II OSK 552/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Arkadiusz Despot- Mładanowicz (spr.), Sędzia NSA Anna Łuczaj, Sędzia WSA (del.) Paweł Groński, Protokolant sekretarz sądowy Bernadetta Pręgowska, po rozpoznaniu w dniu 15 stycznia 2020 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Prezydenta Miasta Z. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlk. z dnia 9 listopada 2017 r. sygn. akt II SA/Go 894/17 w sprawie ze skargi O. [...] z siedzibą w Z. G. na postanowienie Prezydenta Miasta Z. G. z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] [...] w przedmiocie uchybienia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od Prezydenta Miasta Z. G. na rzecz O. [...] z siedzibą w Z. G. kwotę 400 (czterysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim wyrokiem z dnia 9 listopada 2017 r., sygn. akt II SA/Go 894/17 po rozpoznaniu skargi O. [...] w Z.G. uchylił postanowienie Prezydenta Miasta Z.G. z dnia [...] czerwca 2017 r., nr [...] [...] w przedmiocie uchybienia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Prezydent Miasta Z.G., zaskarżając wyrok w całości, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy: 1) naruszenie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. b i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm.), dalej p.p.s.a., w związku z art. 7, art. 77 § 1, art. 134 i art. 45 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r. poz. 1257), dalej k.p.a., poprzez uwzględnienie skargi i uznanie, że decyzja Prezydenta Miasta Z.G. z dnia [...] kwietnia 2017 r. (znak sprawy: [...],[...]) została doręczona pełnomocnikowi Spółki w dniu [...] maja 2017 r., na skutek przyjęcia, że kancelaria radcy prawnego nie jest jednostką organizacyjną w rozumieniu przepisu art. 45 k.p.a. i że radcy prawnemu nie doręcza się pisma w lokalu jego siedziby do rąk osób uprawnionych do odbioru pism, a radcy prawnemu doręcza się korespondencję tak jak osobie fizycznej, podczas gdy skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, albowiem organ właściwie uznał, że do doręczenia decyzji doszło faktycznie w dniu [...] kwietnia 2017 r., gdyż osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą winna być traktowana jak jednostka organizacyjna wskazana w art. 45 k.p.a., co skutkuje obowiązkiem doręczeń pism zgodnie z tym przepisem, a zatem organ prawidłowo przyjął, iż doszło do uchybienia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, a w konsekwencji istniały podstawy do wydania postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu, 2) naruszenie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. b i c p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 § 1, art. 134, art. 46 § 1 i 2 k.p.a. poprzez uwzględnienie skargi i uznanie, że decyzja Prezydenta Miasta Z.G. z dnia [...] kwietnia 2017 r. (znak sprawy: [...],[...]) nie mogła być skutecznie doręczona w trybie art. 46 § 2 k.p.a., albowiem przepis ten dotyczy sytuacji, gdy adresat albo osoba podejmują się oddania pisma adresatowi wprawdzie odebrała pismo, a jedynie odmawia potwierdzenia doręczenia lub nie może tego uczynić, podczas gdy organ w sposób prawidłowy przyjął, że art. 46 § 2 k.p.a. odnosi się również do sytuacji, w której osoba czynna w lokalu przedsiębiorcy uchyla się od przyjęcia pisma i wobec tego doszło do skutecznego doręczenia pełnomocnikowi skarżącej Spółki decyzji z dnia [...] kwietnia 2017 r., a zatem organ prawidłowo przyjął, iż doszło do uchybienia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, a w konsekwencji istniały podstawy do wydania postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu. Mając na uwadze powyższe zarzuty skarżący kasacyjnie organ wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gorzowie Wielkopolskim do ponownego rozpoznania, zasądzenie na rzecz strony przeciwnej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie, w tym również pod nieobecność skarżącego, jak i jego pełnomocnika. Odpowiedź na skargę kasacyjną złożyła O. [...] z siedzibą w Z.G., wnosząc o oddalenie skargi kasacyjnej i zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie przesłanki uzasadniające nieważność postępowania, określone w art. 183 § 2 p.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie przesłanki nieważności postępowania sądowego nie wystąpiły. Tym samym należało rozpoznać sprawę w granicach zgłoszonych zarzutów kasacyjnych. W niniejszej sprawie jednym z powodów uchylenia zaskarżonego postanowienia Prezydenta Miasta Z.G. z dnia [...] czerwca 2017 r., nr [...][...] było uznanie przez Sąd I instancji, że postanowienie to zostało wydane przez osobę wyłączoną na podstawie art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. Sąd I instancji wskazał, że powyższe postanowienie, jak i decyzja od której został złożony wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, zostały podpisane przez Zastępcę Prezydenta Miasta Z.G. – D. L.. Zgodnie z powołanym przepisem, pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie, w której brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji. Wniesiona skarga kasacyjna w ogóle nie zawiera zarzutów odnoszących się do wskazanej przez Sąd I instancji przyczyny uchylenia zaskarżonego postanowienia, a więc nie mogła zostać uwzględniona. Nieusprawiedliwione są podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty podważające stanowisko Sądu I instancji dotyczące kwestii doręczenia pełnomocnikowi Spółki decyzji z dnia [...] kwietnia 2017 r. Wskazać należy, że - jak wynika z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej - pełnomocnik Spółki, r.pr. K. B. prowadzi działalność gospodarczą jako osoba fizyczna, pod firmą K. B. Kancelaria Radcy Prawnego. Radcy prawnemu wykonującemu zawód w kancelarii radcy prawnego należy doręczać pisma w postępowaniu administracyjnym, tak jak osobie fizycznej (art. 42 § 1 k.p.a.) z możliwością doręczenia zastępczego (43 k.p.a.). Nie ma bowiem podstaw do uznania, że kancelaria radcy prawnego jest jednostką organizacyjną niemającą osobowości prawnej w rozumieniu art. 45 k.p.a. Pogląd ten jest ugruntowany w orzecznictwie (zob. wyroki NSA: z dnia 20 lutego 2014 r., sygn. akt II OSK 2158/12; z dnia 4 listopada 2010 r., sygn. akt I OSK 910/10; z dnia 28 listopada 2012 r., sygn. akt I OSK 1256/11; postanowienie NSA z dnia 28 lutego 2005 r., sygn. akt II FZ 37/05, orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie można zgodzić się ze skarżącym kasacyjnie organem, że doręczenie nastąpiło w trybie art. 46 § 2 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem, jeżeli odbierający pismo uchyla się od potwierdzenia doręczenia lub nie może tego uczynić, doręczający sam stwierdza datę doręczenia oraz wskazuje osobę, która odebrała pismo, i przyczynę braku jej podpisu. Z treści tego przepisu wyraźnie wynika, że ma on zastosowanie wówczas, gdy doszło do odebrania pisma, tymczasem w niniejszej sprawie osoba zastana przez doręczającego pod adresem siedziby kancelarii nie odebrała pisma, bowiem odmówiła zarówno podpisania potwierdzenia odbioru decyzji z dnia [...] kwietnia 2017 r., jak i pozostawienia przesyłki w kancelarii. Zasadnie zatem Sąd I instancji przyjął, że w dniu[...] kwietnia 2017 r. nie doszło do skutecznego doręczenia ww. decyzji. Mając powyższe na względzie, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji wyroku, na podstawie art. 184 p.p.s.a. O zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 p.p.s.a.