III SA/Wa 432/17
WyrokWSA w Warszawie2018-01-10
Skład orzekający: Alojzy Skrodzki, Włodzimierz Gurba, Tomasz Sałek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Celnej prawidłowo odmówił odroczenia terminu płatności kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach, uznając, że nie zaszły przesłanki ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy podatkowe prawidłowo oceniły sytuację faktyczną i prawną, odmawiając odroczenia terminu płatności kary pieniężnej. Skarżący nie wykazał istnienia ważnego interesu podatnika ani interesu publicznego, które uzasadniałyby zastosowanie ulgi. Mimo że pojęcia te są nieostre, ciężar dowodu spoczywa na podatniku, który musi udowodnić istnienie szczególnych powodów uniemożliwiających terminową zapłatę. Wiek skarżącego i brak obiektywnych przeszkód do podjęcia pracy, a także nieprzedstawienie szczegółowej sytuacji finansowej i rodzinnej, przemawiały przeciwko uwzględnieniu wniosku.Stan faktyczny
Skarżący M.S. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej odmawiającą odroczenia płatności kary pieniężnej w kwocie 24 000 zł, nałożonej za urządzanie gier na automatach. Skarżący argumentował, że jego trudna sytuacja finansowa (zarejestrowanie jako osoba bezrobotna, brak dochodów i oszczędności) uniemożliwia terminową zapłatę i może spowodować znaczne szkody. Organy podatkowe uznały, że skarżący nie wykazał istnienia ważnego interesu podatnika ani interesu publicznego, wskazując na jego młody wiek i potencjalną zdolność do podjęcia pracy, a także brak szczegółowych informacji o sytuacji materialnej.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Alojzy Skrodzki, Sędziowie sędzia WSA Włodzimierz Gurba, sędzia WSA Tomasz Sałek (sprawozdawca), Protokolant referent stażysta Łukasz Kłosiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy odroczenia płatności kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach oddala skargę
Pismem z dnia 20 grudnia 2016 r. M.S. (zwany dalej: "Strona" lub "Skarżący") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na wydaną przez Dyrektora Izby Celnej w W. decyzję z dnia [...] października 2016 r. w przedmiocie odmowy odroczenia płatności kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach.
Zaskarżona decyzja została wydana w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:
Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W. decyzją z dnia [...] września 2015 r. wymierzył Stronie karę pieniężną za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry w kwocie 24 000 zł.
Po rozpatrzeniu odwołania od ww. decyzji Dyrektor Izby Celnej w W. decyzją z dnia [...] marca 2016 r., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Pismem z dnia 24 marca 2016 r. na podstawie art. 67a § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r. poz. 201, dalej w skrócie: "O.p."), Strona wystąpiła do Naczelnika Celnego [...] w W. z wnioskiem o odroczenie terminu płatności kary pieniężnej wymierzonej decyzją Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] marca 2016 r. "do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowoadministracyjnego, albowiem wykonanie decyzji przed rozpoznaniem skargi przez Sąd rodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, bowiem pozbawi Skarżącego środków koniecznego utrzymania, pociągnie za sobą konieczność zaciągnięcia pożyczek."
Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W. (dalej: "organ I instancji") decyzją z dnia [...] czerwca 2016 r. odmówił odroczenia terminu płatności kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry.
Pismem z dnia 7 lipca 2016 r. Strona złożyła odwołanie od powyższej decyzji, w którym zarzuciła naruszenie:
1. art. 187 § 1 O.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu przez organ wszystkich dowodów zebranych w sprawie, w szczególności: oświadczenia z dnia 19 kwietnia 2016 r. stanowiącego wyjawienie majątku M.S., zaświadczenia Urzędu Pracy W. stwierdzające, iż M.S. jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna i nie posiada prawa do zasiłku, zeznania podatkowego za rok 2014 r., co skutkowało błędnym ustaleniem stanu faktycznego poprzez uznanie, że sytuacja finansowa Skarżącego pozwalała na niezwłoczne uiszczenie należności, tymczasem Skarżący nie ma źródeł dochodu ani oszczędności;
2. art. 67a § 1 pkt. 1 O.p. poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na odmowie odroczenia terminu płatności, podczas gdy sytuacja majątkowa i finansowa Skarżącego uzasadnia zastosowanie ww. przepisu i odroczenie terminu płatności, bowiem Skarżący nie ma możliwości uiszczenia w terminie należności określonych w decyzji. Nadto, odroczenie terminu płatności jest również uzasadnione interesem publicznym, bowiem wskutek uiszczenia kary pieniężnej Skarżący będzie zmuszony do korzystania z pomocy społecznej, bowiem nie będzie w stanie się samodzielnie utrzymać.
Decyzją z dnia [...] października 2016 r. Dyrektor Izby Celnej w W. (dalej również jako: "organ odwoławczy", "organ II instancji") utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu wskazał, że wniosek o zastosowanie ulgi w postaci odroczenia terminu płatności kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry uzasadniono złą sytuacją finansową Skarżącego.
Nadto Strona w piśmie z dnia 19 kwietnia 2016 r. podniosła, że "wykonanie decyzji przed rozpoznaniem skargi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków", jednakże nie określiła, jakie konkretnie skutki albo jaką szkodę może wywołać wykonanie ww. decyzji. Nadesłała również oświadczenie z dnia 19 kwietnia 2016 r., z którego wynika, że nie posiada rachunku bankowego, nie posiada nieruchomości oraz ruchomości o znacznej wartości oraz jest zarejestrowana jako osoba bezrobotna.
Organ odwoławczy zauważył, że w wyniku przeprowadzonego postępowania podatkowego ustalono, że Skarżący:
- nie posiada zadłużenia wobec Urzędu Skarbowego;
- nie figuruje w Rejestrze Płatników Składek KSI ZUS;
- w roku podatkowym 2014 osiągnął przychód w kwocie 5.519,27 zł
- od dnia 4 kwietnia 2016 r. został zarejestrowany jako osoba bezrobotna i od dnia 4 kwietnia 2016 r. nie posiada prawa do zasiłku.
W ocenie Dyrektora Izby Celnej w W. nie można utożsamiać z ważnym interesem Podatnika faktu zarejestrowania Strony jako osoby bezrobotnej bez prawa do zasiłku. Ponadto organ II instancji stwierdził, że przedłożone przez Stronę argumenty dotyczące braku pracy nie mają cech przesłanek szczególnych. Strona ma 27 lat, znajduje się w wieku aktywności zawodowej, a zgromadzony materiał dowodowy nie wskazuje, aby była osobą niezdolną do pracy. Zdaniem organu odwoławczego to do Strony należy inicjatywa w zdobyciu środków na pokrycie swoich zobowiązań podatkowych i to ona powinna aktywnie poszukiwać wyjścia z trudnej sytuacji finansowej czy płatniczej bez udziału budżetu państwa. Ponadto młody wiek Skarżącego pozwala na poszukiwanie i podjęcie pracy, dającej możliwość uzyskania dochodów pozwalających uregulować posiadaną zaległość.
Organ II instancji wskazał również, że Skarżący nie wykazał, że jego sytuacja finansowa czy życiowa uzasadnia zastosowanie wnioskowanej ulgi. Nie przedstawił bowiem swojej sytuacji materialnej w sposób dostatecznie szczegółowy, nie podał popartych odpowiednimi dokumentami informacji o źródłach utrzymania, wysokości comiesięcznych wydatków oraz sytuacji rodzinnej. Nie wywiązał się także z zobowiązania do dostarczenia rozliczenia podatkowego za rok 2015. Niezależnie od powyższego Dyrektor Izby Celnej w W. uznał, że Strona w toku postępowania, ograniczając się jedynie do twierdzeń o charakterze ogólnym, nie udowodniła stanowiska o istnieniu przesłanki interesu publicznego. Poza tym, nie korzysta z pomocy społecznej, a jej aktualna sytuacja majątkowa nie jest następstwem wystąpienia nadzwyczajnych zdarzeń losowych. Organ odwoławczy zauważył, że w interesie publicznym leży, by podatnicy stosowali się do przepisów podatkowych (tu: ustawy o grach hazardowych), by była przestrzegana zasada równości i sprawiedliwości opodatkowania, zaś stosowanie ulg podatkowych stanowiło sytuację wyjątkową. Udzielenie takiej ulgi Stronie stawiałoby ją w sytuacji korzystniejszej od tej, w jakiej funkcjonują pozostali podatnicy, którzy terminowo i prawidłowo wywiązują się z obciążających ich obowiązków podatkowych i posiadają stosowną koncesję. Wymierzona w przedmiotowej sprawie kara pieniężna była konsekwencją urządzania gier na automatach bez zezwolenia. Ponadto organ II instancji zaznaczył, że zaległość z tytułu nałożonej kary pieniężnej powstała z winy Strony, a zatem organ nie może podejmować decyzji, które spowodują przejęcie przez budżet skutków określonego postępowania Skarżącego.
W przywołanej na wstępie skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżący sformułował żądanie uchylenia ww. decyzji Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] października 2016 r. oraz zasądzenia na rzecz Skarżącego zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.
Skarżący zarzucił organowi II instancji naruszenie:
1. art. 187 § 1 O.p. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu przez organ wszystkich dowodów zebranych w sprawie w szczególności: oświadczenia z dnia 19 kwietnia 2016 r. stanowiącego wyjawienie majątku Skarżącego, zaświadczenia Urzędu Pracy W. stwierdzające, iż Skarżący jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna i nie posiada prawa do zasiłku, zeznania podatkowego za rok 2014 r, co skutkowało błędnym ustaleniem stanu faktycznego poprzez uznanie, że sytuacja finansowa Skarżącego pozwala na niezwłoczne uiszczenie należności, tymczasem Skarżący nie ma źródeł dochodu ani oszczędności;
2. art. 67a § 1 O.p. poprzez błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że pod pojęciem ważny interes podatnika należy rozumieć wyłącznie atypowe sytuacje w życiu podatnika mające charakter katastrofy, natomiast pojęcie interesu publicznego sprowadza się do konieczności zapewnienia wykonywania obowiązków podatkowych, podczas gdy ustawodawca nie nadal pojęciu ważnego interesu podatnika konotacji katastroficznej i każda sytuacja utrudniająca podatnikowi terminowe odroczenia terminu płatności, natomiast kwestię interesu publicznego należy rozpatrywać w dwóch płaszczyznach tj. konieczność zapewnienia wykonywania zobowiązania podatkowego i jednocześnie zapobieganie sytuacjom, kiedy jednostka będzie korzystać z pomocy państwa poprzez pomoc społeczną;
3. art. 67a § 1 pkt. 1 O.p. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że w niniejszej sprawie nie została spełniona przesłanka interesu podatnika oraz odmowie odroczenia terminu płatności, podczas gdy sytuacja majątkowa i finansowa Skarżącego uzasadnia zastosowanie ww. przepisu i odroczenie terminu płatności, bowiem Skarżący nie ma możliwości uiszczenia w terminie należności określonych w decyzji.
4. art. 210 § 4 O.p. poprzez wadliwe sporządzenie uzasadnienia zaskarżonej decyzji, polegające na niewyjaśnieniu przyczyn, z których odmówiono Skarżącemu udzielenia ulgi w spłacie zobowiązania podatkowego, w sytuacji, kiedy decyzja uznaniowa wymaga precyzyjnego uzasadnienia, w konsekwencji zaskarżona decyzja przekracza granice uznania administracyjnego.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. z 2016, poz. 1066 ze zm.) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów lub czynności wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, dalej zwana: "p.p.s.a.") sprawowana jest na zasadzie kryterium zgodności z prawem.
W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) – c) p.p.s.a.), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Zdaniem Sądu żadna z wyżej wskazanych przesłanek nie zaszła w sprawie.
Kontroli Sądu poddana została decyzja Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] października 2016 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. z dnia [...] czerwca 2016 roku nr [...] odmawiającą odroczenia terminu płatności kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry.
Zaskarżona decyzja wydana została na podstawie przepisu art. 67a § 1 pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa, w myśl którego, organ podatkowy, na wniosek podatnika, z zastrzeżeniem art. 67b (bez znaczenia na gruncie niniejszej sprawy), w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może odroczyć lub rozłożyć na raty zapłatę zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę lub odsetki od nieuregulowanych w terminie zaliczek na podatek.
Już z samej treści powołanego przepisu art. 67a § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej wynika, że organ podatkowy "może" udzielić stosownej ulgi podatkowej, jeśli zachodzą wskazane w tym przepisie przesłanki. Nie ma zatem wątpliwości, że organ podatkowy przy rozpatrywaniu sprawy w zakresie wskazanej ulgi podatkowej i wydaniu rozstrzygnięcia korzysta z luzu decyzyjnego wynikającego z uznania administracyjnego. Oznacza to, że w przypadku stwierdzenia przez ten organ choćby jednej z przesłanek określonych w powołanym przepisie może uwzględnić wniosek strony lub odmówić jego uwzględnienia. Natomiast powinien odmówić zastosowania ulgi, jeżeli nie stwierdzi zaistnienia wskazanych wyżej przesłanek. Luz decyzyjny w zakresie rozstrzygnięcia podejmowanego na gruncie art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej polega więc na tym, że nawet wystąpienie ustawowych przesłanek nie obliguje organu podatkowego do zastosowania odroczenia zapłaty zaległości i odsetek za zwłokę. Ustawodawca nie wskazał bowiem sytuacji, w której organ podatkowy miałby obowiązek zastosowania ulgi (por. wyrok NSA z 30 listopada 2011 r., sygn. akt II FSK 1026/10). Podkreślić jednak trzeba, że przy podejmowaniu decyzji w przedmiocie zastosowania ulgi, zwłaszcza w przypadku rozstrzygnięcia nieuwzględniającego wniosku podatnika organ podatkowy ma obowiązek należycie uzasadnić swoje rozstrzygnięcie. Uznanie nie wyraża się bowiem w swobodzie oceny czy w danym stanie faktycznym sprawy okoliczności odpowiadają użytym w powołanym przepisie pojęciom ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego, ale w możliwości negatywnego dla podatnika rozstrzygnięcia nawet przy ich ustaleniu.
W każdym zatem przypadku, przed wydaniem decyzji w sprawie zastosowania ulgi w zapłacie, o której mowa w treści art. 67a § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, organ powinien w sposób wnikliwy dokonać ustaleń co do istnienia przesłanki ważnego interesu podatnika oraz interesu publicznego, a poprzedzać ją powinno wyczerpujące zebranie całego materiału dowodowego oraz dokładne wyjaśnienie okoliczności faktycznych.
Użyte pojęcia "interesu publicznego" oraz "ważnego interesu podatnika" są pojęciami nieostrymi. Z uwagi na taki ich charakter konkretną treść tych pojęć ustalać należy z uwzględnieniem okoliczności rozpoznawanej sprawy. Niemniej jednak o istnieniu ważnego interesu podatnika oraz interesu publicznego decydują kryteria obiektywne, zgodne z powszechnie obowiązującą hierarchią wartości.
Kryterium "ważnego interesu podatnika" niewątpliwie spełnione będzie zatem w przypadku zaistnienia okoliczności wyjątkowych, niezależnych od woli oraz sposobu postępowania podatnika, które uniemożliwiają mu wywiązanie się z ciążących na nim obowiązków względem Skarbu Państwa bez doraźnej pomocy w postaci zastosowania ulgi w zapłacie. Ważnego interesu podatnika, jako przesłanki zastosowania ulgi podatkowej nie można jednak przy tym, jak słusznie zauważał organ podatkowy, utożsamiać z subiektywnym przekonaniem podatnika o potrzebie zastosowania takiej ulgi.
Z kolei przez interes publiczny rozumie się dyrektywę postępowania nakazującą mieć na uwadze respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, takich jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie obywateli do organów władzy, sprawność działania aparatu państwowego, korektę błędnych decyzji, itp. Powyższe wynika z wyjątkowego charakteru ulgi w zapłacie, stanowiącej odstępstwo od zasady równości i powszechności opodatkowania. Zasadą pozostaje więc płacenie podatków w sposób i w terminach przewidzianych przez prawo. Przesłankę interesu publicznego oceniać należy również z uwzględnieniem sytuacji, gdy zapłata zaległości podatkowych spowoduje konieczność sięgania przez podatnika do pomocy państwa, gdyż nie będzie w stanie zaspokajać swoich potrzeb materialnych.
Odnosząc powyższe uwagi do okoliczności rozpoznawanej sprawy w pierwszej kolejności stwierdzić należy, że w postępowaniu podatkowym wszczętym na wniosek podatnika o zastosowanie ulgi podatkowej polegającej na odroczeniu terminu płatności kary pieniężnej, zgodnie z treścią art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej, zebrany został cały materiał dowodowy i w sposób wyczerpujący został on rozpatrzony. W ocenie Sądu nie budzi wątpliwości, że dokładne zostały wyjaśnione wszystkie okoliczności faktyczne mające znaczenie dla podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie zastosowania ulgi podatkowej, o której mowa w treści art. 67a § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, a organy podatkowe nie uchybiły obowiązkom wynikającym z treści art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej.
Na podstawie prawidłowo ustalonego stanu faktycznego, organ odwoławczy prawidłowo wyciągnął wnioski w zakresie odmowy odroczenia zapłaty kary pieniężnej, dokonana ocena mieści się w ustawowych granicach, zaś wyciągnięte wnioski są logiczne i poprawne. Uzasadnienie decyzji jest wyczerpujące, spełniające kryteria o jakich mowa w art. 210 § 1 i § 4 O.p. przedstawiono w nim bowiem stan faktyczny sprawy oraz mający zastosowanie w sprawie art. 67a § 1 pkt 2 O.p. - dokonano jego prawidłowej wykładni. Nie potwierdziły się zatem zarzuty naruszenia prawa procesowego podniesione w skardze.
Stwierdzić należy, że organy dokładnie przeanalizowały sytuację finansową Skarżącego biorąc pod uwagę zarówno okoliczności związane z powstaniem zaległości podatkowej, jak i informacje podawane przez stronę we wniosku, uznając, że trudna sytuacja finansowa nie daje jeszcze podstaw do przyznania ulgi w spłacie zaległości podatkowej. Zasadności tej oceny nie zmieniają również okoliczności podnoszone w skardze.
W toku postępowania wszczętego wnioskiem skarżącego, Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W. pismem z dnia 8 kwietnia 2016 r. wezwał go bowiem do:
1. przedstawienia rozliczenia podatkowego za 2015 rok,
2. zaświadczenia wydanego przez właściwego naczelnika urzędu skarbowego o niezaleganiu przez wnioskodawcę z podatkami stanowiącymi dochód budżetu państwa,
3. zaświadczenia, wydanego przez Oddział Zakładu Ubezpieczeń Społecznych właściwy dla miejsca zamieszkania podmiotu - o niezaleganiu przez skarżącego ze składkami na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne,
4. wyjawienia majątku skarżącego,
5. opinii o sytuacji finansowej skarżącego wydanej przez banki prowadzące jego rachunki rozliczeniowe,
6. innych dokumentów mogących mieć wpływ na udzielenie ulgi podatkowej.
W odpowiedzi na wezwanie skarżący przesłał:
1. zaświadczenie z dnia 19 kwietnia 2016 r., wydane przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Inspektorat W.,
2. zaświadczenie Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] kwietnia 2016 r. o nie figurowaniu w rejestrze Płatników Składek,
3. zaświadczenie Urzędu Pracy W.,
4. oświadczenie z dnia 19 kwietnia 2016 roku, z którego wynika, że:
a/ nie posiada rachunku bankowego,
b/ nie jest właścicielem nieruchomości oraz ruchomości o znacznej wartości,
c/ jest zarejestrowany jako bezrobotny.
Uwzględniając powyższe, organ uznał, że Skarżący w toku postępowania nie potwierdził, że ze względu na wiek i stan zdrowia nie jest możliwe uzyskanie przez niego stałej pracy. Zdaniem organu bowiem przedłożone przez Skarżącego argumenty dotyczące braku pracy nie mają cech przesłanek szczególnych. Organ podkreślił przy tym, że Skarżący ma 27 lat, znajduje się w wieku aktywności zawodowej, a zgromadzony materiał dowodowy nie wskazuje, aby był osobą niezdolną do pracy. Dodatkowo organ zaznaczył, że Skarżący nie przedstawił swojej sytuacji materialnej w sposób dostatecznie szczegółowy, nie podał bowiem popartych odpowiednimi dokumentami informacji o źródłach utrzymania, wysokości comiesięcznych wydatków oraz sytuacji rodzinnej.
Reasumując organ stanął na stanowisku, że w sprawie nie zachodzi przesłanka "ważnego interesu podatnika", która uzasadniałyby zastosowanie ulgi. Organ wskazał, że doszłoby do niej w sytuacji, w której podatnik pomimo dołożenia wszelkich starań, po uwzględnieniu wysokości uzyskiwanych dochodów i konieczności ponoszenia określonych wydatków, na skutek zaistnienia rożnych niekorzystnych zdarzeń, nie jest w stanie uregulować swoich zobowiązań publicznoprawnych.
W tym miejscu zdaniem Sądu zaznaczyć należy, że pojęcia "ważnego interesu podatnika" nie można ograniczać tylko i wyłącznie do sytuacji nadzwyczajnych czy też zdarzeń losowych uniemożliwiających uregulowanie zaległości podatkowych, albowiem pojęcie to funkcjonuje w zdecydowanie szerszym znaczeniu, uwzględniającym nie tylko sytuacje nadzwyczajne, ale również normalną sytuację ekonomiczną podatnika.
Jednakże podkreślenia zarazem wymaga, że to po stronie podatnika, jako tego, który ubiega się o przyznanie ulgi w postaci odroczenia zapłaty zaległości podatkowej a więc występuje o określone uprawnienie, spoczywa obowiązek wykazania, że w dotyczącej go sprawie spełnione są przesłanki, o których mowa w art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej.
Niewątpliwie bowiem spełnienie przesłanki ważnego interesu podatnika wiąże się z istnieniem po jego stronie szczególnych powodów, powodujących że żądanie pełnej i terminowej zapłaty podatku może zachwiać w przypadku osób fizycznych podstawami egzystencji podatnika i osób zależnych od niego. Istnienie przesłanki "ważnego interesu podatnika" wymaga wykazania takich okoliczności, które są wyjątkowe w stosunku do ogółu społeczeństwa, niezależne od woli i sposobu postępowania podatnika, a których nie można utożsamiać z jego subiektywnym przekonaniem o potrzebie umorzenia zaległości podatkowej.
Sąd podziela w związku z tym stanowisko organu, że przeciwko uwzględnieniu wniosku o odroczenie zapłaty zaległości podatkowej (tu kary pieniężnej) przemawiało nieujawnienie przez Skarżącego całokształtu informacji dotyczących jego sytuacji finansowej, rodzinnej, czy ewentualnie innych okoliczności powodujących, że zapłata zaległej kary doprowadziłaby do nieodwracalnych konsekwencji godzących w jego byt. Skarżący jednocześnie powołując się na fakt zarejestrowania jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku, czy też brak rachunku bankowego, nie wyjaśnia przy tym, kto ponosi koszt jego utrzymania, przykładowo, czy są to członkowie rodziny, z którymi pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym. Jest to o tyle istotne, że Skarżący nie wskazuje, aby korzystał z pomocy społecznej, pomimo braku zadeklarowanych dochodów. Skarżący nie podważa nadto skutecznie argumentacji organu odnośnie kwestii możliwości podjęcia przez niego zatrudnienia, nie wskazując na żadne obiektywne przyczyny (np. zdrowotne), które stanowiłyby przeszkodę w znalezieniu pracy (jeśli nie stałej, to choćby dorywczej). Podzielić zatem należy stanowisko organu, że skoro Skarżący jest osobą w wieku aktywności zawodowej, to ma możliwość zmiany swojej sytuacji finansowej poprzez znalezienie i podjęcie pracy, nie tylko w celu polepszenia swojego bytu, ale również w celu spłaty zaległości publicznoprawnych wymaganych prawem.
Zasadna jest także konkluzja organu odnośnie braku wykazania przez Skarżącego drugiej z ustawowych przesłanek udzielenia ulgi, tj. zaistnienia na gruncie przedmiotowej sprawy "interesu publicznego", o jakim mowa w art. 67a § 1 O.p. Należy zaznaczyć, iż pojęcie "interesu publicznego" nie zostało przez ustawodawcę zdefiniowane (por. wyrok WSA z dnia 12 kwietnia 2010 r., III SA/Wa 1410/09). Pojęcie to powinno być zatem oceniane z uwzględnieniem wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, takich jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie do organów państwa, a także wyeliminowanie sytuacji, gdy rezultatem zastosowania ulgi będzie obciążenie Skarbu Państwa kosztami pomocy. Przy jego ocenie należy też uwzględnić sytuację budżetową państwa. Niemożność jednoznacznego zdefiniowania tego pojęcia powoduje, że w każdym indywidualnym przypadku jego znaczenie może uwzględniać różne aspekty wskazanych wyżej wartości. Należy zgodzić się z poczynionymi w tym zakresie rozważaniami organu, że argumentacja Skarżącego ogranicza się jedynie do twierdzeń o charakterze ogólnym. Tym samym istotnie nie sposób wywieść, dlaczego należałoby udzielić Skarżącemu ulgi, która niewątpliwie stawiałaby go w sytuacji korzystniejszej od tej, w jakiej funkcjonują pozostali podatnicy, którzy terminowo i prawidłowo wywiązują się z obciążających ich obowiązków podatkowych i posiadają stosowną koncesję.
Reasumując nie było więc podstaw do uwzględnienia zarzutu błędnej wykładni art. 67a § 1 pkt 2 O.p. Z przepisu tego wynika możliwość odroczenia zapłaty zaległości podatkowej w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym. Oznacza to, że tylko w przypadku stwierdzenia, że w sprawie występuje którakolwiek z przesłanek bądź obie określone w art. 67a § 1 O.p. - organ w sposób uznaniowy podejmuje decyzję o wyborze alternatywy - czy przyznać podatnikowi ulgę w spłacie zobowiązań podatkowych, czy też nie. Z kolei stwierdzenie przez organ braku przesłanek ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego w zastosowaniu ulgi podatkowej powoduje, że nie będzie on dysponował wyborem rozstrzygnięcia, a decyzja będzie miała charakter związany (por. wyrok NSA z dnia 16 marca 2006 r., sygn. akt II FSK 493/05). Brak przesłanek oznacza wobec tego konieczność wydania decyzji o odmowie zastosowania ulgi podatkowej. W niniejszej sprawie, odmowę odroczenia zapłaty kary pieniężnej oparto o uznanie, iż w ustalonym stanie faktycznym brak jest podstaw do stwierdzenia, że zachodzi ważny interes, czy to prywatny czy też publiczny a Skarżący takich ustaleń skutecznie nie podważył.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło