II OSK 2800/18

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2019-11-29

Skład orzekający: Marzenna Linska-Wawrzon, Małgorzata Miron, Mirosław Gdesz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odmowa sprostowania aktu własności ziemi poprzez wpisanie własności działki na rzecz konkretnej osoby zamiast dotychczasowej współwłasności w udziale ¼ może być dokonana w trybie sprostowania błędu pisarskiego na podstawie art. 113 § 1 Kpa?
Ratio decidendi
Żądanie sprostowania aktu własności ziemi poprzez zmianę współwłasności w udziale ¼ na wyłączną własność konkretnej osoby nie mieści się w granicach instytucji sprostowania błędu pisarskiego. Tryb ten służy jedynie korygowaniu błędów pisarskich, rachunkowych lub innych oczywistych omyłek, a nie merytorycznej zmiany rozstrzygnięcia. Uwzględnienie takiego żądania wymagałoby postępowania wyjaśniającego, co wyłącza zastosowanie art. 113 § 1 Kpa.
Stan faktyczny
Skarżący domagał się sprostowania aktu własności ziemi poprzez wpisanie własności działki na rzecz B. W. zamiast dotychczasowej współwłasności w udziale ¼. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. odmawiające sprostowania. Skarżący wniósł skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) Ppsa w zw. z art. 113 § 1 Kpa oraz art. 106 § 2 Ppsa.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Miron Sędzia del. WSA Mirosław Gdesz (spr.) po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej W. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 25 kwietnia 2018 r. sygn. akt II SA/Lu 18/18 w sprawie ze skargi W. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy sprostowania aktu własności ziemi oddala skargę kasacyjną Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z 25 kwietnia 2018 r. sygn. II SA/Lu 18/18 oddalił skargę W. W. (dalej skarżący) na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy sprostowania aktu własności ziemi. Jak stwierdził Sąd I instancji, w analizowanej sprawie skarżący domagał się sprostowania aktu własności ziemi poprzez wpisanie własności działki nr [...] w K. na rzecz B. W. zamiast dotychczasowej współwłasności w udziale ¼. Wbrew twierdzeniom skargi, ewentualne uznanie, że w akcie własności ziemi w sposób nieprawidłowo wskazane zostały udziały w nieruchomości, nie ograniczałoby się wyłącznie do dokonania sprostowania błędu pisarskiego. Musiałoby to być bowiem poprzedzone postępowaniem wyjaśniającym, które jest niezbędne dla weryfikacji żądania skarżącego. To zaś wyłącza możliwość uznania, że w sprawie znajduje zastosowanie tryb, o którym mowa w art. 113 § 1 Kpa. Skarżący wniósł od powyższego wyroku skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie: a) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) Ppsa. w zw. z art. 113 § 1 Kpa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na przyjęciu, że brak jest możliwości dokonania sprostowania aktu własności ziemi w postępowaniu wszczętym przez skarżącego, podczas gdy w sposób oczywisty, w przedmiotowym dokumencie, matka skarżącego B. W. winna być wpisana jako właścicielka nieruchomości, co bezpośrednio wynika z dokumentów dotyczących przedmiotowej sprawy, które zostały zebrane i rozpatrzone w ramach toczącego się postępowania; b) art. 106 § 2 Ppsa poprzez uniemożliwienie skarżącemu zajęcia pełnego stanowiska w sprawie, poprzez odmowę zgłoszenia ustnie żądań, wyjaśnień oraz wskazania faktycznych wyjaśnień przez stronę, która była reprezentowana przez pełnomocnika. Skarżący bezpośrednio na rozprawie zgłosił chęć uzupełnienia stanowiska pełnomocnika oraz wypowiedzenia się, co do istotnych okoliczności sprawy, co miało wpływ na wynik postępowania, gdyż Sąd poprzez zaniechanie wysłuchania strony "pozbawił się" możliwości zapoznania się z wszystkimi żądaniami oraz argumentami skarżącego, a w konsekwencji orzekł bez rozpatrzenia wszystkich żądań oraz argumentów skarżącego, co prowadziło do wydania niekorzystnego wyroku. W związku z powyższym w skardze kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny, zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. W postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym prowadzonym na skutek wniesienia skargi kasacyjnej obowiązuje generalna zasada ograniczonej kognicji tego Sądu (art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; dalej Ppsa). Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, wyznaczonych przez przyjęte w niej podstawy, określające zarówno rodzaj zarzucanego zaskarżonemu orzeczeniu naruszenia prawa, jak i jego zakres. Z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania. Ta jednak nie miała miejsca w rozpoznawanej sprawie. Przy tym zgodnie z art. 193 zd. drugie Ppsa uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną ogranicza się wyłącznie do oceny zarzutów skargi kasacyjnej w oparciu o stan faktyczny przyjęty w orzeczeniu przez Sąd I instancji. Wobec tego, że skarżący kasacyjnie zrzekł się rozprawy, a pozostałe strony, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia im odpisu skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy, na podstawie art. 182 § 2 Ppsa, skarga kasacyjna została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym. Pierwszy z zarzutów skargi kasacyjnej jest całkowicie niezasadny. Jak prawidłowo stwierdził to Sąd I instancji, żądanie skarżącego nie mieści się w granicach instytucji sprostowania decyzji. Zgodnie z art. 113 § 1 Kpa organ administracji publicznej może z urzędu lub na żądanie strony prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach. Wprawdzie przepis ten nie zawiera definicji legalnej oczywistej omyłki, ale już z samego potocznego rozumienia tego pojęcia wynika, że chodzi w nim o błąd pisarski lub rachunkowy albo inny błąd lecz zawsze dostrzegalny "na pierwszy rzut oka", ewidentny, łatwo zauważalny i nie wymagający dodatkowych zabiegów myślowych, obliczeń czy ustaleń. W tym trybie nie można natomiast dokonywać merytorycznej korekty rozstrzygnięć. Przedmiotem żądania skarżącego jest sprostowanie aktu własności ziemi poprzez wpisanie własności działki nr [...] w K. na rzecz B. W. zamiast dotychczasowej współwłasności w udziale ¼. Jego uwzględnienie prowadziłoby w istocie do zmiany treści rozstrzygnięcia aktu własności ziemi, a nie - wbrew argumentacji skarżącego -do jego sprostowania. Niezasadny jest również drugi z zarzutów skargi kasacyjnej naruszenia art. 106 § 2 Ppsa. Podkreślić należy, iż skarżący był reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, który w całości poparł skargę. Natomiast Sąd I instancji rozpatrzył sprawę w jej całokształcie zgodnie z wymogami art. 134 § 1 Ppsa. Sąd administracyjny nie prowadzi postępowania dowodowego w sprawie, a w tej sprawie dotyczącej kontroli odmowy sprostowania aktu własności ziemi stan faktyczny sprawy był oczywisty i jakiekolwiek dodatkowe wyjaśnienia skarżącego nie miały w istocie znaczenia dla jej rozstrzygnięcia. W tym stanie rzeczy, skoro skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach, Naczelny Sąd Administracyjny na mocy art. 184 Ppsa orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło