I SA/Sz 26/18

WyrokWSA w Szczecinie2018-02-22

Skład orzekający: Bolesław Stachura, Marzena Kowalewska, Anna Sokołowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Administracji Skarbowej prawidłowo utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego przedłużające termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w podatku od towarów i usług, w sytuacji gdy podstawą przedłużenia była trwająca kontrola celno-skarbowa i stwierdzone nieścisłości w dokumentacji?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że przedłużenie terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym jest dopuszczalne, gdy zasadność zwrotu wymaga dodatkowej weryfikacji, co wynika z trwającej kontroli celno-skarbowej i stwierdzonych nieścisłości w dokumentacji. Wystarczające jest powzięcie przez organ wątpliwości co do zasadności zwrotu, a nie udowodnienie jego niezasadności. Organ prawidłowo uzasadnił swoje postanowienie, wskazując okoliczności przemawiające za potrzebą dodatkowej weryfikacji.
Stan faktyczny
Spółka złożyła deklarację VAT za styczeń 2017 r., wykazując nadwyżkę podatku naliczonego do zwrotu. Organ podatkowy I instancji przedłużył termin zwrotu do czasu zakończenia kontroli celno-skarbowej, wskazując na konieczność zgromadzenia dokumentacji i analizę pod kątem zgodności zapisów. Stwierdzono nieścisłości w dokumentacji Spółki i jej kontrahenta. Organ odwoławczy utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i ustawy o VAT.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bolesław Stachura (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Marzena Kowalewska Sędzia WSA Anna Sokołowska po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 lutego 2018 r. sprawy ze skargi [...] Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w C. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...]; [...] w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w podatku od towarów i usług za styczeń 2017 r. oddala skargę. Sygn. akt I SA/Sz [...] U Z A S A D N I E N I E Dyrektor Izby Administracji Skarbowej postanowieniem z dnia [...] r. nr [...], utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w S. z dnia [...] r., nr [...], przedłużające termin zwrotu [...] Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością (dalej: "Spółka"/Skarżąca") nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w podatku od towarów i usług za styczeń 2017 r. w kwocie [...]zł do dnia [...] r. Na podstawie akt sprawy oraz zaskarżonego postanowienia ustalono następujący stan faktyczny sprawy. W złożonej [...] r. do organu podatkowego deklaracji podatkowej dla podatku od towarów i usług [...] za styczeń 2017 r., Spółka zadeklarowała nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym w kwocie [...]zł, z tego do zwrotu na rachunek bankowy kwotę [...]zł, w terminie 60 dni, tj. do dnia [...] r. Postanowieniem z dnia [...] r. organ przedłużył termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w podatku od towarów i usług za styczeń 2017 r. w kwocie [...]zł do dnia [...] r. Po rozpoznaniu zażalenia od powyższego postanowienia, postanowieniem z dnia [...] r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Następnie, wskazanym na wstępie postanowieniem z dnia [...] r. organ I instancji ponownie postanowił o przedłużeniu terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w podatku od towarów i usług za styczeń 2017 r. - do dnia [...] r. W uzasadnieniu, organ I instancji wskazał, że prowadzona przez Naczelnika Z. Urzędu Celno-Skarbowego wobec Spółki kontrola celno-skarbowa w zakresie rzetelności deklarowanych podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczania i wpłacania podatku od towarów i usług za okres od [...] r. do [...] r. została przedłużona do dnia [...] r., z uwagi na konieczność zgromadzenia pełnej dokumentacji źródłowej Spółki i wybranych kontrahentów oraz dokonania analizy pod kątem zgodności zapisów w dokumentach transportowych w korelacji z zapisami wynikającymi z faktur VAT. W toku przedmiotowej kontroli, organ kontrolujący wezwał kontrahentów strony (podwykonawców usług) tj. B. P., N. M., [...] s.c. E. G., P. M., [...] sp. z o.o. sp.k., M. sp. z o.o., R. T., R. T. oraz D. K. – do przedłożenia dokumentacji dotyczącej transakcji ze Spółką, Następnie organ I instancji wskazał, że na obecnym etapie kontroli celno-skarbowej stwierdzono nieścisłości w dokumentacji księgowej Spółki i jej kontrahenta [...] N. M.. Faktury posiadają różne numery, różne daty wystawienia oraz odmienną szatę graficzną. Rozbieżności te do dnia [...] r. nie zostały wyjaśnione. Ponadto, organ I instancji wskazał, że organ kontrolujący wystąpił z prośbą o udzielenie niezbędnych informacji i wydanie dokumentacji do Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad oraz do Ministerstwa Cyfryzacji o udostępnienie danych z Centralnej Ewidencji Pojazdów. Do dnia [...] r. powyższe wnioski nie zostały zrealizowane. W tym stanie rzeczy, organ I instancji uznał, że wskazane okoliczności, implikują konieczność kontynuowania weryfikacji dokonanego przez podatnika rozliczenia podatku od towarów i usług za styczeń 2017 r., m.in. z uwagi na nieścisłości w przedstawionej w toku kontroli dokumentacji niezbędnej do potwierdzenia prawidłowości i rzetelności sporządzonego rozliczenia, a tym samym potwierdzenia zasadności zadeklarowanego zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za ww. okres. Pismem z dnia [...] r. Spółka złożyła, zażalenie na ww. postanowienie, wnosząc o jego uchylenie w całości i umorzenie postępowania w sprawie. Postanowieniu zarzuciła naruszenie: 1) art. 274b ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r. poz. 201 ze zm.) – dalej: "o.p." w związku z art. 87 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2016 r., poz. 710 ze zm.) – dalej: "u.p.t.u.", poprzez przedłużenie terminu zwrotu podatku pomimo braku ku temu przesłanek, 2) art. 121 o.p., poprzez działanie w sposób podważający zaufanie do organów Państwa, 3) art. 217 § 2 o.p., poprzez niewskazanie w uzasadnieniu postanowienia wątpliwości dotyczących zasadności wykazanego zwrotu podatku. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wskazanym na wstępie postanowieniem z dnia [...] r., utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji wykazał, iż zaistniały okoliczności, które uzasadniały przedłużenie terminu zwrotu podatku. Wyjaśnił, iż w rozpatrywanej sprawie organ I instancji wskazał m.in. na wszczętą kontrolę celno-skarbową, w toku której gromadzony jest materiał dowodowy, niezbędny do stwierdzenia o prawidłowości sporządzonego przez Spółkę rozliczenia [...] i zasadności zadeklarowanego zwrotu podatku za styczeń 2017 r. Ponadto, wskazał, że w prowadzonej kontroli wezwano 8 kontrahentów Spółki do złożenia dokumentacji dotyczącej transakcji ze Spółką, przy czym na obecnym etapie postępowania stwierdzono już nieścisłości w dokumentacji księgowej Spółki i jednego z jej kontrahentów tj. [...] N. M.. Nadto, nie zostały zrealizowane wnioski organu I instancji o udostępnienie danych z systemu ViaToll skierowane do GDDKiA oraz o udostępnienie danych z Centralnej Ewidencji Pojazdów do Ministerstwa Cyfryzacji. W tych okolicznościach, w ocenie organu odwoławczego, w dniu [...] r., tj. w dacie wydania postanowienia organu I instancji, brak było możliwości stwierdzenia o prawidłowości zadeklarowanej kwoty zwrotu w wysokości [...] zł. Uznano, że wbrew twierdzeniom Spółki okoliczności przemawiające za koniecznością dalszej weryfikacji zasadności zwrotu nadwyżki podatku zostały wskazane w zaskarżonym postanowieniu. Ponadto organ odwoławczy stwierdził, że w sprawie nie bez znaczenia pozostaje okoliczność, że adres siedziby spółki został zmieniony uchwałą z dnia 30 czerwca 2017 r. Powyższa zmiana została ujawniona w Krajowym Rejestrze Sądowym w dniu [...] r. Poprzednia siedziba Spółki - na co zwrócono uwagę w toku kontroli za wcześniejsze okresy rozliczeniowe znajdowała się w S. przy ul. [...] i pod tym adresem mieści się Technopark Pomerania, świadczący usługi "wirtualnego biura". W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, Spółka wniosła o uchylenie w całości ww. postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej wraz poprzedzającym go postanowieniem organu I instancji oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm prawem przewidzianych. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie: 1) art. 121 § 1 o.p. w związku z art. 87 ust. 2 u.p.t.u. poprzez utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji w sytuacji, gdy postanowienie to zostało wydane przez organ I instancji mimo braku istnienia jakichkolwiek przesłanek uzasadniających zastosowanie takiego przedłużenia, a tylko w przypadku istnienia dowodów materialnych na istnienie wątpliwości dotyczących zasadności zwrotu organ powinien korzystać z tego uprawnienia; 2) art. 120 i art. 121 § 1 w związku z art. 217 § 2 o.p. poprzez utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji, mimo, że uzasadnienie faktyczne i prawne tego postanowienia nie wskazuje na istnienie jakichkolwiek istotnych wątpliwości mogących stanowić podstawę do jego wydania i zarazem do dalszej weryfikacji zasadności przedmiotowego zwrotu, co jednocześnie oznacza, że zostało ono wydanie na zasadzie dowolności. W uzasadnieniu zarzutów skargi Skarżąca przywołała wyroki dotyczące m.in. zwrotu nadwyżki podatku VAT w rozsądnym terminie i nieutrudniania zwrotu oraz nadużycia instytucji przedłużania terminu zwrotu, które jej zdaniem potwierdzają, że w jej przypadku doszło do naruszenia przez organ podatkowy zasad postępowania oraz niewystąpienie okoliczności uzasadniających wydanie przedmiotowego postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu. W ocenie Spółki, organ I instancji nie wskazał, jakie uzasadnione wątpliwości w zakresie rzetelności transakcji stanowią przesłankę do przedłużenia terminu zwrotu podatku, wymienił jedynie dotychczasowy przebieg kontroli celno-skarbowej prowadzonej u Spółki. Zdaniem Spółki, w rzeczywistości jedyną wątpliwość organu mogłyby ewentualnie stanowić wskazane rozbieżności pomiędzy dokumentami przedłożonymi przez Spółkę oraz przez jej kontrahenta tj. N. M.. Skarżąca pismem z dnia [...] r., złożyła jednak wyjaśnienia w tej kwestii, wskazując, że zobowiązania wynikające z tych faktur były objęte faktoringiem i Spółka musiała wyrazić zgodę na cesję wierzytelności oraz uznać należności wynikające z faktur nr [...] z dnia [...] r., [...] z dnia [...] r. i [...] z dnia [...] r., a więc z faktur przedłożonych przez stronę, a nie przez kontrahenta. W ocenie Skarżącej powyższe dowodzi, że wszelkie ewentualne nieprawidłowości i różnice powstały po stronie kontrahenta, na co nie ma wpływu. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na podstawie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2017.1369 ze zm.; dalej "P.p.s.a."), Sąd sprawuje kontrolę działalności administracji. Stosownie do art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Ponadto, zgodnie z art. 119 pkt 3 P.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 P.p.s.a.). W sprawie przedmiotem zaskarżenia było wydane, w związku z prowadzonymi czynnościami sprawdzającymi, postanowienie organu podatkowego w sprawie przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za styczeń 2017 r. Zgodnie z art. 87 ust. 1 u.p.t.u. w przypadku, gdy kwota podatku naliczonego, o której mowa w art. 86 ust. 2, jest w okresie rozliczeniowym wyższa od kwoty podatku należnego, podatnik ma prawo do obniżenia o tę różnicę kwoty podatku należnego za następne okresy lub do zwrotu różnicy na rachunek bankowy. Stosownie do treści art. 87 ust. 2 u.p.t.u., zwrot różnicy podatku, z zastrzeżeniem ust. 6, następuje w terminie 60 dni od dnia złożenia rozliczenia przez podatnika na rachunek bankowy podatnika w banku mającym siedzibę na terytorium kraju lub na rachunek podatnika w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, której jest członkiem, wskazane w zgłoszeniu identyfikacyjnym, o którym mowa w odrębnych przepisach. Jeżeli zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania, naczelnik urzędu skarbowego może przedłużyć ten termin do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika dokonywanego w ramach czynności sprawdzających, kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego na podstawie przepisów o.p. lub postępowania kontrolnego na podstawie przepisów o kontroli skarbowej (art. 247b o.p.). Jeżeli przeprowadzone przez organ czynności wykażą zasadność zwrotu, o którym mowa w zdaniu poprzednim, urząd skarbowy wypłaca podatnikowi należną kwotę wraz z odsetkami w wysokości odpowiadającej opłacie prolongacyjnej stosowanej w przypadku odroczenia płatności podatku lub jego rozłożenia na raty. Z ww. przepisów wynika zatem, że termin na dokonanie zwrotu podatku co do zasady wynosi 60 dni, jeśli we wniosku o zwrot podatnik nie wskaże innego terminu przewidzianego w obowiązujących przepisach ustawy. Termin ten liczy się od dnia wpływu do organu deklaracji, w której zadeklarowano zwrot różnicy podatku. W rozpatrywanej sprawie doszło do przedłużenia terminu zwrotu podatku od towarów i usług w ramach czynności sprawdzających, stąd obok wskazanych powyżej przepisów u.p.t.u., zastosowanie znalazł przepis art. 274b § 1 o.p., który stanowi, że jeżeli przeprowadzenie weryfikacji zasadność zwrotu podatku wymaga przedłużenia terminu zwrotu podatku wynikającego z odrębnych przepisów, organ podatkowy może postanowić o przedłużeniu tego terminu do czasu zakończenia kontroli podatkowej. Zdaniem Sądu, dla oceny zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia znaczenie ma uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 października 2016 r., sygn. akt I FPS 2/16 (dostępna na stronie www.nsa.orzeczenia.gov.pl) oraz stanowisko wyrażone w jej uzasadnieniu, którym Sąd jest związany, na podstawie art. 269 § 1 P.p.s.a. W uchwale tej przyjęto, że rozstrzygnięcie organu przybiera formę zaskarżalnego postanowienia, wyrażając jednocześnie pogląd, iż przyjętą formę prawną przedłużania terminu zwrotu w związku z prowadzeniem weryfikacji w ramach czynności sprawdzających, należy odnosić również do wszystkich pozostałych możliwych trybów weryfikacyjnych, uznanych w danej sprawie za właściwe dla dodatkowego zweryfikowania zasadności zwrotu, które czasowo mogą stać się powodem przesunięcia terminu realizacji owego zwrotu. W ten sposób, jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny, następuje rozszerzenie stosowania art. 274b o.p. na inne sprawy dotyczące zwrotu podatku niż wprost w nim wskazane. W przypadku podatku od towarów i usług, rozszerzenie trybu orzekania wskazanego dla czynności sprawdzających następuje na pozostałe tryby weryfikacji wymienione w art. 87 ust. 2 u.p.t.u., tj. w ramach czynności sprawdzających, kontroli podatkowej, postępowania podatkowego i postępowania kontrolnego, jako mogących towarzyszyć badaniu zasadności zwrotu. W rozpoznawanej sprawie postanowienie organu podatkowego w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu podatku – jak wyżej wskazano – nastąpiło w związku z prowadzonymi czynnościami sprawdzającymi i kontrolą podatkową. W omawianej uchwale Naczelny Sąd Administracyjny krytycznie ocenił pogląd zakładający możliwość poprzestania na wydaniu jednego, zawsze aktualnego postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu, jak i wydawania kolejnych postanowień bez wskazania konkretnej daty, do której następuje przedłużenie. Według NSA, tylko przedłużenie terminu zwrotu "według dat" daje możliwość zachowania i respektowania unijnego wymogu dokonywania zwrotu w tzw. rozsądnym terminie oraz reguły, że przedłużyć można tylko taki termin, który jeszcze nie upłynął. Pewność stosowania prawa wymaga zatem formułowania rozstrzygnięcia o przedłużeniu w sposób konkretny, niewymagający doszukiwania się tego, jaką datę przesunięcia zwrotu organ miał na uwadze w przyjętych przez siebie okolicznościach. Biorąc pod uwagę, że zwrot powinien nastąpić w konkretnym terminie ustawowo przewidzianym (określonym dniami), jego odsuwanie w czasie (przedłużenie) też musi być konkretne, czyli wprost wskazywać na jaki dzień organ wydłuża termin zwrotu w stosunku do terminu ustawowego (lub tego, który już był postanowieniem wcześniej wydłużony). Zaskarżone w niniejszej sprawie postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji spełniają kryteria wskazane w ww. uchwale. Deklarację [...] za styczeń 2017 r. Spółka złożyła do urzędu skarbowego [...] r. Termin 60 dni upływał zatem w dniu [...] r., a postanowienie o przedłużeniu terminu zwrotu nadpłaty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym, po raz pierwszy nastąpiło w dniu [...] r., a po raz drugi w dniu [...] r. Przedłużenie nastąpiło na mocy postanowień, tj. postanowienia z dnia [...] r. przedłużającego termin zwrotu w sposób konkretny, tj. do dnia [...] r., oraz postanowienia z dnia [...] r., w którego treści termin zakończenia weryfikacji rozliczenia Spółki został wskazany również w sposób konkretny, tj. [...] r. Zauważyć przy tym należy, że o terminowym wydaniu postanowień przesądza data jego wydania, a nie data doręczenia. Datą wydania aktu jest [...] data jego podpisania przez osobę upoważnioną, przy czym w razie wątpliwości jest to data umieszczona na decyzji lub postanowieniu. Zdaniem Sądu prawidłowe jest stanowisko organu odwoławczego, że z art. 274b § 1 o.p. i art. 87 ust. 2 zd. 2 u.p.t.u. nie wynika, że do wydania postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu podatku od towarów i usług konieczne jest udowodnienie, iż zwrot podatku jest niezasadny. Przesłanką do przedłużenia terminu zwrotu różnicy podatku w podatku od towarów i usług jest potrzeba dodatkowego zweryfikowania zasadności zwrotu. Wystarczy zatem powzięta przez naczelnika urzędu skarbowego wątpliwość co do zasadności zwrotu różnicy podatku, by przedłużenia terminu tego zwrotu dokonać. Na straży interesów podatnika stoi bowiem zdanie trzecie cytowanego przepisu art. 87 ust. 2 u.p.t.u., które gwarantuje podatnikowi wypłatę odsetek (we wskazanej wysokości). Gwarancją ochrony interesów podatnika jest też art. 87 ust. 2a u.p.t.u., w którym przewidziano możliwość odstąpienia (na wniosek podatnika) od przedłużenia terminu zwrotu, jeżeli podatnik wraz z wnioskiem złoży w urzędzie skarbowym zabezpieczenie majątkowe w kwocie odpowiadającej kwocie wnioskowanego zwrotu. Ponadto, na tym etapie postępowania organ decyduje wyłącznie o konieczności dalszego badania zasadności zwrotu, a nie o samej zasadności zwrotu bądź jej braku. Nie można zatem wymagać od organu podatkowego, który wydał takie postanowienie, by już w tym momencie wykazał się konkretnymi ustaleniami co do faktów podważających zasadność zwrotu, wystarczy, że zachodzi uprawdopodobniona konieczność weryfikacji zwrotu różnicy podatku. Organ podatkowy posiada zatem ustawowe uprawnienie przedłużenia terminu zwrotu podatku do czasu dodatkowego zbadania zasadności tego zwrotu. Organ powinien swoje postanowienie odpowiednio uzasadnić, wskazując w szczególności, jakie okoliczności skłoniły go do zastosowania instytucji przedłużenia terminu zwrotu różnicy podatku. Uzasadnienie takie powinno co najmniej nawiązywać do przesłanki wątpliwości organu co do zasadności zwrotu, wyrażającej się w sformułowaniu "jeżeli zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania". Organ powinien więc wyjaśnić dlaczego powziął wątpliwości co do zasadności zwrotu. W ocenie Sądu, organy podatkowe w rozpoznawanej sprawie wskazały szereg okoliczności, które wespół zaistniałe uzasadniają potrzebę dodatkowej weryfikacji zasadności zwrotu podatku od towarów i usług i zostały przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia jak i postanowienia organu I instancji. W sprawie podstawą do wydania postanowienia w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu różnicy podatku od towarów i usług była okoliczność, że prowadzona przez Naczelnika Z. Urzędu Celno-Skarbowego wobec Spółki kontrola celno-skarbowa w zakresie rzetelności deklarowanych podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczania i wpłacania podatku od towarów i usług za okres od [...] r. do [...] r. została przedłużona do dnia [...] r., z uwagi na konieczność zgromadzenia pełnej dokumentacji źródłowej Spółki i wybranych kontrahentów oraz dokonania analizy pod kątem zgodności zapisów w dokumentach transportowych w korelacji z zapisami wynikającymi z faktur VAT. Organ ten wystąpił zarówno do kontrahentów Skarżącej, jak i do organów państwowych (Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad oraz do Ministerstwa Cyfryzacji) o udzielenie informacji dotyczących transakcji zawieranych przez Spółkę oraz innych informacji niezbędnych do rozpoznania sprawy. Ponadto, na podstawie aktualnie zebranego materiału dowodowego stwierdzono nieścisłości w dokumentacji księgowej Spółki i jej kontrahenta [...] N. M.. W tym stanie sprawy, w ocenie Sądu, wystąpiły zatem okoliczności, które uzasadniały potrzebę dodatkowej weryfikacji zasadności zwrotu, a tym samym przedłużenie terminu na jego dokonanie. Sam fakt przeświadczenia Skarżącej o prawidłowości i kompletności przedłożonej na wezwanie organu dokumentacji nie przesądza o braku podstawy do powzięcia przez organ wątpliwości w zakresie prawidłowości rozliczeń podatkowych dokonanych przez spółkę na jej podstawie. Właśnie te wątpliwości, w świetle gramatycznej wykładni art. 87 ust. 2 u.p.t.u., która ma prymat na gruncie prawa podatkowego, są wystarczające do wydania postanowienia w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu podatku VAT, o czym świadczy użyty zwrot "jeżeli zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania". Nie zasługuje na aprobatę wykładnia tego przepisu, która w istocie prowadzi do niemożności spełnienia celu jego ustanowienia, tj. umożliwienia organowi tymczasowego wstrzymania się ze zwrotem podatku do momentu zakończenia weryfikacji zasadności tego zwrotu w przypadku zaistnienia dostatecznych wątpliwości w tym zakresie (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z [...] r., I FSK [...] oraz z [...] r., I FSK [...]). Odnosząc się [...] do twierdzenia Spółki, iż w sprawie transakcji z kontrahentem N. M., Spółka złożyła już wyjaśnienia w piśmie z dnia [...] r. wskazać należy, że dla wyjaśnienia wątpliwości w sprawie Skarżącej konieczne jest dokonanie analizy przekazanych odpowiedzi i wyjaśnień w konfrontacji z dokumentami, na które organ I instancji, jeszcze oczekuje. Należy przy tym jeszcze raz podkreślić, że na tym etapie postępowania nie chodzi o wykazanie, że zwrot podatku jest nienależny. Organ ma jedynie dysponować okolicznościami przemawiającymi za potrzebą dodatkowej weryfikacji zasadności zwrotu podatku, co – zdaniem Sądu – zostało w przedmiotowej sprawie dostatecznie wykazane. W konsekwencji na uwzględnienie nie zasługują też podniesione w skardze zarzuty dotyczące naruszenia art. 120 i 121 § 1 o.p., gdyż postanowienie w sprawie przedłużenia terminu zwrotu podatku od towarów i usług zostało wydane zgodnie z obowiązującymi normami prawnymi, a zasada zaufania nie może być rozumiana jako konieczność prowadzenia postępowania według oczekiwań podatnika. Sąd nie stwierdził również naruszenia art. 217 § 2 o.p., bowiem zaskarżone postanowienie zawiera należyte uzasadnienie, zarówno faktyczne jak i prawne, wskazujące, jakie okoliczności stanowiły podstawę do zastosowania instytucji przedłużenia terminu zwrotu różnicy podatku. Wskazano jakie wątpliwości powziął organ co do zasadności zwrotu. Organ wyjaśnił, jakie okoliczności wpłynęły na konieczność przeprowadzenia dodatkowej weryfikacji rozliczenia podatnika. Jednocześnie, Sąd zauważa także, że argumentacja skargi dotycząca problemów finansowych Spółki lub utraconych korzyści, pozostaje bez wpływu na wynik sprawy. Wprawdzie przedłużenie terminu zwrotu nadwyżki podatku, zwłaszcza na dłuższy okres, może mieć istotny wpływ na sytuację finansową podatnika, jego możliwości inwestycyjne i regulowanie przez niego zobowiązań finansowych, a straty, jakie podatnik może ponieść, mogą być nie do odrobienia i nawet odpowiednią rekompensatą może nie być późniejsza wypłata podatnikowi należnej kwoty zwrotu wraz z odsetkami w wysokości odpowiadającej opłacie prolongacyjnej, stosowanej w przypadku odroczenia płatności podatku lub jego rozłożenia na raty. Jednakże, w wielu sytuacjach może być uzasadnione i konieczne wstrzymanie przez organ podatkowy zwrotu nadwyżki podatku naliczonego w celu ochrony interesów budżetowych i wyjaśnienia, czy rzeczywiście zwrot nadwyżki wynikający z deklaracji podatnika jest uzasadniony. Może być bowiem i tak, że kwota nadwyżki podatku naliczonego, w razie późniejszego ustalenia, że została zwrócona podatnikowi niezasadnie, może być niemożliwa do odzyskania przez organ podatkowy (por. wyrok WSA w Ł. z dnia [...] r., I SAB/Łd [...]). Zaskarżone postanowienie nie narusza zatem prawa, w tym przepisów wskazanych w skardze. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 151 P.p.s.a. Sąd orzekł o oddaleniu skargi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło