III SA/Wr 1195/16
WyrokWSA we Wrocławiu2017-02-24
Skład orzekający: Maciej Guziński, Ewa Kamieniecka, Tomasz Świetlikowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić przyznania zwrotu kosztów usunięcia i przechowywania pojazdu oraz wynagrodzenia za jego dozór, jeśli nie zapadło prawomocne orzeczenie o przepadku pojazdu na rzecz powiatu?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, uznając, że brak prawomocnego orzeczenia o przepadku pojazdu nie stanowi podstawy do odmowy przyznania zwrotu kosztów i wynagrodzenia za dozór. Organ powinien był zawiesić postępowanie do czasu rozstrzygnięcia kwestii przepadku przez sąd cywilny, a nie umarzać postępowanie lub odmawiać przyznania należności.Stan faktyczny
Skarżący domagał się zwrotu wydatków i przyznania wynagrodzenia za usunięcie i przechowywanie pojazdu. Starosta odmówił, wskazując na brak prawomocnego orzeczenia o przepadku pojazdu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło postanowienie starosty i umorzyło postępowanie pierwszej instancji, podtrzymując argumentację o konieczności zakończenia postępowania o przepadku. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. oraz poprzedzające je postanowienie Starosty Powiatu W. Zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. na rzecz skarżącego kwotę tytułem kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Guziński, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Kamieniecka (sprawozdawca), Sędzia WSA Tomasz Świetlikowski, Protokolant specjalista Katarzyna Jastrzębska, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 24 lutego 2017 r. sprawy ze skargi T.H. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchylenia postanowienia odmawiającego przyznania zwrotu kosztów za usunięcie i przechowywanie pojazdu, a także wynagrodzenia za usunięcie i przechowywanie pojazdu oraz umorzenie postępowania pierwszej instancji I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Starosty Powiatu W. z dnia [...] r. nr [...]; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. na rzecz skarżącego kwotę [...] ([...]) złotych tytułem kosztów postępowania sądowego.
| Zaskarżonym postanowieniem z dnia (...) r. nrm= (...) , wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r., poz. 23), dalej k.p.a., oraz art. 18 i art. 102 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. u. z 2016 r., poz. 599 z późn. zm.) w związku z art. 130a ust. 10f ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 z późn. zm.) oraz z § 4 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 lutego 2011 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. nr 46, poz. 237), Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W po rozpatrzeniu zażalenia T H na postanowienie Starosty Powiatu W z dnia (...) r. nr(...) , odmawiające przyznania skarżącemu wynagrodzenia za usunięcie i przechowywanie na parkingu strzeżonym pojazdu marki (...) nr rej. (...) do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sądowego o prawie własności, uchyliło zaskarżone postanowienie i umorzyło postępowanie pierwszej instancji w całości.
Z akt sprawy wynika, że wnioskiem z dnia (...) r. skarżący zwrócił się do Starosty Powiatu W o zwrot wydatków i przyznanie wynagrodzenia w związku z usunięciem z drogi i dozorem na parkingu strzeżonym w J Ś samochodu marki (...) nr rej. (...) Następnie pismem z dnia (...) r. wnioskodawca wystąpił o przyznanie wynagrodzenia za usunięcie, dozór i przechowywanie pojazdu w okresie od (...) r. do (...) r. w wysokości (...) zł. Wnioskodawca wyjaśnił, że na wynagrodzenie składa się kwota (...) zł z tytułu holowania pojazdu, wynikająca z odległości pomiędzy parkingiem a miejscem usunięcia pojazdu oraz kwota (...0 zł powiększona o VAT w stawce (...) %, czyli iloczyn dni przechowywania i dozoru pojazdu w liczbie (...) dni i dobowej stawki stosowanej przez wnioskodawcę w obrocie komercyjnym w kwocie (...) zł.
Starosta Powiatu W odmówił wnioskodawcy przyznania wynagrodzenia za usunięcie i przechowywanie na parkingu strzeżonym pojazdu do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sądowego o prawie własności. Organ pierwszej instancji powołał się na art. 102 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i przyjął, że ustawodawca wyraźnie wskazał, iż warunkiem rozliczenia kosztów dozoru w oparciu o ten przepis jest uzyskanie statusu właściciela pojazdu. Postępowanie dotyczące ustalenia kosztów dozoru może być wszczęte dopiero po zakończeniu postępowania w przedmiocie orzeczenia przepadku pojazdu na rzecz powiatu, niezależnie od tego, czy wniosek o orzeczenie przepadku zostanie przez właściwy sąd uwzględniony, czy też nie. Również zgodnie z art. 130a ust. 10h ustawy Prawo ruchu drogowym właściciel pojazdu jest podmiotem ponoszącym koszty jego przechowywania. Natomiast w rozpatrywanej sprawie postępowanie o orzeczenie przepadku nie zostało zakończone i w związku z tym wnioskodawca przedwcześnie wystąpił z żądaniem przyznania zwrotu kosztów dozoru oraz wynagrodzenia za sprawowany dozór.
W zażaleniu skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia, zarzucając naruszenie:
- art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji przez odmowę przyznania zwrotu kosztów i wynagrodzenia za dozór pojazdu,
- art. 130a ust. 1 i ust. 10h ustawy Prawo o ruchu drogowym w związku z art. 2 Konstytucji RP przez wadliwe przyjęcie, że koszty dozoru do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia o przepadku pojazdu obciążają stronę,
- art. 10 § 1 k.p.a. w związku z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji przez pozbawienie strony czynnego udziału w postępowaniu,
- art. 77 § 1 w związku z art. 7 k.p.a. przez nierozpoznanie wniosku strony co do istoty i nieprzeprowadzenie postępowania wyjaśniającego,
- art. 75 § 1 oraz art. 84 § 1 k.p.a. przez niedopuszczenie i nieprzeprowadzenie dowodów z dokumentów załączonych przez stronę oraz z opinii biegłego z dziedziny motoryzacji,
- art. 77 § 1 w związku z art. 80 k.p.a. z uwagi na wątpliwości strony co do prawdziwości twierdzeń organu o rzekomym biegu postępowania sądowego w przedmiocie przepadku pojazdu.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, uchylając zaskarżone postanowienie i umarzając postępowanie pierwszej instancji w całości, przywołało w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia treść art. 130a ust. 10, ust. 10e i ust. 10f ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz § 3 pkt 1 lit. a i § 4 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Organ odwoławczy wskazał, że pojazd został usunięty z drogi w dniu (...) r., a zatem w sprawie znalazły zastosowanie przepisy Prawa o ruchu drogowym w brzmieniu obowiązującym od dnia (...) r. Organ podał, że w aktach sprawy brak jest prawomocnego postanowienia w przedmiocie orzeczenia przepadku pojazdu, a zatem Powiat W nie był właścicielem pojazdu w dniu wydania decyzji przez organ pierwszej instancji. Postanowienie dotyczące kosztów i wynagrodzenia za dozór mogłoby zostać wydane dopiero po zakończeniu postępowania sądowego w przedmiocie orzeczenia przepadku pojazdu na rzecz powiatu. Co więcej dopiero po zakończeniu tego postępowania organ mógłby wszcząć postępowanie dotyczące ustalenia kosztów dozoru i wynagrodzenia. Organ odwoławczy zauważył, że przepisy nie umocowują Starosty Powiatu do wydania postanowienia o odmowie przyznania kosztów i wynagrodzenia za usunięcie i przechowywanie pojazdu do jakiegoś momentu - "czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sądowego o prawie własności".
Ponadto warunkiem przyznania dozorcy kosztów i wynagrodzenia jest powierzenie dozorcy przez starostę zadania usuwania pojazdów oraz prowadzenia parkingu strzeżonego dla pojazdów usuniętych w trybie administracyjnoprawnym. Powierzenie wykonywania tych zadań zgodnie z przepisami o zamówieniach publicznych, a w konsekwencji zawarcie umowy cywilnej pomiędzy starostą i dozorcą wyklucza możliwość dochodzenia kosztów i wynagrodzenia w drodze administracyjnej. Starosta mógłby ustalić koszty dozoru i wynagrodzenia w trybie administracyjnym wyłącznie za okres po zakończeniu postępowania sądowego w przedmiocie orzeczenia przepadku pojazdu na rzecz powiatu. Wobec nie wydania postanowienia o przepadku pojazdu do dnia zakończenia dozoru wnioskodawca nie może dochodzić od Starosty Powiatu zwrotu wydatków i wynagrodzenia związanych z wykonywaniem dozoru w trybie administracyjnoprawnym. Dochodzenie przez dozorcę zwrotu wydatków i wynagrodzenia za dozór za okres od usunięcia pojazdu do zakończenia postępowania sądowego w przedmiocie orzeczenia przepadku pojazdu na rzecz powiatu będzie możliwe w trybie postępowania cywilnego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i postanowienia organu pierwszej instancji oraz zobowiązanie organu pierwszej instancji do wydania postanowienia o przyznaniu skarżącemu zwrotu kosztów i wynagrodzenia za usunięcie i dozór pojazdu, zarzucając naruszenie:
- art. 9 ust. 1 Prawa o ruchu drogowym, ponieważ skarżący w okresie od (...) r. do (...) r. był jednostką wyznaczoną do usuwania i przechowywania pojazdów przez organ pierwszej instancji, co skutkowało błędnym przyjęciem, że rozstrzygnięcie nie może zapaść w postępowaniu administracyjnym,
- art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji przez błędne przyjęcie, że do orzeczenia o zwrocie kosztów i wynagrodzeniu dozorcy konieczne jest uprzednie przejście własności rzeczy dozorowanej na podmiot wyznaczający dozorcę,
- art. 130a ust. 5f Prawa o ruchu drogowym, ponieważ tryb ten nie ma zastosowania do skarżącego,
- art. 130a ust. 1 i ust. 10h Prawa o ruchu drogowym w związku z art. 2 Konstytucji RP w związku z art. 13 ustawy zmieniającej w związku z art. 8 k.p.a. przez błędne przyjęcie, że do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia o przepadku pojazdu koszty obciążają skarżącego,
- art. 15 k.p.a. przez naruszenie zasady dwuinstancyjności i wydanie przez organ drugiej instancji rozstrzygnięcia opartego na całkowicie innych przesłankach niż te, które legły u podstaw postanowienia organu pierwszej instancji,
- art. 139 w związku z art. 138 § 1 pkt 2 oraz art. 107 § 3 w związku z art. 126 k.p.a. przez wydanie postanowienia przez organ drugiej instancji na niekorzyść skarżącego, ponieważ organ pierwszej instancji co do zasady nie kwestionował uprawnienia skarżącego do przyznania zwrotu kosztów oraz wynagrodzenia, ale jedynie odmówił przyznania do określonego czasu,
- art. 77 § 1 w związku z art. 7 k.p.a. przez pominięcie ogłoszenia Starosty Powiatu o wyznaczeniu skarżącego w trybie administracyjnym do usuwania i dozorowania pojazdów i przyjęcie, że skarżący nie może domagać się zwrotu kosztów i wynagrodzenia za okres poprzedzający orzeczenie przepadku pojazdu w trybie administracyjnym,
- art. 80 k.p.a. przez dokonanie wadliwej oceny dowodów przez pominięcie ogłoszenia Starosty Powiatu o wyznaczeniu skarżącego w trybie administracyjnym do usuwania i dozorowania pojazdów i przyjęcie, że skarżący nie może domagać się zwrotu kosztów i wynagrodzenia w trybie administracyjnym oraz przez wadliwe odesłanie skarżącego na drogę postępowania cywilnego,
- art. 77 § 1 w związku z art. 7 k.p.a. oraz art. 75 § 1, a także art. 84 § 1 k.p.a. przez brak wyczerpującego wyjaśnienia sprawy i nierozpoznanie wniosku skarżącego co do istoty oraz nieprzeprowadzenie postępowania wyjaśniającego, w tym przez niedopuszczenie i nieprzeprowadzenie dowodów wnioskowanych przez skarżącego,
- art. 10 § 1 k.p.a. przez uchylenie postanowienia organu pierwszej instancji i umorzenie postępowania pierwszej instancji w całości, w sytuacji gdy skarżący został pozbawiony możliwości czynnego udziału w postępowaniu przez brak zawiadomienia o zakończeniu postępowania, co skutkowało uniemożliwieniem skarżącemu wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań przed wydaniem postanowienia organu pierwszej instancji,
- art. 77 § 1 w związku z art. 7 oraz art. 80 w związku z art. 107 § 3 w związku z art. 126 k.p.a. przez brak wyczerpującego wyjaśnienia sprawy i przyjęcie przez organ drugiej instancji, że w aktach sprawy brak orzeczenia sądu powszechnego o przepadku pojazdu, wówczas gdy z materiału dowodowego zebranego w sprawie wynikają istotne wątpliwości w powyższym zakresie, co nie pozwala w sposób jednoznaczny uznać za wiarygodne założenia o braku orzeczenia o przepadku pojazdu,
- art. 77 § 1 w związku z art. 7 oraz art. 80, a także art. 8 k.p.a. przez ustalenie, że nie jest możliwe przyznanie skarżącemu zwrotu kosztów i wynagrodzenia za usunięcie i przechowywanie pojazdu, w sytuacji gdy skarżący został w trybie administracyjnoprawnym wyznaczony przez organ pierwszej instancji do usuwania i przechowywania pojazdów i skarżący w całości wykonał swoje obowiązki dozorcy oraz wydał w dniu (...) r. dozorowany pojazd organowi pierwszej instancji, wobec czego orzeczenie o przepadku pojazdu nie ma żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia o zwrocie kosztów i wynagrodzenia dozorcy,
- art. 107 § 3 w związku z art. 126 w związku z art. 11 k.p.a. przez brak wyjaśnienia w zaskarżonym postanowieniu, dlaczego organ drugiej instancji odmówił wiarygodności dowodom przedstawionym przez skarżącego oraz brak uzasadnienia prawnego w zakresie wyjaśnienia jaka jest podstawa prawna uniemożliwiająca skarżącemu domaganie się od organu pierwszej instancji zwrotu kosztów i wynagrodzenia za usunięcie, dozór i przechowywanie pojazdu w sytuacji braku orzeczenia o przepadku pojazdu i przejęcia rzeczy bezpośrednio organowi pierwszej instancji,
- art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w sytuacji, gdy organ drugiej instancji winien zastosować art. 138 § 2 k.p.a., uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji z uwagi na brak rozpoznania wniosku skarżącego co do istoty.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługiwała na uwzględnienie, aczkolwiek z innych przyczyn niż wskazane przez skarżącego.
Należy zauważyć, że sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonego postanowienia z punktu widzenia jego legalności, to znaczy zgodności tego postanowienia z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., przywoływanej dalej jako "p.p.s.a.") wynika, że zaskarżone postanowienie winno ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Należy przy tym zaznaczyć, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi, ani powołaną w niej podstawą prawną i stosuje przewidziane ustawą środki, w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia (art. 134 § 1 i art. 135 p.p.s.a.).
Na wstępie należy wskazać, że ustawą z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2010 r. Nr 152, poz. 1018) zmieniono z dniem 4 września 2010 r. ustawę Prawo o ruchu drogowym, w tym dokonano modyfikacji art. 130a tej ustawy. Rozpoznawana sprawa dotyczyła przyznania wynagrodzenia za przechowywanie pojazdu za okres do dnia (...) r., a zatem wobec braku odmiennych uregulowań w przepisach przejściowych, w sprawie powinny znaleźć zastosowanie przepisy ustawy Prawo o ruchu drogowym w brzmieniu obowiązującym po dniu 4 września 2010 r.
Stan faktyczny rozpoznawanej sprawy był bezsporny. Ponadto z akt sprawy – w sposób niebudzący wątpliwości wynika, że w dacie orzekania przez organ I instancji własność pojazdu nie przeszła na powiat, bowiem od postanowienia Sądu Rejonowego w Sz dnia (...) r. sygn. akt I Ns (...) oddalającego wniosek Starosty Powiatu W o orzeczenie przepadku pojazdu wnioskodawca wniósł apelację do Sądu Okręgowego we W. Brak jest więc w sprawie prawomocnego postanowienia sądu cywilnego w sprawie przepadku spornego samochodu na rzecz Powiatu.
Powyższa okoliczność, miała znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy zważywszy na treść regulacji wynikającej z art. 130a ustawy Prawo o ruchu drogowym. Zgodnie bowiem z art. 130a ust. 10 tej ustawy starosta w stosunku do pojazdu usuniętego z drogi, w przypadkach o których mowa w art. 130a ust. 1 i ust. 2, występuje do sądu z wnioskiem o orzeczenie jego przepadku na rzecz powiatu, jeżeli prawidłowo powiadomiony właściciel lub osoba uprawniona nie odebrała pojazdu w terminie 3 miesięcy od dnia jego usunięcia. W myśl art. 130a ust. 10f do wykonania orzeczenia sądu o przepadku pojazdu obowiązany jest starosta, a jego wykonanie następuje w trybie i na zasadach określonych w ustawie z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, z uwzględnieniem przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym. W myśl art. 130a ust. 10h Prawa o ruchu drogowym koszty związane z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu powstałe od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania, ponosi osoba będąca właścicielem tego pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu (z zastrzeżeniem ust. 10d i 10i), a decyzję o zapłacie tych kosztów wydaje starosta. Ustawodawca wprowadzając nową regulację dotyczącą wymienionych wyżej kosztów wskazał, że rozstrzygnięcie o tych kosztach następuje po zakończeniu postępowania, przy czym chodzi o postępowanie co do przepadku pojazdu na rzecz powiatu (art. 130a ust. 10), niezależnie od tego, czy wniosek o orzeczenie przepadku zostanie przez właściwy sąd uwzględniony, czy też nie. W obu bowiem przypadkach zakończy się postępowanie z wniosku starosty o orzeczenie przepadku na rzecz powiatu w stosunku do pojazdu usuniętego z drogi i wówczas możliwe i konieczne będzie rozstrzygnięcie o obowiązku poniesienia omawianych kosztów (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 19 grudnia 2013 r. sygn. akt III SA/Wr 750/13). Podkreślić zatem należy, że co do zasady, należne wynagrodzenie i zwrot kosztów obciąża właściciela pojazdu, niemniej jednak w sytuacji, gdy właściciel nie odbierze pojazdu i nie uiści tych należności, nie można z tego powodu pozbawić jednostki wykonującej zlecone jej zadanie publiczne, należnego wynagrodzenia i zwrotu poniesionych kosztów (por. uchwała SN z dnia 19 czerwca 2007 r., sygn. akt III CZP 47/07, postanowienie SN z dnia 11 lutego 2009 r., sygn. akt V CSK 332/08, Lex nr 515452). Wobec braku odpowiedniej regulacji dotyczącej trybu zwrotu kosztów za przechowywanie pojazdu od dnia wydania dyspozycji jego usunięcia do dnia rozstrzygnięcia w przedmiocie przepadku w przepisach ustawy Prawo o ruchu drogowym, konieczne i zasadne staje się zastosowanie w tym zakresie przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, które regulują egzekucję należności pieniężnych z ruchomości. Możliwość taka wynika z przepisów wydanego na podstawie art. 174 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 lutego 2011 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 46, poz. 237). Zgodnie z § 3 pkt 1 lit. a i c tego rozporządzenia przepisy działu II rozdziału 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji dotyczące przechowywania, oszacowania i sprzedaży ruchomości stosuje się do ruchomości, które stały się własnością Skarbu Państwa albo powiatu na podstawie prawomocnego orzeczenia przepadku przedmiotów wydanego w postępowaniu karnym, w postępowaniu w sprawach o przestępstwa skarbowe i wykroczenia skarbowe, w postępowaniu administracyjnym, w postępowaniu cywilnym oraz w postępowaniu w sprawach o wykroczenia; darowizny, zrzeczenia się, dziedziczenia ustawowego oraz objęcia w posiadanie rzeczy niczyjej. Dotyczy to zwłaszcza art. 102 § 2 u.p.e.a., który nakłada na organ egzekucyjny obowiązek przyznania na żądanie dozorcy przechowującego zajętą rzecz zwrotu koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór. Stanowisko takie przyjął również Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 29 listopada 2010 r. w sprawie o sygn. akt I OPS 1/10.
Analiza powyższych przepisów nie może jednak prowadzić do wniosku, że postępowanie w przedmiocie ustalenia kosztów dozoru może być wszczęte dopiero po zakończeniu postępowania w przedmiocie orzeczenia przepadku pojazdu na rzecz powiatu. Z brzmienia art. 130a ust. 10h Prawa o ruchu drogowym wynika jedynie, że koszty związane z usuwaniem, przechowaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu w określonym przedziale czasowym (do czasu orzeczenia o przepadku) ponosi właściciel pojazdu. Koszty te nie zawsze będą odpowiadały kosztom, jakie zostaną ustalone zgodnie z art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji dla dozorcy.
Uwadze organów obu instancji umknęła również okoliczność, że skarżący - w okresie w jakim samochód był przechowywany na parkingu - prowadził parking wyznaczony (na podstawie nieobowiązującego obecnie art. 130a ust. 5a oraz art. 130a ust. 5c ustawy Prawo o ruchu drogowym), wykonywał więc zadania publiczne należące do Starosty. Jeżeli nawet można byłoby przyjąć, że dla określenia wysokości kosztów (a właściwie zakresu w jakim ponosi je właściciel, a w jakim Starosta) konieczne byłoby uzyskanie orzeczenia o przepadku rzeczy, to nie można zaakceptować stanowiska organów, że brak takiego orzeczenia stanowi podstawę do umorzenia postępowania na podstawie art. 105 k.p.a. z uwagi na bezprzedmiotowość postępowania, jak również do odmowy wszczęcia postępowania. W ocenie Sądu organy winny skorzystać z regulacji zawartej w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. i zawiesić postępowanie administracyjne do czasu rozstrzygnięcia przez sąd cywilny kwestii przepadku pojazdu (art. 97 § 2 k.p.a.). Zapewnia to uprawnionemu do uzyskania wynagrodzenia prawo do szybkiego rozpoznania jego wniosku, gdyż art. 130a ust. 10 daje jedynie staroście uprawnienie do złożenia wniosku o orzeczenie przepadku, prawa takiego nie ma natomiast skarżący.
Skoro zatem postanowienia wydane w I, jak i II instancji naruszały przepisy materialne i przepisy postępowania, to na podstawie art. 145 § 1 lit. a i c p.p.s.a., podlegały one uchyleniu.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. (punkt II sentencji). Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia wniosku pełnomocnika skarżącego do przyznania kosztów zastępstwa prawnego w podwójnej wysokości, ponieważ rozpoznawana sprawa jest kolejną już sprawą ze skargi skarżącego odnośnie zwrotu kosztów i przyznania wynagrodzenia z tytułu przechowywania i dozoru pojazdu o zbliżonym stanie faktycznym i prawnym do innych spraw.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło