I SA/Kr 51/18

PostanowienieWSA w Krakowie2018-02-06

Skład orzekający: Sędzia WSA Jarosław Wiśniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania decyzji ustalającej kwotę nienależnie pobranych płatności bezpośrednich do gruntów rolnych jest uzasadnione, biorąc pod uwagę wiek, stan zdrowia i sytuację finansową strony?
Ratio decidendi
Wykonanie decyzji ustalającej kwotę nienależnie pobranych płatności bezpośrednich do gruntów rolnych może zostać wstrzymane, jeżeli skarżący wykaże, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W niniejszej sprawie, biorąc pod uwagę podeszły wiek skarżącego (79 lat), jego problemy zdrowotne uniemożliwiające podjęcie pracy zarobkowej, niskie dochody z emerytury oraz fakt, że kwota do zwrotu wraz z odsetkami stanowi znaczące obciążenie finansowe, sąd uznał, że przesłanki do wstrzymania wykonania decyzji zostały spełnione.
Stan faktyczny
Skarżący R. Ś. złożył skargę na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 30 października 2017r. ustalającą kwotę nienależnie pobranych płatności bezpośrednich do gruntów rolnych za 2008r. Wniósł również o wstrzymanie wykonania tej decyzji, argumentując, że grozi mu znaczna szkoda ze względu na jego wiek (79 lat), zły stan zdrowia, niskie dochody z emerytury oraz konieczność zwrotu kwoty wraz z odsetkami. Podkreślił, że nie dysponuje środkami z lat ubiegłych i że toczące się postępowanie karne również wpływa na jego sytuację majątkową.
Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Jarosław Wiśniewski po rozpoznaniu w dniu 6 lutego 2018r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. Ś. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 30 października 2017r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności bezpośrednich do gruntów rolnych za 2008r. postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek R. Ś. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 30 października 2017r., nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności bezpośrednich do gruntów rolnych za 2008r. Ww. wniosek oparto na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i uzasadniono, m.in. grożącą skarżącemu szkodą. Podano, że organ zobowiązał go do zwrotu kwoty wypłaconych ponad 10 lat temu płatności wraz z odsetkami. Tymczasem, sytuacja finansowa skarżącego uległa znacznemu pogorszeniu. Nie dysponuje on środkami wypłaconymi mu wiele lat temu przez ARMiR. W między czasie zostało przeciwko niemu wszczęte postępowanie karne, które toczy się do dnia dzisiejszego i które to od momentu jego wszczęcia miało znaczący wpływ na sytuację majątkową strony i ewentualne możliwości zarobkowania. Podniesiono, że obecnie skarżący jest już w podeszłym wieku, ma ukończone 79 lat, jak również znacząco podupadł na zdrowiu (boryka się z problemami kardiologicznymi i urologicznymi). Jego głównym źródłem utrzymania jest emerytura w wysokości około [...] zł netto. Wiek i stan zdrowia nie pozwalają mu na podjęcie działań, mogących polepszyć sytuację majątkową. Zaskarżona decyzja jest przy tym jedną z trzech, zobowiązujących skarżącego do zwrotu prawie [...] zł (czyli łącznie [...] zł), od których naliczane są już odsetki w wysokości 8% w skali roku. Wskazano na długi okres toczących się postępowań sądowoadministracyjnych, zarówno przez WSA, jak i przed NSA. Podano, że dalsze narastanie odsetek będzie miało znaczący wpływ w przypadku ewentualnego ostatecznego i prawomocnego ustalenia obowiązku zwrotu płatności. Z uwagi na powyższe okoliczności, w ocenie skarżącego, brak wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji i jej ewentualna egzekucja, doprowadzi do braku możliwości samodzielnego zaspokojenia przez niego podstawowych potrzeb życiowych, co czyni jego wniosek uzasadnionym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017r. poz. 1369 ze zm.; dalej jako: "p.p.s.a.") wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednak stosownie do art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W orzecznictwie sądów administracyjnych nie budzi wątpliwości, że potrzeba wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu powinna być wykazana przez skarżącego, gdy weźmie się pod uwagę fakt, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, pozostawione jest uznaniu Sądu i może nastąpić wyłącznie na wniosek strony. Pozostawienie przez ustawodawcę zasadności wstrzymania aktu, uznaniu Sądu wiąże się w związku z powyższym z koniecznością szczególnie wnikliwego i przekonującego uzasadnienia wniosku w tej sprawie, zwłaszcza że na tym etapie postępowania, Sąd nie bada merytorycznej zasadności skargi. W szczególności skarżący powinien wykazać, że w związku z wykonaniem zaskarżonego aktu, zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Chodzi zatem nie o jakiekolwiek skutki i jakąkolwiek szkodę, ale o szkodę i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu (zob. postanowienie NSA z dnia 22 grudnia 2004r., sygn. akt OZ 889/04, niepubl.). Skarżący ma zatem obowiązek wykazać istnienie konkretnych okoliczności, pozwalających stwierdzić, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne (zob. postanowienie NSA z dnia 17 listopada 2010r., sygn. akt II FZ 595/10, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Sytuacja taka miała miejsce w przedmiotowej sprawie. Odnosząc powyższe uwagi do rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji został sformułowany prawidłowo, w sposób wskazujący na konkretne okoliczności, które świadczą o tym, że w przedmiotowej sprawie faktycznie zachodzi niebezpieczeństwo wystąpienia przesłanek, o jakich mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Skarżący określił, na czym konkretnie mają one polegać. Oprócz sytuacji finansowej, która nie jest wystarczającą przesłanką do uznania zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, skarżący wskazał na swoją sytuację zdrowotną i podeszły wiek. Nie można również tracić z pola widzenia, że stan zdrowia skarżącego (problemy kardiologiczne i urologiczne), uniemożliwia mu podjęcie pracy zarobkowej. Biorąc pod uwagę doświadczenie życiowe, zauważyć należy, że stan zdrowia 79-letniego człowieka, wiąże się z koniecznością stałego ponoszenia kosztów finansowych na leczenie (leki, zabiegi, rehabilitacja), a wykonanie decyzji spowodowałoby istotne ograniczenie możliwości leczenia i tym samym, mogłoby jeszcze bardziej doprowadzić do pogorszenia jego stanu zdrowia. Ponadto, jego jedynym źródłem utrzymania jest emerytura w wysokości około [...] zł netto. Nie można też tracić z pola widzenia argumentacji skarżącego, że nie dysponuje on środkami wypłaconymi mu wiele lat temu przez ARMiR. Nadto, toczy się przeciwko niemu postępowanie karne, które od momentu jego wszczęcia również ma znaczący wpływ na sytuację majątkową strony i ewentualne możliwości zarobkowania. Nie ulega wątpliwości, że wiek (79 lat) i stan zdrowia skarżącego, nie pozwalają mu na podjęcie działań, mogących polepszyć sytuację majątkową. Sąd zauważa jednocześnie, że zaskarżona decyzja jest przy tym jedną z trzech, zobowiązujących skarżącego do zwrotu prawie ok. [...] zł (czyli łącznie ok. [...] zł), od których naliczane są już odsetki w wysokości 8% w skali roku. Kwestia ta, przy obecnej niemożności zarobkowania przez skarżącego z uwagi na jego wiek i stan zdrowia nie może zostać pominięta, tym bardziej, że jest to kwota wysoka. Kwota ta jest znacznym obciążeniem sytuacji finansowej skarżącego. Tym bardziej, że jako 79-letek, mający problemy zdrowotne, co oczywiste, ma znikome możliwości zarobkowania. Powyższe okoliczności, zdaniem tut. Sądu, przemawiają za zasadnością wniosku skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Mając na uwadze powyższe okoliczności sprawy, Sąd uznał, że wykonanie zaskarżonej decyzji przed merytorycznym rozpoznaniem złożonej skargi, może doprowadzić do wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, biorąc w szczególności pod uwagę jego wiek i obecną sytuację zdrowotną w kontekście braku możliwości zarobkowania, z uwagi na to, że jego jedynym źródłem utrzymania jest tylko emerytura. W tej sytuacji, mając na uwadze stan faktyczny oraz argumentację skarżącego, Sąd uznał, że realizacja zaskarżonej decyzji, w kontekście stwierdzonych okoliczności faktycznych, mogłaby spowodować poważne konsekwencje finansowe dla skarżącego, co należy uznać za okoliczność, powodującą powstanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Na końcu podkreślić należy, że Sąd na etapie rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu nie bada zasadności skargi. Postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania aktu, stanowi jedynie postępowanie o charakterze wpadkowym, które jest prowadzone w ściśle określonych granicach, wyznaczonych treścią art. 61 § 3 p.p.s.a. Zaskarżona decyzja będzie podlegać kontroli Sądu, pod względem jej zgodności z prawem, dopiero w toku merytorycznego rozstrzygania sprawy. Sąd zwraca jednocześnie uwagę, że postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności ma charakter wpadkowy, zaś jego byt prawny kończy się z chwilą wydania przez sąd orzeczenia uwzględniającego skargę lub uprawomocnienia się orzeczenia oddalającego skargę. Wobec powyższego, Sąd postanowił o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji na mocy art. 61 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 61 § 5 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło