I SA/Sz 1066/17

PostanowienieWSA w Szczecinie2018-02-02

Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Aleksandra Jawoszek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym?
Ratio decidendi
Strona będąca osobą fizyczną może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W ocenie sądu, sytuacja materialna skarżącego, obejmująca znaczne zadłużenia, zajęcia komornicze, brak oszczędności oraz ograniczone dochody, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej o umorzeniu postępowania egzekucyjnego. Skarżący wraz z żoną posiadają znaczne zadłużenia, prowadzone są postępowania egzekucyjne z ich majątku i wynagrodzenia, nie posiadają oszczędności, a ich dochody są ograniczone. Skarżący przedłożył dokumenty potwierdzające trudną sytuację materialną oraz postanowienia o zwolnieniu od kosztów sądowych w innych sprawach.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie - Aleksandra Jawoszek po rozpoznaniu w dniu 2 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku [...] o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 3 października 2017 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego p o s t a n a w i a: zwolnić skarżącego od kosztów sądowych. [...], w odpowiedzi na wezwanie Sądu do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie [...] zł, w sprawie ze skargi na wyżej powołane postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...], złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Z uzasadnienia wniosku, a także z innych spraw sądowych, w których skarżący składał wnioski o przyznanie prawa pomocy (w tym m.in. o sygn. akt I SA/Sz 227/17, I SA/Sz 374/17, I SA/Sz 316/17, I SA/Sz 562/17, I SA/Sz 657/17, I SA/Sz 658/17, I SA/SZ 901/17, do których odnosi się we wniosku), wynika, co następuje. Skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną [...], mieszkają razem w mieszkaniu stanowiącym własność córki. W ramach wspólności majątkowej małżeńskiej posiadają nieruchomość rolną o powierzchni [...] ha, która jest zajęta przez komornika sądowego, który prowadzi egzekucję komorniczą na łączną wartość ponad [...] zł (na dzień [...] r. zadłużenie wobec banków i wierzycieli prywatnych - należność główna i odsetki bez kosztów egzekucyjnych). Nie posiadają żadnego innego majątku ani oszczędności. Skarżący mają znaczne zadłużenia także wobec ZUSu (na dzień 08.06.2017 r. w kwocie [...] zł) oraz urzędu skarbowego (na dzień [...] r. należność główna plus odsetki plus koszty egzekucyjne w kwocie [...] zł). Mieszkanie skarżących jest zadłużone na kwotę [...] zł (zaległość za lipiec – sierpień 2017 r. nieopłacona z powodu braku środków). Prowadzone są postępowania egzekucyjne z wynagrodzenia za pracę [...], z nieruchomości, z rachunku bankowego [...]. [...] nie posiada rachunku bankowego. Skarżący wskazali, że nie posiadają zdolności kredytowej. Skarżący w postępowaniach egzekucyjnych sądowych i administracyjnych składają skargi na czynności komornika oraz na czynności egzekucyjne. Rodzina nie korzysta z pomocy społecznej. [...] jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku, pozostaje na utrzymaniu żony. Dochody [...] z wynagrodzenia za pracę na stanowisku pielęgniarki w Szpitalu Regionalnym w [...] wynoszą ok. [...] zł netto (bez potrącenia komorniczego, po potrąceniu [...]). Miesięczne koszty utrzymania mieszkania wynoszą ok. [...] zł, wydatki na leczenie - około [...] zł miesięcznie. Skarżący we wniosku wskazał nadto na trudną sytuację zdrowotną rodziny. Podniesiono również, że sytuacja skarżącego i jego żony, ich możliwości płatnicze, podlegały wielokrotnej ocenie WSA w [...] i sądów powszechnych, które orzekały o zwolnieniu skarżących od kosztów sądowych w zainicjowanych przez nich sprawach sądowych oraz że ich sytuacja finansowa ulega ciągłemu pogorszeniu. Wraz z wnioskiem skarżący przedłożył kopie postanowień WSA w [...] i sądu rejonowego wydanych w 2017 r. r. o zwolnieniu skarżącego i jego żony od kosztów sądowych. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej: "p.p.s.a.", przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym – o co wnosi skarżący w niniejszej sprawie – następuje, gdy strona będąca osobą fizyczną wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Zwolnienie od kosztów sądowych jest instytucją nadzwyczajną stanowiącą pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Do osób tych można zaliczyć bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku, lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. Biorąc pod uwagę wyżej przedstawioną sytuację majątkową, znajdującą potwierdzenie w dokumentach źródłowych dołączonych do innych, licznych spraw sądowych, w których rozpoznawane były wnioski skarżącego i jego żony o zwolnienie od kosztów sądowych, a także wysokość należnego wpisu od skargi w niniejszej sprawie ([...] zł) oraz pozostałe koszty, które mogą powstać w przyszłości w jej toku, należało stwierdzić, że skarżący wykazał, iż nie jest w stanie uiścić kosztów sądowych bez uszczerbku w koniecznym swoim utrzymaniu. W szczególności wysokość miesięcznych dochodów dwuosobowej rodziny, wykazane obciążenia budżetu domowego, zadłużenie i zajęcia komornicze wynagrodzenia, zajęcie nieruchomości, brak oszczędności, a także stan zdrowia skarżącego i żony, świadczą, że zaistniały w sprawie przesłanki uzasadniające zwolnienie skarżącego od wpisu sądowego i innych kosztów postępowania. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło