I OZ 1100/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jan Paweł Tarno po rozpoznaniu w dniu 20 listopada 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia T. L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 13 września 2018 r. sygn. akt II SA/Bk 796/17 odrzucające skargę kasacyjną T. L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 16 stycznia 2018 r. sygn. akt II SA/Bk 796/17 oddalającego skargę T. L. na decyzję Podlaskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w Białymstoku z dnia [...] sierpnia 2017 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy zwiększenia dodatku służbowego postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku postanowieniem z 13 września 2018 r., II SA/Bk 796/17, odrzucił skargę kasacyjną T. L. od wyroku tego Sądu z 16 stycznia 2018 r. oddalającego skargę T. L. na decyzję Podlaskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w Białymstoku z [...] sierpnia 2017 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy zwiększenia dodatku służbowego. W uzasadnieniu Sąd I instancji podniósł, że zgodnie z art. 177 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, dalej jako: "p.p.s.a.") skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok w terminie 30 dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Natomiast w myśl art. 177 § 3 p.p.s.a. w razie ustanowienia w ramach prawa pomocy adwokata po wydaniu orzeczenia, na wniosek złożony przez stronę, której doręcza się odpis orzeczenia z uzasadnieniem sporządzonym z urzędu, albo przez stronę, która zgłosiła wniosek o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia, termin do wniesienia skargi kasacyjnej biegnie od dnia zawiadomienia pełnomocnika o jego wyznaczeniu, jednak nie wcześniej niż od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Jak wynika z akt sprawy odpis wyroku z uzasadnieniem został doręczony skarżącemu 20 lutego 2018 r. (k. 29), natomiast ustanowiony skarżącemu adwokat z urzędu w osobie mec. K. R. został zawiadomiony o jego wyznaczeniu 19 marca 2018 r. (k. 42, 89). Od tego dnia, w myśl ww. art. 177 § 3 p.p.s.a., rozpoczął bieg 30-dniowy termin do wniesienia skargi kasacyjnej, który upłynął bezskutecznie 18 kwietnia 2018 r. W związku zaś z faktem, że wyznaczony z urzędu pełnomocnik nie wniósł w tym terminie ani skargi kasacyjnej, ani nie złożył opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, nie może w niniejszej sprawie mieć zastosowania regulacja z art. 177 § 4 i 5 p.p.s.a. Zgodnie z art. 178 p.p.s.a., wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. W przedmiotowej sprawie skarga kasacyjna, jakkolwiek wniesiona z uwzględnieniem wymogu z art. 175 p.p.s.a., nie została złożona w ww. 30-dniowym terminie, który upływał 18 kwietnia 2018 r. Skarga wniesiona została bowiem przez nowego pełnomocnika skarżącego dnia 27 sierpnia 2018 r. Zażalenie na powyższe postanowienie wywiódł T. L., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, zaskarżając je w całości, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 177 § 3 i 5 p.p.s.a. przez jego niezastosowanie i uznanie, że skarżący nie złożył skargi kasacyjnej w terminie w sytuacji, gdy termin do wniesienia skargi kasacyjnej dla kolejnego wyznaczonego pełnomocnika rozpoczyna swój bieg od momentu zawiadomienia go o jego wyznaczeniu. W uzasadnieniu podniesiono, że pełnomocnik który został wyznaczony już po upływie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej nie ma możliwości jej wniesienia w terminie, a skoro nie ma możliwości dopełnienia terminu, to nie może mu uchybić. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 177 § 3 p.p.s.a. w razie ustanowienia w ramach prawa pomocy adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego po wydaniu orzeczenia, na wniosek złożony przez stronę, której doręcza się odpis orzeczenia z uzasadnieniem sporządzonym z urzędu, albo przez stronę, która zgłosiła wniosek o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia, termin do wniesienia skargi kasacyjnej biegnie od dnia zawiadomienia pełnomocnika o jego wyznaczeniu, jednak nie wcześniej niż od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Sąd I instancji zasadnie przyjął, że w przedmiotowej sprawie termin do wniesienia skargi kasacyjnej biegł od dnia zawiadomienia pierwszego pełnomocnika o jego wyznaczeniu. Na gruncie art. 177 § 3 p.p.s.a. nie można przyjąć, że dokonanie zmiany pełnomocnika wyznaczonego z urzędu przez Okręgową Radę Adwokatów powoduje ponowne rozpoczęcie biegu 30-dniowego terminu do wniesienia skargi kasacyjnej dla kolejnego pełnomocnika. Okoliczność zmiany pełnomocnika w trakcie biegu tego terminu może stanowić podstawę wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej (por. postanowienia NSA: z 11 października 2017 r., II OZ 1212/17 oraz z 14 grudnia 2017 r., I OZ 1681/17). Z kolei w postanowieniu z 20 stycznia 2017 r., I OZ 34/17, Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że zmiana pełnomocnika wyznaczonego z urzędu uprawnia go do dokonywania przez niego dalszych czynności w imieniu skarżącego. Jednak nie powoduje automatycznego przywrócenia skarżącemu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej i nie uprawnia go do powtarzania czynności już dokonanych przez poprzedniego pełnomocnika. Wbrew zarzutom zawartym w zażaleniu nie można przyjąć, że zmiana pełnomocnika wyznaczonego z urzędu przez ORA spowodowała ponowne rozpoczęcie biegu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej dla kolejnego pełnomocnika. W orzecznictwie wskazuje się natomiast, że zmiana pełnomocnika z urzędu może stanowić podstawę do przywrócenia terminu. W szczególności może to mieć miejsce w przypadku, gdy taka zmiana nastąpiła w czasie biegu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 lipca 2017 r., II OZ 715/17). W niniejszej sprawie jednak wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej nie złożono. Sąd I instancji prawidłowo przyjął dzień 19 marca 2018 r. jako datę zawiadomienia pierwszego pełnomocnika o wyznaczeniu go z urzędu, co jednoznacznie wynika z pisma ORA w B. (k. 89). A zatem zgodnie z art. 177 § 3 p.p.s.a. od tej daty, tj. od zawiadomienia pierwszego pełnomocnika o jego wyznaczeniu, rozpoczął się bieg terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Termin ten upłynął bezskutecznie 18 kwietnia 2018 r., a skarga kasacyjna została wniesiona przez drugiego pełnomocnika 27 sierpnia 2018 r., a więc po upływie tego terminu. Zasadnie zatem w tej sytuacji Sąd I instancji na podstawie art. 178 p.p.s.a. odrzucił skargę kasacyjną. Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.