiono udzielenia informacji publicznej nie mając ku temu żadnych formalnych przeszkód - będąc dysponentem zawnioskowanej decyzji. Pisma wystosowane przez Burmistrza noszą zatem znamiona utrudniania dostępu do informacji i jako takie naruszają prawa człowieka. Zdaniem skarżącego Burmistrz Miasta i Gminy pozostał w bezczynności z którą many do czynienia, gdy w prawnie określonym terminie organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub, gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże, mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem stosownego aktu lub nie podejmuje czynności. Zauważył, że skarga na bezczynność jest uzasadniona nie tylko w przypadku niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także w przypadku odmowy wydania aktu mimo istnienia w tym względzie ustawowego obowiązku, choćby organ mylnie sądził, że załatwienie sprawy nie wymaga wydania danego aktu. W odpowiedzi na skargę K. C. Burmistrz Miasta i Gminy wniósł o jej oddalenie. Uzupełniająco Burmistrz wyjaśnił, że od "milczenia" organu trzeba odróżnić sytuację, w której organ administracji odpowiada na wniosek o udzielenie informacji publicznej poprzez podjęcie czynności materialno-technicznej, lecz nie może podać żądanych informacji, bo ich po prostu nie posiada. Obowiązek udostępnienia informacji publicznej obejmuje podmioty, które taką informacją dysponują. Wynika to wprost z przepisu art. 4 ust. 3 ustawy, a zatem jeśli podmiot nie jest w posiadaniu informacji publicznej żądanej we wniosku o udzielenie informacji publicznej to w takiej sytuacji zasadne jest przyjęcie, że odpowiedź udzielona pismem (czynność materialno-techniczna) z podaniem wyjaśnienia, że organ nie jest w posiadaniu informacji, względnie nie dysponuje pełną informacją - stanowi udzielenie informacji publicznej. Nie można bowiem przyjmować, że organ (względnie inny podmiot) ma obowiązek udzielenia informacji, której nie posiada. Wobec powyższego wniosek skarżącego o udostępnienie informacji publicznej został przez organ rozpatrzony. Tym samym, zdaniem organu nie można uznać, że Burmistrz Miasta i Gminy pozostaje w bezczynności. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga okazała się zasadna. W niniejszej sprawie, z uwagi na przedmiot zaskarżenia, należy mieć na uwadze przepisy ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. 2016, poz. 1764), dalej "u.d.i.p.", która kształtuje prawo do informacji publicznej, a także określa zasady i tryb jej udostępniania oraz ponownego wykorzystania (art. 1-2a u.d.i.p.). Kognicja sądów administracyjnych do rozpoznawania skarg na bezczynność w takich sprawach wynika z art. 3 § 2 pkt 4 i 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017r., poz. 1369), dalej "P.p.s.a.", zaś potwierdza ją dodatkowo brzmienie art. 21 u.d.i.p. W pierwszej kolejności Sąd pragnie zaznaczyć, że podziela stanowisko, iż skarga na bezczynność organu w przedmiocie informacji publicznej nie musi być poprzedzona żądnym środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej. Środków takich nie przewiduje zarówno ustawa o dostępie do informacji publicznej, jak i w zakresie aktów i czynności kodeks postępowania administracyjnego. Wykładnia językowa art. 52 § 3 P.p.s.a. upoważnia do stwierdzenia, że przepis ten odnosi się do skarg na akty i czynności, a nie bezczynności w zakresie wydawania aktów. Uwagi te dotyczą także art. 52 § 4 P.p.s.a. (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 lipca 2011r., w sprawie o sygn. I OSK 667/11 i z dnia 3 sierpnia 2010r. w sprawie o sygn. I OSK 757/10, dostępne na stronie: http:/orzeczenia.nsa.gov.pl). Skarga w niniejszej sprawie do sądu administracyjnego na bezczynność organu jest zatem dopuszczalna. Stosownie do art. 149 § 1 P.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. § 1a. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. § 1b. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. § 2. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6. Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wtedy, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub prowadził postępowanie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu, albo nie podjął stosownej czynności. Dla zasadności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność z jakich powodów określony akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, a w szczególności, czy bezczynność została spowodowana zawinioną albo też niezawinioną opieszałością organu, czy też wiąże się z jego przeświadczeniem, że stosowny akt lub czynność w ogóle nie powinny zostać dokonane. Powyższe kwestie mogą jednakże mieć znaczenie dla kwalifikacji bezczynności, jako posiadającej albo nieposiadającej cech rażącego naruszenia prawa (tak m.in. T. Woś [w:] T. Woś [red.], H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Postępowanie..., 2010, s. 70, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 marca 2009 r. sygn. akt I OSK 1067/08, LEX nr 491969). Postępowanie w sprawie udzielenia informacji publicznej nie jest typowym postępowaniem jurysdykcyjnym. Stwierdzenie po stronie podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej stanu bezczynności na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej wymaga dokonania uprzedniej oceny co do skutecznego skorzystania przez ten podmiot ze środków prawnych służących ochronie przed bezczynnością. Udostępnienie informacji publicznej na wniosek, zgodnie z rozwiązaniami przyjętymi w powołanej ustawie następuje w formie czynności materialno-technicznej. Jedynie odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 u.d.i.p. wymagają formy decyzji administracyjnej (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.). W tym miejscu wskazać nadto należy, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym szeroko rozumie się zwrot "udostępnienie informacji", który obejmuje także informację o nieposiadaniu żadnych dokumentów. Przyjmuje się, że w takiej sytuacji niewystarczające jest samo stwierdzenie nieposiadania informacji, ale koniecznym jest wyjaśnienie przyczyn takiego stanu rzeczy. Ma ono na celu umożliwienie podmiotowi dochodzenie praw i oddalenie ewentualnego zarzutu bezczynności organu (wyr. NSA z 26 stycznia 2017r., sygn. akt I OSK 2055/16. dostępne www.cebois.nsa.gov.pl). Według art. 1 ust. 1 u.d.i.p. informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych. Jak podkreśla się w literaturze przedmiotu, pojęcie informacji publicznej ma szeroki charakter i odnosi się do wszelkich spraw publicznych również wówczas, gdy wiadomość ta nie została wytworzona przez podmioty publiczne, a jedynie odnosi się do nich (por. M. Jaśkowska, Dostęp do informacji publicznej w świetle orzecznictwa NSA, Toruń 2002, s. 28). Prawo do uzyskania informacji o działalności organów władzy publicznej, a także jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa jest prawem konstytucyjnym obywateli, przewidzianym w art. 61 ust. 1 Konstytucji RP. Realizację omawianego prawa stanowi art. 4 ust. 1 pkt 1-5 ustawy, według którego obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności m.in. organy władzy publicznej. Bezczynność na tle komentowanej ustawy może być więc oceniana wyłącznie wtedy, kiedy spełniony jest zakres przedmiotowy oraz podmiotowy ustawy, czyli żądana informacja posiada przymiot informacji publicznej, natomiast adresat wniosku jest w świetle przepisów ustawy podmiotem zobowiązanym. W okolicznościach niniejszej sprawy celowe jest przypomnienie, że przedmiotem skargi jest bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy, tj. podmiotu, który zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 jest organem władzy publicznej na terenie gminy, zatem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej. W rozpoznawanej sprawie nie budzi też wątpliwości, że żądanie przez skarżącego w piśmie z dnia 19 maja 2017 r. udostępnienia decyzji Starostwa Powiatowego dotyczącej naliczenia kary finansowej za wycinkę drzew stanowi informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 i art. 6 ust. 1 u.d.i.p. Ustawa ta w art. 1 ust. 1 stanowi bowiem, że informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, w tym m.in. o sprawach wymienionych w art. 6 ust. 1, czyli wytworzona przez szeroko rozumiane władze publiczne oraz inne podmioty, które tę władzę realizują lub gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa, w zakresie swoich kompetencji. Użyty w art. 6 ust. 1 komentowanej ustawy zwrot "w szczególności" oznacza, że prawodawca wskazuje jedynie przykładowy katalog spraw uznanych za informację publiczną. Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela utrwalony już w orzecznictwie pogląd, wedle którego wszystko, co wiąże się bezpośrednio z funkcjonowaniem i trybem działania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p. stanowi informację publiczną. W szczególności jest nią treść dokumentów urzędowych, w szczególności treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć, a także dokumentacja przebiegu i efektów kontroli oraz wystąpienia, stanowiska, wnioski i opinie podmiotów ją przeprowadzających wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty niebędące organami administracji publicznej, w tym treść dokumentów używanych przy realizacji przewidzianych prawem zadań, niezależnie od tego, od kogo pochodzą. Zatem, o zakwalifikowaniu określonej informacji, jako podlegającej udostępnieniu w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej decyduje kryterium rzeczowe, tj. treść i charakter informacji (por. wyroki NSA z 30 lipca 2013 r., I OSK 1004/13 oraz I OSK 907/13, dostępne www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Wobec powyższego nie ulega zatem wątpliwości, że decyzje organów, a także protokoły z kontroli przeprowadzonych przez organy stanowią informację publiczną podlegającą udostępnieniu w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Zgodnie z art. 4 ust. 3 u.d.i.p. obowiązane są do udostępniania informacji publicznej władze oraz inne podmioty wykonujące administrację publiczną, będące w posiadaniu takich informacji. Oznacza to, że dla realizacji obowiązku udostępnienia informacji publicznej istotne jest czy podmiot będący adresatem wniosku posiada te informacje. Brak posiadania żądanych informacji wypełnia przesłankę negatywną, która jest podstawą do negatywnego rozpatrzenia żądania. W wyroku z 9 stycznia 2015 r. o sygn. akt I OSK 638/14 (dostępne www.cbois.nsa.gov.pl) Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił "(...) aby można było uznać, że nie zachodzi bezczynność w zakresie udzielenia informacji publicznej (także tej, której organ nie posiada w całości), podmiot zobowiązany do jej udostępnienia, powinien wyraźnie powiadomić o tym wnioskodawcę. Zatem podmiot, który zamierza zawiadomić stronę, że nie posiada jakichkolwiek wnioskowanych informacji, powinien po pierwsze w tym zakresie złożyć wobec strony oświadczenie, a po drugie twierdzenie takie w całości uwiarygodnić. W orzecznictwie powszechnie przyjmuje się, że strona nie może domniemywać intencji adresata wniosku oraz samodzielnie domyślać się czy dysponuje on żądanymi informacjami, czy też danych tych, nawet w części nie posiada. Tym samym oświadczenie musi być jednoznaczne w swojej treści. Adresat wniosku musi więc wprost wypowiedzieć się nie tyle, że nie posiada np. kompletnej dokumentacji, lecz że nie ma żadnych z wnioskowanych dokumentów. Ponadto powiadomienie wnioskodawcy o nieposiadaniu żądanej informacji musi odbywać się z zachowaniem ogólnych, powszechnie akceptowanych standardów, w tym zasad "dobrej administracji". Winno więc ono zawierać dane pozwalające na ocenę neutralności takiego twierdzenia. Wnioskodawca nie może być w tym zakresie pozbawiony należnej mu ochrony, a mogłoby to mieć miejsce, gdyby samo ogólnikowe twierdzenie zobowiązanego podmiotu zwalniałoby go z zarzutu bezczynności. W orzecznictwie trafnie więc akceptuje się, że powiadomienie wnioskodawcy o nieposiadaniu żądanych dokumentów należy rozpatrywać w kontekście zasad przewidzianych w art. 8 K.p.a., art. 9 K.p.a. i art. 11 K.p.a., a tym samym powiadomienie winno zawierać informację, dlaczego organ nie posiada żądanej informacji, Sąd powinien między innymi móc ustalić czy informacja ta jest związana z zakresem tego działania i kompetencji (por. wyrok NSA z dnia 27 stycznia 2017r., sygn. akt I OSK 127/15, www.cebios.nsa.gov.pl). Tylko przy zachowaniu powyższych zasad możliwe jest zapewnienie wnioskodawcy realnej ochrony i zabezpieczenia go przed arbitralnymi działaniami podmiotu, który z różnych przyczyn może dążyć do nieujawnienia posiadanych informacji publicznych. Powyżej opisaną sytuację braku posiadania przez organ informacji publicznej odróżnić należy do sytuacji zaistniałej w niniejszej sprawie, kiedy to organ na skutek odwołania od decyzji Burmistrza przekazał akta sprawy wraz z żądanymi dokumentami organowi II instancji. Wbrew temu co podnosi Burmistrz, udzieleniem informacji w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej nie może być poinformowanie wnioskodawcy, że nie dysponuje informacją, gdyż akta administracyjne sprawy, gdzie znajdują się pożądane dokumenty, zostały przekazane organowi odwoławczemu w trybie kontroli instancyjnej. W ocenie Sądu bezzasadnie organ poinformował wnioskodawcę, że ten winien zwrócić się do tego organu z wnioskiem o udostępnienie wnioskowanych dokumentów. Burmistrz posiada bowiem instrumenty pozwalające mu zwrócić się z wnioskiem do organu odwoławczego o czasowe przekazanie akt sprawy lub udostępnienie konkretnych dokumentów, celem załatwienia wniosku o udzielenie informacji publicznej. Nadto, praktykowane jest przekazywanie, czy udostępnianie organowi odwoławczemu, a nawet sądowi administracyjnemu skopiowanych pełnych akt sprawy z adnotacją "za zgodność z oryginałem" i pozostawienie w organie I instancji oryginałów akt danej sprawy, celem rozpatrzenia wniosków inicjujących chociażby postępowanie wpadkowe. Ma to też miejsce szczególnie w sprawach skarg na bezczynność organu. W ocenie Sądu organy I instancji, jak i II instancji nie mogą zasłaniać się fizycznym brakiem akt, czy okolicznością przekazywania akt sprawy wyższej instancji i uchylać się z tego powodu od obowiązku działania w sprawie, czy załatwienia związanych ze sprawą wniosków ubocznych, czy wpadkowych. Pomimo konieczności rozpatrzenia środków zaskarżenia organ objęty jest obowiązkiem dochowania zasady szybkości wyrażonej w art. 12 § 1 i 2 k.p.a. Po wpłynięciu wniosku skarżącego Burmistrz mógł zwrócić się do faktycznego dysponenta akt administracyjnych sprawy, tym bardziej radcy prawnego organu, czy też organu II instancji o udostępnienie Burmistrzowi żądanych we wniosku dokumentów, celem ich przesłania wnioskodawcy i tym samym załatwienia wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Mając na uwadze powyższe uwagi, organ, uchylając się od udzielenia informacji publicznej, nie może odwoływać się do zawartej w protokole klauzuli dotyczącej zakazu powielania bez pisemnej zgody kierownika komórki inspekcji przez która został sporządzony. Jak wskazano powyższej organ władzy publicznej zobowiązany jest do udzielania informacji publicznej, którą stanowią wytworzone przez ten organ treści i dokumenty urzędowe stanowiące dokumentację przebiegu i efektów kontroli podmiotów ją przeprowadzających (art. 6 ust. 1 pkt 4 a) tiret 2 u.d.i.p.). Zakaz powielania dokumentów urzędowych, na który powołuje się Burmistrz nie może zatem ograniczać prawa od udzielenia informacji publicznej. Ustawa o dostępie do informacji publicznej reguluje także kwestie związane z ograniczeniem prawa do informacji publicznej, w szczególności przewiduje ograniczenia w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych, a także ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnice przedsiębiorcy (art. 5 ust. 1, 2 u.d.i.p.). Zakaz powielania protokołu kontroli przeprowadzonego przez organ władzy publicznej nie mieści się kategoriach ograniczeń prawa do udzielania informacji publicznej przewidzianej przez ustawę. Mając na uwadze powyższe, jeśli wniosek dotyczy informacji będącej informacją publiczną, to podmiot zobowiązany do udostępniania tej informacji ma obowiązek udostępnić informację w formie czynności materialno-technicznej w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem (art. 14 ust. 1 u.d.i.p.), bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.). Jak wskazano powyżej w niniejszej sprawie organ nie udzielił informacji publicznej dotyczącej kary finansowej za wycinkę drzew, w tym decyzji Starosty Powiatowego także protokołu kontroli przeprowadzonej przez WIOŚ z 8 marca 2017r. Reasumując, skarga jest zasadna i Burmistrz zobowiązany jest załatwić wniosek skarżącego z 19 maja 2017r. w zakresie udzielenia informacji publicznej w przedmiocie kary finansowej za wycinkę drzew i to w terminie 14 dni od dnia otrzymania prawomocnego wyroku wraz z uzasadnieniem oraz aktami administracyjnymi sprawy albowiem podmiot zobowiązany pozostaje w bezczynności w załatwieniu powyższego wniosku w tak określonej części, jak Sąd orzekł w punkcie I wyroku. Sąd zobowiązany jest nadto do oceny, czy stwierdzona bezczynność nosi cechy rażącego naruszenia prawa. Oceniając tę kwestę Sąd wziął pod uwagę, że kwalifikacja naruszenia prawa jako "naruszenie rażące" musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako "zwykłe" naruszenie. Rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym, a zachodzi w razie oczywistego lekceważenia wniosków skarżącego i jawnego natężenia braku woli do załatwienia sprawy, jak też w razie ewidentnego niestosowania przepisów prawa. Rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach w danej sprawie ma być też oczywiście pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia. Zdaniem Sądu, organowi w tym zakresie nie można przypisać złej woli, zwłaszcza że z zestawienia dat wynika, iż załatwienie wniosku skarżącego z 15 maja 2017r., choć nieprawidłowe nastąpiło w ustawowym terminie bo 2 czerwca 2017r. W opinii Sądu w przedmiotowej sprawie okres bezczynności organu nie był podyktowany celowym działaniem, czy też uporczywym zaniechaniem organu, a był podyktowany błędną oceną organu odnośnie sposobu załatwienia wniosku w tej części. W pozostałym zakresie wniosek z 19 maja 2017r. organ załatwił i udzielił informacji publicznej zgodnie z żądaniem. W konsekwencji Sąd uznał, iż nie zachodzą podstawy do przyjęcia, że brak rozpoznania wniosku w pełnym zakresie stanowił rażące naruszenie prawa (pkt II wyroku). O zwrocie kosztów postępowania obejmujących wpis od skargi (100 zł) Sąd orzekł na podstawie art. 200 P.p.s.a., jak w punkcie III wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło