II SA/Sz 1460/17
WyrokWSA w Szczecinie2018-02-15
Skład orzekający: Danuta Strzelecka - Kuligowska, Barbara Gebel, Stefan Kłosowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił stwierdzenia wygaśnięcia decyzji nakazującej rozbiórkę, pomimo zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która umożliwiła legalizację samowolnie wybudowanych domków letniskowych?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nieprawidłowo odmówił stwierdzenia wygaśnięcia decyzji nakazującej rozbiórkę. Zmiana miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która umożliwiła legalizację samowolnie wybudowanych domków letniskowych, spowodowała bezprzedmiotowość decyzji rozbiórkowej. Organ naruszył art. 153 P.p.s.a., nie stosując się do oceny prawnej wyrażonej w poprzednim wyroku sądu, który wskazywał na konieczność stwierdzenia wygaśnięcia decyzji.Stan faktyczny
Strona skarżąca wniosła o stwierdzenie wygaśnięcia decyzji nakazującej rozbiórkę dziewięciu domków letniskowych, argumentując, że po wydaniu decyzji zmieniono miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, co umożliwiło legalizację domków. Organy administracji odmówiły stwierdzenia wygaśnięcia decyzji, uznając, że zmiana planu nie wpływa na obowiązek rozbiórki. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uchylił decyzje organów, wskazując na naruszenie art. 153 P.p.s.a. i konieczność uwzględnienia oceny prawnej z poprzedniego wyroku sądu.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. Zasądził od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Strzelecka - Kuligowska, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel (spr.), Sędzia NSA Stefan Kłosowski, Protokolant starszy sekretarz sądowy Agnieszka Klimek, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 15 lutego 2018 r. sprawy ze skargi O. W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia wygaśnięcia decyzji w sprawie nakazu rozbiórki I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. z dnia [...], nr [...], II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. na rzecz strony skarżącej O. W. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] r., nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 162 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016, poz. 23 z późn. zm.), zwanej dalej "K.p.a.", po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez O. W., od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G., z dnia [...] r., znak: [...], odmawiającej "stwierdzenia wygaśnięcia decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. z dnia [...] r., znak: [...], nakazującej O. W. i K. W. dokonanie rozbiórki dziewięciu domków letniskowych wybudowanych na terenie działki nr [...] przy ul. [...] w m. M. w sposób istotnie odbiegający od projektu budowlanego, zatwierdzonego decyzją Starosty [...] nr [...] z dnia [...] r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Organ ustalił, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w G., zwany dalej "PINB" po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, decyzją z dnia [...] r., znak: [...], na podstawie art. 51 ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 z późn. zm.), nakazał K. W. i O. W., dokonanie rozbiórki dziewięciu domków letniskowych wybudowanych na terenie działki oznaczonej nr ew. [...], przy ul. [...] w M. , w sposób istotnie odbiegający od projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją Starosty [...] w G. z dnia [...] r., nr [...]. W uzasadnieniu swojej decyzji organ powiatowy wskazał, że zgodnie z zapisem wynikającym z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego m. M. , obowiązującą linię zabudowy od strony północnej wyznaczono w odległości 10 m od granicy działki, podczas gdy domki usytuowano w odległości ca 6,5 m od tej granicy. Ponadto zmieniono usytuowanie poszczególnych typów domków na działce typ A i B, a także zamontowano w drzwiach do łazienek drzwi szerokości 60 cm, zamiast drzwi szerokości 80 cm, naruszając przy tym przepisy warunków techniczno-budowlanych. Na wprowadzone istotne odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego inwestor nie uzyskał decyzji o zmianie udzielonego pozwolenia na budowę".
W dniu 2 czerwca 2016 r. wpłynął do organu powiatowego wniosek O. W. z dnia [...] r. o stwierdzenie wygaśnięcia, na podstawie art. 162 § 1 pkt 2 K.p.a., decyzji PINB z dnia [...] r., znak: [...], nakazującej rozbiórkę dziewięciu domków letniskowych znajdujących się na działce nr [...], przy ul. [...] w M. . W uzasadnieniu wniosku O. W. podniósł, że "po wydaniu decyzji o nakazie rozbiórki zmieniony został miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dla miejscowości M., w ten sposób, że aktualnie wybudowane na działce nr [...] w M. domki letniskowe, nie naruszają linii zabudowy. Linia ta w obecnym bowiem planie została przesunięta", wskazując następnie, iż dokonanie rozbiórki przedmiotowych domków letniskowych jest bezcelowe - aktualnie ww. domki letniskowe nie naruszają zapisów planu zagospodarowania przestrzennego - zatem decyzja organu I instancji stała się bezprzedmiotowa, gdyż nie jest możliwe zrealizowanie celu, jaki organ administracji ma na względzie przy jej wydaniu.
Organ powiatowy, decyzją z dnia [...] r., znak: [...], na podstawie art. 162 § 1 pkt 2 K.p.a., odmówił stwierdzenia wygaśnięcia decyzji PINB z dnia [...] r., nakazującej O. W. i K. W. dokonanie rozbiórki dziewięciu domków letniskowych wybudowanych na terenie działki oznaczonej nr ewid.[...], przy ul. [...] w M. . W związku z wniesionym odwołaniem, Z. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowalnego w S., decyzją z dnia [...] r., znak: [...], uchylił ww. decyzję organu powiatowego w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Ponownie rozpatrując sprawę, PINB decyzją z dnia [...] r., znak: [...], odmówił stwierdzenia wygaśnięcia decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. z dnia [...] r., nakazującej O. W. i K. W. dokonanie rozbiórki dziewięciu domków letniskowych wybudowanych na terenie działki oznaczonej nr ewid.[...], przy ul. [...] w M. . Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, w związku z wniesionym przez O. W. odwołaniem, decyzją z dnia [...]., znak: [...], utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, prawomocnym wyrokiem z dnia 9 marca 2017 r., sygn. akt: II SA/Sz 1407/16, uchylił decyzję ZWINB w S. z dnia [...] r., znak: [...], oraz poprzedzającą ją decyzję PINB z dnia [...] r., znak: [...], wskazując, że organy naruszyły art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a., poprzez nieprzeprowadzenie postępowania wyjaśniającego co do zmian objętych miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, jak również ich wpływu na bezprzedmiotowość decyzji o nakazie rozbiórki oraz legalność posadowienia 9 domków letniskowych. Sąd wskazał, że "organ ponownie rozpatrując sprawę, w pierwszej kolejności powinien ustalić w jaki sposób (w jakiej odległości) została ustalona linia zabudowy w aktualnym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego w M. (do materiału dowodowego zebranego w sprawie, nie załączono stosownego dokumentu). Następnie rozważyć, czy wybudowanie domków letniskowych w odległości 6,5 m od granicy rzeczywiście nie narusza obowiązującego prawa. W razie ustalenia, że domki te spełniają aktualne wymogi stawiane w zmienionym planie zagospodarowania przestrzennego, organ zobowiązany będzie rozważyć, czy spełnione są obie przesłanki wynikające z art. 162 § 1 pkt 1 K.p.a. i podjąć rozstrzygnięcie uwzględniając zasadę proporcjonalności".
Sąd wskazał, iż bezprzedmiotowość decyzji zachodzi wówczas, gdy nierealne okaże się osiągnięcie celu, ze względu na który decyzja została wydana wskutek tego, że przestanie istnieć bądź przedmiot rozstrzygnięcia (prawo lub obowiązek strony), bądź podmiot, którego to rozstrzygnięcie dotyczyło, przestał istnieć lub utracił kwalifikację.
Sąd wskazał również: "Sąd w składzie rozpoznającym sprawę w pełni podziela pogląd wyrażony w wyroku WSA w Krakowie z dnia 8 grudnia 2011 r. (sygn. akt II SA/Kr 1448/11) i uznaje za swój wskazując, iż o bezprzedmiotowości ostatecznej decyzji można mówić jedynie wypadku utraty bytu podmiotu lub przedmiotu jej rozstrzygnięcia oraz, że zmiany obowiązującego prawa (co do zasady) nie skutkują bezprzedmiotowością decyzji wydanych w poprzednim stanie prawnym, chyba że przepis szczególny tak stanowi. Także zmiana prawa miejscowego jakim jest plan zagospodarowania przestrzennego, co do zasady nie skutkuje bezprzedmiotowością decyzji rozbiórkowej wydanej w oparciu o wcześniej obowiązujące zapisy planu. Jednak należy mieć na względzie, że zmiana taka może, choć nie musi, stanowić uzasadnioną przesłankę do stwierdzenia wygaśnięcia decyzji rozbiórkowej (tak wyrok NSA z dnia 19 lipca 1999 r. sygn. akt IVSA 1105/97)."
Zdaniem sądu, "Biorąc pod uwagę okoliczność wybudowania domków letniskowych na podstawie zezwolenia na budowę (a nie w ogóle bez zezwolenia) oraz niekwestionowany fakt zmiany planu miejscowego, który umożliwia legalizację 9 domków letniskowych, przychylić się należy do stanowiska, że ustał przedmiot rozstrzygnięcia decyzji z dnia [...] r. tj. nakaz rozbiórki 9 domków letniskowych. Jednocześnie podkreślenia wymaga, że wbrew stanowisku Organu, przedmiotem tym nie są domki letniskowe, ale skonkretyzowany decyzją obowiązek nałożony na skarżącego, zaś realizacja celu decyzji rozbiórkowej (doprowadzenie do zgodności faktycznego zagospodarowania terenu z regulacjami nieobowiązującego już planu miejscowego zagospodarowania przestrzeni) stała się niemożliwa.
Ponownie rozpatrując sprawę, PINB uzupełnił materiał dowodowy o wypis i wyrys planu zagospodarowania przestrzennego przyjętego uchwałą Nr XV/141/15 Rady Miejskiej w Trzebiatowie z dnia 30 grudnia 2015 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miejscowości Mrzeżyno dla terenu położonego przy przedłużeniu ulicy [...] (Dz. Urz. Woj. Zachodniopomorskiego z 2016 r., poz. 648), a następnie decyzją z dnia [...] r. nr [...] odmówił stwierdzenia wygaśnięcia decyzji własnej z dnia [...] r. nakazującej dokonanie rozbiórki dziewięciu domków letniskowych wybudowanych na terenie działki [...] przy ul. [...] w M. .
Od powyższej decyzji O. W. odwołał się zarzucając naruszenie art. 7, 77 i art.162 § 1 pkt 1 K.p.a. i art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] r., nr [...], po rozpatrzeniu odwołania, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Wskazał, że przedmiotem postępowania, zgodnie z żądaniem skarżącego podniesionym we wniosku z dnia 31 maja 2016 r., jest ustalenie czy ostateczna decyzja administracyjna wydana przez PINB w dniu [...] r., wydana na podstawie art. 51 ust. 5 ustawy z 1994 r. Prawo budowlane i nakazująca rozbiórkę wskazanych w niej 9 domków letniskowych wybudowanych w sposób istotnie odbiegający od projektu budowlanego, podlega wygaszeniu na mocy art. 162 K.p.a.
Organ wskazał, że zgodnie z § 4 ust. 2 pkt 4 obecnie obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego "Ustala się następujące zasady kształtowania zabudowy i zagospodarowania terenu: /.../ do czasu utraty wartości użytkowych dopuszcza się pozostawienie istniejącego zespołu domków rekreacji indywidualnej oraz budynków gospodarczych przy płn. i płd. granicy działki nr [...]". Z ww. planu wynika również definicja nieprzekraczalnej linii zabudowy, którą jest "linia ograniczająca obszar usytuowania budynków, dotycząca wszystkich kubaturowych elementów elewacji".
Organ podkreślił, że w wyroku o sygn. akt II SA/Sz 1407/16 sąd wskazał, m. in., że przedmiotem rozstrzygnięcia decyzji z dnia [...] r., nakazującej rozbiórkę 9 domków letniskowych, nie są te domki letniskowe, lecz "skonkretyzowany obowiązek nałożony na skarżącego". Sąd uznał także, iż wobec "niekwestionowanego faktu zmiany planu miejscowego, który umożliwia [obecnie] legalizację 9 domków letniskowych, przychylić należy się do stanowiska, że ustał przedmiot rozstrzygnięcia (...)".
W ocenie tut. organu, powyższe stanowisko byłoby uzasadnione, gdyby podstawą wydania ww. decyzji z dnia [...] r. było niezgodne z planem miejscowym usytuowanie opisanych powyżej 9 domków letniskowych, czyli, gdyby podstawą "skonkretyzowania obowiązku [rozbiórki] nałożonego na skarżącego" było niezgodne z miejscowym planem zagospodarowania usytuowanie domków. Jednakże podstawą powstania "skonkretyzowanego obowiązku [rozbiórki] nałożonego na skarżącego" było niewykonanie przez niego innego "skonkretyzowanego obowiązku" nałożonego na niego uprzednią, wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 cyt. ustawy z 1994 r. Prawo budowlane, decyzją PINB w G. z dnia [...] r., znak: [...], tj. obowiązku przedłożenia, w wyznaczonym terminie, projektu budowlanego zamiennego, którego to obowiązku skarżący-zobowiązany nie wykonał. Zgodnie zatem z przepisem art. 51 ust. 5 tej ustawy, który stanowił, że: "W przypadku niewykonania w terminie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, właściwy organ wydaje decyzję nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego.", PINB w G. obowiązany był orzec nakaz rozbiórki ww. 9 domków letniskowych, co też uczynił wydając ww. decyzję z dnia [...] r.
Zdaniem organu, z powyższego wynika, że zaistniała zmiana planu miejscowego, nie umożliwia legalizacji 9 domków letniskowych, gdyż "skonkretyzowany obowiązek nałożony na skarżącego", polegający na nakazaniu rozbiórki ww. 9 domków letniskowych nie ustał, bowiem zmiana dokonana w przepisach miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie ma wpływu na istnienie przedmiotu postępowania zakończonego wydaniem decyzji z dnia [...] r.
Innymi słowy, niezgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego usytuowanie ww. 9 domków letniskowych było jedną z przyczyn wydania decyzji z dnia [...] r., nakazującej przedłożenie projektu budowlanego zamiennego, jednakże nie było już podstawą [bezpośrednią] wydania decyzji z dnia [...] r., nakazującą rozbiórkę tych domków. Zatem zmiany dokonane w miejscowym planie nie mogą powodować ustania przedmiotu rozstrzygnięcia decyzji z dnia [...] r., a w związku z tym nie ma podstawy do wygaszenia tej decyzji na podstawie art. 162 § 1 pkt 1 K.p.a.
Powyższą decyzję O. W. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, zarzucając:
- naruszenie art. 7 i 77 § 1 K.p.a., przez nieprzeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w zakresie rozmiarów faktycznie zamontowanych drzwi (ościeżnic) w domkach letniskowych, których obejmował nakaz rozbiórki, a w szczególności, co do tego, iż aktualnie zamontowane drzwi (ościeżnice) w domkach letniskowych są zgodne zarówno z projektem, jak i wymaganiami technicznymi stawianymi przepisami prawa;
- naruszenie art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez kwestionowanie przeprowadzonej przez Wojewódzki Sąd Administracji w S. oceny prawnej, a przy tym także nieuwzględnienie konstytucyjnej zasady proporcjonalności;
-. naruszenie art. 162 § 1 pkt 1 K.p.a., przez niezastosowanie go, mimo zaistnienia przesłanek w nim wymienionych.
Wskazując powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. i zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, według norm przepisanych.
Podniósł, że organ I instancji ponownie odmówił stronie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji nakazującej rozbiórkę, uznając, iż nie zostały spełnione przesłanki określone w art. 162 § 1 pkt 1 K.p.a. Od wydanej przez organ I instancji skarżący wniósł odwołanie, które to zostało przez organ II instancji negatywnie rozpoznane. Organ II instancji utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, w zasadzie podzielając ustalenia organu I instancji.
Zgodnie z art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. W pojęciu "ocena prawna" mieści się wykładnia przepisów prawa materialnego i procesowego. Wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencję oceny prawnej.
Organ I instancji, a w ślad za nim także organ II instancji podnoszą, iż co prawda miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego aktualnie przewiduje możliwość dalszego posadowienia spornych domków letniskowych, tym niemniej jednakże, zdaniem organu, domki te nadal nie spełniają wymagań stawianych przepisami prawa (§79 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych), jak również wymagań określonych w projekcie budowlanym - zamontowano w nich drzwi o szerokości 60 cm, zamiast drzwi o szerokości 80 cm. Stawiana teza przez organ jest całkowicie błędna, bowiem ówczesny inwestor, po otrzymaniu przez organ stosownego postanowienia, wymienił drzwi (dostosował ościeżnice) we wszystkich spornych domkach na takie, które odpowiadały projektowi oraz wymaganiom technicznym - tj. 80 centymetrowe. Rolą organu było natomiast zweryfikować — poprzez jeden z możliwych środków dowodowych, jak choćby oględziny - czy na dzień wydania zaskarżonej decyzji, drzwi w domkach letniskowych nadal nie spełniają określonych wymogów.
Zarówno organ I, jak i II instancji nie przeprowadziły w tym zakresie żadnego postępowania wyjaśniającego, mogącego doprowadzić do zweryfikowania, czy faktycznie, aktualnie zamontowane w domkach letniskowych drzwi (ościeżnice) odpowiadają zarówno projektowi budowlanemu oraz przepisom, dopuszczając się tym samym naruszenia zasady prawdy materialnej w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Z uwagi na ziszczenie się wszystkich przesłanek określonych w art. 162 § 1 pkt 1 K.p.a., a mianowicie bezprzedmiotowości decyzji o nakazie rozbiórki - z uwagi na, po pierwsze, zgodność posadowienia domków letniskowych z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, a po drugie, przez zgodność domków z zapisami projektu budowlanego oraz przepisami określającymi warunki techniczne obiektów w zakresie szerokości drzwi wewnętrznych (łazienkowych), zasadne jest stwierdzenie wygaśnięcia decyzji nakazującej ich rozbiórkę. Interes strony w stwierdzeniu wygaśnięcia tejże decyzji jest oczywisty i nie podlega szerszemu uzasadnieniu.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.
W pojęciu "ocena prawna" zawartym w art. 153 P.p.s.a., mieści się zarówno ocena poczynionych przez organ ustaleń faktycznych, jak i ocena wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego. Konsekwencją takiej oceny są wskazania sądu co do dalszego postępowania organów administracyjnych. Ponownie rozpatrując sprawę sąd nie może formułować nowych ocen prawnych, odmiennych, czy sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się im w pełnym zakresie.
Powyższe oznacza, że sąd, po raz drugi rozpoznając sprawę ze skargi O. W., na kolejną decyzję Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w przedmiocie odmowy stwierdzenia wygaśnięcia decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. zobligowany był przede wszystkim do kontroli, czy organ administracji ponownie wydając rozstrzygnięcie, zastosował się do oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania, zawartych we wskazanym, wcześniejszym, orzeczeniu sądu.
W uzasadnieniu wyroku z dnia 9 marca 2017 r. sygn. akt II SA/Sz 1407/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie stwierdził, między innymi:
"Przenosząc powyższe na grunt tej sprawy uwypuklić trzeba, że skoro orzeczony przez Organ nakaz rozbiórki ma charakter sankcji to rozważenia wymaga czy zostanie zachowana zasada proporcjonalności w sytuacji, gdy w rzeczy samej chodzi o to, aby wybudowane domki letniskowe odpowiadały wymogom stawianym przez prawo, podczas gdy wymogi te aktualnie nie obowiązują; plan zagospodarowania przestrzennego został bowiem zmieniony.
W ocenie Sądu, biorąc pod uwagę możliwość zalegalizowania domków letniskowych, wybudowanych na podstawie zezwolenia na budowę, na podstawie obowiązującego aktualnie planu zagospodarowania przestrzennego, uzasadnione jest przychylenie się do wniosku Skarżącego o stwierdzenie wygaśnięcia decyzji nakazującej rozbiórkę. W tej sytuacji rozebranie 9 domków letniskowych mogłoby także naruszać konstytucyjną zasadę proporcjonalności. Orzeczony środek (rozebranie domków) byłby nieadekwatny do osiągnięcia zamierzonego celu, tj. przywrócenia stanu zgodnego z prawem (nota bene już nieobowiązującego).
Organ ponownie rozpoznając sprawę, w pierwszej kolejności powinien ustalić w jaki sposób (w jakiej odległości) została ustalona linia zabudowy w aktualnym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego w M. (do materiału dowodowego zebranego w sprawie, nie załączono stosownego dokumentu). Następnie rozważyć czy wybudowanie domków letniskowych w odległości 6,5 m od granicy rzeczywiście nie narusza obowiązującego prawa. W razie ustalenia, że domki te spełniają aktualne wymogi stawiane w zmienionym planie zagospodarowania przestrzennego, Organ zobowiązany będzie rozważyć czy są spełnione obie przesłanki wynikające z art. 162 § 1 pkt 1 K.p.a. i podjąć rozstrzygnięcie uwzględniając zasadę proporcjonalności."
Ocena prawna dotyczy dotychczasowego postępowania w sprawie, zaś wskazania określają sposób postępowania w przyszłości. Wskazania stanowią więc konsekwencję oceny prawnej, zwłaszcza oceny przebiegu postępowania przed organami administracyjnymi i rezultatu tego postępowania w postaci materiału procesowego zebranego w sprawie.
Oceniając dotychczasowe postępowanie w sprawie sąd stwierdził także, że: "Przenosząc powyższe na grunt tej sprawy, jak też biorąc pod uwagę okoliczność wybudowania domków letniskowych na podstawie zezwolenia na budowę (a nie w ogóle bez zezwolenia) oraz niekwestionowany fakt zmiany planu miejscowego, który umożliwia legalizację 9 domków letniskowych, przychylić się należy do stanowiska, że ustał przedmiot rozstrzygnięcia decyzji z dnia [...] r. tj. nakaz rozbiórki 9 domków letniskowych. Jednocześnie podkreślenia wymaga, że wbrew stanowisku Organu, przedmiotem tym nie są domki letniskowe, ale skonkretyzowany decyzją obowiązek nałożony na Skarżącego, zaś realizacja celu decyzji rozbiórkowej (doprowadzenie do zgodności faktycznego zagospodarowania terenu z regulacjami nieobowiązującego już planu miejscowego zagospodarowania przestrzeni) stała się niemożliwa. Powyższe skutkować zatem powinno bezprzedmiotowością decyzji, co z kolei w pełni uzasadniałoby stwierdzenie jej wygaśnięcia".
Wskazania sądu dotyczyły konieczności uzupełnienia postępowania dowodowego. Kwestie te zostały wyjaśnione, co stanowić winno podstawę do wdrożenia oceny prawnej zaprezentowanej przez sąd, a tym samym do uznania, że przesłanki art. 162 § 1 pkt 1 K.p.a. zostały spełnione.
Wbrew tej ocenie sądu zawartej w prawomocnym wyroku, organy ponownie rozpatrując sprawę zaprezentowały własną ocenę, odmienną od przedstawionej przez sąd. Dodać należy, że organowi II instancji przysługiwało prawo do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 9 marca 2017 r., sygn. akt II SA/Sz 1407/16. Niezaskarżenie zaś wyroku było równoznaczne z podzieleniem stanowiska sądu.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uznał, że decyzje w niniejszej sprawie zostały wydane z naruszeniem art. 153 P.p.s.a. i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w związku z art. 135 P.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.
Rozpatrując ponownie sprawę organy winny uwzględnić przedstawioną powyżej ocenę sądu, a następnie podjąć rozstrzygnięcie i uzasadnić je zgodnie z regułami obowiązującymi w postępowaniu administracyjnym.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło