II OSK 629/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Roman Ciąglewicz Sędziowie Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński (spr.) Sędzia del. WSA Renata Detka Protokolant: starszy asystent sędziego Ewa Dubiel po rozpoznaniu w dniu 14 września 2018 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Wojewody Dolnośląskiego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 6 grudnia 2017 r. sygn. akt III SAB/Wr 33/17 w sprawie ze skargi O. B. na bezczynność Wojewody Dolnośląskiego w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy i pracę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od Wojewody Dolnośląskiego na rzecz O. B. kwotę 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wyrokiem z dnia 6 grudnia 2017 r., sygn.. akt III SAB/Wr 33/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zobowiązał Wojewodę Dolnośląskiego do załatwienia wniosku O. B. w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy i pracę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w terminie 14 dni od daty otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę kasacyjną wniósł Wojewoda Dolnośląski podnosząc zarzuty naruszenia art. 106 P.p.s.a. oraz art. 149 § 1 pkt 1 i 3, art. 149 § 1a P.p.s.a. i art. 58 K.p.a., art. 59 K.p.a. oraz art. 64 § 2 K.p.a. poprzez przyjęcie, że organ administracji dopuścił się bezczynności w rozpatrywaniu wniosku O. B., podczas gdy wniosek ten podlegał pozostawieniu bez rozpoznania ze względu na jego uzupełnienie przez stronę niezgodnie z wezwaniem organu. Zdaniem Wojewody wniosek należało pozostawić bez rozpoznania, gdyż cudzoziemiec miał obowiązek uzupełnienia wniosku w ciągu 7 dni od otrzymania wezwania, to jest do dnia 5 lipca 2016 r., a uczynił to w dniach 11 lipca 2016 r. i 21 lipca 2016 r. Przekroczenie terminu wynikającego z art. 64 § 2 K.p.a., w brzmieniu obowiązującym w czasie kierowania wezwania do uzupełnienia wniosku, skutkowało utratą przez organ administracji kompetencji do rozpatrzenia sprawy i powodowało nieskuteczność podejmowanych przez stronę czynności. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Wojewody skarżący O. B. wniósł o jej oddalenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej jako P.p.s.a.), z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnymi jej podstawami, określonymi w art. 174 P.p.s.a. Nadto, zgodnie z treścią art. 184 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarga kasacyjna wniesiona przez Wojewodę Dolnośląskiego nie ma usprawiedliwionych podstaw. Za niezasadny uznać należy pogląd Wojewody, że przekroczenie terminu wynikającego z art. 64 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm., dalej jako K.p.a.), w brzmieniu tego przepisu obowiązującym w czasie kierowania do strony wezwania do uzupełnienia braku formalnego wniosku, skutkowało utratą przez organ administracji kompetencji do rozpatrzenia sprawy i powodowało nieskuteczność podejmowanych przez stronę czynności. Wezwanie do uzupełnienia braku formalnego wniosku ma na celu usunięcie przeszkody uniemożliwiającej merytoryczne rozpatrzenie sprawy. Termin, o którym mowa w tym przepisie, traktować należy tak jak termin o charakterze instrukcyjnym nie zaś jak termin o charakterze materialnoprawnym. Jest to termin instrukcyjny wskazany wprost przez ustawodawcę. Jego uchybienie nie skutkuje utratą przez organ administracji kompetencji do rozpoznania sprawy. Wnioskodawca po upływie tego terminu może ponownie złożyć ten sam, już uzupełniony, wniosek i organ administracji ma obowiązek rozpoznania tego wniosku. Jeśli uzupełnienie wniosku nastąpiło po upływie terminu do uzupełnienia braku formalnego jednakże przed wysłaniem stronie postępowania zawiadomienia o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania, to nie ma żadnych przeszkód do rozpoznania tak uzupełnionego wniosku. Pogląd prezentowany przez skarżącego kasacyjnie, że upływ tego terminu także w takim przypadku musi skutkować pozostawieniem wniosku bez rozpoznania byłby przejawem nieracjonalnego formalizmu. Przeczyłoby to wynikającemu z art. 12 § 1 K.p.a. obowiązkowi, by organy administracji działały w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Celem wezwania do usunięcia braku formalnego pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia jest wymuszenie na stronie, by ta usunęła przeszkodę uniemożliwiającą rozpoznanie sprawy. Pozostawienie wniosku bez rozpoznania jest sankcją za brak wymaganego od strony działania. Jeśli strona nałożony na nią obowiązek wykonała, nawet jeśli nastąpiło to z opóźnieniem, ale przed wystosowaniem do niej informacji o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania, to brak jest podstaw do stosowania takiej sankcji, gdyż nie ma to w takim przypadku racjonalnego uzasadnienia. Organ administracji zamiast zastosować najprostsze środki do załatwienia sprawy, to jest rozpoznać wniosek, który już nie ma braków formalnych poprzedzałby to załatwienie dodatkowymi czynnościami w postaci wystosowania zawiadomienia o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania oraz konieczności ponowienia przez stronę już uzupełnionego wniosku. W efekcie jednak po dokonaniu tych czynności organ administracji rozpoznawałby identyczny wniosek. Z pewnością takiego postępowania nie można uznać za realizację przez organy administracji wymogu posłużenia się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy. Z przytoczonych wyżej względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a. i art. 204 pkt 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.