VII SA/Wa 390/17

WyrokWSA w Warszawie2017-12-19

Skład orzekający: Krystyna Tomaszewska, Mirosława Kowalska, Ewa Machlejd

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo zastosował przepisy ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych do ustalenia obszaru oddziaływania obiektu i interesu prawnego strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, wydanej przed wejściem w życie tej ustawy?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy błędnie zastosował przepisy ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych do ustalenia obszaru oddziaływania obiektu i interesu prawnego strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, która została wydana przed wejściem w życie tej ustawy. Przepisy te nie powinny być stosowane wstecz, a ustalenie stron postępowania nadzorczego powinno opierać się na przepisach prawa materialnego obowiązujących w dacie wydania kwestionowanej decyzji. W związku z tym zaskarżona decyzja została uchylona.
Stan faktyczny
Spółki G. sp. z o.o. wniosły skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB) z dnia [...] grudnia 2016 r., która uchyliła decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2016 r. i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Postępowanie dotyczyło stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] października 2012 r., zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę elektrowni wiatrowej. Skarżące spółki zarzuciły GINB naruszenie przepisów prawa poprzez błędne ustalenie interesu prawnego R. R. do wszczęcia postępowania nieważnościowego w oparciu o przepisy ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych, które nie obowiązywały w dacie wydania pozwolenia na budowę.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Sędziowie sędzia WSA Mirosława Kowalska, sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), Protokolant spec. Dorota Wasiłek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 grudnia 2017 r. sprawy ze skargi G. sp. z o.o. z siedzibą w W. i G.sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2016 r. znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących G. sp. z o.o. z siedzibą w W. i G. sp. z o.o. z siedzibą w W. solidarnie kwotę 697 (słownie sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] grudnia 2016 r., znak: [...], działając na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r., poz. 23 ze zm., dalej: k.p.a.), po rozpatrzeniu odwołania R. R. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2016 r., umarzającej, wszczęte na wniosek R. R., postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] października 2012 r., Nr [...], (zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej G. Sp. z o.o. pozwolenia na budowę elektrowni wiatrowej nr [...] wraz z infrastrukturą techniczną na działce nr ew. [...] w miejscowości S., obręb S., gmina U.), przeniesionej decyzją Starosty [...] z dnia [...] listopada 2012 r., Nr [...], na G. Sp. z o.o. – uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ omówił stan faktyczny sprawy i wskazał, że decyzją Starosty [...] z dnia [...] października 2012 r., Nr [...][...], zatwierdzono projekt budowlany i udzielono G. Sp. z o.o. pozwolenia na budowę elektrowni wiatrowej nr [...] wraz z infrastrukturą techniczną na działce nr ew. [...] w miejscowości S., obręb S., gmina U.. Inwestycja polegająca na budowie elektrowni wiatrowej nr [...] wraz z infrastrukturą techniczną była poprzedzona wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach na realizację przedsięwzięcia. Kolejno organ omówił zasady rządzące postępowaniem o stwierdzenie nieważności decyzji i wskazał, że obowiązkiem organu jest zbadać w pierwszej kolejności, czy wniosek pochodzi od podmiotu, który legitymuje się przymiotem strony. Powołując się na art. 28 k.p.a. oraz art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego organ wskazał, że analiza zgromadzonego materiału dowodowego wykazała, że sporne przedsięwzięcie obejmuje swym zakresem budowę elektrowni wiatrowej nr [...] wraz z infrastrukturą techniczną. Maszt przedmiotowego obiektu usytuowany jest na działce nr ewid. [...] w miejscowości S., obręb S., gmina U.. R.R. nie brał udziału w postępowaniu zakończonym kwestionowaną decyzją Starosty [...] z dnia [...] października 2012 r., Nr [...]. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że R. R., jest właścicielem działek położonych w miejscowości S., obręb S.. gmina U., o nr ew.: - [...],[...],[...],[...],[...],[...][...] (zgodnie z treścią księgi wieczystej nr [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy w S., VII Wydział Ksiąg Wieczystych), - [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] (zgodnie z treścią księgi wieczystej nr [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy w S., VII Wydział Ksiąg Wieczystych), - [...] (zgodnie z treścią księgi wieczystej nr [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy w S., VII Wydział Ksiąg Wieczystych). Organ wskazał, że w przypadku elektrowni wiatrowych obszar oddziaływania, o którym mowa w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego będzie, co do zasady, wyznaczany w oparciu o art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych (Dz.U. z 2016 r., poz. 961). Zgodnie z którym odległość, w której mogą być lokalizowane i budowane budynek mieszkalny albo budynek o funkcji mieszanej, w skład której wchodzi funkcja mieszkaniowa - od elektrowni wiatrowej - jest równa lub większa od dziesięciokrotności wysokości elektrowni wiatrowej mierzonej od poziomu gruntu do najwyższego punktu budowli, wliczając elementy techniczne, w szczególności wirnik wraz z łopatami (całkowita wysokość elektrowni wiatrowej). Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych przez odległość, o której mowa w art. 4 ust. 1, rozumie się najkrótszy odcinek pomiędzy: 1) rzutem poziomym istniejącego budynku mieszkalnego albo istniejącego budynku o funkcji mieszanej, w skład której wchodzi funkcja mieszkaniowa, albo 2) granicą terenu objętego decyzją o warunkach zabudowy, o której mowa w art. 4 ust. 2 pkt 2 i w art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym dotyczącą inwestycji, o której mowa w pkt 1, na którym możliwa jest lokalizacja tej inwestycji, albo 3) linią rozgraniczającą teren, którego sposób zagospodarowania określony w planie miejscowym dopuszcza realizację inwestycji, o której mowa w pkt 1, 4) okręgiem, którego promień jest równy połowie średnicy wirnika wraz z łopatami, a środek jest środkiem okręgu opisanego na obrysie wieży istniejącej elektrowni wiatrowej, albo 5) linią rozgraniczającą teren, którego sposób zagospodarowania określony w planie miejscowym dopuszcza budowę elektrowni wiatrowej. Z analizy projektu budowlanego wynika, że całkowita wysokość elektrowni wiatrowej [...] wynosi 148 m, natomiast promień równy połowie średnicy wirnika wraz z łopatami wynosi 46,5 m (zob. Projekt budowlany, rys. nr III, ark. 4). Mając na uwadze powyższe, organ stwierdził, że działki zlokalizowane w odległości mniejszej niż 1480 m od okręgu, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych - mogą w związku z ww. przepisem podlegać ograniczeniom w zagospodarowaniu. Z analizy planu zagospodarowania terenu wynika, że działki nr ewid. [...] , [...] , [...] , [...] , [...] , [...] [...] , [...] , [...] , [...] , [...] , [...] , [...] , [...] należące do R. R. znajdują się w odległości od ok. 10 m do ok. 950 m od projektowanego wiatraka. Tym samym, w ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, Skarżący ma interes prawny w kwestionowaniu decyzji o pozwoleniu na budowę przedmiotowej inwestycji. Na koniec przywołując treść art. 138 § 2 k.p.a., organ odwoławczy wskazał, że z uwagi na stwierdzone wyżej naruszenie art. 105 § 1 k.p.a. w zw. z art. 7 i 77 § 1 k.p.a. należało uchylić w całości decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2016 r., znak: [...], oraz przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Rzeczą organu wojewódzkiego przy ponownym rozpatrzeniu sprawy będzie prawidłowe ustalenie aktualnego kręgu stron niniejszego postępowania, zawiadomienie wszystkich stron o toczącym się postępowaniu administracyjnym i doręczenie im pełnej korespondencji, w tym decyzji kończącej postępowanie. Przeprowadzenie postępowania w ww. zakresie wyłącznie przez organ drugiej instancji doprowadziłoby w opisanej sytuacji do naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania, o której mowa w art. 15 k.p.a. Ze względu na formalny charakter niniejszego rozstrzygnięcia, organ nie poddał ocenie merytorycznych zarzutów odwołania. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] grudnia 2016 r. złożyła spółka G. Sp. z o.o. z siedzibą w W. i G. Sp. z o.o. z siedzibą w W. wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji spółki zarzuciły naruszenie: 1. art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2016 roku, poz. 290 ze zm., dalej: "Prawo budowlane") w zw. z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego w zw. z art. 28 k.p.a. w zw. z art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 maja 2016 roku o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych (Dz. U. z 2016 roku, poz. 961, dalej: "Ustawa") w zw. z art. 5 ust. 1 Ustawy w zw. z art. 138 § 2 KPA w zw. z art. 105 § 1 KPA w zw. z art. 7 KPA i art. 77 § 1 KPA w zw. z art. 107 § 3 KPA w zw. z art. 6 KPA w zw. z art. 7 ustawy z dnia 2 kwietnia 1997 roku Konstytucja Rzeczpospolitej Polskiej (Dz. U. z 1997 roku, Nr 78, poz. 483 ze zm., dalej: "Konstytucja"), poprzez błędne i całkowicie bezpodstawne przyjęcie, iż obszar oddziaływania obiektu, o którym mowa w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego będzie co do zasady wyznaczony w oparciu o art. 4 ust. 1 pkt 2 Ustawy, który wskazuje, iż odległość (określona przy uwzględnieniu art. 5 ust. 1 Ustawy), w jakiej może być lokalizowany i budowany budynek mieszkalny albo budynek o funkcji mieszkalnej, w skład którego wchodzi funkcja mieszkaniowa od elektrowni wiatrowej jest równa lub większa od dziesięciokrotności wysokości elektrowni wiatrowej mierzonej od poziomu gruntu do najwyższego punktu budowli, wliczając elementy techniczne, w szczególności wirnik wraz z łopatami (całkowita wysokość elektrowni wiatrowej), a w rezultacie Panu R. R. (dalej: "Wnioskodawca") będzie przysługiwał interes prawny w kwestionowaniu Pozwolenia na budowę, bowiem niektóre z należących do niego działek, wskazanych w uzasadnieniu Decyzji (dalej łącznie: "Działki"), znajdują się w odległości mniejszej niż 1480 metrów (wyznaczonej w oparciu o art. 5 ust. 1 pkt 4 Ustawy) od elektrowni wiatrowej, objętej Pozwoleniem na budowę, co skutkowało uchyleniem przez Organ Decyzji I w całości oraz przekazaniem sprawy Wojewodzie do ponownego rozpoznania wraz z wadliwymi wytycznymi, w tym odnoszącymi się do ustalenia aktualnego kręgu stron postępowania, podczas gdy: określanie kręgu stron postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności Pozwolenia na budowę powinno odbywać się na podstawie art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego w zw. z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego w zw. z art. 28 KPA, z uwzględnieniem przepisów prawa materialnego obowiązujących w dacie wydania Pozwolenia na budowę, a zatem bez zastosowania powołanych przez Organ przepisów art. 4 ust. 1 pkt 2 Ustawy w zw. z art. 5 ust. 1 Ustawy, w odniesieniu do ustalenia obszaru oddziaływania obiektu, z którego miałby być wywodzony interes prawny Wnioskodawcy, co w konsekwencji powinno prowadzić do wniosku, że Wnioskodawcy nie przysługuje interes prawny do wszczęcia i udziału w postępowaniu w przedmiocie stwierdzenia nieważności Pozwolenia na budowę (nie posiada statusu strony tego postępowania), a Decyzja I jest zgodna z prawem; 2. art. 13 ust. 2 Ustawy i art. 13 ust. 3 Ustawy w zw. z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego w zw. z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego w zw. z art. 28 KPA w zw. z art. 4 ust. 1 pkt 2 Ustawy w zw. z art. 5 ust. 1 Ustawy w zw. z art. 6 KPA w zw. z art. 7 Konstytucji w zw. z art. 16 §1 KPA w zw. z art. 138 §2 KPA, poprzez błędne przyjęcie, iż Wnioskodawca posiada interes prawny w postępowaniu w przedmiocie stwierdzenia nieważności Pozwolenia na budowę, wynikający z położenia należących do niego Działek w odległości mniejszej niż 1480 metrów od elektrowni wiatrowej, objętej Pozwoleniem na budowę, a zatem przy zastosowaniu art. 4 ust. 1 pkt 2 Ustawy w zw. z art. 5 ust. 1 Ustawy w zw. z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, podczas gdy: wskazane przez Organ przepisy Ustawy nie znajdują zastosowania w niniejsze) sprawie, dotyczącej stwierdzenia nieważności Pozwolenia na budowę, w szczególności wobec treści art. 13 ust. 2 Ustawy i art. 13 ust. 3 Ustawy, a w konsekwencji interes prawny Wnioskodawcy nie może być oceniany, a tym bardziej wywodzony w oparciu o art. 4 ust. 1 pkt 2 Ustawy w zw. z art. 5 ust. 1 Ustawy w zw. z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. Nr 270, zwana dalej p.p.s.a.). Rozpatrując sprawę pod kątem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Sąd stwierdza, że w rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia wystąpiły, wobec czego skarga zasługuje na uwzględnienie. Sąd w niniejszym postępowaniu badał kasacyjną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] grudnia 2016 r., uchylającą decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2016 r., umarzającą, wszczęte na wniosek R. R., postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] października 2012 r., Nr [...], (zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej G. Sp. z o.o. pozwolenia na budowę elektrowni wiatrowej nr [...] wraz z infrastrukturą techniczną na działce nr ew. [...] w miejscowości S., obręb S., gmina U.). Zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem art. 138 § 2 k.p.a. w związku z art. 28 ust. 2 oraz art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego – gdzie organ wadliwie przyjął, że ustalenie obszaru oddziaływania obiektu omawianej w sprawie inwestycji winno nastąpić z uwzględnieniem ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych, co doprowadziło organ od kolejnego błędnego stwierdzenia, że interes prawny wnioskodawców postepowania nieważnościowego znajduje oparcie w przepisach tej ustawy i nie było podstaw do zastosowania w sprawie art. 105 § 1 k.p.a. Na początek należy zatem wskazać, że "wystąpienie z wnioskiem podmiotu, który powołuje się na swój interes prawny wymaga, co do zasady, wszczęcia postępowania w trybie art. 157 § 2 k.p.a., w którym przede wszystkim należy ustalić istnienie interesu prawnego po stronie wnioskodawcy. Inaczej rzecz ujmując, ta wstępna ocena dokonana przez organ na etapie badania wniosku każdorazowo wymaga weryfikacji we wszczętym postępowaniu w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji. Takie stanowisko prezentowane jest konsekwentnie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczącym stosowania art. 157 § 3 k.p.a. W wyroku z dnia 25 kwietnia 2006 r., o sygn. akt I OSK 725/05 Naczelny Sąd Administracyjny zaprezentował pogląd, że art. 157 § 3 k.p.a. ma zastosowanie do sytuacji, gdy z żądania wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wynika w sposób oczywisty, że jednostka wnosząca żądanie nie ma w sprawie interesu prawnego. W sytuacji, gdy ustalenie interesu prawnego wymaga podjęcia czynności ustalenia, czynności te mogą być podjęte wyłącznie w toku postępowania, a w razie wyniku negatywnego są podstawą zakończenia postępowania decyzją umarzającą postępowanie w sprawie" (tak : wyrok NSA z 10.02.2010 r., II GSK 435/09, publ: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Stosownie bowiem do art. 105 k.p.a. organ administracyjny wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe z jakiejkolwiek przyczyny, w tym z powodu braku interesu prawnego podmiotu wnoszącego żądanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, który wyklucza prowadzenie tego postępowania. Niewątpliwie postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji organu administracji jest postępowaniem w nowej sprawie. Konsekwencją rozpoznania nowej sprawy jest konieczność ustalenia kręgu stron postępowania, a zatem podmiotów, które wykażą istnienie interesu prawnego, wynikającego z możliwości zastosowania wobec nich normy prawa materialnego. Przyjmuje się, że stroną w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej jest nie tylko strona postępowania prowadzonego w trybie zwykłym, zakończonego wydaniem kwestionowanego rozstrzygnięcia, ale również każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczyć mogą skutki stwierdzenia nieważności tego rozstrzygnięcia. Interes prawny nie jest jednak kategorią abstrakcyjną i nie można wypowiedzieć się co do jego istnienia bądź nieistnienia bez wszechstronnego zbadania prawdopodobnego wpływu decyzji na sferę praw określonego podmiotu. Oczywiste jest przy tym, że nie zawsze zachodzić musi tożsamość podmiotów występujących w postępowaniu zwykłym i w postępowaniu, którego przedmiotem jest stwierdzenie nieważności decyzji. Niemniej punktem wyjścia przy ustalaniu kręgu stron postępowania jest przedmiot rozstrzygnięcia pierwotnego. Skoro zatem w rozpoznawanej sprawie wniosek o stwierdzenie nieważności dotyczy decyzji o pozwoleniu na budowę, to należało odnieść się do przepisów, które określały krąg podmiotów mogących występować jako strony tegoż postępowania, tj. zakończonego kwestionowaną decyzją. Kwestię ustalenia stron postępowania w sprawach pozwolenia na budowę reguluje wskazywany już powyżej art. 28 ust 2 ustawy Prawo budowlane w zw. z art. 28 k.p.a. W świetle tego przepisu, stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę, a w konsekwencji także w sprawie stwierdzenia nieważności takiego pozwolenia są - oprócz inwestora - właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Zgodnie z art. 3 pkt 20 ustawy Prawo budowlane pod pojęciem obszaru oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Przepisy odrębne, które należy uwzględnić przy ustalaniu obszaru oddziaływania planowanej inwestycji to przepisy rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, na których to skoncentrował się organ I instancji orzekając w niniejszej sprawie, ale też przepisy dotyczące na przykład ochrony środowiska (m. in. dotyczące ochrony przed hałasem), a także przepisy z zakresu zagospodarowania przestrzennego. Na tle tych przepisów prawa w orzecznictwie podkreśla się, że wyznaczenie obszaru oddziaływania obiektu powinno nastąpić na potrzeby każdej konkretnej sprawy przy wzięciu pod uwagę funkcji, formy, konstrukcji projektowanego obiektu i innych jego cech charakterystycznych oraz sposobu zagospodarowania terenu znajdującego się w otoczeniu projektowanego zamierzenia. W oparciu o tak rozumiane pojęcie obszaru oddziaływania Wojewoda [...] dokonał oceny, w konsekwencji której uznał, że wnioskodawca R. R. nie ma interesu prawnego w postępowaniu, którego przedmiotem jest stwierdzenie nieważności ww. decyzji Starosty [...]. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wydając zaskarżoną decyzję stwierdził natomiast, że interes prawny R. R. należy wywodzić z art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych (Dz. U. z 2016 r., poz. 961) zgodnie z którym odległość, w której mogą być lokalizowane i budowane budynek mieszkalny albo budynek o funkcji mieszanej, w skład której wchodzi funkcja mieszkaniowa - od elektrowni wiatrowej - jest równa lub większa od dziesięciokrotności wysokości elektrowni wiatrowej mierzonej od poziomu gruntu do najwyższego punktu budowli, wliczając elementy techniczne, w szczególności wirnik wraz z łopatami (całkowita wysokość elektrowni wiatrowej). Sąd nie podziela tak wywiedzionego stanowiska Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Na tle powołanych przepisów prawa w orzecznictwie podkreśla się, że wyznaczenie obszaru oddziaływania obiektu powinno nastąpić na potrzeby każdej konkretnej sprawy przy wzięciu pod uwagę funkcji, formy, konstrukcji projektowanego obiektu i innych jego cech charakterystycznych oraz sposobu zagospodarowania terenu znajdującego się w otoczeniu projektowanego zamierzenia. W pierwszej kolejności wskazać należy, że decyzja, której dotyczyło pozwolenie na budowę została wydana przed wejściem w życie przepisów ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych (16 lipiec 2016 r.), skoro zapadła w dniu 12 października 2012 r. Organ drugiej instancji oceniając wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę miał obowiązek ocenić, czy z wnioskiem tym wystąpił inwestor bądź też właściciel, użytkownik wieczysty lub zarządca takiej nieruchomości, co do której realizacja inwestycji wskazanej w pozwoleniu na budowę spowoduje powstanie ograniczeń w jej zagospodarowaniu w świetle przepisu powszechnie obowiązującego prawa. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia wskazał na przepisy ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych, z których jego zdaniem mogły wynikać dla osoby występującej z wnioskiem o stwierdzenie nieważności pozwolenia na budowę ograniczenia w możliwości zagospodarowania jej nieruchomości, pomijając jednakże okoliczność , że wskazana regulacja prawna nie obowiązywała w dacie wydania kwestionowanego pozwolenia na budowę. Co więcej, nie obowiązywała także w dacie złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności ani wydania decyzji przez organ I instancji. Konkludując, w ocenie Sądu, organ odwoławczy wydając zaskarżoną decyzję bezpodstawnie przyjął, że obszar oddziaływania omawianej elektrowni wiatrowej , o którym mowa w art. 3 pkt. 20 Prawa budowlanego winien być rozpatrywany na podstawie art. 4 ust.1 ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych w zw. z art. 5 ust.1 tej ustawy. Stanowisko takie jest nie do zaakceptowania. Określenie stron postępowania nadzorczego powinno nastąpić z uwzględnieniem przepisów prawa materialnego obowiązujących w dacie wydania kwestionowanej decyzji. Przyznanie podmiotowi stosownej legitymacji z uwagi na zaistniałą zmianę stanu prawnego nie znajduje, w ocenie Sądu, ani logicznego ani też racjonalnego uzasadnienia. Przeciwnie, stanowi zaprzeczenie gwarancji stron w ramach dokonywanego obrotu prawnego oraz zasady niedziałania prawa wstecz. Skoro przepisy z daty wydania decyzji o pozwoleniu na budowę znajdują zastosowanie do jej kontroli w postępowaniu nieważnościowym, to ten sam stan prawny winien być właściwy dla ustalenia obszaru oddziaływania tego zamierzenia. W oparciu o powyższe wskazania nie do zaakceptowania jest przyjęty przez organ odwoławczy retroaktywny charakter normy art. 4 ust. 1 i 5 ust. 1 ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych w odniesieniu do ukształtowanego decyzją z [...] października 2012 r. stosunku administracyjnego. Nie można przy tym pominąć, co podniesiono również w skardze, że uwzględniając ww. przepisy ustawy z 2016 r., Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego jednocześnie poza zakresem swoich rozważań pozostawił inne regulacje w niej zawarte. W szczególności nie uwzględnił art. 13 ust. 2, który jako przepis intertemporalny wskazuje, że do spraw o pozwolenie na budowę wszczętych i niezakończonych należy stosować przepisy dotychczasowe. Wskazane rozwiązanie ustawodawcy neguje zaś stanowisko organu odwoławczego zaprezentowane w kontrolowanym obecnie orzeczeniu. Nie ulega wątpliwości, iż z przyczyn o których mowa powyżej przepis art. 13 ust. 2, jako intertemporalny, należy stosować także do postępowania nadzorczego, którego przedmiotem jest pozwolenie na budowę. Kierując się powyższą argumentacją Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), rozstrzygniecie o kosztach opierając na treści art. 200 przywołanej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło