II SA/Bd 253/17

WyrokWSA w Bydgoszczy2017-12-12

Skład orzekający: Grzegorz Saniewski, Renata Owczarzak, Jerzy Bortkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy stwierdzenie w uzasadnieniu decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości, że wydzielona działka przechodzi z mocy prawa na własność powiatu jako droga powiatowa, może stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności tej decyzji, jeśli samo uzasadnienie planu zagospodarowania przestrzennego jest niejasne co do kategorii drogi?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że stwierdzenie w uzasadnieniu decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości, dotyczące przejścia własności działki pod drogę publiczną na rzecz powiatu, nie stanowi podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji. Nawet jeśli takie stwierdzenie byłoby błędne, nie jest to rażące naruszenie prawa, ponieważ nie znajduje się w sentencji decyzji, a jedynie w jej uzasadnieniu, które nie jest częścią rozstrzygającą. Ponadto, niejasność planu zagospodarowania przestrzennego co do kategorii drogi nie jest wystarczająca do stwierdzenia nieważności decyzji podziałowej.
Stan faktyczny
Powiat złożył wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza zatwierdzającej podział nieruchomości, zarzucając rażące naruszenie prawa w części uzasadnienia dotyczącej przejścia własności wydzielonej działki pod drogę powiatową na rzecz Powiatu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło stwierdzenia nieważności, uznając brak rażącego naruszenia prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę Powiatu.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Grzegorz Saniewski (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Renata Owczarzak sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz Protokolant starszy sekretarz sądowy Krystyna Witt po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 grudnia 2017 r. sprawy ze skargi P. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości oddala skargę. Decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. Burmistrz Miasta i Gminy N. (zwany dalej "Burmistrzem"), na podstawie art. 93 ust. 1, art. 96 ust. 1, art. 97 ust. 1, art. 98 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2015 r. poz. 782, zwanej w skrócie "u.g.n.") po rozpatrzeniu wniosku M. M. i M. M. zatwierdził projekt podziału nieruchomości położonej w obrębie C., gmina N., oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o powierzchni 0,0500 ha, stanowiącej własność M. M. oraz M. M., dla której Sąd Rejonowy w N. – IV Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą nr [...], na działki o nowych numerach: [...] o powierzchni 0,0042 ha, [...] o powierzchni 0,0008 ha, [...] o powierzchni 0,0450 ha. Pismem z dnia [...] sierpnia 2016 r. skarżący Powiat wniósł o stwierdzenie nieważności ww. decyzji. Wnioskodawca podniósł, że w uzasadnieniu decyzji Burmistrz wskazał, iż zgodnie z treścią miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części gminy N. fragmentu terenu wsi C., zatwierdzonego uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej w N. z dnia [...] czerwca 2005 r. (Dz. Urz. Woj. Nr [...] poz. [...]) grunty działki nr [...] znajdują się w jednostce o symbolu KD.03 – teren rezerwowany pod przebudowę układu drogowego. Burmistrz wskazał również, że działka nr [...], wydzielona pod drogę publiczną powiatową przechodzi na własność skarżącego Powiatu z dniem, w którym decyzja stanie się ostateczna oraz że za grunty, które przechodzą na własność Powiatu właścicielowi przysługuje odszkodowanie, zgodnie z art. 98 ust. 3 u.g.n. W ocenie skarżącego Powiatu w tej części uzasadnienia decyzja rażąca narusza obowiązujące przepisy. Z treści miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie wynika, że teren oznaczony symbolem KD.03 jest terenem rezerwowanym pod przebudowę układu drogowego drogi publicznej powiatowej. Jednostka o symbolu KD.03 przesądza jedynie, że teren ten jest rezerwowany pod przebudowę układu drogowego; nie wskazuje jakiej kategorii ma być droga. Wydzielenie działki pod drogę publiczną określonej kategorii może nastąpić, jeśli obszar wydzielonej działki jest przeznaczony pod taką drogę w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Treść art. 98 ust. 3 u.g.n. nie uzasadnia wniosku, aby organ administracji dokonujący podziału nieruchomości sam mógł ustalić kategorię dróg wymienionych w tym przepisie. Skarżący podniósł także, że stosownie do art. 98 ust. 1 u.g.n. działki gruntu wydzielone pod drogi publiczne: gminne, powiatowe, wojewódzkie, krajowe – z nieruchomości, której podział został dokonany na wniosek właściciela, przechodzą, z mocy prawa, odpowiednio na własność gminy, powiatu, województwa lub Skarbu Państwa z dniem, w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna albo orzeczenie o podziale prawomocne. Z uwagi na to, że skutek prawnorzeczowy wynikający z art. 98 ust. 1 u.g.n. jest daleko idący, a mianowicie powoduje przejście własności na podmiot publicznoprawny, nie można domniemywać z jaką kategorią drogi publicznej mamy do czynienia. To treść planu zagospodarowania przestrzennego musi przesądzać, że działka gruntu jest przeznaczona pod drogę publiczną gminną, powiatową, wojewódzką czy krajową, a co za tym idzie wskazuje podmiot na rzecz którego przechodzi własność takiego gruntu. W niniejszej sprawie miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego nie przesądza, że działka nr [...] jest przeznaczona pod drogę powiatową, wobec tego zdaniem skarżącego uzasadnienie decyzji Burmistrza w części dotyczącej przejścia własności działki nr [...] na własność skarżącego Powiatu rażąco narusza obowiązujące przepisy. Decyzją z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło stwierdzenia nieważności ww. decyzji Burmistrza z dnia [...] lipca 2015 r. Kolegium podkreśliło, że wady przesądzające o nieważności decyzji muszą mieć charakter materialny i tkwić w samym orzeczeniu jako akcie stanowiącym podstawę stosunku prawnego. Naruszenie prawa tylko wtedy ma charakter rażący, gdy akt administracyjny został wydany wbrew nakazowi lub zakazowi ustanowionemu w przepisie prawnym, wbrew wszystkim przesłankom przepisu nadano prawa albo ich odmówiono albo też wbrew tym przesłankom obarczono stronę obowiązkiem albo uchylono obowiązek. Cechą rażącego naruszenia prawa jest to, że treść aktu pozostaje w sprzeczności z treścią przepisu przez proste zestawienie ich ze sobą. W ocenie Kolegium w stosunku do decyzji Burmistrza nie występują przesłanki, które zgodnie z art. 156 § 1 k.p.a. przemawiałby za stwierdzeniem jej nieważności. Kolegium podniosło, że jak wynika z art. 98 u.g.n., aby nastąpił skutek w postaci przejścia na wskazany w tym przepisie podmiot publiczny (Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego) prawa własności z mocy prawa, muszą zostać kumulatywnie spełnione następujące warunki: 1) podział nieruchomości musi zostać dokonany na wniosek jej właściciela bądź użytkownika wieczystego, 2) wynikiem podziału musi być wydzielenie działki pod drogę publiczną lub pod poszerzenie drogi publicznej. Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy zdaniem Kolegium nie sposób zaaprobować poglądu, aby podjęcie przez Burmistrza decyzji z dnia [...] lipca 2015 r. nastąpiło z rażącym naruszeniem prawa. Burmistrz, podejmując tą decyzję, zatwierdził podział nieruchomości, którego dokonano w oparciu o miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej w N. z dnia [...] czerwca 2005 r. Zgodnie z treścią tego planu grunty działek nr: – [...] znajdują się w jednostce o symbolu UU.06 – teren zabudowy usługowej, – [...] znajdują się w jednostce o symbolu KD.04.D – ulica klasy D (dojazdowa) w terenie zabudowanym, – [...] znajdują się w jednostce o symbolu KD.03 – teren rezerwowy pod przebudowę układu drogowego. Jak wynika z zapisów ww. uchwały oraz uzasadnienia do uchwały, celem planu było między innymi przygotowanie rezerwy terenów związanych z przebudową drogi powiatowej nr [...], na co przeznaczony jest w szczególności teren oznaczony w planie jako KD.03. Tym samym zasadne jest stwierdzenie, iż grunt objęty jednostką o symbolu KD.03 jest w istocie przeznaczony pod poszerzenie ulicy K. – jako drogi powiatowej. W konsekwencji brak jest przesłanek pozwalających na przyjęcie, że przy podejmowaniu decyzji doszło do jej podjęcia bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. We wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy skarżący Powiat podniósł, że Kolegium w sposób nieprawidłowy rozpatrzyło zgromadzony materiał dowodowy, a ponadto zaniechało przeprowadzenia dodatkowych dowodów w celu ustalenia prawdy obiektywnej, do czego jako organ administracji było zobowiązane na podstawie art. 7 k.p.a. Kolegium powinno bardziej dogłębnie zbadać kwestię przeznaczenia pod drogę powiatową terenu oznaczonego w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego symbolem KD.03, a nie tylko ograniczać się do lakonicznego stwierdzenia, iż z zapisów uchwały Nr [...] Rady Miejskiej w N. z dnia [...] czerwca 2005 r. oraz uzasadnienia uchwały wynika, że celem planu było między innymi przygotowanie rezerwy terenów związanych z przebudową drogi powiatowej nr [...]. Skarżący Powiat uważa, że są rozbieżności pomiędzy treścią planu a jego uzasadnieniem. W przewidywanym układzie dróg publicznych plan (§12 ust. 1) nie przewiduje ulicy klasy Z – zbiorczej, natomiast w treści uzasadnienia znajduje się taka ulica. Wobec tego można domniemywać, że projekt planu został zmodyfikowany w ten sposób, że symbol KD.03.Z został zastąpiony symbolem KD.03, a tym samym zmieniło się oznaczenie tego terenu z ulicy klasy Z na przebudowę układu drogowego. O ile ulica klasy Z mogłaby sugerować, że mamy do czynienia z drogą powiatową, o tyle trudno wyciągnąć takie wnioski z ogólnego sformułowania "przebudowa układu drogowego". Wobec tego skarżący stwierdził, że treść planu została zmieniona, natomiast uzasadnienie tego planu nie zostało w pełni zaktualizowane. W tej sytuacji konieczne jest zbadanie przebiegu procedury uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego przyjętego uchwała Nr [...] Rady Miejskiej w N. z dnia [...] czerwca 2005 r. , a w tym celu dopuszczenie dowodów z: – wyjaśnienia autorów projektu planu, a także Burmistrza, na jakim etapie prac planistycznych został zmieniony §12 ust. 1 projektu planu z zapisu przewidującego ulicę klasy Z (KD.03.Z) na obecny zapis nie przewidujący takiej ulicy (KD.03), – pisma GDDKiA Oddział z dnia [...] listopada 2004 r. w którym Dyrekcja wniosła o uwzględnienie przy sporządzaniu planu dla terenów przyległych do drogi krajowej uwag i zastrzeżeń, m.in. wskazując, że należy zachować rezerwę terenową dla Węzła N. (WD-7) oraz rezerwę terenową dla węzła WD-8 w ciągu ulicy K., – pisma Burmistrza z dnia [...] listopada 2015 r. , w którym wskazano na ww. uwagi w piśmie GDDKiA Oddział z dnia [...] listopada 2004 r. , – wypisu z protokołu XCI posiedzenia Zarządu Powiatu z dnia [...] marca 2005 r. z którego wynika, że Zarząd rozpatrując w ramach uzgodnienia projekt ww. planu zagospodarowania przestrzennego nie przewidywał żadnych zadań samorządowych na terenie wsi C., – pisma Zarządu Dróg Powiatowych w N. z dnia [...] listopada 2015 r. w którym wskazano, że teren położony w jednostce o symbolu KD.03 stanowiący teren pod rozbudowę układu drogowego jest zabezpieczeniem terenu pod planowaną estakadę tj. inwestycję GDDKiA, pomimo że działka nr [...]faktycznie przylega do drogi powiatowej nr [...], – pierwotnego projektu planu zagospodarowania przestrzennego, a zwłaszcza § 12 ust. 1 wraz z załącznikiem graficznym, – tekstu planu uchwalonego przez Radę Miejską w N., a zwłaszcza § 12 ust. 1 wraz z załącznikiem graficznym. W wyniku rozpatrzenia powyższego wniosku Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] utrzymało w mocy swoją decyzję z dnia [...] listopada 2016 r. Kolegium powtórzyło argumentację wskazując, że podjęcie przez Burmistrza decyzji z dnia [...] lipca 2015 r. nie nastąpiło z rażącym naruszeniem prawa. Zatwierdzenie tą decyzją podziału nieruchomości dokonano w oparciu o miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego (uchwała Nr [...] Rady Miejskiej w N. z dnia [...] czerwca 2005 r.) Z zapisów ww. uchwały oraz uzasadnienia do uchwały wynika, że celem planu było między innymi przygotowanie rezerwy terenów związanych z przebudową drogi powiatowej nr [...], na co przeznaczony jest w szczególności teren oznaczony w planie jako KD.03. Tym samym zasadne jest stwierdzenie, iż grunt objęty jednostką o symbolu KD.03 jest w istocie przeznaczony pod poszerzenie ulicy K. – jako drogi powiatowej. W skardze do Sądu Powiat wniósł o uchylenie decyzji Kolegium z dnia [...] grudnia 2016 r. zarzucając jej naruszenie przepisów postępowania: 1) art. 7 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a w szczególności niewyjaśnienie rozbieżności pomiędzy zapisami § 12 ust. 1 uchwały Nr [...] Rady Miejskiej w N. z dnia [...] czerwca 2005 r. oraz uzasadnienia do uchwały dotyczącymi przeznaczenia terenu oznaczonego w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego symbolem KD.03, 2) art. 77 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie dowodów z dokumentów wskazanych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, które zostały wskazane przez skarżącego na okoliczność dokonanych zmian w § 12 ust. 1 pierwotnego projektu w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego i ostatecznego przeznaczenia tego terenu w tym również działki nr [...] m.in. pod rezerwę terenową dla Węzła N. (WD-7) oraz rezerwę terenową dla węzła WD-8 w ciągu ulicy K., 3) art. 107 § 2 k.p.a. poprzez pominięcie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji argumentów skarżącego i nieustosunkowanie się do tych argumentów, 4) art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w związku z art. 98 ust. 1 u.g.n. poprzez niezgodne z zebranym materiałem dowodowym uznanie, że decyzja Burmistrza z dnia [...] lipca 2015 r. nie narusza rażąco prawa i odmowę stwierdzenia nieważności tej decyzji. Podtrzymując w uzasadnieniu swoje stanowisko zaprezentowane we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący dodatkowo wskazał, że przypuszczalnie przewidziane w pierwotnym projekcie oznaczenie drogi symbolem KD.03.Z tj. wskazanie na drogę klasy Z (zbiorczą) mogłoby sugerować, że mamy do czynienia z drogą powiatową. Klasę Z, stosownie do zapisów § 4 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz. U. z 1999 r. Nr 43, poz. 430) można bowiem przypisać tylko do dwóch kategorii dróg tj. dróg powiatowych i gminnych. Taki wniosek natomiast trudno wyciągnąć z ogólnego sformułowania "przebudowa układu drogowego". Tak więc Burmistrz w decyzji [...] lipca 2015 r. błędnie ustalił, że działka nr [...] przeznaczona jest pod drogę publiczną powiatową i z mocy prawa przechodzi na własność Powiatu. Dlatego powinna być stwierdzona nieważność decyzji Burmistrza w części dotyczącej uzasadnienia, z którego wynika, że teren oznaczony w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego symbolem KD.03 – teren rezerwowany pod przebudowę układu drogowego, jest przeznaczony pod poszerzenie ulicy K. jako drogi powiatowej, a tym samym uznanie, że działka nr [...], powstała z podziału działki nr [...], przeszła na własność Powiatu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 1369; zwanej w skrócie "p.p.s.a.") sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z powyższego wynika, że nie każde naruszenie przepisów prawa skutkuje uchyleniem zaskarżonego postanowienia organu administracji, ale jedynie takie które miało (w przypadku naruszeń prawa materialnego) lub mogło mieć wpływ na wynik sprawy (w przypadku naruszeń przepisów postępowania), ewentualnie naruszenie miało charakter kwalifikowany (dający podstawę do wznowienia postępowania), bądź stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). W przedmiotowej sprawie, pomimo iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, nie miało ono wpływu na wynik sprawy, brak też innych naruszeń prawa, których konsekwencją winno być wyeliminowanie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. W zaskarżonej decyzji Kolegium słusznie zwróciło uwagę na charakter postępowania w którym wydano tą decyzję – jest to postępowanie nadzwyczajne, w którym obowiązkiem organu jest rozpatrywanie sprawy wyłącznie w granicach określonych w art. 156 k.p.a. Zadaniem organu w postępowaniu w przedmiocie stwierdzenia nieważności nie jest ponowne merytoryczne rozpatrzenie sprawy, a jedynie wyjaśnienie niezgodności z prawem decyzji wydanej w trybie zwykłym, przy czym owa niezgodność ma być niezgodnością kwalifikowaną. Należy także zwrócić uwagę na żądanie skarżącej w postępowaniu zakończonym zaskarżoną decyzją. Mianowicie Powiat domagał się stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza z [...] lipca 2015 r. w całości lub w części zawierającej stwierdzenie, że działka nr [...] wydzielona pod drogę publiczną powiatową przechodzi na własność Powiatu z dniem, w którym decyzja ta stała się ostateczna. Trzeba podkreślić, że cytowane stwierdzenie Burmistrza nie jest częścią sentencji decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości. W sentencji decyzji z dnia [...] lipca 2015 r. Burmistrz wyłącznie zatwierdził projekt podziału nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] na działki o numerach [...],[...] i [...], w żaden sposób nie wypowiadając się odnośnie przejścia na własność działek powstałych w wyniku zatwierdzanego podziału. Rozstrzygnięcie zawarte w sentencji decyzji Burmistrza pozostaje w granicach art. 96 ust. 1 i art. 93 ust. 1 u.g.n. Zgodnie z tymi przepisami podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest on zgodny z ustaleniami planu miejscowego (art. 93 ust. 1 u.g.n.) a podział następuje na podstawie decyzji wójta, burmistrza lub prezydenta miasta zatwierdzającej podział (art. 96 ust. 1 u.g.n.). Skarżący w żaden sposób nie kwestionował, aby samo wydzielenie działek nr [...],[...] i [...] w sposób, w jaki wskazano w załączonej do decyzji Burmistrza mapie zatwierdzanego projektu podziału w jakikolwiek sposób stało w sprzeczności z zapisami planu zagospodarowania przestrzennego tj. uchwały Nr [...], w szczególności z rysunkiem planu oraz § 12 ust. 1 tegoż planu. Wskazany przepis stanowi, że układ dróg publicznych tworzą: 1) ulice klasy D – KD.04.D, DK.05.D, KD.06.D, KD.07.D, Kd.08.d; 2) rezerwuje się tereny oznaczone na rysunku planu jako KD.02.G oraz KD.01.S dla węzła drogi ekspresowej; 3) rezerwuje się tereny oznaczone na rysunku planu jako KD.03 pod przebudowę układu drogowego. W sentencji decyzji Burmistrza, tj. w tej jej części, która podlega wykonaniu, brak rozstrzygnięcia, które wychodziłoby poza zakres ww. przepisów art. 96 ust. 1 i art. 94 ust. 1 u.g.n. W tym zakresie zasadne jest zatem stanowisko Kolegium, że nie doszło do rażącego naruszenia prawa – skoro nie można wskazać, aby doszło do jakiegokolwiek naruszenia prawa. Kwestionowane przez skarżącą stanowisko odnośnie przejścia na własność Powiatu działki nr [...] znalazło się w uzasadnieniu decyzji Burmistrza, a więc w tej jej części, która zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. (w brzmieniu obowiązującym w momencie wydania decyzji Burmistrza) zawiera uzasadnienie faktyczne tj. w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej oraz uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Wypowiedź Burmistrza nie jest zatem częścią decyzji zawierającej rozstrzygnięci, ale częścią decyzji wskazującą na motywy, jakimi kierował się organ wydając rozstrzygnięcie. Należy zauważyć, że dopuszczalnie prawnie jest kwestionowanie samego uzasadnienia decyzji – także w ramach skargi do sądu administracyjnego. Możliwość taka choć nieuregulowana wprost ani w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego, ani w przepisach p.p.s.a. jest aprobowana w orzecznictwie sądów administracyjnych oraz doktrynie (por. wyrok WSA w Lublinie z 19 października 2004 r. II SA/Lu 161/04 wraz z glosą do tego wyroku J. Borkowskiego - OSP z 2006 r. Nr 2 poz. 15; wyrok WSA w Bydgoszczy z 8 marca 2011 r. II SA/Bd 1531/10, NSA z 22 lipca 2010 r. I OSK 223/10. Koronnym argumentem przemawiającym za taką możliwością jest uznanie uzasadnienia za konieczny i istotny, w świetle art. 107 § 1 k.p.a., element decyzji administracyjnej, będący jej częścią w sensie składnika decyzji i jako część równoważną z punktu widzenia znaczenia z samą osnową decyzji. Decyzja administracyjna jako przejaw woli organu administracji stanowi bowiem całość, w której poszczególne jej części, a w szczególności podstawa prawna, przesłanki faktyczne, samo rozstrzygnięcie oraz uzasadnienie rozstrzygnięcia są nierozerwalnie związane, wzajemnie się uzupełniają, warunkują i powinny być oceniane łącznie. Wszelkie nieprawidłowości w sferze określonego elementu mogą rzutować tylko na ten element - część decyzji, mogą także oznaczać wadliwość całej decyzji, w zależności od okoliczności danej sprawy. Trudno jednak uznać możliwość stwierdzenia nieważności części decyzji w postaci wskazanego przez skarżącą zdania w jej uzasadnieniu, w sytuacji, kiedy zdanie to nie dotyczącego przesłanek rozstrzygnięcia zawartego w sentencji decyzji i będącego jedynie elementem formalnym decyzji (art. 107 § 1 k.p.a.), a ponadto będącego w istocie jedynie przewidywaniem organu, co do skutku prawnego, jaki wywrze decyzja. Odnośnie kwestii, w jakiej wypowiedział się Burmistrz w owym zdaniu tj. przejścia własności nieruchomości wydzielonej pod drogi publiczne na Skarb Państwa lub odpowiednią jednostki samorządu terytorialnej – jak wskazuje art. 98 ust. 1 u.g.n. następuje ono z mocy prawa. Zgodnie ze wskazanym przepisem działki gruntu wydzielone pod drogi publiczne: gminne, powiatowe, wojewódzkie, krajowe – z nieruchomości, której podział został dokonany na wniosek właściciela, przechodzą, z mocy prawa, odpowiednio na własność gminy, powiatu, województwa lub Skarbu Państwa z dniem, w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna albo orzeczenie o podziale prawomocne. W decyzji podziałowej z dnia [...] lipca 2015 r. Burmistrz, po zacytowaniu ww. przepisu stwierdził m.in., że działka nr [...], wydzielona pod drogę publiczną powiatową, przechodzi na własność Powiatu z dniem, w którym decyzja (podziałowa) stanie się ostateczna. Wniosek co do takiego skutku decyzji podziałowej nie jest bezpodstawny, jeżeli – tak jak Kolegium w zaskarżonej decyzji – weźmie się pod uwagę uzasadnienie planu zagospodarowania przestrzennego tj. uchwały nr [...]. W części uzasadnienia zatytułowanej "układ komunikacyjny", w pkt 4. podpunkt 1) wskazano, że teren obsługiwany jest przez układ dróg publicznych, który tworzą: ulica klasy Z – zbiorcza, oznaczona na rynku planu jako DK.03, projektowany przebieg drogi powiatowej nr [...]. W tej sytuacji samo to stwierdzenie, jako mogące być jedną z interpretacji treści § 12 ust. 1 planu zagospodarowania przestrzennego nie może być uznane za rażąco (a więc w sposób kwalifikowany) naruszające prawo. Dokonując takiej oceny Kolegium nie dostrzegło natomiast, iż treść art. 96 i art. 93 u.g.n., które to przepisy – a nie art. 98 ust. 1 u.g.n., były podstawą prawną decyzji Burmistrza, nie daje podstaw do tego, aby w decyzji podziałowej – i to nie tylko w jej sentencji, ale też w uzasadnieniu – organ mógł formułować stanowisko odnośnie przyszłych skutków prawnych decyzji podziałowej. Należy podkreślić, że przewidując w art. 98 ust. 1 u.g.n. skutek decyzji podziałowej w postaci przejścia z mocy prawa działek gruntu wydzielonych pod drogi publiczne na własność właściwej jednostki samorządu terytorialnego lub Skarbu Państwa, ustawodawca nie przewidział żadnej formy potwierdzającej ów skutek (w postaci decyzji, aktu własności nieruchomości czy tym podobnych, na kształt stwierdzenia nabycia spadku), ani nie wskazał organu, który byłby właściwy do wydania tego rodzaju orzeczenia. Nie ma to jednak wpływu na ocenę samej prawidłowości decyzji Kolegium. Jak wyżej wskazano, w sytuacji kiedy decyzji podziałowej (ocenianej jako całość m.in. ze względu na treść samego rozstrzygnięcia zawartego w sentencji tej decyzji) nie można przypisać kwalifikowanego naruszenia prawa – wyrażenie w uzasadnieniu takiej decyzji prognozy w zakresie przyszłego jej skutku prawnego, o ile byłoby błędne, może być oceniane co najwyżej jako nieistotne uchybienie procesowe (naruszenie art. 107 § 3 k.p.a.), nie zaś jako istotna wada materialnoprawna decyzji wywołującą konieczność stwierdzenia jej nieważności w tym fragmencie. Ponadto – co też wyżej wskazano – w przedmiotowej sprawie nie można uznać, aby stanowisko prawne zawarte w kwestionowanym zdaniu uzasadnienia decyzji Burmistrza było rażąco sprzeczne z treścią przepisów prawa miejscowego tj. planu zagospodarowania przestrzennego stanowiącego podstawę dokonanego podziału nieruchomości. Zasadny jest zarzut, iż uchybiając art. 107 § 3 k.p.a. Kolegium nie odniosło się do argumentów skarżącego Powiatu odnośnie konieczności przeprowadzenia postępowania dowodowego. Trzeba jednakże zauważyć, że zgłaszane przez skarżącego w postępowaniu przed Kolegium wnioski dotyczyły w istocie ustalenia treści planu zagospodarowania przestrzennego w zakresie, w jakim umożliwiłoby odczytanie skutków prawnych decyzji podziałowej odnośnie przejścia z mocy prawa jednej z wydzielanych działek na własności jednostki samorządu terytorialnego lub Skarbu Państwa. Uznanie, że brak jest przepisu prawa, który stanowiłby podstawę do wypowiadania się przez organ w decyzji podziałowej co do jej skutków w powyższym zakresie oznacza jednakże, że prowadzenie postępowania dowodowego we wskazanym przez skarżącą zakresie jest zbędne. Jeżeli bowiem nie ma podstaw, aby w ogóle formułować jakąś wypowiedź w jakieś kwestii, to zbędne jest prowadzenie postępowania w celu sprawdzenia, czy dopuszczalna jest taka wypowiedź o określonej treści tj. przesądzająca ową kwestię w ten czy inny sposób. Uchybienie Kolegium w powyższym zakresie nie mogło mieć zatem wpływu na wynik sprawy. Biorąc pod uwagę argumentację skarżącej na marginesie należy zauważyć, że odrębną kwestią, leżącą poza zakresem orzekania przez Kolegium, a w konsekwencji poza kontrolą Sądu w niniejszej sprawie, jest problem, czy plan zagospodarowania przestrzennego, który w sposób dostatecznie jasny wskazuje, że jakaś nieruchomość jest przeznaczona pod drogę publiczną, a niedostatecznie jasno wskazuje czy owa droga ma być drogą krajową, wojewódzką, powiatową lub gminą – jest aktem prawnym spełniającym wymogi poprawnej legislacji czy też wymogi te w sposób istotny narusza. Ze względu na powyższe, Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło