II OSK 2448/18

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2019-09-24

Skład orzekający: Sędzia NSA Zofia Flasińska, Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz, Sędzia del. WSA Kazimierz Bandarzewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej jest właściwy do kwestionowania przebiegu granic działki na podstawie mapy zasadniczej, czy też spory te powinny być rozstrzygane w postępowaniu rozgraniczeniowym?
Ratio decidendi
Organ prowadzący postępowanie o pozwolenie na budowę nie jest uprawniony do kwestionowania poprawności mapy zasadniczej służącej do celów projektowych ani do rozstrzygania sporów dotyczących przebiegu granic działek. Ustalenie granic nieruchomości następuje w postępowaniu rozgraniczeniowym prowadzonym na podstawie Prawa geodezyjnego i kartograficznego. Projekt zagospodarowania działki powinien być sporządzony na aktualnej mapie, a organ nie ma obowiązku badania jej zgodności ze stanem faktycznym w kontekście granic.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej B. M. od wyroku WSA w Krakowie, który oddalił jej skargę na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego. Skarżąca podnosiła zarzuty dotyczące niezgodności projektu z planem miejscowym, błędnego ustalenia odległości zbiornika na nieczystości ciekłe od granicy działki, pominięcia jej syna jako strony postępowania oraz wadliwości mapy do celów projektowych. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Zofia Flasińska (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz Sędzia del. WSA Kazimierz Bandarzewski po rozpoznaniu w dniu 24 września 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej B. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 8 grudnia 2017 r., sygn. akt II SA/Kr 851/17 w sprawie ze skargi B. M. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2017 r., znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę kasacyjną. Wyrokiem z dnia 8 grudnia 2017 r., II SA/Kr 851/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę B. M. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2017 r., znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Wyrok ten został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. W dniu 14 listopada 2016 r. P. K. i J. K. wystąpili do Starosty S. z wnioskiem o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę inwestycji: "Budowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego ze zbiornikiem na nieczystości ciekle i instalacjami wewnętrznymi na działce nr ewid. [...] w miejscowości S.". Decyzją z [...] stycznia 2017 r. Starosta S., zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę dla wskazanej inwestycji. Organ I instancji wskazał w szczególności, że na dzień orzekania o pozwoleniu na budowę na terenie objętym pozwoleniem obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego wsi S. (uchwała nr [...] z dnia [...] października 2012 r. Rady Gminy B.-S., opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa M. poz. [...] z dnia [...] października 2012 r. z późniejszymi zmianami). Inwestycja ma miejsce w terenie oznaczonym na rysunku planu symbolem 60MR,Ur - teren przeznaczony pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną i zagrodową z dopuszczeniem zabudowy usługowej i rzemiosła. Złożony do zatwierdzenia projekt budowlany jest zgodny z ustaleniami w/w miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a także wymaganiami ochrony środowiska. Starosta S. wyjaśnił, że w związku z pismem B. M. w dniu 27 grudnia 2016 r. uzyskał z zasobu geodezyjnego aktualną mapę ewidencyjną, która wskazuje działki po podziale tj. [...] i [...]. Ponadto pozostałe materiały dowodowe tj. mapa do celów projektowych, wypis z rejestru gruntów i kopia aktu notarialnego A nr [...] z dnia 30 maja 2016 r. wskazują jednoznacznie, że działka nr ewid. [...], na której jest projektowana inwestycja znajduje się w zasobie geodezyjnym. Projekt zagospodarowania działki sporządzono na kopii mapy zasadniczej przyjętej do zasobu powiatowego w dniu 12 sierpnia 2016 r. i zewidencjowanej pod nr [...]. Mapa ta wykonana przez uprawnionego geodetę, może służyć do celów projektowych. Organ prowadzący postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę nie może, na wniosek strony, kwestionować poprawności złożonej do wniosku kopii mapy służącej do celów projektowych. Prawo budowlane nie nakłada obowiązku regulacji przebiegu granic przed realizacją inwestycji objętą wnioskiem o pozwolenie na budowę. Przedmiotowy budynek jest zlokalizowany w odległości 10 m, natomiast zbiornik na nieczystości ciekłe w odległości 3,5 m od granicy wschodniej działki nr ewid. [...]. Odległości te są zgodne z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, które wskazuje w § 12 ust. 1 pkt 1, że odległość przedmiotowego budynku mieszkalnego winna wynosić minimum 4 m od granicy działki sąsiedniej, natomiast zbiornik na nieczystości ciekłe można zlokalizować w odległości minimum 2 m od granicy działki sąsiedniej - § 36 ust. 2 pkt 2 w/w rozporządzenia. Organ dodał, że odległość projektowanego zbiornika na nieczystości ciekłe od istniejącego ogrodzenia, które w opinii strony stanowi granicę działek, wynosi 2,5 m. Odwołanie od powyższej decyzji Starosty S. wniosła B. M., zarzucając jej w szczególności pominięcie w toku postępowania osoby będącej stroną w sprawie oraz błąd w ustaleniach faktycznych poprzez przyjęcie zgodności z przedłożonym projektem odległości zbiornika na nieczystości od granicy działek, mimo braku ustalenia tej granicy. Decyzją z dnia [...] maja 2017 r. Wojewoda [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ odwoławczy podzielił ustalenia organu I instancji dotyczące stanu faktycznego sprawy oraz przedstawił tożsamą argumentacją prawną. B. M. złożyła skargę na powyższą decyzję Wojewody [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Skarżąca stwierdziła, że organ nie odniósł się do nieprawidłowości w sporządzonej przez geodetę mapie do celów projektowych. Granice działki inwestora nie zostały ustalone w terenie. Sama kserokopia mapy zasadniczej tego terenu nie jest dokumentem wystarczającym do ustalenia przebiegu granicy w terenie. Skala mapy zasadniczej dla miejscowości S. wynosi 1:2880 co oznacza, iż 1 milimetr na mapie oznacza 2m 88cm w terenie. Jest to tak duża rozbieżność, że mapa zasadnicza jako dokument geodezyjny nie spełnia standardów dokładności w geodezji na miarę dzisiejszych czasów, nie może stanowić dokumentu, w oparciu o który ustala się granicę prawną. W związku z powyższym mapa zasadnicza nie może stanowić podstawy do stwierdzenia, że odległości budynku oraz zbiornika na nieczystości od granic działki stanowią tyle, co wskazane w projekcie wartości. Pomimo dwuinstancyjności postępowania zarówno organ I instancji jak również instancja odwoławcza nie przeprowadziły wizji w terenie i nie zweryfikowały przedstawianych przez skarżącą informacji. Dalej skarżąca podniosła, że jej syn W. nie został zaliczony do stron postępowania, pomimo to, że jego działka graniczy z nieruchomością inwestorów, a planowana inwestycja ma wpływ na jego działkę. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, w pełni podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zakwestionowanej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał, że skarga jest bezzasadna. W ocenie Sądu, zaskarżona decyzja wydana została zgodnie z ustawą z dnia 9 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (obecnie tj. Dz. U. z 2017 r. poz. 1332 ze zm.) i przepisami wykonawczymi do ustawy oraz w zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego wsi S. (uchwała nr [...] z dnia [...] października 2012 r. Rady Gminy B.-S., opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa M. poz. [...] z dnia [...] października 2012 r.), a także przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego. Sąd stwierdził, że zarzut skarżącej dotyczący nieprawidłowości mapy dla celów projektowych i przebiegu granicy między działką inwestycyjną a działką skarżącej był – wbrew twierdzeniom skargi - brany pod uwagę przez organy obu instancji. Odnośna okoliczność – w zakresie, w jakim może i powinno to nastąpić w postępowaniu w sprawie o pozwolenie na budowę – została wyjaśniona. Organ I instancji, mając na uwadze jeszcze dalej idące twierdzenie skarżącej o braku uwidocznienia działki nr ewid. [...] w zasobach geodezyjnych, uzyskał z zasobu geodezyjnego aktualną mapę ewidencyjną, która wskazuje działki po podziale tj. [...] i [...]. Projekt zagospodarowania działki sporządzono na kopii mapy zasadniczej przyjętej do zasobu powiatowego w dniu 12 sierpnia 2016 r. i zewidencjowanej pod nr [...]. Mapa ta wykonana przez uprawnionego geodetę, może służyć do celów projektowych. Jest to zgodne z dyspozycją art. 34 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego. W ocenie Sądu, organy obu instancji prawidłowo uznały, że nie ma podstaw do kwestionowania poprawności złożonej kopii mapy zasadniczej służącej do celów projektowych i że organy administracji architektoniczno-budowlanej nie są właściwe do rozstrzygania sporów dotyczących przebiegu granic. Zbiornik na nieczystości ciekłe został zlokalizowany zgodnie z przepisem § 36 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie – który stanowi, że odległość pokryw i wylotów wentylacji ze zbiorników bezodpływowych na nieczystości ciekłe o pojemności do 10 m3, w zabudowie jednorodzinnej, powinna wnosić co najmniej 2 m od granicy działki sąsiedniej. W ocenie Sądu, wskazywane przez skarżącą przepisy prawa cywilnego nie dawały organom administracji architektoniczno-budowlanej podstaw do żądania od inwestora zmiany lokalizacji przedmiotowego zbiornika. W szczególności taka zmiana nie mogła być tratowana jako warunek wydania decyzji pozytywnej. W ocenie Sądu, krąg stron postępowania został ustalony prawidłowo. Sąd podziela stanowisko i argumentację organu odwoławczego co do tego, że właścicielowi działki nr [...] nie przysługiwał przymiot strony w przedmiotowym postępowaniu. Poza tym, skarżąca, która uczestniczyła w postępowaniu, nie mogłaby skutecznie podnosić zarzutu pominięcia innej strony. Zarzut pominięcia w postępowaniu może skutecznie podnieść tylko ta strona, której to dotyczy. Skargę kasacyjną od tego wyroku wniosła B. M., podnosząc zarzuty: 1. naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to: 1.1. art 151 p.p.s.a. w związku z art. 3 § 1 p.p.s.a. oraz art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r., nr 153, poz. 1269 z póżn. zm., dalej również jako p.u.s.a.), poprzez bezzasadne oddalenie skargi przez WSA w Krakowie, podczas gdy prawidłowa analiza sprawy i prawidłowe wykonanie przez WSA obowiązku kontroli legalności działalności administracji publicznej powinny były doprowadzić do uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonej decyzji Wojewody [...], jak i poprzedzającej ją decyzji Starosty S. z dnia [...] stycznia 2017 r. zgodnie z wnioskami skargi, co odpowiada również zarzutowi naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w związku z art. 135 p.p.s.a., które błędnie nie zostały przez WSA zastosowane, mimo naruszenia przepisów prawa procesowego, jak i materialnego, jakich dopuścił się Wojewoda [...] oraz Starosta S. przy wydawaniu decyzji w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielania pozwolenia na budowę, 1.2. art. 151 p.p.s.a. oraz art. 141 § 4 p.p.s.a. w związku z art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 267, dalej jako k.p.a.) oraz art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez bezzasadne oddalenie skargi, i niedostrzeżenie przez Sąd I instancji istotnego naruszenia przez Wojewodę [...] ww. przepisów k.p.a., polegającego na tym, że: a. organ administracji utrzymał w mocy decyzję Starosty S. z dnia [...] stycznia 2017 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę (bezzasadnie stosując art 138 § 1 pkt 1 k.p.a.), podczas gdy powinien był (zgodnie z art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a.) uchylić ww. decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania; b. organ ten bezzasadnie uznał, iż właścicielowi działki nr [...] (działki bezpośrednio sąsiadującej z terenem, na którym prowadzona jest inwestycja) nie przysługuje statut strony w przedmiotowym postępowaniu, nie wziął przy tym pod uwagę, że stroną niniejszego postępowania powinny być nie tylko osoby, których prawa zostają naruszone określonym rozwiązaniem projektowym, ale też takie, na których nieruchomości obiekt projektowany może oddziaływać, nawet jeśli z projektu budowlanego wynika, że spełniono wszystkie wymagania wynikające z przepisów ustawy Prawo budowlane i przepisów odrębnych; c. organ ten błędnie uznał, iż usytuowanie zbiornika na nieczystości ciekłe (jak wynika z projektu zagospodarowania terenu) znajduje się w odpowiedniej odległości od granicy działki sąsiedniej będącej własnością skarżącej, podczas gdy prawidłowa analiza sprawy powinna była doprowadzić WSA do uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonej decyzji Wojewody [...] w całości, co uprawnia również tym samym do postawienia zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a,, który błędnie nie został przez WSA zastosowany, a także odpowiada zarzutowi naruszenia art. 3 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 1 § 1 i § 2 p.u.s.a. poprzez nienależyte wykonanie przez WSA obowiązku kontroli legalności działalności administracji publicznej. Przedmiotowe naruszenia przepisów prawa procesowego miały istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż gdyby WSA dostrzegł iż Wojewoda [...] niezasadnie naruszył przepisy postępowania, przy jednoczesnym niewyjaśnieniu istotnych dla sprawy okoliczności, wówczas zmuszony byłby uchylić zaskarżoną decyzję, jak i poprzedzającą ją decyzję Starosty S. z dnia [...] stycznia 2017 r. 1.3. art. 151 p.p.s.a. oraz art. 141 § 4 p.p.s.a. w związku z art. 138 § 2 k.p.a. poprzez bezzasadne oddalenie skargi, i niedostrzeżenie przez Sąd I instancji istotnego naruszenia przez Wojewodę [...] ww. przepisu k.p.a., polegającego na tym, że organ ten nie zastosował art. 138 § 2 k.p.a. i utrzymał w mocy decyzję Starosty S. z dnia [...] stycznia 2017 r., mimo iż przepis ten przewiduje uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres spraw ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie; podczas gdy prawidłowa analiza sprawy powinna była doprowadzić WSA do uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonej decyzji Wojewody [...] w całości, co uprawnia również tym samym do postawienia zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., który błędnie nie został przez WSA zastosowany, a także odpowiada zarzutowi naruszenia art. 3 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 1 § 1 i § 2 p.u.s.a. poprzez nienależyte wykonanie przez WSA obowiązku kontroli legalności działalności administracji. 1.4. art. 151 p.p.s.a. oraz art. 141 § 4 p.p.s.a. w związku z art. 7 k.p.a, art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., art. 81 k.p.a. i art. 136 k.p.a. poprzez bezzasadne oddalenie skargi, będące skutkiem przyjęcia za prawidłowy stanu faktycznego sprawy, ustalonego przez Wojewodę [...] oraz Starostę S. i niedostrzeżenie przez Sąd I instancji istotnego naruszenia ww. przepisów k.p.a. przy jego ustalaniu, polegającego na tym, że: a. organ ten nie dopełnił obowiązku wyczerpującego rozpatrzenia stanu faktycznego sprawy i wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, b. organ oparł się wyłącznie na załączonej przez inwestora mapie przyjętej do zasobu powiatowego w dniu 12 sierpnia 2016 r., podczas gdy posiadał wiedzę odnośnie zgłaszanych przez skarżącą uwag dotyczących rzeczywistego przebiegu granic przedmiotowych nieruchomości i nie dokonał analizy żadnych pozostałych dokumentów geodezyjnych, mogących wskazywać faktyczne położenie nieruchomości względem siebie, a tym samym świadczyć o prawidłowości przyjętych założeń w projekcie budowlanym; c. organ nie przeprowadził oględzin terenu objętego inwestycją oraz działek sąsiednich, co w konsekwencji doprowadziło do błędnych wniosków o prawidłowości usytuowania zbiornika na nieczystości ciekłe względem działki skarżącej, podczas gdy prawidłowa analiza sprawy powinna była doprowadzić WSA do uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonej decyzji Wojewody [...] w całości, co uprawnia również tym samym do postawienia zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a,, który błędnie nie został przez WSA zastosowany, a także odpowiada zarzutowi naruszenia aft. 3 § 1 p.p.s.a.w związku z art. 1 § 1 i § 2 p.u.s.a. poprzez nienależyte wykonanie przez WSA obowiązku kontroli legalności działalności administracji publicznej. 2. naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię, tj. art. 35 ust. 1 pkt 2 i 3 w zw. z art. 35 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U z 2016 r., poz. 290) w zw. z § 8 ust 3 pkt 3 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. z 2012 r., poz. 462), poprzez błędne wykładnię polegającą na przyjęciu, że prawidłowo organy zastosowały normy prawa materialnego, udzielając pozwolenia na budowę inwestorowi i zatwierdzając projekt budowlany, podczas gdy: a. projekt budowlany zakłada niedopuszczalne założenia, bowiem zezwala na posadowienie zbiornika na nieczystości ciekłe w odległości nieprzekraczającej 2 m od granicy działki skarżącej, b. nie został uwzględniony w projekcie budowlanym negatywny wpływ planowanego zbiornika na nieczystości ciekłe na nieruchomość sąsiednią będącą własnością skarżącej oraz na działkę nr [...], która jest własnością W. M.. Pełnomocnik skarżącej wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości, ewentualnie o uchylenie wyroku i uwzględnienie skargi poprzez uchylenie decyzji organów obu instancji oraz o zasądzenie na rzecz pełnomocnika z urzędu kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych. Pełnomocnik oświadczył, że koszty te nie zostały pokryte w całości ani w części. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, iż skarżąca kasacyjnie kwestionuje przebieg granicy pomiędzy jej działką a działką inwestorów. Jej zdaniem, organy nie wzięły pod uwagę faktu, iż protokół z czynności wznowienia granic nieruchomości nie został podpisany i zaakceptowany przez B. M. Skarżąca wskazywała na konieczność przeprowadzenia postępowania rozgraniczeniowego przed rozpatrzeniem wniosku inwestora, lecz organy nie zawiesiły postępowania w sprawie wydania pozwolenia na budowę do czasu rozstrzygnięcia sporu dotyczącego przebiegu granic nieruchomości, które miało kluczowe znaczenie w niniejszej sprawie. Zdaniem skarżącej, parametry określone na mapie przedłożonej do akt sprawy przez inwestorów nie znajdują potwierdzenia w rzeczywistości. Zdaniem skarżącej kasacyjnie, inwestycja będzie również negatywnie oddziaływać na działkę W. M. nr [...], bowiem zmieni układ zagospodarowania terenu sąsiedniego. Organy nie wzięły tej okoliczności pod uwagę i nie uznały go za stronę postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwonych podstaw. Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia przez Sąd I instancji przepisów postępowania, tj. art. 151 p.p.s.a. oraz art. 141 § 4 p.p.s.a. w związku z art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., art. 81 k.p.a. i art. 136 k.p.a. poprzez bezzasadne oddalenie skargi, będące skutkiem przyjęcia za prawidłowy ustalonego przez organ stanu faktycznego sprawy. Zdaniem skarżącej kasacyjnie, ustalając odległość planowanej inwestycji od granicy działki inwestora nr [...] i działek skarżącej nr [...], organ oparł się wyłącznie na załączonej przez inwestora mapie przyjętej do zasobu powiatowego w dniu 12 sierpnia 2016 r., podczas gdy posiadał wiedzę odnośnie zgłaszanych przez skarżącą uwag dotyczących rzeczywistego przebiegu granic przedmiotowych nieruchomości i nie dokonał analizy żadnych pozostałych dokumentów geodezyjnych, mogących wskazywać faktyczne położenie nieruchomości względem siebie. Zarzut ten jest nieuzasadniony, ponieważ organ architektoniczno-budowlany prowadzący postępowanie o pozwolenie na budowę nie ma obowiązku badania zgodności ze stanem faktycznym przebiegu granicy uwidocznionej na mapie dla celów projektowych istniejącej pomiędzy działką inwestora a działką sąsiednią. W orzecznictwie podkreśla się, że ustalenie przebiegu granic na gruncie możliwe jest jedynie w postępowaniu rozgraniczeniowym, prowadzonym na podstawie ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t. j. Dz. U. z 2019 r., poz. 725 z późn. zm.). Organ budowlany nie jest uprawniony do ingerowania w istniejący w tym zakresie pomiędzy stronami spór (m.in. wyrok NSA z 5 kwietnia 2007 r., II OSK 585/06, wyrok NSA z 14 lutego 2019 r., II OSK 739/17, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl). Zgodnie z art. 34 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2016 r., poz. 290 ze zm.) projekt budowlany powinien zawierać projekt zagospodarowania działki lub terenu, sporządzony na aktualnej mapie, obejmujący: określenie granic działki lub terenu, usytuowanie, obrys i układy istniejących i projektowanych obiektów budowlanych, sieci uzbrojenia terenu, sposób odprowadzania lub oczyszczania ścieków, układ komunikacyjny i układ zieleni, ze wskazaniem charakterystycznych elementów, wymiarów, rzędnych i wzajemnych odległości obiektów, w nawiązaniu do istniejącej i projektowanej zabudowy terenów sąsiednich. W tej sprawie projektu zagospodarowania działki będący elementem projektu budowlanego wykonany został na mapie dla celów projektowych zaewidencjonowanej dnia 12 sierpnia 2016 r. w państwowym zasobie geodezyjno-kartograficznym prowadzonym przez Starostę S. Organ prowadzący postępowanie o pozwolenie na budowę nie był uprawiony do kwestionowania prawidłowości przedmiotowej mapy i sprawdzania jej zgodności ze stanem faktycznym. Była to aktualna mapa, sporządzona 2-3 miesiące przed sporządzeniem projektu budowlanego i złożeniem wniosku o pozwolenie na budowę (październik - listopad 2016 r.). Zatem Sąd I instancji prawidłowo uznał, że w tej sprawie warunek wskazany art. 34 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego został spełniony. Nie zasługuje zatem również na uwzględnienie zarzut naruszenia przez Sąd I instancji prawa materialnego, tj. art. 35 ust. 1 pkt 2 i 3 w zw. z art. 35 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U z 2016 r., poz. 290) w zw. z § 8 ust 3 pkt 3 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. z 2012 r., poz. 462), poprzez błędne wykładnię polegającą na przyjęciu, że prawidłowo organy zastosowały normy prawa materialnego, udzielając pozwolenia na budowę inwestorowi i zatwierdzając projekt budowlany, podczas gdy projekt budowlany zezwala na posadowienie zbiornika na nieczystości ciekłe w odległości nieprzekraczającej 2 m od granicy działki skarżącej. Zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt 2 i 3 Prawa budowlanego przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza: zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi (pkt 2) oraz kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, oraz zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7 (pkt 3). W myśl art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego w razie stwierdzenia naruszeń, w zakresie określonym w ust. 1, właściwy organ nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę. Zgodnie z § 8 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego część rysunkowa projektu zagospodarowania działki powinna określać m.in. granice działki budowlanej. Nie budzi wątpliwości, że na załączonym do projektu budowlanego projekcie zagospodarowania działki nr [...] w części rysunkowej naniesione są granice działki inwestorów oraz działek sąsiednich. Przebieg tych granic może być kwestionowany tylko w postępowaniu rozgraniczeniowym, gdyż organy architektoniczno-budowlane nie są właściwe do załatwiania spraw z zakresu geodezji i kartografii. Sąd I instancji prawidłowo więc uznał, że powołane wyżej przepisy nie zostały w tej sprawie naruszone przez organy administracji. Zgodnie z § 36 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U z 2015 r., poz. 1422 ze zm.), odległość pokryw i wylotów wentylacji ze zbiorników bezodpływowych na nieczystości ciekłe o pojemności do 10 m3, w zabudowie jednorodzinnej, powinna wnosić co najmniej 2 m od granicy działki sąsiedniej. W tej sprawie odległość zbiornika na nieczystości ciekłe od wschodniej granicy działki nr [...] z działką nr [...] wynosi ponad 3,5 m. Projekt zagospodarowania działki jest więc w tym zakresie zgodny z przepisami techniczno-budowlanymi. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, nieuzasadnione są również zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące pominięcia - jako strony postępowania administracyjnego - właściciela działki nr [...] W. M. Działka ta graniczy z południowo-wschodnim narożnikiem działki inwestorów i jest działką niezabudowaną. Sąd słusznie wskazał, że zarzut pominięcia w postępowaniu może skutecznie podnieść tylko ta strona, której pominięcie dotyczy, a brak jest informacji świadczących o tym, aby W. M. kwestionował pominięcie go jako strony w tym postępowaniu. W związku z powyższym niezasadne są ogólne zarzuty naruszenia przepisów postępowania przez Sąd I instancji art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 3 § 1 p.p.s.a. oraz art. 1 § 1 i § 2 p.u.s.a., art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w związku z art. 135 p.p.s.a., art. 151 p.p.s.a. oraz art. 141 § 4 p.p.s.a. w związku z art. art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez oddalenie skargi w tej sprawie. Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. Wyrok został wydany na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 182 § 2 p.p.s.a., gdyż skarżąca kasacyjnie zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony nie zażądały w wyznaczonym terminie przeprowadzenia rozprawy. W odniesieniu do wniosku pełnomocnika skarżącej o przyznanie na jego rzecz kosztów pomocy prawnej udzielonej skarżącej kasacyjnie z urzędu, wskazać należy, że orzekanie o wynagrodzeniu dla pełnomocnika z urzędu za wykonaną pomoc prawną, należnym od Skarbu Państwa (art. 250 p.p.s.a.), należy do właściwości wojewódzkich sądów administracyjnych w postępowaniu określonym przepisami art. 258-261 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło