IV SAB/Gl 286/17

PostanowienieWSA w Gliwicach2018-01-23

Skład orzekający: Stanisław Nitecki, Beata Kozicka, Tadeusz Michalik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku, gdy strona skarżąca wnosi o umorzenie postępowania sądowego z powodu jego bezprzedmiotowości, sąd administracyjny jest związany tym wnioskiem i powinien zasądzić od organu na rzecz strony koszty postępowania, w tym koszty zastępstwa procesowego?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny jest związany wnioskiem strony skarżącej o umorzenie postępowania z powodu jego bezprzedmiotowości. W przypadku umorzenia postępowania, sąd może zasądzić od organu na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, jednakże ocena zasadności tych kosztów, zwłaszcza wynagrodzenia pełnomocnika, powinna uwzględniać nakład pracy pełnomocnika, charakter sprawy oraz przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia, a także fakt, czy koszty te były rzeczywiście niezbędne.
Stan faktyczny
Strona skarżąca M. K. wniosła skargę na bezczynność Szkoły Podstawowej im. [...] w S. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej dotyczącej umów z podmiotami zewnętrznymi na obsługę prawną w latach 2014-2016. Po wniesieniu skargi, skarżąca otrzymała żądaną informację i wniosła o umorzenie postępowania sądowego z powodu jego bezprzedmiotowości, domagając się jednocześnie zwrotu kosztów postępowania. Organ wniósł o umorzenie postępowania, wskazując na problemy techniczne z platformą ePUAP.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowe i zasądzono od "A" w S. na rzecz strony skarżącej kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Beata Kozicka, Sędzia NSA Tadeusz Michalik, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 23 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi M. K. na bezczynność "A" w S. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia 1) umorzyć postępowanie sądowe; 2) zasądzić od "A" w S. na rzecz strony skarżącej kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Pismem przesłanym drogą elektroniczną z 6 lipca 2017 r. M. K. wystąpiła do Szkoły Podstawowej im. [...] w S. o udzielenie informacji publicznej w zakresie udzielenia odpowiedzi na pytanie: "Czy placówka edukacyjna w latach 2014-2016 zawierała umowy z podmiotami zewnętrznymi o świadczenie usług w zakresie obsługi prawnej, w tym zastępstwa procesowego?", a w razie pozytywnej odpowiedzi domagała się przesłania kopii tych umów. Pismem z 28 sierpnia 2017 r. skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika adwokata L. K., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na bezczynność Szkoły Podstawowej im. [...] w S. zarzucając jej naruszenie art. 13 ust. 1 i 2 oraz art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 1764), z powodu braku udzielenia żądanej we wniosku informacji publicznej. Równocześnie skarżąca wnioskowała o zobowiązanie Szkoły Podstawowej im. [...] w S. do rozpoznania złożonego wniosku, w terminie czternastu dni od daty zwrotu akt, oraz zasądzenie kosztów postępowania w łącznej kwocie 602,20 zł, według załączonego spisu kosztów, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego w kwocie 480 zł, stosownie do § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżącej wskazał, że 6 lipca 2017 r. za pomocą platformy ePUAP złożyła ona opisany powyżej wniosek o udostępnienie informacji publicznej, który został prawidłowo doręczony w tym samym dniu, czego dowodzi Urzędowe Poświadczenie Przedłożenia. Podkreślił, że żądana informacja stanowi informację publiczną, a adresat wniosku jako organ i podmiot sektora finansów publicznych jest obowiązany do jej udostępnienia. Po myśli przepisu art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej udostępnienie informacji publicznej następuje niezwłocznie, nie później jednak, niż w terminie 14 dni od dnia złożenia stosownego wniosku. W wypadku braku możliwości udostępnienia przedmiotowej informacji we wskazanym terminie organ, w terminie 14 dni od dnia wpływu wniosku, winien powiadomić o powodach opóźnienia, określając jednocześnie termin jej udostępnienia, nie dłuższy jednak niż 2 miesiące (art. 13 ust. 2 tej ustawy). W przepisanym terminie adresat wniosku nie udostępnił żądanej informacji, nie zawiadomił też o zaistnieniu okoliczności wymienionych w art. 13 ust. 2 powoływanej ustawy, ani też nie wydał decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej, w trybie art. 16 tej ustawy. Złożony wniosek nie spotkał się z jakąkolwiek reakcją zobowiązanego organu, a zgodnie z ugruntowaną linią orzeczniczą, przez bezczynność organu należy rozumieć sytuację, w której organ, mimo ciążącego na nim obowiązku w terminie ustalonym przez obowiązujące przepisy, nie podjął jakichkolwiek czynności w sprawie lub gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, lecz nie zakończył go wydaniem w terminie stosownego aktu lub nie podjął właściwej czynności. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Szkoły Podstawowej im. [...] w S. wniósł o umorzenie postępowania, w trybie art.161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 13 lipca 2017 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Nadto wyjaśnił, iż nie udzielenie informacji publicznej w terminie spowodowane było kłopotami z prawidłowym uruchomieniem platformy ePUAP. Skarżąca pismem z 17 listopada 2017 r. potwierdziła otrzymanie całości żądanej we wniosku informacji publicznej oraz wystąpiła o umorzenie postępowania z uwagi na bezprzedmiotowość prowadzonego postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: W pierwszej kolejności, zauważyć przyjdzie, iż na podstawie art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. z 2017 r. poz. 2188) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami, a organami administracji rządowej. Zgodnie z treścią art. 3 § 2 pkt 8 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd administracyjny, w zakresie swojej kognicji, orzeka między innymi w przedmiocie skarg na bezczynność organów administracji publicznej w przypadkach określonych w pkt 1-4a przywołanego artykułu, kontrolując postępowanie tych organów z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego. W rozpoznawanej sprawie przedmiotem kontroli Sądu jest skarga na bezczynność w zakresie realizacji wniosku skarżącej z dnia 6 lipca 2017 r. Jednocześnie należy dostrzec, że skarżąca pismem z 17 listopada 2017 r. zwróciła się do tutejszego Sądu z wnioskiem o umorzenie postępowania, ponieważ wyczerpana została przesłanka bezprzedmiotowości postępowania przewidziana treścią art. 161 § 1 pkt 3 wyżej wymienionej ustawy. W przypadku wystąpienia przez skarżącego z wnioskiem o umorzenie postępowania sądowego, sąd administracyjny związany jest tego typu wnioskiem. Podkreślić należy, że skarżąca we wskazanym piśmie wystąpiła o umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowe oraz o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania w tym zastępstwa procesowego według załączonego spisu kosztów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę reprezentuje pogląd, że w przypadku, gdy skarżący występuje z wnioskiem o umorzenie postępowania sądowego, gdyż uznaje je za bezprzedmiotowe, to tym samym sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w sytuacji, gdy postępowanie to stało się bezprzedmiotowe z przyczyn innych niż wymienione w pkt 1 i 2 tego przepisu. Analizując wniosek skarżącej o zwrot kosztów postępowania zauważyć trzeba, że w przypadku umorzenia postępowania ustawodawca pozwala na przyznanie stronie skarżącej kosztów w sytuacji uwzględnienia skargi w trybie autokontroli lub w przypadku pozytywnego zakończenia postępowania mediacyjnego, co czyni zasadnym pozytywne rozpatrzenie wniosku w przedmiocie zasądzenia zwrotu kwoty uiszczonego wpisu sądowego w wysokości 100 zł i kosztów adwokackich według złożonego spisu kosztów (art. 201 wyżej wymienionej ustawy). Stosownie do brzmienia art. 200 tej ustawy stronie skarżącej przysługuje zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. W odniesieniu do uiszczonego wpisu sądowego nie ma wątpliwości, że stanowił on niezbędny do prowadzenia sprawy koszt postępowania i został uwzględniony na podstawie art. 200 i art. 201 § 1 powoływanej ustawy. Zgodnie z art. 205 § 2 tej ustawy jednym z elementów niezbędnych kosztów postępowania jest wynagrodzenie pełnomocnika (adwokata lub radcy prawnego), jednakże Sąd może w uzasadnionych przypadkach dokonać odmiennej oceny, biorąc pod uwagę nakład pracy pełnomocnika, charakter sprawy oraz przyczynienie się pełnomocnika do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia. W opinii składu orzekającego w niniejszej sprawie właśnie taki uzasadniony przypadek zaistniał. Po pierwsze, należy wskazać, że w okresie od dnia 5 września do dnia 28 listopada 2017 r. skarżąca wniosła do tutejszego Sądu 25 skarg na bezczynność różnych organów w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej (sygn. akt: IV SAB/GI 223/17, IV SAB/GI 227/17, IV SAB/GI 231/17, IV SAB/GI 232/17, IV SAB/GI 233/17, IV SAB/GI 236/17, IV SAB/GI 241/17, IV SAB/GI 244/17, IV SAB/GI 245/17, IV SAB/GI 254/17, IV SAB/G! 255/17, IV SAB/GI 260/17, IV SAB/GI 261/17, IV SAB/GI 262/17, IV SAB/GI 267/17, IV SAB/GI 268/17, IV SAB/GI 277/17, IV SAB/GI 280/17, IV SAB/GI 282/17, IV SAB/GI 286/17, IV SAB/GI 287/17, IV SAB/GI 288/17, IV SAB/GI 292/17, IV SAB/GI 293/17, IV SAB/GI 354/17). Nadto, we wszystkich tych sprawach była reprezentowana przez adwokata L. K., który dołączał do skarg spis kosztów, obejmujący m.in. koszty zastępstwa adwokackiego w kwocie 480,- zł. W rozpatrywanej sprawie nie wykazano, że koszty zastępstwa procesowego rzeczywiście zostały przez skarżącą poniesione, nadto Sąd wziął pod uwagę znany mu z urzędu fakt, że wniesione w wyżej wymienionych sprawach skargi dotyczą udostępnienia informacji publicznej w zakresie umów związanych z obsługą prawną zobowiązanych organów, a zarazem mają zbieżną treść, w szczególności zarzuty, wnioski i argumentację. Jednocześnie skarżąca wnosiła do organów na terenie całej Polski wnioski o udostępnienie informacji publicznej o identycznej treści, co w rozpatrywanej sprawie, a w dalszej kolejności skargi na bezczynność tych organów (m.in. w sprawach o sygn. akt: II SAB/Op 126/17, II SAB/Kr 191/17, II SAB/Ke 55/17, II SAB/Rz 80/17, II SAB/OI 64/17). Tym samym, zdaniem składu orzekającego, powielanie kolejnych wniosków, następnie składanie skarg przy niewielkiej modyfikacji ich treści, polegającej zasadniczo na zmianie oznaczenia adresata wniosku i w związku z tym siedziby właściwego sądu administracyjnego, nie wymagała udziału profesjonalnego pełnomocnika, zważywszy, że sama skarżąca wykonuje zawód adwokata, o czym wiedzę z urzędu Sąd posiada. Mając na uwadze powyższe nie można uznać, aby wnioskowane koszty zastępstwa adwokackiego były wydatkami niezbędnymi do celowego dochodzenia praw skarżącej, w rozumieniu art. 200 przywoływanej ustawy (por. postanowienie NSA z dnia 30 września 2004 r. o sygn. akt FZ 341/04). W tym stanie rzeczy, Sąd, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 powoływanej ustawy, postanowił umorzyć postępowanie, o czym orzeczono w pkt 1 sentencji postanowienia, jak też w pkt 2 orzeczono o zwrocie kosztów postępowania sądowego, w oparciu o art. 209 w związku z art. 201 § 1 i art. 200 przedmiotowej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło