II OSK 2162/18

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2018-08-30

Skład orzekający: Roman Ciąglewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga do sądu administracyjnego może zostać wniesiona bez wyczerpania środków zaskarżenia, w sytuacji gdy strona nie wniosła odwołania od decyzji organu pierwszej instancji?
Ratio decidendi
Skarga do sądu administracyjnego jest niedopuszczalna, jeśli strona nie wyczerpała środków zaskarżenia przewidzianych w postępowaniu administracyjnym. Samo wniesienie środka zaskarżenia nie jest równoznaczne z jego wyczerpaniem; wymagane jest jego rozpoznanie przez organ administracji publicznej. W przypadku braku odwołania od decyzji organu pierwszej instancji, skarga do sądu administracyjnego jest przedwczesna.
Stan faktyczny
E. K. złożyła skargę na decyzję Starosty Gnieźnieńskiego z dnia [...] marca 2016 r. dotyczącej zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Skarżąca nie wniosła odwołania od tej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił skargę, uznając ją za niedopuszczalną z powodu niewyczerpania środków zaskarżenia. E. K. wniosła skargę kasacyjną od postanowienia WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Roman Ciąglewicz /spr./ po rozpoznaniu w dniu 30 sierpnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej E. K. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 30 marca 2018 r., sygn. akt II SA/Po 1210/17 o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi E. K. na decyzję Starosty Gnieźnieńskiego z dnia [...] marca 2016 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: oddalić skargę kasacyjną. Pismem z dnia 5 grudnia 2017 r. E. K. zaskarżyła decyzję Starosty Gnieźnieńskiego z dnia [...] marca 2016 r., [...] oraz decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] października 2016 r., [...]. W związku z tym, że w jednym piśmie zaskarżono dwie odrębne decyzje różnych organów, zawarte w treści pisma z dnia 5 grudnia 2017 r., skargi zostały zarejestrowane oddzielnie. Sprawie ze skargi na decyzję Starosty Gnieźnieńskiego z dnia [...] marca 2016 r., [...], nadano sygnaturę II SA/Po 1210/17, natomiast sprawie ze skargi na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] października 2016 r., [...], nadano sygnaturę II SA/Po 1209/17. Pismem z dnia 4 stycznia 2018 r. Starosta Gnieźnieński przedstawił odpowiedź na skargę. Postanowieniem z dnia 30 marca 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił skargę. Przytoczył przepisy art. 52 § 1 i 2 P.p.s.a., zgodnie z którymi, skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. Sąd wskazał, że w stosunku do zaskarżonej decyzji Starosty Gnieźnieńskiego z dnia [...] marca 2016 r., [...], skarżąca nie wniosła – jak wynika to z akt administracyjnych – odwołania, a więc nie wyczerpała środków zaskarżenia, a to dopiero uprawniałoby ją do złożenia skargi do sądu administracyjnego. Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia wniosła skarżąca. Zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, to jest: - art. 50 § 1 P.p.s.a. poprzez pominięcie, że skarżąca posiadała interes prawny do wniesienia skargi; - art. 52 § 1 i 2 P.p.s.a. poprzez przyjęcie, że skarżąca mogła wnieść skargę dopiero po wyczerpaniu środków zaskarżenia. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Wojewódzkiemu w Poznaniu do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Stosownie do art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę tylko okoliczności uzasadniające nieważność postępowania, a które to okoliczności w tym przypadku nie zachodziły. Tak więc, postępowanie kasacyjne w niniejszej sprawie sprowadzało się wyłącznie do badania zasadności podstaw kasacyjnych, przytoczonych w skardze kasacyjnej. Wskazać trzeba, że każdy wojewódzki sąd administracyjny przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania wniesionej skargi, bada w pierwszej kolejności jej dopuszczalność, w tym zachowanie wymogów przewidzianych w art. 52 P.p.s.a. Stosownie do art. 52 § 2 P.p.s.a., przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. Samo wniesienie środka zaskarżenia nie jest przy tym równoznaczne ze spełnieniem omawianego warunku. O wyczerpaniu dyspozycji przewidzianej w art. 52 § 1 P.p.s.a. można mówić dopiero po rozpoznaniu przez organ administracji publicznej wniesionego środka zaskarżenia. Zatem niezachowanie przewidzianego trybu ma miejsce zarówno wówczas, gdy strona w ogóle nie wniosła przysługujących jej w postępowaniu administracyjnym środków zaskarżenia, jak też w przypadku złożenia do sądu administracyjnego skargi po uprzednim wniesieniu środka zaskarżenia, ale przed jego rozpoznaniem przez właściwy organ. Innymi słowy nie wystarczy samo złożenie środka zaskarżenia od kwestionowanych decyzji czy postanowienia organu pierwszej instancji, lecz wymagane jest, aby skarga została wniesiona na stosowne działanie organu podjęte po rozpatrzeniu takiego środka prawnego. Dopiero akt administracyjny wydany po rozpatrzeniu złożonego przez stronę środka zaskarżenia, przysługującego jej w postępowaniu administracyjnym prowadzonym w danej sprawie, otwiera tej stronie drogę do skutecznego wniesienia skargi do sądu administracyjnego (por. postanowienie NSA z dnia 24 kwietnia 2015 r., sygn. akt I OSK 979/15). W rozpoznawanej sprawie skarżąca złożyła skargę na decyzję Starosty Gnieźnieńskiego z dnia [...] marca 2016 r., [...], od której nie złożyła odwołania, a zatem nie wyczerpała środków zaskarżenia. W takiej sytuacji Sąd pierwszej instancji zasadnie postanowił o odrzuceniu skargi jako niedopuszczalnej na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. W konsekwencji stwierdzić należy, że zarówno art. 52 § 1 i 2, jak i art. 50 § 1 P.p.s.a., nie zostały naruszone. Mając powyższe okoliczności na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło