I SA/Wa 1618/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak (spr.) Sędziowie WSA Elżbieta Sobielarska WSA Anna Wesołowska Protokolant starszy referent Justyna Kobylarczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lutego 2018 r. sprawy ze skargi K. G., A. O. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta W. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 grudnia 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 651/15 1. wymierza Prezydentowi W. grzywnę w wysokości 2000 (dwa tysiące) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałym zakresie; 4. zasądza od Prezydenta W. na rzecz K. G., A. O. solidarnie kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. K. G. i A. O. pismem z dnia 13 czerwca 2017 r. wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta W. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 grudnia 2015 r. sygn. akt I SAB/Wa 651/15, mocą którego Sąd uwzględnił skargę na bezczynność Prezydenta W. i zobowiązał organ do rozpoznania wniosku skarżących z dnia 14 czerwca 2013 r. o odszkodowanie za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], hip. [...] - w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Skarżące wniosły o wymierzenie Prezydentowi W. grzywny w stosownej wysokości, przewidzianej w art. 154 § 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.) – dalej jako P.p.s.a., o przyznanie od organu, stosownie do art. 154 § 7 P.p.s.a., na rzecz każdej ze skarżących sumy pieniężnej do wysokości połowy kwoty wymierzonej grzywny określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a. oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżące podkreśliły, że w związku z brakiem podejmowania przez Prezydenta jakichkolwiek czynności zmierzających do rozstrzygnięcia wniosku o odszkodowanie, pismem z dnia 31 maja 2017 r. wezwano organ do wykonania wyroku z dnia 4 grudnia 2015 r. Pomimo to organ nie podjął działań w sprawie. Skarga jest więc uzasadniona. W odpowiedzi na skargę Prezydent W. wniósł o jej oddalenie podkreślając, że w toku postępowania podjęto szereg działań mających na celu sprawdzenie czy nieruchomość spełnia przesłanki kwalifikujące ją do przyznania odszkodowania. Organ wskazał, że w dniu 15 grudnia 2016 r. weszło w życie zarządzenie nr [...] wprowadzające procedurę postępowania w Biurze Spraw Dekretowych w zakresie rozpatrywania wniosków w trybie art. 215 ustawy o gospodarce nieruchomościami i zachodzi konieczność przeanalizowania sprawy pod katem nowych procedur. Z uwagi na wynikający z art. 7 i art. 77 § 1 kpa obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, a także z uwagi na bardzo dużą ilość wpływających spraw z zakresu odszkodowań, nie było możliwości zakończenia postępowania w terminie określonym w art. 35 kpa. Prezydent zaznaczył ponadto, że waga spraw odszkodowawczych, stopień ich skomplikowania oraz złożoność okoliczności, które powinny być ustalone w ich toku, nie pozwala na dotrzymanie ustawowych terminów przewidzianych na ich rozpatrzenie. O kolejności rozpatrzenia spraw nie może też decydować aktywność pełnomocnika stron i ilość składanych skarg. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Stosownie do treści art. 154 P.p.s.a., w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. W myśl art. 154 § 2 P.p.s.a Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Z powołanego art. 154 § 1 P.p.s.a. wynikają dwie przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, aby sąd administracyjny mógł organowi administracji publicznej wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę na podstawie art. 149 P.p.s.a. i zobowiązującym organ do wydania w określonym terminie stosownego aktu lub dokonania czynności. Po drugie, strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku. W aktach sprawy znajduje się pismo stron z dnia 31 maja 2017 r., którym wezwano Prezydenta W. do wykonania wyroku z dnia 4 grudnia 2015 r. Kwestię terminu załatwienia sprawy po uprawomocnieniu się orzeczenia sądu reguluje art. 286 § 2 P.p.s.a., zgodnie z którym termin do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd liczy się od dnia doręczenia akt organowi. Odpis prawomocnego wyroku z dnia 4 grudnia 2015 r. - zobowiązującego organ do rozpoznania wniosku w przedmiocie przyznania odszkodowania w terminie dwóch miesięcy - wraz z uzasadnieniem oraz aktami administracyjnymi sprawy doręczone zostały organowi w dniu 16 marca 2016 r. Termin załatwienia sprawy upłynął zatem w dniu 16 maja 2016 r. Mimo to Prezydent W. nie załatwił przedmiotowej sprawy zgodnie z powołanym orzeczeniem. W wyniku zaś wniesionej przez K. G. i A. O. skargi, wyrokiem z dnia 20 stycznia 2017 r. sygn. akt I SA/Wa 1729/16 wymierzono Prezydentowi grzywnę w wysokości 1000 zł. Pomimo to Prezydent W. nadal nie wydał stosownego rozstrzygnięcia. Do dnia 8 lutego 2018 r., tj. do dnia rozpoznania przez Sąd kolejnej skargi w przedmiocie wymierzenia grzywny, sprawa odszkodowania za opisaną wyżej nieruchomość nie została rozstrzygnięta. Jak wynika zaś z akt sprawy po wydaniu wyroku z dnia 4 grudnia 2015 r. organ nie podejmował w istocie działań mających na celu zgromadzenie koniecznego materiału dowodowego i wydanie stosownego rozstrzygnięcia. Jedyną podjętą przez organ czynnością było wystosowanie pisma z dnia 25 października 2016 r. informującego pełnomocnika stron o przyczynach niemożności załatwienia sprawy w terminie i przewidywanym terminie rozpatrzenia wniosku do dnia 28 lutego 2017 r., który nie został dotrzymany. Zauważyć przy tym trzeba, że wskazywane w odpowiedzi na skargę okoliczności (duża ilość spraw oraz stopień ich skomplikowania) nie stanowią usprawiedliwienia niewykonania prawomocnego wyroku sądu administracyjnego. Zwłaszcza, że jak wyżej wskazano organ nie podejmuje w istocie jakichkolwiek działań w sprawie. W świetle powyższego stwierdzić należy, że spełnione zostały przesłanki uzasadniające zastosowanie art. 154 § 1 P.p.s.a. i wymierzenie organowi grzywny. Stosownie natomiast do art. 154 § 6 P.p.s.a. grzywnę, o której mowa w § 1, wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Biorąc pod uwagę długość przekroczenia wyznaczonego wyrokiem z dnia 4 grudnia 2015 r. terminu na załatwienie sprawy, a także mając na uwadze, że po wpłynięciu akt z prawomocnym wyrokiem poza wystosowaniem w/w pisma z dnia 25 października 2016 r. Prezydent W. nie podejmował działań mających na celu zgromadzenie materiału dowodowego i wydanie rozstrzygnięcia, Sąd uznał, że grzywna w wysokości 2000 zł jest adekwatną sankcją za niewykonanie przedmiotowego wyroku. Wymierzona kwota mieści się w wymiarze grzywny określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a., spełniając funkcję represyjno – dyscyplinującą. Uwzględniono przy tym fakt, że wcześniejszym wyrokiem z dnia 20 stycznia 2017 r. wymierzono już Prezydentowi grzywnę w wysokości 1000 zł w związku z niewykonaniem wyroku. Jednocześnie Sąd uznał, że bezczynność organu po wyroku z dnia 4 grudnia 2015 r. miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Za takim stanowiskiem przemawia fakt, że po wpłynięciu prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi sprawy Prezydent nie podejmował w istocie czynności mających na celu jej wyjaśnienie i zgromadzenie materiału dowodowego. Sprawa wniosku o przyznanie odszkodowania - mimo wcześniejszego wyroku wymierzającego grzywnę - nie została przez organ załatwiona, a wyznaczony w wyroku z dnia 4 grudnia 2015 r. termin został znacznie przekroczony. Sąd stwierdził jednocześnie brak podstaw do uwzględnienia wniosku o przyznanie skarżącym od organu sumy pieniężnej, o której mowa w art. 154 § 7 P.p.s.a. Wskazana sankcja jest dodatkowym środkiem dyscyplinująco – represyjnym, który powinien stosowany w sytuacjach wyjątkowych. Skarżące w żaden sposób nie uzasadniły konieczności zastosowania tego szczególnego środka. W ocenie Sądu, wymierzona grzywna stanowi wystarczającą dolegliwość dla organu, mobilizującą go do wydania orzeczenia. Skarga w tej części podlega więc oddaleniu. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na mocy art. 154 § 1, § 2 i § 6 oraz art. 151 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O kosztach (na które składają się 200 zł wpisu od skargi i 480 zł tytułem wynagrodzenia pełnomocnika) orzeczono na mocy art. 200 P.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r. poz. 1804 ze zm.).