III SA/Po 676/17
WyrokWSA w Poznaniu2017-11-09
Skład orzekający: Maria Lorych-Olszanowska, Marek Sachajko, Izabela Paluszyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy naruszenie przepisów Prawa zamówień publicznych, polegające na braku opisu sposobu oceny spełnienia warunków udziału w postępowaniu w ogłoszeniu o zamówieniu oraz braku aktualizacji tego ogłoszenia po zmianie SIWZ, stanowi podstawę do nałożenia korekty finansowej w ramach umowy o dofinansowanie projektu współfinansowanego ze środków UE?Ratio decidendi
Sąd uznał, że naruszenie przepisów Prawa zamówień publicznych, polegające na braku opisu sposobu oceny spełnienia warunków udziału w postępowaniu w ogłoszeniu o zamówieniu oraz braku aktualizacji tego ogłoszenia po zmianie SIWZ, stanowi naruszenie zasady uczciwej konkurencji i może prowadzić do szkody w budżecie UE, co uzasadnia nałożenie korekty finansowej. Sąd podkreślił, że w przypadku trudności w oszacowaniu konkretnej szkody, dopuszczalne jest stosowanie metody wskaźnikowej do ustalenia wysokości korekty.Stan faktyczny
Gmina zawarła umowę o dofinansowanie projektu z Zarządem Województwa Wielkopolskiego. W trakcie kontroli stwierdzono naruszenia Prawa zamówień publicznych, w tym brak opisu sposobu oceny spełnienia warunków udziału w postępowaniu w ogłoszeniu o zamówieniu oraz brak aktualizacji tego ogłoszenia po zmianie SIWZ. W konsekwencji nałożono korektę finansową. Gmina kwestionowała zasadność i wysokość korekty, twierdząc, że naruszenia miały charakter formalny i nie spowodowały szkody. Po postępowaniu administracyjnym i kontrolnym, decyzją Zarządu Województwa Wielkopolskiego określono kwotę do zwrotu. Gmina wniosła skargę do WSA, która została oddalona.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 9 listopada 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Lorych-Olszanowska (spr.) Sędziowie WSA Marek Sachajko WSA Izabela Paluszyńska Protokolant: ref. staż. Marta Chocianowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 listopada 2017 roku przy udziale sprawy ze skargi [...] na decyzję Zarządu Województwa Wielkopolskiego z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty do zwrotu w ramach umowy o dofinansowanie projektu oddala skargę
Sygn alk III SA/Po 676/17
UZASADNIENIE
Dnia [...] czerwca 2009 roku Zarząd Województwa Wielkopolskiego jako Instytucja Zarządzająca Wielkopolskim Regionalnym Programem Operacyjnym na lata 2007-2013 zawarł z Gmina umowę o dofinansowanie projektu nr [...], pod nazwą "[...], współfinansowanego z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Priorytetu V "Infrastruktura dla kapitału ludzkiego", Działania 5.2 "Rozwój infrastruktury edukacyjnej, w tym kształcenia ustawicznego", Schematu I "Projekty z zakresu wsparcia infrastruktury edukacyjnej', Wielkopolskiego Regionalnego Programu Operacyjnego na lata 2007-2013". Do umowy zawartych zostało łącznie siedem aneksów:
- aneks pierwszy [...] z dnia [...] grudnia 2009 roku;
aneks drugi [...] z dnia [...] maja 2010 roku;
- aneks trzeci [...] z dnia [...] sierpnia 2010 roku; aneks czwarty [...] z dnia [...] grudnia 2010 roku;
- aneks piąty [...] z dnia [...] marca 2011 roku;
- aneks szósty [...] z dnia [...] lipca 2011 roku;
- aneks siódmy [...] z dnia [...] maja 2012 roku.
Całkowita wartość projektu wynosiła [...] zł, w tym kwota [...]zł stanowiła całkowite wydatki kwalifikowalne. Na podstawie umowy Beneficjent miał prawo do dofinansowania w kwocie: [...] złotych. Środki finansowe mogły być przekazane Beneficjentowi przez IZ WRPO w formie zaliczki przed poniesieniem wydatków lub w formie refundacji poniesionych przez Beneficjenta wydatków kwalifikowalnych na realizację Projektu. Beneficjent wystąpił dwukrotnie o wypłatę refundacji. Pierwszy raz wnioskiem z dnia [...] lipca 2010 roku, skorygowanym [...] września roku, na kwotę dofinansowania: [...] złotych, które to środki zostały przekazane dnia [...] października 2010 roku. Drugi raz wnioskiem z dnia [...] grudnia 2010 roku, skorygowanym [...] stycznia roku, na kwotę dofinansowania: [...] złotych, które to środki zostały przekazane dnia [...] lutego 2011 roku.
W trakcie kontroli przeprowadzanej przez pracowników IZ WRPO stwierdzono uchybienia w zakresie zastosowania ustawy z dnia 29 stycznia 2004 roku Prawo zamówień publicznych, t.j. naruszenie art. 38 ust. 4a pkt 1 w zw. z art. 11 ust. 4 i art. 12a ust 2 p.z.p.; art. 25 p.z.p., art. 144 p.z.p., art. 10 ust. 2 w zw. z art. 70 p.z.p. Zgodnie z ustaleniami beneficjent podczas przeprowadzania postępowania o udzielenie zamówienia publicznego w trybie przetargu nieograniczonego na budowę Sali sportowej [...] wraz z dostawą i montażem, wyposażeniem oraz uzyskaniem pozwolenia na użytkowanie [...] określił w ogłoszeniu o zamówieniu, wymogi udziału w przedmiotowym postępowaniu nie opisując jednak sposobu dokonywania oceny spełniania tych warunków.
Pismem z [...] lipca 2009 roku Beneficjent dokonał modyfikacji treści SIWZ w zakresie części III pkt 2, pkt 15. Jednocześnie nie dokonał zmiany ogłoszenia o zamówieniu opublikowanego w Biuletynie Zamówień Publicznych i na tablicy ogłoszeń (zabrakło także potwierdzenia zamieszczenia ww. ogłoszenia na stronie Internetowej) Beneficjenta oraz nie wydłużył terminu składania ofert, co było uchybieniem istotnym, albowiem zmiana dotyczyła oceny warunków udziału w postępowaniu, a to narusza art. 38 ust. 4a w zw. z art. 12a p.z.p. Takie uchybienia stanowiły ograniczenie zasady zachowania uczciwej konkurencji wyrażonej w art. 7 ust. 1 p.z.p., co skutkowało nałożeniem korekty finansowej w wysokości 5%. Dodatkowo Beneficjent naruszył art. 25 p.z.p., poniewaz zażądał od wykonawców dokumentów, które nie były niezbędne do przeprowadzenia postępowania tj. parafowanego wzoru umowy, przedmiaru robót oraz kosztorysu ofertowego, co skutkowało nałożeniem korekty finansowej w wysokości 2%.
Pismem z [...] marca 2012 roku o sygn. [...] IZ WRPO poinformowała Beneficjenta o nałożeniu korekty finansowej w wysokości [...] złotych wobec stwierdzonych nieprawidłowości, wskazując sposób obliczenia wysokości korekty finansowej dla każdego naruszenia zgodnie z § 11 pkt 11 Umowy o dofinansowanie.
Pismem z dnia [...] kwietnia 2012 roku o sygn. akt [...] Beneficjent odmówił przyjęcia nałożonej korekty finansowej.
Pismem z dnia [...] kwietnia 2012 roku IZ WRPO odpowiedziała na zarzuty podniesione przez Beneficjenta i odmówiła uchylenia nałożonej korekty finansowej.
Pismem z dnia [...] czerwca 2012 roku IZ WRPO wezwała beneficjenta w terminie 14 dni, do zwrotu kwoty [...]złote wraz z odsetkami.
Beneficjent nie zareagował na wezwanie, tj. nie dokonał wpłaty należności.
Pismem z dnia [...] sierpnia 2012 roku IZ WRPO zawiadomiła Beneficjenta o wszczęciu postępowania administracyjnego z urzędu.
Beneficjent nie dokonał zwrotu otrzymanego dofinansowania wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych opisanymi jak w sentencji niniejszej decyzji.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 roku, nr [...] Zarząd Województwa Wielkopolskiego w Poznaniu, określił kwotę do zwrotu przez Gmina w wysokości: [...] zł wraz z odsetkami jak dla zaległości podatkowych liczonymi odpowiednio: - od dnia [...] października 2010 roku do dnia dokonania zwrotu od kwoty [...]zł ; - od dnia [...] lutego 2011 roku do dnia dokonania zwrotu od kwoty: [...] zł - tytułem obniżenia dofinansowania o ustalone i nałożone korekty finansowe w ramach środków przekazanych do umowy nr [...], zawartej dnia [...] czerwca 2009 roku, w terminie 14 dni od dnia doręczenia niniejszej decyzji.
Beneficjent złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W jego ocenie błędy, które stanowiły podstawę nałożenia korekty finansowej miały charakter uchybień formalnych, niepowodujących powstania szkody w budżecie ogólnym Unii Europejskiej oraz niewpływających na konkurencyjność i przejrzystość przeprowadzonego postępowania, a tym samym nie stanowiły podstawy do wymierzenia korekty finansowej za realizację projektu. Zdaniem Gmina wysokość korekty powinna odpowiadać stopniowi nieprawidłowości. Ponadto poniosła ona już uszczerbek finansowy w postaci obniżenia kosztów refundacji o kwotę [...]zł wraz z odsetkami w związku z wyłonieniem w trybie zapytania o cenę wykonawcy (inspektora nadzoru)".
Decyzją z dnia [...] października 2012 roku, nr [...] Zarząd Województwa Wielkopolskiego w Poznaniu utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Zdaniem organu nieuzasadnione jest stanowisko, iż popełnione nieprawidlowści, które stanowiły dla IZ WRPO podstawę nałożenia korekty finansowej mają charakter uchybień formalnych niepowodujących powstania szkody w budżecie ogólnym Unii Europejskiej, a wysokość korekty powinna odpowiadać stopniowi nieprawidłowości.
Gmina dopuściła się m.in. naruszenia art. 38 ust. 4a pkt 1 w zw. z art. 11 ust. 4 i art. 12a ust. 2 p.z.p.; art. 25 p.z.p., które naruszają podstawową zasadę p.z.p., tj. zachowanie uczciwej konkurencji, wyrażonej w art. 7 ust. 1 p.z.p. poprzez jej ograniczenie. Beneficjent ten nie podważył dokonanych przez IZ WRPO ustaleń w zakresie stwierdzonych naruszeń p.z.p., a jedynie zakwestionował ich znaczenie dla powstania szkody w budżecie UE. W świetle obowiązujących przepisów szkoda może mieć charakter jedynie potencjalny dla budżetu unijnego. Organ stwierdził, że nie zastosowanie korekty skutkowałoby dochodzeniem zwrotu całego dofinansowania, gdyż, naruszenie art. 7 ust. 1 p.z.p., należałoby zakwalifikować jako wydatkowanie kwoty niezgodnie z obowiązującymi procedurami, a zatem skutkujące naruszeniem art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. Ponadto wprost z umowy o dofinansowanie wynika, że IZ WRPO jest uprawniona do rozwiązania umowy z powodu nie przestrzegania procedur zamówień publicznych, jak i do nakładania korekt finansowych przy czym rozwiązanie umowy z przyczyn leżących po stronie beneficjenta zawsze jest równoznaczne z koniecznością zwrotu całości otrzymanego dofinansowania wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych.
W ocenie IZ WRPO w przedmiotowej sprawie nie zaistniały nadzwyczajne okoliczności, które uzasadniałyby obniżenie maksymalnej stawki procentowej nałożonej korekty finansowej. Gmina w postępowaniu o udzielenie zamówienia w ogłoszeniu o zamówieniu zamieszczonym w Biuletynie Zamówień Publicznych i na tablicy ogłoszeń nie zawarła opisu sposobu dokonywania oceny spełnienia warunków udziału w postępowaniu. Natomiast w specyfikacji istotnych warunków zamówienia (SIWZ) istniała niezgodność pomiędzy wymaganiami wobec wykonawców ubiegających się o udzielenie zamówienia a opisem sposobu dokonywania oceny spełniania tych warunków. Gmina skorygowała powyższe niezgodności, jednak tylko w ramach SIWZ poprzez jego modyfikację w obrębie części III pkt 2, pkt 15. Jednocześnie nie skorygowano ogłoszenia o zamówieniu pomimo, że taki obowiązek wynika z p.z.p. W konsekwencji w postępowaniu o udzielenie przedmiotowego zamówienia funkcjonowały inne warunki oraz wymagane były inne dokumenty w ogłoszeniu przekazanym do Biuletynu Zamówień Publicznych a inne warunki i dokumenty określone były w SIWZ, co w sposób rażący naruszyło interesy wykonawców ubiegających się o udzielenie zamówienia.
Odnośnie uszczerbku finansowego w postaci obniżenia kosztów refundacji o kwotę [...]złotych wraz z odsetkami w związku z wyłonieniem w trybie zapytania o cenę wykonawcy (inspektora nadzoru) organ zaznaczył, iż odnosiła się ona do innego - odrębnego postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, a tym samym nie ma związku z przedmiotową sprawą.
W skardze na powyższą decyzję Gmina wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzucając jej rażące naruszenie przepisów prawa poprzez:
- naruszenie art. 7, art. 9 i art. 11 Kpa,
- błędną interpretację art. 2 pkt. 7 rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 z 11 lipca 2006 r. ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylające rozporządzenie (WE) nr 1260/1999,
- błędną interpretację dokumentu pn. "Wskaźniki procentowe do obliczania wartości korekty finansowej za naruszenie prawa zamówień publicznych związane z realizacją projektów współfinansowanych ze środków funduszy UE".
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że nałożone na Beneficjenta kary finansowe w postaci korekty finansowej z taryfikatora pn. "Wymierzanie korekt finansowych za naruszenie prawa zamówień publicznych związane z realizacją projektów współfinansowanych ze środków funduszy UE" w żaden sposób nie odzwierciedlają stopnia naruszenia wspólnotowych przepisów prawa implementowanych do polskiego porządku prawnego. Zgodnie z art. 7 P.z.p. postępowanie przeprowadza się z zachowaniem zasad uczciwej konkurencji oraz równego traktowania wykonawców. Tymczasem lakoniczne wskazanie przez IZ, że mogło dojść do zachwiania zasady równości przejawiającej się działaniami ograniczającymi wolną i uczciwą konkurencję na wspólnotowym rynku działalności handlowej jest wyłącznie subiektywną i pozbawioną jakichkolwiek podstaw oceną. Zdaniem Beneficjenta organ prowadzący postępowanie powinien wyjaśnić wszelkie wątpliwości związane z prowadzonym postępowaniem, w szczególności wskazać na okoliczności, które uzasadniają rozstrzygnięcie sprawy w określony sposób.
Skarżąca podniosła, że wysokość kary w wysokości 5 % nie została ustalona w oparciu o merytoryczne przesłanki i okoliczności popełnienia naruszenia, lecz automatycznie na podstawie taryfikatora, który nie jest źródłem prawa, a jedynie stanowi wytyczne, jak należy traktować określony rodzaj przewinienia i jakie może spowodować konsekwencję dla beneficjenta pomocy. W ocenie Gmina taryfikator wskazuje jedynie na maksymalną wysokość kary, natomiast kontrolujący powinien uwzględnić stopień zawinienia, stosując przy tym gradację jej wysokości i dopasowując do zaleceń taryfikatora. W przedmiotowej sprawie nie oceniono stopnia zawinienia, nie przeprowadzono postępowania w sprawie ustalenia przyczyn powstania nieprawidłowości, lecz zastosowano mechanizm oparty na potraktowaniu sprawy beneficjenta jako szablonowej. IZ powinna dokonać oceny zachowania beneficjenta w kontekście ewentualnego naruszenia zasady uczciwej konkurencji, stopnia zawinienia oraz ocenić rzeczywisty wpływ, jaki naruszenie to miało na budżet WE. Zdaniem skarżącej nieuzasadnione jest stanowisko organu, że szkoda nie jest pojęciem tożsamym ze szkodą w rozumieniu K.c. Powołując się na orzecznictwo ETS, strona skarząca wskazała, że odszkodowanie musi umożliwiać pełną rekompensatę za faktycznie powstałą szkodę. Odszkodowaniem powinny być objęte wynikające z naruszenia roszczenia, jak np. odsetki, utracone korzyści oraz inne przewidziane przepisami prawa danego państwa świadczenia odszkodowawcze. Ponadto drobne uchybienia, które wystąpiły w procedurze udzielania zamówień publicznych związanych z realizacją inwestycji (polegające na braku tożsamości ogłoszenia, o którym mowa w art. 7 P.z.p. a SIWZ), mają jedynie formalny charakter i zbyt daleko idące jest stanowisko organu, że prowadzą one do naruszenia zasad uczciwej konkurencji i ograniczenia konkurencji na rynku wspólnotowym. Tego typu naruszenia Ministerstwo Finansów i działający w imieniu instytucji audytowej Urząd Kontroli Skarbowej nie traktuje jako nieprawidłowości skutkującej wyliczeniem błędu finansowego. Podobne zdanie wyraziła Komisja Europejska, która w piśmie REGIO J.4WF/kt D (2008) 995787 z dnia 1 grudnia 2008 r. potwierdziła, że tego typu błąd jest uchybieniem formalnym, nie pociągającym za sobą korekt finansowych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, uznając za bezzasadne zarzuty w niej zawarte i podtrzymując stanowisko zaprezentowane w wydanych decyzjach.
Wyrokiem z dnia 16 kwietnia 2013 roku, sygn. akt III SA/Po 1307/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ja decyzję Zarządu Województwa Wielkopolskiego z dnia [...] sierpnia 2012 roku, nr [...].
W uzasadnieniu Sąd podzielił pogląd wyrażony w wyroku NSA z dnia 18 stycznia 2013 r., sygn. akt II GSK 1777/12, zgodnie z którym korekta powinna być ustalana na podstawie odrębnej decyzji administracyjnej, poprzedzonej przeprowadzonym postępowaniem administracyjnym. Jednocześnie Sąd stwierdził, że przed wydaniem zaskarżonych decyzji Zarządu Województwa Wielkopolskiego określających kwotę do zwrotu, nie wydano uprzednio odrębnej decyzji w przedmiocie ustalenia i nałożenia korekty finansowej, która byłaby poprzedzona postępowaniem administracyjnym. Za decyzję administracyjną wydaną zgodnie z przepisem art. 107 § 1 kpa nie może być uznane pismo z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] Departamentu Wdrażania Programu Regionalnego Urzędu Marszałkowskiego Województwa Wielkopolskiego informujące Burmistrza Miasta i Gminy [...] o nałożeniu na Miasto i Gminę [...] korekty finansowej w wysokości [...] zł.
W skardze kasacyjnej organ zarzucił mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania oraz naruszenie prawa materialnego to jest art. 26 ust. 1 pkt 15a ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju przez błędną wykładnię prowadzącą do uznania, że użycie w tym przepisie zwrotu "ustalanie" i "nakładanie" wskazuje na kompetencje Instytucji Zarządzającej "o charakterze władczym, zakładającym jednostronne działanie wobec beneficjenta.
Wyrokiem z dnia 26 lutego 2015 roku, sygn. akt II GSK 1325/13 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd odwoławczy zwrócił uwagę na uchwałę NSA z dnia 27 października 2014 r. w sprawie sygn. akt II GPS 2/14, w której rozstrzygnięto, że "Ustalenie i nałożenie korekty finansowej, o których mowa w art. 26 ust. 1 pkt 15a ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (t.j.: Dz. U. 2009 r. Nr 84, poz. 712 ze zm.), nie wymaga wydania decyzji administracyjnej". W konsekwencji w rozpoznawanej sprawie poglądy Sądu I instancjizostały uznane za nietrafne. Za poglądem o braku podstaw prawnych do wydania decyzji o korekcie finansowej przemawiał – m.in. - brak argumentów o charakterze aksjologicznym, np. sprawnego działania administracji publicznej czy ochrony beneficjenta, jak i skutku w postaci pozbawienia treści normatywnej art. 207 ust. 8 i 9 u.f.p., tj. regulacji dotyczącej wezwania do dobrowolnego zwrotu dofinansowania, a także brak unormowania stanowiącego podstawę prawną do wydania decyzji o zwrocie płatności. Nałożenie korekty w formie decyzji administracyjnej czyniłoby zbędnym wydanie decyzji o zwrocie środków, ponieważ tak rozumiana korekta w istocie zawierałaby w sobie rozstrzygnięcie o zwrocie a więc zastępowałaby decyzję, o której mowa w art. 207 ust. 9 u.f.p. Ustalenie i nałożenie korekty finansowej przez instytucję zarządzającą (pośredniczącą lub wdrażającą) jest jedynie etapem dochodzenia zwrotu kwoty ustalonej korektą, poprzedzającym postępowanie administracyjne w tej sprawie wszczęte na podstawie art. 207 ust. 9 u.f.p. W postępowaniu administracyjnym o zwrot należności nieprawidłowo pobranych, ustalenia dotyczące korekty podjęte w toku postępowania kontrolnego nie wiążą organu orzekającego o zwrocie, lecz stanowią element stanu faktycznego sprawy. Oznacza to, że korekta podlega kontroli sądu rozpatrującego skargę na decyzję zobowiązującą do zwrotu w ramach oceny ustaleń faktycznych będących podstawą rozstrzygnięcia o zwrocie.
W rozpoznawanej sprawie skład orzekający Naczelnego Sądu Administracyjnego dopatrzył się nie tylko lakoniczności wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia uznającego konieczność wydania decyzji, ale także braku uwzględnienia w konstrukcji uzasadnienia wyroku Sądu I instancji bezpośredniego odniesienia się do poszczególnych zarzutów naruszenia prawa, wymienionych w skardze, w szczególności poprzez zastąpienie odniesienia się do zarzutów w uzasadnieniu orzeczenia - "autorską" oceną prawną, niezgodną z powołaną uchwałą. W tym względzie, szczególnego znaczenia nabiera wyczerpujące odniesienie się do kwestii prowadzenia postępowania wyjaśniającego przy nakładaniu korekty, zawierania pouczeń, zawarcie szczegółowego wyjaśnienia i omówienia podstawy prawnej oraz przyczyn wydania rozstrzygnięcia.
Wyrokiem z dnia 20 sierpnia 2015 roku, sygn. akt III SA/Po 583/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił przedmiotową skargę.
Sad uznał, że niedokonanie zmiany zamieszczonego w Biuletynie Zamówień Publicznych ogłoszenia, do którego skarżąca była zobowiązana w związku z modyfikacją SIWZ czy nieprzedłużenie terminu składania ofert nie jest drobnym uchybieniem formalnym, lecz stanowi naruszenie zasady zachowania uczciwej konkurencji w rozumieniu art. 7 p.z.p., do zachowania której beneficjent był zobowiazny z mocy umowy o dofinansowanie. Zaistniałą w rozpatrywanej sprawie sytuację oceniono jako nieprawidłowość w rozumieniu art. 2 pkt 7 rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006. W związku z zaistnieniem naruszenia p.z.p., spełnienia przesłanki skutku tego naruszenia w postaci powodowania lub możliwości powodowania szkody w budżecie ogólnym Unii Europejskiej w drodze finansowania nieuzasadnionego wydatku z budżetu ogólnego, poszukiwać należało w tym, że gdyby nie brak opublikowania zmodyfikowanego ogłoszenia czy nieprzedłużenia terminu składania ofert, w rozpatrywanej sprawie o zamówienie publiczne mogła ubiegać się większa liczba oferentów, a wybrana oferta mogłaby być korzystniejsza, od tej która została przyjęta ostatecznie, przez co zadanie współfinansowane ze środków publicznych mogłoby być zrealizowane za niższą kwotę. Tego rodzaju negatywne skutki dla budżetu ogólnego budżetu UE należało wiązać z możliwością finansowania nieuzasadnionego wydatku, a wobec ich rozproszonego charakteru oraz trudności w ich oszacowaniu musiała znaleźć zastosowanie metoda wskaźnikowa (skutkowało to zastosowaniem 5% wskaźnika nałożonej korekty). W przypadku, gdy obliczenie konkretnego rozmiaru szkody wywołanej naruszeniem jest trudne czy wręcz niemożliwe, dla ustalenia korekty należało posłużyć się metodą wskaźnikową, przy której wysokość korekty wylicza się według wzoru wskazanego w dokumencie pn. "Wymierzanie korekt finansowych za naruszenia prawa zamówień publicznych związane z realizacją projektów współfinansowanych ze środków funduszy UE" wraz z załącznikiem "Wskaźniki procentowe do obliczenia wartości korekty finansowej za naruszenia przy udzielaniu zamówień publicznych współfinansowanych ze środków funduszy UE".
Gmina zaskarżyła powyższy wyrok w całości, wnosząc o jego uchylenie oraz rozpoznanie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Zarządu Województwa Wielkopolskiego z [...] sierpnia 2012 r., ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu.
Wyrokiem z dnia 11 stycznia 2017 r., sygn. akt II GSK 3474/15 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez sąd I instancji.
W ocenie sądu odwoławczego w sposób niewystarczający został przedstawiony stan sprawy i nie wyjaśniono podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Uchybienia te były na tyle istotne, że uniemożliwiły dokonanie kontroli instancyjnej objętego skargą kasacyjną rozstrzygnięcia. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku ograniczyło się w istocie do zaakceptowania stanowiska Instytucji Zarządzającej oraz przytoczenia przepisów prawa, przy całkowitym pominięciu zarzutów podnoszonych przez skarżącą oraz bez zajęcia stanowiska odnośnie do stanu faktycznego przyjętego przez Sąd pierwszej instancji za podstawę orzeczenia. Motywy zaskarżonego orzeczenia zostały uznane za lakoniczne w warstwie rozważań dotyczących zaistnienia nieprawidłowości i powstania szkody w budżecie ogólnym UE. W związku z tym, uzasadnienie wyroku nie zostało uznane za prawidłowe z punktu widzenia wymogów określonych w art. 141 § 4 p.p.s.a. Ponadto wytyczne skierowane do sądu pierwszej instancji w wyroku z dnia 26 lutego 2015 r. nie zostały wykonane. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie wynikało bowiem by Sąd pierwszej instancji odniósł się do zarzutów postawionych w skardze wniesionej przez Gminę [...], a odnoszących się do: 1) automatycznego stosowania Taryfikatora bez analizy merytorycznych przesłanek i okoliczności wystąpienia naruszeń, 2) samego wystąpienie naruszenia przepisów prawa o zamówieniach publicznych jako wystarczającego do nałożenia korekt finansowych, 3) nieuprawdopodobnienia przez Instytucję Zarządzającą szkody w budżecie w drodze finansowania nieuzasadnionego wydatku, 4) braku oceny zachowania beneficjenta przez Instytucję Zarządzającą w kontekście ewentualnego naruszenia zasady uczciwej konkurencji. W konsekwencji część analityczna uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie zawierała szczegółowego wyjaśnienia i omówienia podstawy prawnej oraz przyczyn wydania rozstrzygnięcia, a jedynie proste zaakceptowanie stanowiska organu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga jest niezsadna.
W rozpoznawanej sprawie spór dotyczy legalności przeprowadzenia postępowania w sprawie określenia do zwrotu kwoty dofinansownaia przekazanego Gminie [...] na dofinansowanie projektu pn. [...]". Istotne w sprawie pozostaje, że Gmina nie kwestonuje nieprawidlwości jakie zostały stwierdzone informacją pokontrolną nr [...] z dnia [...] marca 2012 roku przez Instytucję Zarządzającą Wielkopolskim Regionalnym Programem Operacyjnym na lata 2007 – 2013. Niesporny pozostaje w ten sposób stan faktyczny sprawy. Nie ma zatem podstaw do kwestionowania przeprowadzenia samego postępownania kontrolnego oraz dokonanych w nim ustaleń. Czynności kontrole w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego na [...]" były prowadzone w okresie od [...] marca 2011 r. do [...] lipca 2011 r. w siedzibie beneficjenta, w której uczestniczyło trzech pracowników Wydziału Kontroli Projektów Departamentu Wdrażania Programu regionalnego UMWW i obejmowały badanie wszystkich dokumentów dotyczących przedmiotowego projektu pod kątem prawidłwości realizacji zadania, w tym całość dokumentacji przetargowej, akty wewnętrzne beneficjenta i szereg innych dokumentów finansowych, księgowych, technicznych itp., jak również wizytę w miejscu realizacji zadania inwestycyjnego, co wynika z informacji pokontrolnej podpisanej przez zespół kontrolujący w dniu [...] marca 2012 r. Instytucja Zarządzająca trafnie uznała za prawidłowe dokonane ustalenia kontrolne i na ich podstawie stwierdziła nieprawidłowości w zakresie stosowania przepisów ustawy - Prawo zamówień publicznych podczas przeprowadzania postępowania o udzielenie zamówienia publicznego w trybie przetargu nieograniczonego na budowę sali sportowej przy [...]. Nieprawidłowości dotyczyły naruszenia art. 38 ust. 4a pkt 1 w związku z art. 11 ust. 4 i art. 12a ust. 2 p.z.p., art. 25 p.z.p., art. 144 p.z.p., art. 10 ust. 2 w związku z art. 70 p.z.p. Dotyczyły one określenia w ogłoszeniu o zamówieniu, wymogów udziału w postępowaniu bez opisania sposobu dokonywania oceny ich spełnienia. Pismem z [...] lipca 2009 r. Gmina dokonała modyfikacji treści Specyfikacji Istotnych Warunków Zamówienia (SIWZ) w zakresie części III pkt 2 i pkt 15, ale nie dokonała zmiany ogłoszenia o zamówieniu opublikowanego w Biuletynie Zamówień Publicznych i na tablicy ogłoszeń Gminy oraz nie wydłużyła terminu składania ofert. Brakowało także potwierdzenia zamieszczenia ogłoszenia na stronie internetowej. W ten sposób niewątpliwie trafnie stwierdzono, że naruszeno art. 38 ust. 4a w związku z art. 12a p.z.p. Skarżąca naruszyła też art. 25 p.z.p., ponieważ zażądała od wykonawców dokumentów, które nie były niezbędne do przeprowadzenia postępowania tj. parafowanego wzoru umowy, przedmiaru robót oraz kosztorysu ofertowego. Organ wyjaśnił, że w przypadku wykrycia w postępowaniu o udzieleniu zamówienia publicznego dwóch lub większej liczby przypadków niezastosowania zasad zamówień publicznych, należało nałożyć korektę finansową w wyższej wysokości, tj. [...] zł, która skutkowała pomniejszeniem wydatków kwalifikowalnych projektu w takiej samej kwocie.
Strona skarżąca kwestionuje wagę stwierdzonych naruszeń jako wystarczających do nałożenia korekt z dnia [...] listopada 2011 roku, a w konsekwencji także prawidłowość całego przeprowadzonego postępowania w sprawie zwrotu określonej kwoty dofinansowania. Według skarżącej nałożone kary finansowe nie odzwieciedlają naruszenia art. 7 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (Dz.U. z 2017 r., poz. 1579 j.t.) wobec lakonicznego stwierdzenia organu, że na skutek stwierdzonych nieprawidłowsci mogło dojść do zachwiania zasady równości przejawiającej się działaniami ograniczającymi wolną i uczciwą konkurencję na wspólnotowym rynku działalności handlowej.
W odnieseniu do zarzutu dotyczącego braku oceny zachowania beneficjenta przez Instytucję Zarządzającą w kontekście ewentualnego naruszenia zasady uczciwej konkurencji należy zauważyć, że brak zamieszczenia w ogłoszeniu o zamówieniu opisu sposobu dokonywania oceny spełniania postawionych przez zamawiającego warunków; niedokonanie zmiany zamieszczonego w Biuletynie Zamówień Publicznych ogłoszenia, do której zamawiający był zobowiązany w związku z modyfikacją SIWZ o istotnym charakterze, czy nieprzedłużenie terminu składania ofert, nie mogły być potraktowane przez organ administarcji tylko jako drobne uchybienia. Wręcz przeciwnie należy zgodzić się z organem, że stanowiły one naruszenie przepisów ustawy Prawo zamówień publicznych, które prowadziły do ograniczenia zasady uczciwej konkurencji o której mowa na mocy art. 7 ust. 1 p.z.p. Zamawiający zobowiązany był jej przestrzegać na mocy § 10 ust 1 umowy o dofinansowanie, zgodnie z którą Gmina jako beneficjent zobowiazała się do przestrzegania stosowania przepisów o zamówieniach publicznych w zakresie, w jakim ustawa z 29 stycznia 2004 roku – Prawo zamówień publicznych miała zastosowanie do beneficjentów i realizowanego projektu.
Gmina zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie art. 7, art. 9 i art. 11 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego.
W odniesieniu do podniesionych zarzutów należy zauważyć, że w decyzji z dnia [...] października 2012 r., nr [...] r. organ wyjaśnił, że stwierdzone w trakcie kontroli nieprawidłowości mogą stanowić naruszenie zasady uczciwej konkurencji z uwagi na popełnione przez zamawiającego naruszenia prowadzące do ograniczenia tej zasady. Organ wskazywał na takie okoliczności również we wcześniejszych pismach kierowanych do beneficjenta, w tym w piśmie o nałożeniu korekty z dnia [...] marca 2012 r., jak również w piśmie z [...] kwietnia 2012 r. W takich okolicznościach przedmiotowej sprawy nieuprawnione pozostają zarzuty niewyjaśnienia okoliczności sprawy przez organy administracji. Szczególnie, że skarżąca od momentu przeprowadzenia kontroli w trakcie realizacji projektu była informowana o stwierdzonych nieprawidłowściach – informacja pokontrolna stwierdzajaca powyższe naruszenia prawa została podpisana osobiście w dniu [...] marca 2012 roku przez Burmistrza Gminy [...] i Skarbnika [...]. Strona skarżąca w sposób prawidłowy była również informowana o wszczęciu postępowania oraz zachowała prawo do czynnego udziału w toku prowadzonego postępowania w przedmiocie wymierzenia kwoty zwrotu dofinansowania. Nie można czynić w tych okolicznościach skutecznego zarzutu organowi administracji, że nie współdziałał w zakresie wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy, nie informował stron o okolicznościach sprawy i nie wyjaśniał stronom zasadności przesłanek, którymi się kierował przy załatwieniu sprawy, w sytuacji, gdy strona skarżąca nie kwestionowała stanu faktycznego sprawy, a jedynie kwestionowała rangę stwierdzonych naruszeń jako podstawy niekorzystnego dla niej rozstrzygnięcia w postaci określenia kwoty zwrotu dofinansowania. Nieusprawiedliwione pozostają zatem zarzuty naruszenia art. 7, art. 9 i art. 11 K.p.a.
W ocenie strony skarżącej konieczne było uprawdopodobnienie narusznia przez beneficjenta wspomnianej zasady określonej w art 7 p.z.p. W tym względzie niewątpliwie obowiązkiem organów administracji było pełne wyjaśnienie okoliczności sprawy. Należy jednak zauważyć, że protokół pokontrolny stanowił wystarczający materiał do stwierdzenia nieprawidłowści związanych ze zmianą Specyfikacji Istotnych Warunków Zamówienia, które zostały wprawdzie wprowadzone w sposób dozwolony prawem, ale nie zostały w sposób prawidłowy ogłoszone, przez co wprowadzono w błąd potencjalnych kontrahentów zainteresowanych wzięciem udziału w realizacji projektu współfinansowanego ze środków unijnych. Takie naruszenie prawa stanowiło wystarczającą podstawę uprawdopodobniającą naruszenie zasady uczciwej konkurencji oraz równego traktowania wykonawców, które zostały wyeksponowane przez organ w rozstrzygnięciu wydanym po ponownym rozpoznaniu sprawy. W tym przypadku organ wyjaśniał w zaskarżonej decyzji znaczenie zasady uczciwej konkurencji, która ma uniemożliwić czy ograniczyć tworzenie barier w dostępie do rynku m.in. przez zawężenie kręgu wykonawców ponad potrzebę zapewnienia wykonania zamówienia przez wiarygodny i zdolny do jego realizacji podmiot. W szczególności publikacja ogłoszenia w miejscach określonych w p.z.p. stanowi w procedurze udzielania zamówienia publicznego gwarancję zapewnienia zasady uczciwej konkurencji i równości traktowania wykonawców. Potencjalny wykonawca czerpie bowiem wiedzę o planowanym zamówieniu w pierwszej kolejności z ogłoszenia o zamówieniu. Decydując się na udział w postępowaniu powinien on zatem znać warunki i zasady na jakich zamawiający będzie takie prowadził postępowanie, w tym jak będzie oceniał spełnianie postawionych przez siebie istotnych warunków podanych do wiadomości publicznej. Potencjalny wykonawca powinien mieć także możliwość ewentualnego skorygowania swojej oferty, w taki sposób aby sprostać ewentualnym zmienionym wymogom zamawiającego. Nie można zatem dowolnie zmieniać warunków udziału w postępowaniu i kryteriów oceny ofert, a inne postanowienia specyfikacji istotnych warunków zamówienia mogą być zmieniane jedynie w szczególnie uzasadnionych przypadkach i przy założeniu przedłużenia terminu składania ofert, jeśli jest to niezbędne (por. M. Stachowiak, J. Jurzykowski, W. Dzierżanowski, Prawo zamówień publicznych, Komentarz, LEX, Warszawa 2010, s. 107). W tym względzie nie można zatem czynić organowi w niniejszej sprawie zarzutu, że organy nie uprawdopodbiły naurszenia wspomnianej zasady uczciwej konkurencji oraz równości. Wbrew temu co twierdzi skarżący, określenie kwoty do zwrotu nie musiało “odzwieciedlać stopnia naruszenia wspólnotowych przepisów implementowanych do polskiego porządku prawnego". W tym względzie wystarczające było stwierdzenie naruszenia przepisów krajowych, które związane były z realizacją projektu współfinanowanego ze środków pochodzących z Unii Europejskiej, aby możliwe było jego zakwalifikowanie jako naruszenia skutkującego możliwością wyrządzenia szkody dla unijnego budżetu. Z taką właśnie sytuacją mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie. Takie stanowisko zostało zaprezentoane w zasakrżonej decyzji, z której wynika, że w zakresie zasady uczciwej konkurencji nie jest konieczne uprawdopodobnienie jej naruszenia, co sugeruje skarżący, a wystarczające jest "zaistnienie co najmniej możliwości utrudniania uczciwej konkurencji".
Niezasadny okazał się też zarzut automatycznego stosowania Taryfikatora bez analizy merytorycznych przesłanek i okoliczności wystąpienia naruszeń. W tym względzie wysokość kwoty do zwrotu została wymierzona z uwzględnieniem dokumentu pn. "Wymierzanie korekt finansowych za naruszenia prawa zamówień publicznych związane z realizacją projektów współfinansowanych ze środków funduszy UE". Załącznikiem do tego dokumentu jest tzw. taryfikator pn. "Wskaźniki procentowe do obliczania wartości korekty finansowej za naruszenia przy udzielaniu zamówień publicznych, współfinansowanych ze środków funduszy UE". Wspomniany dokument rzeczywiście nie posiada przymiotu źródła prawa, tak jak wskazuje skarżący, a jedynie stanowi wytyczne jak należy traktować określony rodzaj przewinienia i jakie może spowodować konsekwencje dla beneficjenta. Takie wytyczne w systemie obowiązującego prawa nie stanowią źrodła prawa dla podmiotów pozostających poza układami zależności i podporządkowania wynikajacymi z norm o charakterze ustrojowym, a do takich podmiotów należy ogół beneficjentów. Należy jednak pamiętać, że wspomniany dokument znajduje zastosowanie w rozpoznawanej sprawie z mocy § 10 ust. 10 umowy o dofinansowanie zawartej przez Gimnę [...] z Zarządem Województwa Wielkopolskiego. Podpisujac taką umowę beneficjent wyraził zatem zgodę na jego stosowanie przez Instytucję Zarządzajacą w przypadku stwierdzenia nieprawidłwosci. W konsekwencji wspomniany dokument stał się jednym z elementów umowy jakie mogą być znaleźć zastosowanie w sprawie. Ponadto należy podkreślić, że takie wytyczne nie stanowią samoistnej podstawy prawnej do dokonania korekt z tytułu jakiegokolwiek uchybienia przepisom, które jest zobowiązany stosować beneficjent.
Nie można również podzielić stanowiska strony skarżącej, iż Instytucja Zarządzająca dokonała "błędnej interpretacji dokumentu pn. Taryfikator, ponieważ nie ustaliła korekty w oparciu o "(...) merytoryczne przesłanki okoliczności popełnienia naruszenia, lecz wskazując na taryfikator jako podstawę do nałożenia kary w wysokości 5%", gdy tymczasem powinna uwzględnić "(...) stopień zawinienia stosując przy tym gradację jej wysokości i dopasowując do zaleceń taryfikatora". Do nałożenia korekty, a w konsekwencji orzeczenia zwrotu okreslonej kwoty dofinansowanie nie jest wymagane wystąpienie konkretnej szkody finansowej i udowodnienie jej wystąpienia, a tym bardziej określenie "stopnia zawinienia" zamawiającego. Nie ma tym samym potrzeby dokonywać gradacji zawinienia. Szkoda będąca elementem definicji nieprawidłowosci sformułowanej w art. pkt 7 rozprozadzenia Rady (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006 r. ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylające rozporządzenie (WE) nr 1260/1999 ( Dz. Urz. UE z 31.7.2006 r., L 210, s. 25) różni się od szkody cywilnoprawnej. Wystarczającym jest zatem wykazanie naruszenia przepisów ustawy Prawo zamówień publicznych (czego organ dokonał), które to naruszenie utożsamiane jest z nieprawidłowością w rozumieniu art. 98 powołanego rozporządzenia. Ustalenie wystąpienia naruszenia prawa (zdarzenia wywołującego szkodę) nie jest uzależnione od przesłanki winy, co zbliża odpowiedzialność beneficjenta do odpowiedzialności o cechach obiektywnych. Ponadto tylko szkodę realną charakteryzuje uszczerbek majątkowy, natomiast szkoda potencjalna tylko może (nie musi prowadzić do nieuzasadnionego wydatku (de facto uszczerbku) w budżecie UE. Wina beneficjenta nie ma zatem znaczenia dla wystąpienia nieprawidłowości. Wystarczające były ustalenia zawarte w informacji pokontorlnej z dnia [...] marca 2012 roku, które określiły nieprawidłowści związane ze zmianą SIWZ oraz brakiem ich prawidłowego ogłoszenia, a także dodatkowymi wymogami skierowanymi do wykonawcy, co nie zostało zakwestionowane przez przedstawicieli Gmina. W konsekwencji ustalenia nieprawidłowości w rozumieniu art 2. pkt 7 rozprorządzenia 1083/2006, zastosowanie w sprawie znalazł przywołany dokument o nazwie taryfikator, który przewiduje dwie metody ustalenia wysokości korekty, tj. metodę dyferencyjną i metodę wskaźnikową, które zostały opisane i wyjaśnione w zaskarżonej decyzji. Ze względu na brak możliwości wyszacowania szkody metodą dyferencyjną, organ dokonał stosownego wyliczenia kwoty korekt przy użyciu metody wskaźnikowej, na podstawie tabeli 4 Taryfikatora, o czym poinformował skarżącą pismem z dnia [...] marca 2012 r., przedstawiając także sposób wyliczenia korekty. W przypadku stwierdzenia w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego dwóch lub większej liczby nieprawidłowości, należało zastosować korektę finansową o największej wartości procentowej, wobec czego beneficjentowi wymierzono korektę w wysokości wyższego wskaźnika tj. 5% wydatków kwałifikowalnych dla przedmiotowego zamówienia. Takie rozwiązanie wynikało wprost z taryfikatora który stanowił część skałdową zawartej umowy o dofinansowanie.
W kwestii zasad odpowiedzialności jakie zostały sformułowane w orzeczeniach TS w sprawie C- 46/93, C-48/93, na które powołuje się strona skarżąca, jako na uniwersalne zasady wypracowane w zakresie szkody, które wiążą zakres odszkodowania z doznaną szkodą, aby zapewnić jednostce efektywną ochronę, należy zuaważyć, że wspomniane orzeczenia dotyczą odpowiedzialności odszkodowawczej państwa za naruszenie prawa wspólnego. W rozpoznawanej sprawie mamy natomaist do czynienia z innym rodzajem odpowiedzialności pomiędzy jednostkami a państwem, która dotyczy realizacji zobowiązań wynikających z prawa unijnego i które zostały oparte na szczególnych regułach dotyczących prawidłowej realizacji budżetu unijnego. Z tych względów przywołane przez stronę skarżącą orzeczenia nie znajdują bezpośredniego zastosowania w rozpoznawanej sprawie. W konsekwencji nie można podzielić stanowiska skarżącej co do zarzutu dokonania przez organ błędnej interpretacji art. 2 pkt 7 rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 z 2006 z dnia 11 lipca 2006 r. ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylające rozporządzenie (WE) nr 1260/1999. Wskazane uregulowanie definiuje nieprawidłowość, którą jest "jakiekolwiek naruszenie przepisu prawa wspólnotowego wynikające z działania lub zaniechania podmiotu gospodarczego, które powoduje lub mogłoby spowodować szkodę w budżecie ogólnym Unii Europejskiej w drodze finansowania nieuzasadnionego wydatku z budżetu ogólnego". Krajowe przepisy w zakresie zamówień publicznych stanowią implementację dyrektyw wspólnotowych, a zatem również naruszenie norm prawa krajowego może stanowić podstawę zobowiązania do zwrotu środków. Pojęcie nieprawidłowości obejmuje również sytuacje naruszenia przepisów prawa krajowego koniecznych do zapewnienia odpowiedniego stosowania przepisów prawa wspólnotowego, np. naruszenia przepisów ustawy Prawo zamówień publicznych. W tym względzie przywołany Taryfikator stanowi dokument, w którym państwo członkowskie, dokonało oceny charakteru i wagi nieprawidłowości w znaczeniu art. 98 rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006 r. ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylające rozporządzenie (WE) nr 1260/1999, przypisując danej nieprawidłowości związanej z naruszeniem prawa zamówień publicznych określoną wartość procentową, kompensującą domniemaną szkodę dla budżetu UE i stanowiącą jej ryczałtowy wymiar, na podobnej zasadzie jak uczyniła to Komisja Europejska w dokumencie COCOF 07/0037/03-PL pn. "Wytyczne dotyczące określania korekt finansowych dla wydatków współfinansowanych z funduszy strukturalnych oraz Funduszu Spójności w przypadku nieprzestrzegania przepisów dotyczących zamówień publicznych". W tym przyapdku brakuje uzasadnienia dla skutecznego zakwestionia takiej konstrukcji. Nie można zatem podzielić zarzutu skarżącej, że szkoda o której mowa w art. 2 pkt 7 rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 jest pojęciem tożsamym ze szkodą w znaczeniu cywilistycznym.
Nieuzasadniony jest również zarzut kwestionujący twierdzenie, że nienałożenie korekty finansowej spowodowałoby przyjęcie założenia o wydatkowaniu środków z naruszeniem stosownych procedur i prowadziłoby do zwrotu dofinansowania zgodnie z art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. W tym względzie należy wyjaśnić, że wymierzenie korekty było jedynie elementem realizacji umowy o dofinansowanie zawartej przez Gmina z Zarządem Województwa Wielkopolskiego. Nałożona korekta miała na celu uregulowanie należności bez konieczności prowadzenia zinstytucjonalizowanego postępowania administracyjnego w zakresie zwrotu określonej kwoty dofinansowania. Nieuregulowanie nałożonej korekty finansowej wobec obustronnych obowiązków płynących z zawartej umowy o dofinansowanie musiało zatem skutkować przeprowadzeniem postępowania w przedmiocie zwrotu określonej kwoty dofinansowania. W tym przypadku instytucja zarządzająca dokonała konkretnych ustaleń faktycznych w konsekwencji, których stwierdzono naruszenie przepisów prawa krajowego i zakwalifikowano je jako nieprawidłwość będącą podstawą do uruchomienia procedury określenia zwrotu okreslonej kwoty dofinansowania, a następnie procedurę zwrotu określonej kwoty dofinansowania. W tym przypadku Instytucja Zarządzajaca nie potraktowała więc sprawy w sposósb szablonowy. Przypisywanie organowi, iż określając "wysokość kary" kierował się innymi postępowaniami w podobnych przypadkach lub postępowaniami Urzędów Kontroli Skarbowej jest nieuzasadnione. Organ odwoałwczy uzasadniając swoje stanowisko, co do braku podstaw do obniżenia korekty finansowej poinformował jedynie beneficjenta, że także w innych, podobnych przypadkach, jeżeli nie zaistniały nadzwyczajne okoliczności uzasadniające obniżenie tej stawki korekty nie obniżono stawki korekty przy naruszeniu art. 7 ust. 1 p.z.p.
Wobec powyższego należy stwierdzić, że przedmiotowa skarga nie może zostać uwzględniona i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. t.j. z 2017 roku, poz. 1369 ze zm.) podlega ona oddaleniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło