I OZ 1940/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk po rozpoznaniu w dniu 13 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Prezydenta Miasta K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 5 października 2017 roku sygn. akt III SO/Kr 16/17 o wymierzeniu grzywny w sprawie z wniosku M. W. K. w przedmiocie wymierzenia Prezydentowi Miasta K. grzywny za nieprzekazanie sądowi skargi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami administracyjnymi i odpowiedzią na skargę postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 5 października 2017 roku sygn. akt III SO/Kr 16/17 wydanym na podstawie art. 55 § 1 w związku z art. 154 § 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016, poz. 718 ze zm., dalej: p.p.s.a.) wymierzył Prezydentowi Miasta K. grzywnę w wysokości 500 zł. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że akta przekazane do sądu wraz ze skargą M. W. K. na bezczynność i przewlekłość Prezydenta Miasta K. w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia 1 kwietnia 2016 roku o przyznanie świadczenia wychowawczego nie zostały uporządkowane ani ponumerowane, a ponadto nie były kompletne. Nie zawierały postanowienia z dnia 28 września 2016 roku o zawieszeniu postępowania administracyjnego, dowodu doręczenia tego postanowienia wnioskodawcy, zażalenia złożonego przez M. W. K. na to postanowienie, a także dowodu doręczenia mu decyzji zapadłej w sprawie. Miarkując wysokość grzywny, Sąd I instancji wziął pod uwagę okoliczność, że organ wykonał obowiązek przedłożenia skargi w terminie wynikającym z art. 55 p.p.s.a. oraz fakt, że mimo przekazania niekompletnych i nieuporządkowanych akt administracyjnych, możliwe było wydanie merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie. Zażalenie na to postanowienie złożył Prezydent Miasta K., zaskarżając je w całości. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono naruszenie art. 55 § 1 p.p.s.a. poprzez jego błędne zastosowanie polegające na nieuzasadnionym nałożeniu na organ grzywny w wysokości 500 zł, pomimo że Sąd powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy mogące mieć wpływ na nałożenie i wymiar grzywny. W oparciu o tak sformułowany zarzut wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, a ponadto zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu podniesiono, że w przekazanych Sądowi aktach administracyjnych znajdowało się postanowienie o zawieszeniu postępowania wraz z dowodem jego doręczenia wnioskodawcy, jak również dowód doręczenia M. W. K. decyzji z dnia [...] marca 2017 roku. Tym samym zdaniem autora zażalenia Sąd, ustalając wysokość grzywny, niewłaściwie ocenił stopień ewentualnego naruszenia obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie okazało się niezasadne z uwagi na to, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Stosownie do art. 54 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017, poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.) skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Organ zobligowany jest przekazać skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie 30 dni od dnia jej otrzymania. Z kolei w świetle art. 55 § 1 p.p.s.a., w razie niezastosowania się do obowiązku, o którym mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a., a więc do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Pamiętać przy tym należy, że art. 55 § 1 p.p.s.a. pozostawia po stronie Sądu pewną dozę uznania, bowiem użyty w treści przytoczonego artykułu zwrot "może" nie wskazuje na obligatoryjny charakter grzywny w tym przypadku, a jedynie wprowadza fakultatywnie możliwość jej orzeczenia. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela w pełni pogląd przyjęty w orzecznictwie, że grzywna, o jakiej mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a. ma charakter mieszany tj. dyscyplinująco-restrykcyjny, a wyłączną, materialnoprawną przesłanką jej wymierzenia jest niewypełnienie obowiązków określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a. To, jakie przyczyny spowodowały nieprzekazanie skargi sądowi, pozostaje bez znaczenia w sprawie samego wymierzenia grzywny, może mieć jedynie wpływ na jej wysokość. W niniejszej sprawie poza sporem była okoliczność zachowania przez Prezydenta Miasta K. trzydziestodniowego terminu do przekazania Sądowi skargi wraz z aktami i odpowiedzią na skargę. Natomiast podstawą wymierzenia grzywny była niekompletność i nieuporządkowanie przekazanych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie akt administracyjnych. Z akt rozpoznawanej sprawy oraz sprawy o sygn. akt I OSK 2553/17 (sygn. WSA III SAB/Kr 97/16) wynika, że M. W. K. wniósł skargę na bezczynność i przewlekłość Prezydenta Miasta K. w przedmiocie wniosku o przyznanie świadczenia wychowawczego. Organ przekazał skargę wraz z odpowiedzią na skargę oraz aktami sprawy składającymi się z dwóch skoroszytów (tylko w jednym z nich karty zostały ponumerowane). W odpowiedzi na wezwanie Sądu I instancji wystosowane w reakcji na wniosek skarżącego o wymierzenie grzywny organowi z uwagi na przekazanie niekompletnych akt sprawy, organ przedłożył jeszcze cztery skoroszyty akt. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego rozpoznającego niniejszą sprawę Sąd I instancji słusznie zgodził się ze skarżącym co do tego, że załączone akta są niekompletne. W szczególności prawidłowo powołał się na ustalenia WSA w Krakowie zawarte w uzasadnieniu wyroku zapadłego w sprawie ze skargi M. W. K. w dniu 25 kwietnia 2017 r. sygn. akt III SAB/Kr 97/16. Sąd ten zwrócił uwagę na to, że przekazane akta nie zostały uporządkowane, ponumerowane i skompletowane. Wskazał na brak postanowienia z dnia [...] września 2016 roku o zawieszeniu postępowania, dowodu doręczenia tego postanowienia M. W. K., zażalenia złożonego przez niego na to postanowienie do organu wyższej instancji, jak również dowodu doręczenia decyzji z dnia [...] marca 2017 roku. Odnosząc się do twierdzeń organu, wskazać należy, że powołany przez niego dokument jest jedynie wydrukiem (ewentualnie kopią lub projektem) rzeczonego postanowienia o zawieszeniu postępowania - nie zawiera bowiem podpisu - ani podpisu w formie tradycyjnej, ani żadnej wzmianki o kwalifikowanym podpisie elektronicznym. Nie można też uznać za skuteczne argumentów autora zażalenia, że dowodami doręczeń stronie wnioskującej postanowienia o zawieszeniu postępowania oraz decyzji z dnia [...] marca 2017 roku są znajdujące się w przekazanych Sądowi aktach urzędowe poświadczenia odbioru. Numery identyfikacyjne dokumentów, których dotyczą te poświadczenia, nie zostały podane na powołanych orzeczeniach. Nie sposób zatem stwierdzić, czy to właśnie te orzeczenia zostały stronie doręczone. Podkreślenia wymaga ponadto, że organ na żadnym etapie postępowania nie kwestionował niekompletności akt w zakresie zażalenia wnioskodawcy na postanowienie z dnia [...] września 2016 roku o zawieszeniu postępowania. W tej sytuacji uznać należy za prawidłowe stanowisko Sądu I instancji co do założenia, że organ nie wypełnił obowiązku, o którym mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., przekazania Sądowi kompletnych akt sprawy. Tym samym spełniona została przesłanka wymierzenia grzywny. W tym miejscu należy jeszcze raz podkreślić, że orzeczenie sądu o wymierzeniu grzywny ma charakter uznaniowy. Oznacza, to że sąd może, ale nie musi stosować przedmiotowych sankcji. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji nie przekroczył granic uznania, jakie wyznacza art. 55 § 1 p.p.s.a. Stwierdzając, że istniały podstawy do wymierzenia organowi grzywny, Sąd I instancji zasadnie orzekł również o jej wysokości. Orzeczona grzywna w wysokości 500 zł jest w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego adekwatna do niewypełnienia ciążącego na organie obowiązku przesłania wraz ze skargą i odpowiedzią na skargę kompletnych, uporządkowanych, ponumerowanych i opisanych akt sprawy w terminie wynikającym z przepisów prawa. Zaznaczyć trzeba, iż górna granica grzywny przewidziana przez ustawodawcę stanowić może dziesięciokrotność przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wymierzył grzywnę adekwatną do stopnia zawinienia organu, mieszczącą się w dolnej granicy ustawowego zagrożenia. Trafnie wziął pod uwagę okoliczności przemawiające na korzyść organu - dochowanie terminu oraz niewypełnienie obowiązku przekazania uporządkowanych i kompletnych akt sprawy jedynie w części, co nie przeszkodziło w merytorycznym rozpoznaniu sprawy. Wymierzona grzywna oprócz funkcji dyscyplinująco-restrykcyjnej w przedmiotowej sprawie, pełni także funkcję prewencyjną - zapobiega wystąpieniu w przyszłości po stronie organu tego typu zaniedbań. W tych okolicznościach zarzuty naruszenia przepisów podniesione w zażaleniu nie mogły odnieść zamierzonego skutku. Wobec powyższego, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. oddalił zażalenie.