VII SA/Wa 2194/16
WyrokWSA w Warszawie2017-03-10
Skład orzekający: Włodzimierz Kowalczyk, Tomasz Stawecki, Maria Tarnowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja zezwalająca na realizację inwestycji drogowej może pozostać w obrocie prawnym, jeśli decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, na której została oparta, została skutecznie uchylona?Ratio decidendi
Decyzja zezwalająca na realizację inwestycji drogowej, wydana na podstawie specustawy drogowej, nie może pozostać w obrocie prawnym, jeśli decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, stanowiąca jej podstawę, została skutecznie uchylona. Uchylenie decyzji środowiskowej skutkuje niewykonalnością decyzji realizacyjnej, co obliguje sąd administracyjny do uchylenia zaskarżonej decyzji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa, która uchyliła w części decyzję Wojewody o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej dla budowy drogi ekspresowej S. Skarżący zarzucił m.in. naruszenie przepisów dotyczących decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz trwałą niewykonalność części decyzji. Kluczowym elementem sprawy było uchylenie przez Ministra postanowień dotyczących ochrony środowiska i wprowadzenie nowych, w tym obowiązku analizy porealizacyjnej.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa oraz zasądził od Ministra na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt VII SA/Wa 2194/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10 marca 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk Sędzia WSA Sędzia WSA Tomasz Stawecki (spr.) Maria Tarnowska Protokolant spec. Joanna Piątek-Macugowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lutego 2017 r. sprawy ze skargi [...] z siedzibą w [...] na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] lipca 2016 r. znak [...] w przedmiocie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Ministra Infrastruktury i Budownictwa na rzecz [...] z siedzibą w [...] kwotę 500 zł (słownie pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Minister Infrastruktury i Budownictwa, zwany dalej "Ministrem", decyzją z dnia [...] lipca 2016 r., znak: [...], po rozpatrzeniu odwołań [...] z siedzibą w [...], a także [...] od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2016 r., znak: [...], udzielającej Generalnemu Dyrektorowi Dróg Krajowych i Autostrad (dalej: "inwestor") zezwolenia na realizację inwestycji drogowej dla inwestycji pn. "Budowa drogi ekspresowej S[...] na odcinku od km 0+521,66 do km 6+450,26", uchylił zaskarżoną decyzję w części i w tym zakresie orzekła co do istoty sprawy, a w pozostałym zakresie utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
Z punktu widzenia rozpatrywanej sprawy kluczowe znaczenie ma fakt, że w punkcie IV zaskarżonej decyzji Minister uchylił znajdujący się w pkt V decyzji dotyczącym warunków wynikających z potrzeb ochrony środowiska, ochrony zabytków i dóbr kultury współczesnej oraz potrzeb obronności państwa, następujące postanowienie ("zapis"):
"Powyższe elementy ww. decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz ww. postanowienia, zostały wyszczególnione w uzasadnieniu niniejszej decyzji – zgodnie z art. 95 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2013 r. poz. 1235 z późn. zm.)",
W miejscu uchylonego postanowienia Minister ustalił (wprowadził) następujące postanowienie:
"Powyższe elementy ww. decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz ww. postanowienia, zostały wyszczególnione w uzasadnieniu niniejszej decyzji – zgodnie z art. 95 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko.
Nakładam obowiązek przedstawienia analizy porealizacyjnej w zakresie:
1. Oddziaływania inwestycji na klimat akustyczny i oceny skuteczności zastosowanych zabezpieczeń mających na celu ochronę przed hałasem, na wysokości pierwszej linii zabudowy mieszkaniowej:
strona prawa drogi w km 0+617 (punkt nr 38)
strona prawa drogi w km 0+948 (punkt nr 27)
strona lewa drogi w km 1 +135 (punkt nr 13)
strona lewa drogi w km 6+400 (punkt nr 16)
strona lewa drogi w km 6+400 (punkt nr 16)
strona lewa drogi w km 0+850 (punkt nr 8)
Wyniki z przeprowadzonych pomiarów hałasu należy odnieść do wielkości dopuszczalnych uwzględniając ustalenia z miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego lub wynikające z faktycznego zagospodarowaniu terenu. W przypadku niedotrzymania poziomów dopuszczalnych, należy podjąć działania mające na celu utworzenie obszaru ograniczonego użytkowania.
2. Monitoringu przyrodniczego, którego zakres określono w punkcie IV niniejszej decyzji.
Analiza porealizacyjna winna zostać sporządzona po upływie roku od dnia oddania obiektu do użytkowania i przedstawiona właściwemu organowi w terminie do 18 miesięcy od dnia oddania obiektu do użytkowania:
w zakresie oddziaływania na klimat akustyczny.".
Jako podstawę prawną wydania zaskarżonej decyzji Ministra Infrastruktury i Budownictwa wskazano art. 138 § 1 pkt ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm.), dalej "k.p.a." oraz art. 11g ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2015 r., poz. 2031 z późn. zm.), zwanej dalej "specustawą drogową".
Zaskarżona decyzja została wydana w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2016 r., znak: [...], wydał zezwolenie na realizację inwestycji drogowej dla Inwestycji pn. "Budowa drogi ekspresowej S[...] na odcinku od km 0+521,66 do km 6+450,26", oraz nadał jej jednocześnie rygor natychmiastowej wykonalności.
Od powyższej decyzji odwołania do Ministra Infrastruktury i Budownictwa wnieśli [...] z siedzibą w [...] oraz [...].
Minister Infrastruktury i Budownictwa, decyzją z dnia [...] lipca 2016 r., będącą przedmiotem skargi do Sądu i przedmiotem niniejszego postępowania uchylił w części ww. decyzję i orzekł we wskazanym zakresie co do istoty sprawy. Merytoryczno-reformatoryjne orzeczenie organu drugiej instancji obejmowało między innymi zmianę wskazanego wyżej punktu IV.
W uzasadnieniu organ wskazał, że w trakcie przeprowadzonego postępowania odwoławczego rozpatrzył ponownie wniosek inwestora o wydanie przedmiotowej decyzji, przeanalizował materiał dowodowy zgromadzony przez organ pierwszej instancji, w tym zbadał prawidłowość przeprowadzonego przez organ pierwszej instancji postępowania i wydanej decyzji Wojewody [...], jak również rozpatrzył zarzuty zawarte w odwołaniach i w pismach je uzupełniających.
Wyjaśnił, że w dniu 26 października 2015 r. weszła w życie ustawa z dnia 5 sierpnia 2015 r. o zmianie ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r., poz. 1590), "ustawa zmieniająca", której art. 1 wprowadził zmiany w przepisach specustawy drogowej, m.in. w art. 11f ust. 8 określającym szczegółowe ustalenia, które powinny być odzwierciedlone w decyzji zezwalającej na realizację inwestycji drogowej.
Zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy zmieniającej, na wniosek właściwego zarządcy drogi do postępowań w sprawach prowadzonych na podstawie specustawy drogowej, wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną do dnia wejścia w życie ustawy zmieniającej, stosuje się przepisy art. 11f ust. 1 pkt 8 lub art. 12 ust. 7 i 8 specustawy drogowej, w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą. Wobec złożenia przez inwestora w dniu 9 listopada 2015 r. wniosku, o którym mowa w art. 5 ust. 2 ustawy zmieniającej, w przedmiotowym postępowaniu Minister zobowiązany był zastosować właściwe przepisy i dokonać licznych zmian przesądzających o zmianie własności określonych działek, rozgraniczenia działek, podziału nieruchomości oraz szczegółowych warunków wynikających z potrzeb ochrony środowiska, ochrony zabytków i dóbr kultury współczesnej oraz potrzeb obronności państwa.
Po zapoznaniu się ze zgromadzonym materiałem dowodowym Minister stwierdził, że wydana decyzja wymaga dokonania korekty merytoryczno-reformacyjnej. Równocześnie, badając zgodność z prawem pozostałej części zaskarżonej decyzji, Minister stwierdził, że czyni ona zadość innym wymogom specustawy drogowej, oraz że brak było podstaw do zakwestionowania decyzji poza częścią uchyloną i ustaloną w pkt I-IV. Odnosząc się zaś do zarzutów podniesionych przez skarżących, organ odwoławczy uznał, że nie zasługują one na uwzględnienie.
Na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] lipca 2016 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyło [...] z siedzibą w [...], wnosząc o jej uchylenie oraz poprzedzającej ją decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2016 r.
Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił:
a) naruszenie art. 72 ust. 1 pkt 10 oraz art. 72 ust. 4 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2016 r., poz. 353), "ustawa o udostępnianiu informacji", ponieważ, jak wynika to z przytoczonych przepisów prawa materialnego zezwolenie na realizację inwestycji drogowej, która jest przedsięwzięciem mogącym zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, wydaje się jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia. Wyżej wymienione naruszenie prawa oznacza, że Minister Infrastruktury i Budownictwa nie zauważył w przeprowadzonym postępowaniu odwoławczym, że Wojewoda [...] przeprowadził postępowanie pierwszoinstancyjne z rażącym naruszeniem art. 35 ust. 1 pkt. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. 2016 r., poz. 290), w związku z art. 11i ust. 1 specustawy drogowej,
b) trwałą niewykonalność w zakresie orzeczonego w pkt IV.2 sentencji – w połowie s. 4 zaskarżonej decyzji, dotyczącej ustalenia zakresu monitoringu przyrodniczego, co w wymienionym zakresie skutkuje jej nieważnością na podstawie art. 156 § 1 pkt. 5 k.p.a. w zw. z art. 11c specustawy drogowej,
c) błędną wykładnię art. 152 § 1 p.p.s.a., ponieważ w uzasadnieniu decyzji wyrażono błędne stanowisko, że w okolicznościach braku prawomocności wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 listopada 2015 r., sygn. akt IV SA/Wa 2569/15, jest nadal wykonalna uchylona tym wyrokiem Decyzja Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] września 2012 r., ustalająca środowiskowe uwarunkowania zgody dla omawianego przedsięwzięcia i dotycząca wydanego zezwolenia na realizację inwestycji drogowej,
d) błędną ocenę, niezgodną z art. 111 § 1 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a., że dokonane w dniu [...] grudnia 2015 r. przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] uzupełnienie (na żądanie inwestora) postanowienia tego organu z dnia [...] listopada 2015 r. zostało dokonane prawidłowo, gdyż wydano je po rozpatrzeniu wniosku Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad zgłoszonego z oczywistym naruszeniem siedmiodniowego, zawitego terminu dla tego typu żądań, dotyczących uzupełnienia wydanych postanowień,
e) naruszenie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez jego zastosowanie oraz naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie, ponieważ decyzja organu pierwszej instancji naruszała przepisy postępowania, zaś zakres koniecznych do wyjaśnienia zagadnień miał istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Tym samym została również naruszona zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, o której mowa w art. 15 k.p.a.
W uzasadnieniu skarżący wskazał m.in., że w przedmiotowej sprawie ostateczna decyzja środowiskowa została uchylona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, a więc inwestor nie mógł otrzymać na jej podstawie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej. Oznacza to, zdaniem skarżącego, że organy naruszyły przepisy ustawy Prawo budowlane.
Minister Infrastruktury i Budownictwa – w odpowiedzi na skargę – wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko, przedstawione w zaskarżonej decyzji. Minister podkreślił, że zawarte w skardze zarzuty nie zawierały argumentów wskazujących za jej uwzględnieniem i uchyleniem zaskarżonej decyzji. Stanowiły one powtórzenie zarzutów zawartych w odwołaniu od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2016 r., do większości których Minister odniósł się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Na wstępie Sąd orzekający w niniejszej sprawie podkreśla, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 133 ze zm.) oraz art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 z późn. zm.; dalej "p.p.s.a."), kontrola sądu administracyjnego polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy.
Oznacza to, że sąd administracyjny z zasady nie bada wszystkich aspektów wydania określonego aktu administracyjnego, w tym zasadności i celowości jego wydania, stopnia realizacji określonych wartości i trafności przyjętych w nim rozwiązań, jeśli nie przesądzają one bezpośrednio o interesach konkretnej strony, ani też skutków społecznych danego aktu. Zaskarżona decyzja może ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Jednocześnie stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W niniejszej sprawie, po przeprowadzeniu analizy zgromadzonego materiału oraz rozważeniu stanowisk stron i podniesionych przez nie argumentów, Sąd stwierdza, że zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem przepisów prawa i jako taka podlega wyeliminowaniu z obrotu prawnego. Skarga zasługuje zatem na uwzględnienie, jakkolwiek nie wszystkie zarzuty skargi są zasadne, a Sąd z mocy prawa uwzględnił też okoliczności nieodniesione w skardze.
Przede wszystkim Sąd stwierdził, że rozstrzygnięcie w przedmiocie zezwolenia na realizacje inwestycji drogowej, wydawane na podstawie specustawy drogowej, może być skutecznie dokonane tylko pod warunkiem uwzględnienia w całości decyzji organu właściwego dla dokonania oceny oddziaływania na środowisko. W rozpatrywanej sprawie konieczność przeprowadzenia takiej oceny została pierwotnie zakwestionowana decyzją Burmistrza [...] z dnia [...] kwietnia 2003 r.
W dniu [...] grudnia 2011 r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska wydał decyzję, znak: [...], o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na realizacji inwestycji drogowej. Następnie w dniu [...] września 2012 r. została wydana decyzja Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, znak: [...], a z kolei w dniu [...] listopada 2015 r. postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...], znak: [...]. Dodatkowo ten sam organ wydał postanowienie z dnia [...] grudnia 2015 r., uzupełniające treść ww. postanowienia z dnia [...] listopada 2015 r.
Powyższe akty Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] uwzględniały też decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] lipca 2015 r., który zezwolił inwestorowi na odstępstwo od zakazów obowiązujących w granicach rezerwatu przyrody "[...]".
Powyższe decyzje i postanowienia odnoszące się do oceny oddziaływania na środowisko, a także ustalające szczegółowe warunki realizacji inwestycji w zakresie potrzeb ochrony środowiska, zostały uwzględnione przez Wojewodę [...], działającego jako organ pierwszej instancji, który wydał wskazaną wyżej decyzję nr [...] z dnia [...] stycznia 2016 r. Szczegółowe postanowienia ("zapisy") decyzji zezwalającej na realizację inwestycji drogowej wraz ze wskazaniem stopnia uwzględnienia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zostały wymienione w decyzji organu pierwszej instancji (patrz treść decyzji, str. 29-52). Wymienione wyżej postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] z dnia [...] listopada 2015 r. zostało zaskarżone w całości, na podstawie art. 142 k.p.a., w odwołaniu skarżącego z dnia 3 lutego 2016 r.
Minister Infrastruktury i Budownictwa działający, jako organ drugiej instancji, odniósł się do kwestii legalności i skuteczności wymienionych decyzji środowiskowych, zarówno w odniesieniu do fazy realizacyjnej, jak i porealizacyjnej przedmiotowej inwestycji. W szczególności organ drugiej instancji wskazał, że decyzja Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] września 2012 r. została uchylona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 listopada 2015 r., sygn. akt IV SA/Wa 2569/15. Minister Infrastruktury i Budownictwa stwierdził jednak, że w dniu wydawania przezeń decyzji administracyjnej wyrok Sądu jest nieprawomocny, bowiem w dniu 11 stycznia 2016 r. został wniesiony środek odwoławczy w postaci skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Ponadto organ drugiej instancji podkreślił, że wskazana decyzja środowiskowa z dnia [...] września 2012 r. miała charakter decyzji reformatoryjnej, to znaczy uchylił ona w części wcześniejszą decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach i orzekła w tym zakresie co do istoty sprawy, a pozostałej części utrzymała w mocy decyzję Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska. Uchylone postanowienia dotyczyły przede wszystkim analizy porealizacyjnej przedmiotowej inwestycji, nie zaś etapu jej realizacji. Nie zostały zatem wprowadzone zmiany w projekcie budowlanym. W związku z tym organ drugiej instancji uznał, że nie zachodzi konieczność postępowania prowadzonego przez Wojewodę [...] do czasu rozstrzygnięcia sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny. Z tego względu Minister Infrastruktury i Budownictwa zawarł w swojej decyzji z dnia [...] lipca 2016 r. określone postanowienia, w których uchylił wybrane warunki wynikające z potrzeb ochrony środowiska i w odpowiednich miejscach wprowadził nowe ustalenia dotyczące analizy porealizacyjnej w zakresie oddziaływania na klimat akustyczny oraz skuteczności zastosowanych zabezpieczeń mających na celu ochronę przed hałasem, a także dotyczące monitoringu przyrodniczego [str. 3 (26) – 4 (26)].
Oceniając zaskarżoną decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] lipca 2016 r. Sąd wziął pod uwagę fakt, że w dniu 6 września 2016 r. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem o sygn. akt II OSK 572/16, wydanym po rozpatrzeniu skargi kasacyjnej od powołanego wyżej wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 listopada 2015 r., sygn. akt IV SA/Wa 2569/15, odrzucił skargę kasacyjną inwestora z uwagi na fakt wniesienia jej po terminie, a jednocześnie oddalił, jako bezzasadną skargę uczestników postępowania (właścicieli nieruchomości zlokalizowanych w pobliżu których zaplanowano realizację inwestycji drogowej). Wyrok NSA oznacza zatem, że została skutecznie uchylona decyzja Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] września 2012 r. w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia (inwestycji drogowej).
Sąd wziął wreszcie pod uwagę, że w dniu 27 lutego 2016 r. został wydany wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 244/17, w którym po rozpoznaniu w trybie uproszczonym sprawy ze skargi [...] z siedzibą w [...], będącego również skarżącym w niniejszej sprawie, Sąd uchylił postanowienie Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] listopada 2016 r., znak: [...], w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej. Jednocześnie tym samym wyrokiem Sąd uchylił poprzedzające postanowienie organu pierwszej instancji, a mianowicie Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] września 2016 r., znak: [...], w tym samym przedmiocie. Organ administracji dokonał bowiem zmiany w treści decyzji z dnia [...] lipca 2016 r., która w świetle art. 113 § 1 k.p.a. nie została uznana za oczywistą omyłkę.
W konsekwencji wskazanego wyżej wyroku NSA w sprawie o sygn. akt II OSK 572/16 oraz wyroku Sądu w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 244/17, decyzja Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] lipca 2016 r., będąca przedmiotem skargi rozpatrywanej w niniejszej sprawie, stała się niewykonalna. Z obrotu prawnego została wyeliminowana bowiem decyzja środowiskowa, stanowiąca podstawę i warunek skuteczności zaskarżonej decyzji w przedmiocie realizacji inwestycji drogowej. Nie ostały się również wprowadzone przez organ drugiej instancji zmiany w decyzji realizacyjnej dotyczące przedmiotu i zakresu monitoringu środowiskowego. Inwestor zatem nie ma możliwości realizowania inwestycji drogowej na podstawie zaskarżonej decyzji Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] lipca 2016 r. W tym stanie rzeczy Sąd zobowiązany był uchylić zaskarżoną decyzję organu drugiej instancji, będącą przedmiotem niniejszego postępowania sądowego.
Stanowisko Sądu w niniejszej sprawie wynika z uznania za zasadny poglądu zgodnie wyrażanego w orzecznictwie sądów administracyjnych, w szczególności w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 lutego 2013 r., sygn. akt II OSK 2520/12 oraz z dnia 24 marca 2015 r., sygn. akt II OSK 4/15, o wzajemnym powiązaniu decyzji środowiskowej oraz zezwolenia na realizację inwestycji drogowej. W pierwszym z powołanych orzeczeń stwierdza się wprost, że późniejsze uchylenie lub stwierdzenie nieważności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, nie może pozostać bez wpływu na ustalenia decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. Nie można też przyjąć w świetle obowiązującego prawa krajowego i wspólnotowego, aby w dalszym ciągu funkcjonowała w obrocie prawnym i była realizowana decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, skoro została stwierdzona nieważność decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w oparciu o którą została wydana ta decyzja. W konsekwencji stwierdzenia nieważności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach praktycznie niemożliwe (niewykonalne) jest przeprowadzenie sądowej kontroli decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, wydanej w oparciu o tę pierwszą decyzję, która zostaje wycofana z obrotu prawnego ze skutkiem ex tunc. Sąd administracyjny kontrolując decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej musi sprawdzić czy decyzja ta wydana została zgodnie z decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach i czy zostały w niej uwzględnione wszystkie warunki realizacji przedsięwzięcia określone w decyzji środowiskowej.
Z kolei w drugim z powołanych orzeczeń stwierdzono, że wzruszenie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przed uprawomocnieniem się wydanej przez organ pierwszej instancji decyzji o zezwoleniu na realizacje planowanego przedsięwzięcia nie musi w każdym przypadku prowadzić do automatycznego wzruszenia tej decyzji. Uchylenie decyzji organu odwoławczego umożliwia jednak ponowne przeprowadzenie postępowania odwoławczego przez ten organ i poddanie ocenie wydanego zezwolenia na realizację tego przedsięwzięcia w zakresie zgodności z wykonaną na nowo oceną oddziaływania na środowisko, stosownie do przepisów prawa polskiego, a także standardów prawa Unii Europejskiej. Pozwala to na zachowanie sprawiedliwej równowagi między interesem publicznym i wymaganiami ochrony praw jednostki zawartymi zarówno w prawie krajowym (art. 31 ust. 2 ustawy z 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych), jak i unijnym (art. 2 dyrektywy 2011/92/UE), a także interesem inwestora zamierzającego realizować inwestycję drogową.
W związku z powyższym inwestor będzie zobowiązany do ponownego ustalenia warunków wynikających z potrzeb ochrony środowiska, a następnie do uzyskania ważnej decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a. i lit. c. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U z 2016 r., poz. 718 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło