II SA/Wa 1599/17
WyrokWSA w Warszawie2017-12-20
Skład orzekający: Stanisław Marek Pietras, Piotr Borowiecki, Przemysław Szustakiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy dokumenty wytworzone przez organy państwowe w trakcie postępowania refundacyjnego, z wyłączeniem wniosków o podwyższenie urzędowej ceny zbytu, podlegają udostępnieniu jako informacja publiczna, czy też mogą być objęte tajemnicą przedsiębiorcy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że odmowa udostępnienia informacji publicznej z powołaniem się na tajemnicę przedsiębiorcy wymaga wykazania spełnienia wszystkich przesłanek określonych w definicji tajemnicy przedsiębiorstwa. W niniejszej sprawie, choć ceny z negocjacji dla konkretnych leków mogły być objęte tajemnicą, pozostałe dokumenty wytworzone przez organy państwowe w postępowaniu refundacyjnym, a także dokumentacja przedstawiona przez przedsiębiorstwo (z wyłączeniem zastrzeżonych wniosków cenowych), powinny podlegać ujawnieniu jako informacja publiczna. Organ błędnie zinterpretował przepisy dotyczące publikacji wykazu refundowanych leków jako podstawę do odmowy udostępnienia innych danych.Stan faktyczny
Fundacja zwróciła się do Ministra Zdrowia z wnioskiem o udostępnienie dokumentów związanych z postępowaniem o podwyższenie urzędowej ceny zbytu leków. Minister Zdrowia odmówił udostępnienia części informacji, powołując się na tajemnicę przedsiębiorcy. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Minister utrzymał w mocy decyzję odmowną. Fundacja złożyła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów o dostępie do informacji publicznej poprzez nieprawidłowe zakwalifikowanie wnioskowanych informacji jako objętych tajemnicą przedsiębiorcy.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Zdrowia z dnia [...] sierpnia 2017 r. oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] lipca 2017 r. i zasądził od Ministra Zdrowia na rzecz Fundacji zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras, Sędziowie WSA Piotr Borowiecki, Przemysław Szustakiewicz (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Dorota Kwiatkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 grudnia 2017 r. sprawy ze skargi Fundacji [...] z siedzibą w [...] na decyzję Ministra Zdrowia z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] lipca 2017 r.; 2. zasądza od Ministra Zdrowia na rzecz Fundacji [...] z siedzibą w [...] kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Pismem z dnia [...] maja 2017 r. Fundacja [...] zwróciła się do Ministra Zdrowia z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej obejmującej: "dokumenty będące w posiadaniu Ministerstwa Zdrowia (zarówno wytworzonych przez Ministerstwo Zdrowia, jak i inne organy i podmioty publiczne, lub też inne podmioty) w związku z prowadzeniem postępowań o podwyższenie urzędowej ceny zbytu leku/ów:
• [...],[...],[...] do sporządzania roztworu do wstrzykiwań, infuzji i inhalacji, [...], 20 fiol.. [...]
• [...],[...], kaps. twarde, 100 mg, 10 kaps. (2 blist. Po 5 szt.), [...]
1. Wniosek o podwyższenie urzędowej ceny zbytu
2. Analizy dołączone do wniosku przez wnioskodawcę
3. Zlecenie Ministra Zdrowia (dalej jako MZ) do Agencji Oceny Technologii
Medycznych i Taryfikacji (dalej jako AOTMiT)
4. Wystąpienia M2 do wnioskodawcy z zarzutami braków formalnych lub
merytorycznych oraz odpowiedzi wnioskodawcy na te wystąpienia
5. Analiza weryfikacyjna AOTMiT
6. Prezentacja przedstawiona na posiedzeniu Rady [...]
7. Protokół posiedzenia Rady [...] &. Stanowisko Rady [...]
9. Rekomendacja Prezesa AOTMiT
10. Protokół ustaleń/rozbieżności z negocjacji wnioskodawcy z zespołem
negocjacyjnym Komisji [...]
11. Nagranie negocjacji zespołu negocjacyjnego z wnioskodawcą
12. Uchwala Komisji [...]
13. Nagranie posiedzenia Komisji [...]
14. Dokumenty wytworzone w trakcie ewentualnych negocjacji M2 z
wnioskodawcą po uchwale Komisji [...]
15. Decyzja refundacyjna z uzasadnieniem
16. Ewentualne wnioski o ponowne rozpatrzenie sprawy oraz dokumenty
wytworzone i decyzje podjęte w ramach ponownego rozpatrzenia sprawy"
Minister Zdrowia pismem z dnia [...] maja 2017 r. poinformował Wnioskodawcę o przedłużeniu postępowania do dnia [...] lipca 2017 r. z uwagi na konieczność wystąpienia z zapytaniem do strony postępowania administracyjnego, tj,. [...] S.A., o wskazanie zakresu tajemnicy przedsiębiorstwa, która potencjalnie może znajdować się w treści dokumentacji refundacyjnej. Jednocześnie w dniu [...] maja 2017 r. Minister Zdrowia zwrócił się do [...] S.A., z prośbą o wskazanie zakresu tajemnicy przedsiębiorcy, która może być zawarta w dokumentacji refundacyjnej leków: [...],[...],[...] do sporządzania roztworu do wstrzykiwań, infuzji i inhalacji, [...], 20 fiol., [...] oraz [...],[...], kaps. twarde, 100 mg, 10 kaps. [...].
Pismem z dnia [...] maja 2017 r. [...] S.A, wyraził zgodę na udostępnienie wniosków o podwyższenie urzędowej ceny zbytu i przekazał ich kopię w postaci, którą uznali jako zapewniającą ochronę tajemnicy przedsiębiorcy. W zakresie pozostałych elementów wskazanych we wniosku przedsiębiorstwo. poinformowały, że informacje i dokumenty — z wykluczeniem wniosków o podwyższenie urzędowej ceny zbytu
objęte są zakresem tajemnicy przedsiębiorcy w rozumieniu ustawy z dnia 6 września 2001 r.(tj. Dz.U. 2016.1764) o dostępie do informacji publicznej.
Minister Zdrowia, po rozpoznaniu wniosku decyzją z dnia [...] lipca 2017 r. znak
[...] odmówił udostępnienia informacji publicznej w zakresie pkt [...] wskazanym we wniosku Fundacji [...] z dnia [...] maja 2017 r.
Jednocześnie udostępniono Wnioskodawcy formularze wniosków o podwyższenie urzędowej ceny zbytu leku: [...],[...],[...] do sporządzania roztworu do wstrzykiwań, infuzji i inhalacji, [...], 20 fiol., [...] oraz [...],[...], kaps. twarde, 100 mg. 10 kaps. (2 blist. po 5 szt.), [...] w postaci, która zgodnie ze stanowiskiem Podmiotu odpowiedzialnego w należyty sposób zabezpiecza jego interesy.
Ponadto. pismem nr [...] z dnia [...] lipca 2017 r. Minister Zdrowia poinformował Fundację [...], iż Zlecenie Ministra Zdrowia do AOTMiT, Analiza weryfikacyjna AOTMiT, Prezentacja
przedstawiona na posiedzeniu Rady [...], Protokół posiedzenia Rady [...], Stanowisko Rady [...] oraz Rekomendacja Prezesa AOTMiT, nie znajdują się w dokumentacji o refundacyjnej oraz, iż do dnia rozpatrzenia niniejszego wniosku do Ministra Zdrowia nie wpłynęły wnioski o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczące leków [...]oraz [...].
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ podkreślił, że każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy oraz podlega udostępnieniu na zasadach iw trybie w niej określonych. Jednakże prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnice przedsiębiorcy. Organ zaznaczył również, iż zgodnie z terminem "tajemnica przedsiębiorcy", którego wyjaśnienia należy szukać w ustawie z dnia 16 kwietnia 1993 roku o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz.U. z 2003 roku, Nr. 153, poz. 1503 z późn zm.) zwanej dalej "ustawą o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji", informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarcza, co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania poufności, winny zostać nieujawnione do wiadomości publicznej.
W uzasadnieniu swojej decyzji organ wskazał też, że [...] S.A. zastrzegła, iż pozostała dokumentacja — z wyłączeniem dokumentów udostępnionych zebrana w ramach postepowania refundacyjnego dotyczącego ww. leków stanowią dokumenty poufne. objęte tajemnicą przedsiębiorcy w rozumieniu art. 5 ust, 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej. W związku z powyższym nie mogą zostać ujawnione osobom trzecim. Zatem w opinii Ministra Zdrowia, spełnienie przez informację, stanowiącą przedmiot wniosku z dnia [...] maja 2017 r. o dostępie do informacji publicznej, przesłanek określonych w art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej w związku z art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji stanowi podstawę odmowy udzielenia dostępu do informacji publicznej w zakresie objętym wnioskiem, w jakim przedsiębiorstwo nie wyraziło zgody na udostępnienie.
Pismem z dnia[...] sierpnia 2017 r. Wnioskodawca złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Ministra Zdrowia z dnia [...] lipca 2017 r. znak [...] wnosząc o udostepnienie kopii następujących dokumentów będących w posiadaniu
Ministerstwa Zdrowia tj.:
1. Analizy dołączone do wniosku przez Wnioskodawcę,
2. Wystąpienia Ministra Zdrowia do wnioskodawcy z zarzutami braków formalnych lub
merytorycznych oraz odpowiedzi wnioskodawcy na te wystąpienia.
3. Protokołu ustaleń/rozbieżności z negocjacji wnioskodawcy z zespołem
negocjacyjnym Komisji [...] Protokołu posiedzenia Rady [...],
4.Nagranie negocjacji zespołu negocjacyjnego z wnioskodawcą,
5. Uchwala Komisji [...],
6. Nagrania posiedzenia Komisji [...],
7. Dokumentów wytworzonych w trakcie ewentualnych negocjacji Ministra Zdrowia
z wnioskodawcą po uchwale Komisji [...],
8. Decyzji refundacyjnej z uzasadnieniem w związku z prowadzeniem postępowań o refundację leku: [...],[...],[...] do sporządzania roztworu do wstrzykiwań, infuzji I inhalacji, [...], 20 fiol., [...] oraz [...],[...]. kaps. twarde, 100 mg, 10 kaps. (2 blist. po 5 szt.),
[...].
W uzasadnieniu Strona wskazała, że nieudostępnienie dokumentacji dotyczącej wniosku o podwyższenie urzędowej ceny zbytu leków: [...] [...] oraz wszelkich dokumentów będących w posiadaniu Ministerstwa Zdrowia (zarówno wytworzonych przez Ministerstwo Zdrowia, jak i inne organy i podmioty publiczne, lub tez inne podmioty) stanowi naruszenie art. 1 ust, 1, art. 5 ust. 2, art. 6 ust. 1 pkt 4 lit a tiret pierwsze oraz art. 13 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej poprzez nieprawidłowe zakwalifikowanie wnioskowanych informacji jako objętych tajemnicą przedsiębiorcy.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Minister Zdrowia wydał decyzję z dnia [...] sierpnia 2017 r., utrzymującą w mocy decyzję Ministra Zdrowia z dnia [...] lipca 2017 r.. odmawiającą udostępnienia Informacji publicznej w zakresie wskazanym we wniosku Fundacji [...] z dnia [...] maja 2017 r.
Decyzja z dnia [...] sierpnia 2017 r. została doręczona w dniu [...] sierpnia 2017 r.
W dniu [...] września 2017 r. Fundacja [...] złożyła skargę na powyższą decyzję.
Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie prawa materialnego tj. art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r, o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2016 r. poz. 1764) w zw. z art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji przez przyjęcie, że wszystkie dokumenty związane z przebiegiem procesu refundacyjnego stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa, czego skutkiem była nieuzasadniona odmowa udostępnienia informacji publicznej podlegającej udostępnieniu. W konsekwencji Skarżący wniósł o:
1. uchylenia decyzji Ministra Zdrowia z dnia [...] sierpnia 2017 r. oraz poprzedzającej ja decyzji z dnia [...] lipca 2017 r.. oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania,
2, zasądzenie kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Sąd administracyjny wykonuje wymiar sprawiedliwości, poddając kontroli decyzje wydawane przez organy administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem, badając czy właściwie zastosowano przepisy prawa materialnego i przestrzegano przepisów proceduralnych w postępowaniu administracyjnym. Sąd jest władny wzruszyć zaskarżoną decyzję tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa. Art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., dalej jako P.p.s.a.) określa w jakich sytuacjach decyzje podlegają uchyleniu. Podkreślenia przy tym wymaga, że stosownie do art. 134 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Rozpoznawana skarga zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 61 Konstytucji RP obywatel ma prawo do uzyskania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa.
Konkretyzację powyższej zasady stanowi ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2016 r. poz. 1764, dalej u.d.i.p.). Podstawowym zadaniem tej ustawy jest organizacja systemu społecznej kontroli działalności organów administracji publicznej w taki sposób, aby obywatele mieli jak najszerszy dostęp do informacji posiadanych przez administrację publiczną. Jest to realizacja konstytucyjnej zasady demokratycznego państwa prawnego, jak również zasady jawności działań administracji publicznej. Stosownie do treści art. 1 ust. 1 ustawy każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie, przy czym prawo dostępu do informacji publicznej przysługuje każdemu obywatelowi (art. 2 ust. 1 u.d.i.p.). Do udostępnienia informacji publicznej obowiązane są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne (art. 4 ust. 1 u.d.i.p.).
Art. 6 u.d.i.p. wymienia kategorie informacji publicznej, które na mocy ustawy podlegają udostępnieniu, przy czym z uwagi na treść art. 1 ust. 1 u.d.i.p. nie jest to katalog zamknięty.
Informacją publiczną w rozumieniu ustawy jest każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Zatem jest nią treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty niebędące organami administracji publicznej, treść wystąpień, opinii i ocen przez nie dokonywanych niezależnie, do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą. Ponadto - co należy szczególnie w niniejszej sprawie zaakcentować - informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej lub podmiotu niebędącego organem administracji publicznej związanych z nimi bądź w jakikolwiek sposób dotyczących ich i są nimi zarówno treść dokumentów bezpośrednio przez nie wytworzonych, jak i te, których używają przy realizacji przewidzianych prawem zadań nawet, jeżeli nie pochodzą wprost od nich. Niezależnie od powyższego, aby konkretna informacja posiadała walor informacji publicznej, to musi się odnosić do sfery faktów.
W niniejszej sprawie jest okolicznością niesporną, że spełniony został zakres podmiotowy i przedmiotowy stosowania ww. ustawy o dostępie do informacji publicznej. Oczywistym jest bowiem, że Minister Zdrowia jest organem władzy publicznej, o której mowa w art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., a dokumenty z postępowania o refundację leków jako materiały z realizacji zadań publicznych mieszczą się w dyspozycji art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. c u.d.i.p.
Istotą sporu w niniejszej sprawie jest kwestia zasadności odmowy udostępnienia żądanej informacji publicznej z uwagi na objęcie jej tajemnicą przedsiębiorcy w rozumieniu art. 5 ust. 1 i 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej w zw. z art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz. U. z 2003 r. Nr 153, poz. 1503 z późn. zm.).
W myśl art. 5 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych. Stosownie natomiast do ust. 2 wymienionego przepisu prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa.
Zgodnie ze stanowiskiem prezentowanym w orzecznictwie Naczelnego Sadu Administracyjnego, przepisy określające tryb dostępu do informacji powinny być interpretowane w taki sposób, aby gwarantować obywatelom i innym osobom i jednostkom szerokie uprawnienia w tym zakresie, a wszelkie wyjątki winny być rozumiane wąsko (por. wyrok NSA z 21 lipca 2011 r., sygn.. akt. I OSK 678/11).
Odmowa udostępnienia informacji publicznej z powołaniem się na tajemnicę przedsiębiorcy wymaga zatem po pierwsze odniesienia się do definicji legalnej tajemnicy przedsiębiorstwa, następnie zbadania treści żądanej informacji w świetle przesłanek zamieszczonych w tej definicji, a dopiero w następstwie tego wykazanie, że zaistniały wszystkie wymienione w niej przesłanki, niezbędne dla wydania decyzji o odmowie dostępu do informacji publicznej na podstawie powyższego przepisu.
Dane informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, jeżeli spełnione zostały łącznie trzy przesłanki - 1) są to informacje o charakterze technicznym, technologicznym, organizacyjnym przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, 2) są to informacje poufne, tzn. nie zostały ujawnione do wiadomości publicznej, 3) przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania poufności takich informacji. Brak spełnienia choćby jednej z nich dyskwalifikuje daną informację jako tajemnicę przedsiębiorstwa (por. M. F., Zaświadczenie z KRK jako tajemnica przedsiębiorstwa, Zam. Publ. 2010/9/20-23).
Tajemnicę przedsiębiorcy, o której mowa w art. 5 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej wyprowadza się z tajemnicy przedsiębiorstwa i pojęcia te w zasadzie pokrywają się zakresowo, choć tajemnica przedsiębiorcy w niektórych sytuacjach może być rozumiana nieco inaczej w kwestii uwypuklenie woli i roli przedsiębiorcy w.
Na tajemnicę przedsiębiorcy składają się zatem trzy elementy: 1) Informacyjny – istnieje pewną wiadomość, przybierająca formę dokumentu; 2) materialny (np. szczegółowy opis, stosowanych technologii, urządzeń), 3) formalny - wola utajnienia danych informacji (por. (wyrok z dnia 5 lipca 2013 r., sygn. akt I OSK 511/13, podobnie wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 13 listopada 2013 r., sygn. akt IV SA/Wr 542/13, wyrok WSA w Warszawie z dnia 11 lutego 2014 r., sygn. akt II SA/Wa 1450/13).
Podnieść w tym miejscu należy, że art. 61 ust. 3 Konstytucji RP wyznacza granice dopuszczalnej ingerencji w zakres prawa do informacji publicznej wskazując, że jego ograniczenie może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach wartości takie jak: ochrona wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochrona porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa. Ograniczenia dostępności informacji publicznej i kryteria ważenia kolidujących ze sobą wartości podlegają ocenie z punktu widzenia zasady proporcjonalności określonej w art. 31 ust. 3 Konstytucji. Ograniczając prawną sferę wolności konstytucyjnej obywatela, przepis ustawy musi uczynić to w taki sposób, który przede wszystkim nie naruszy jej istoty i nie spowoduje zachwiana relacji konstytucyjnego dobra, które jest ograniczone. Wskazana regulacja winna być dostosowana do celu, jaki temu ograniczeniu przyświeca, który to cel musi być również kwalifikowany w kategorii wartości konstytucyjnej. Chodzi zatem o prawidłowe wyważenie proporcji, jakie muszą być zachowane, by przyjąć, że dane ograniczenie wolności nie narusza konstytucyjnej hierarchii dóbr (wyrok NSA z dnia 6 grudnia 2012 r. I OSK 2022/12).
Przechodząc do oceny zaskarżonej decyzji należy stwierdzić, że z jej uzasadnienia nie wynika zasadność przesłanek, którymi kierował się organ odmawiając udostepnienia żądanych danych Fundacji [...].
Po pierwsze należy wskazać, że Minister Zdrowia oczywiście kierują się oświadczeniem złożonym przez [...] S.A w piśmie z dnia [...] maja 2017 r. miał prawo uznać, iż kwestia cen z negocjacji dla leku [...], [...], [...] są objęte tajemnicą przedsiębiorstwa, Tak więc tylko w tej kwestii należy uznać, że została spełniona przesłanki do uznania, że informacja o cenie stanowi informację przedsiębiorcy, o której mowa w art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Natomiast nie oznacza to, że pozostałe dane zawarte także w dokumentacji przedstawionej w toku postępowania refundacyjnego przez przedsiębiorstwo nie podlegają ujawnieniu, ponieważ w tym zakresie oświadczenie Spółki ich nie dotyczy. Również dokumentacja wytworzona przez organy państwowe podczas postępowania refundacyjnego polega ujawnieniu z wyłączeniem informacji, o które zastrzegły [...] S.A.
Po drugie organ błędnie wywiódł z treści art. 37 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o refundacji leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych (Dz.U. z 2017 r., poz. 1844 ze zm.), że obowiązek publikacji w formie obwieszczenia, wykazy refundowanych leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych niejako zwalnia go od konieczności udostępniania innych danych związanych z postępowaniem w sprawie refundacji leków w trybie wnioskowym na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej.
W tym miejscu należy ponownie przypomnieć, że w świetle przepisu art. 61 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz ustawy o dostępie do informacji publicznej zasadą jest udostępnianie informacji publicznej, a odmowa jej udostępnienia - wyjątkiem. Oznacza to zatem, że podmiot, do którego wpłynął wniosek o udostępnienie informacji publicznej powinien mieć na względzie ogólną zasadę wywiedzioną przez orzecznictwo sądów administracyjnych, wedle której "celem u.d.i.p. jest zagwarantowanie wnioskodawcy dostępu do informacji w określonym przez u.d.i.p terminie. Zasadą jest udostępnienie informacji, a wyjątkiem jej odmowa" (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 listopada 2016 r., sygn. akt I OSK 1871/15, LEX nr 2190254, podobnie wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 8 lutego 2013 r., sygn. akt II SAB/Łd 137/12, LEX nr 1287107) lub inaczej "normy regulujące zarówno tryb, jak i zasady dostępu do informacji publicznej winny być wykładane z poszanowaniem podstawowej reguły in dubio pro libertate (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 października 2014 r., sygn. akt I OSK 267/14), a zatem zobowiązany do udzielenia informacji publicznej zawsze powinien podejmować działania zmierzające do udostępnienia informacji, ponieważ ustawa o dostępie do informacji publicznej jest oparta jest na zasadzie jawności życia publicznego. Stąd przepisy umożliwiające odmowę udostępniania informacji publicznej powinny być interpretowane w sposób wąski.
Nadto dodać należy, że orzecznictwo sądów administracyjnych od lat wypracowało zasadę, wedle której wszelkie ograniczenia dostępu do informacji publicznej powinny być interpretowane ściśle, niedopuszczalne jest zatem taki sposób wykładni przepisu, który uniemożliwia w ogóle udostępnienie informacji publicznej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 maja 2017 r., sygn. akt I OSK 2609/15). Nie można zatem wyprowadzić z treści art. 37 ww. ustawy z dnia 12 maja 2011 r. swego rodzaju "tajemnicy refundacyjnej", wedle której gdy chodzi o postępowania zawiązane z ceną refundowanych leków - tylko dane zawarte w wskazanym przepisie podlegają ujawnieniu, a pozostałe informacje nie są jawne. Takie rozwiązanie jest nie do przyjęcia zarówno w świetle przepisów konstytucyjnych jak i ustawy o dostępie do informacji publicznej. Dodać nadtop należy, że celem art. 37 ustawy o refundacji leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych nie było ustanowienie ograniczenia w zakresie dostępu do informacji publicznej, lecz "zapewnienia wnioskodawcom możliwości zapoznania się z właściwie uzasadnioną, indywidualną decyzją w ich sprawie" ( J. Adamski., K. Urban., E Warmińska, Komentarz do ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o refundacji leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych, LEX 2013). Obwieszczenie posiada zatem charakter informacyjny i nie określa w żaden sposób sytuacji prawnej podmiotów, które chcą otrzymać informację publiczną o postępowaniu refundacyjnym.
Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji.
Sąd orzekł o kosztach postępowania (pkt 2 sentencji), na podstawie art. 200, art. 205 § 1 i art. 209 powołanej, uwzględniając wysokość kosztów sądowych uiszczonych przez stronę (wpis).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło