VI SA/Wa 2196/17
WyrokWSA w Warszawie2018-03-07
Skład orzekający: Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz, Joanna Kruszewska-Grońska, Pamela Kuraś-Dębecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna za niezamieszczenie na stacji paliw czytelnych informacji dotyczących zawartości biokomponentów w paliwach ciekłych została nałożona prawidłowo, pomimo zarzutów skarżącego dotyczących wadliwości postępowania kontrolnego i dowodowego?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że kara pieniężna została nałożona prawidłowo. Stwierdzono, że obowiązek zamieszczenia informacji o zawartości biokomponentów wynika z przepisów ustawy o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw, a jego naruszenie uzasadnia nałożenie kary. Zarzuty dotyczące wadliwości postępowania kontrolnego (np. brak doręczenia upoważnienia przed kontrolą, przeprowadzenie kontroli w obecności pracownika stacji) uznano za niezasadne, powołując się na przepisy ustawy o swobodzie działalności gospodarczej i ustawy o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw. Sąd podzielił stanowisko organów administracji, że informacja o biokomponentach nie była widoczna w pierwszym dniu kontroli, a jej pojawienie się w drugim dniu nie zwalniało z odpowiedzialności za jej brak.Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 5.000 zł za niezamieszczenie na stacji paliw czytelnych informacji o zawartości biokomponentów w paliwach ciekłych. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący kwestionował prawidłowość postępowania kontrolnego, twierdząc m.in. że nie został poinformowany o kontroli, a informacja o biokomponentach była widoczna. Sąd administracyjny rozpoznał skargę na decyzję Prezesa UOKiK.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Sędziowie Asesor WSA Joanna Kruszewska-Grońska (spr.) Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Protokolant sekr. sąd. Katarzyna Zielińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 marca 2018 r. sprawy ze skargi P. K. na decyzję Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za niezamieszczenie na stacji paliw czytelnych informacji dotyczących zawartości biokomponentów w paliwach ciekłych oddala skargę
Zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją z [...] lipca 2017 r. nr [...] Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (dalej Prezes UOKiK, organ odwoławczy, organ II instancji), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.; dalej kpa), art. 9a ust. 1 i 2, art. 35a pkt 4, art. 35c ust.1, art. 35d ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw (Dz. U. z 2016 r., poz. 1928 ze zm.; dalej ujp) oraz art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (Dz. U. z 2016 r., poz. 1059 ze zm.; dalej ustawa o IH), utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej (dalej WIIH, organ I instancji) z [...] kwietnia 2017 r. nakładającą na P. K.(dalej skarżący) karę pieniężną w wysokości 5.000 zł, za niezamieszczenie w sposób widoczny w miejscu ogólnodostępnym na stacji paliw w [...] przy ul. [...] czytelnych informacji dotyczących zawartości biokomponentów w paliwach ciekłych, w szczególności informacji o zawartości bioetanoelu w bezynach silnikowych, wprowadzanych do obrotu na tej stacji.
Do wydania przedmiotowego rozstrzygnięcia doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym.
W dniach 27 – 28 września 2016 r. na stacji paliw przy ul. [...] w [...], należącej do skarżącego (prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [...] w [...]), inspektorzy WIIH przeprowadzili kontrolę w zakresie zamieszczania informacji o zawartości biokomponentów w oferowanych paliwach ciekłych. Kontrolę przeprowadzono w obecności pracownika stacji – E. Ł.. W toku kontroli stwierdzono, że skarżący nie zamieścił na kontrolowanej stacji paliw informacji dotyczącej zawartości biokomponentów w paliwach ciekłych wprowadzanych do obrotu na tej stacji, co stanowi naruszenie obowiązku wynikającego z art. 9a ujp. Powyższe ustalenia udokumentowano w protokole kontroli nr [...], którego podpisania E. Ł.odmówiła, przy czym złożyła pisemne oświadczenie, iż w trakcie kontroli na ww. stacji paliw nie było umieszczonej informacji dotyczącej zawartości biokomponentów w paliwach ciekłych wprowadzanych do obrotu na tej stacji.
Przy piśmie z 29 września 2016 r. WIIH przekazał skarżącemu upoważnienie do przeprowadzenia kontroli wraz z protokołem kontroli. W piśmie z 5 października 2016 r. skarżący wniósł uwagi do protokołu kontroli, wskazując, że informacja o zawartości biokomponentów w paliwach ciekłych była umieszczona w widocznym miejscu, ale E. Ł. o tym nie wiedziała, ponieważ jest zatrudniona jedynie jako sprzedawca, a treść pisemnego oświadczenia została na niej wymuszona i podyktowana jej przez inspektorów. Nadto kontrola została przeprowadzona pod nieobecność skarżącego lub jego reprezentanta, tj. osoby upoważnionej do reprezentowania skarżącego. W piśmie z 21 października 2016 r. WIIH ustosunkował się do uwag skarżącego. W kolejnym piśmie z 21 października 2016 r. WIIH zawiadomił skarżącego o wszczęciu postępowania administracyjnego w przedmiocie wymierzenia mu administracyjnej kary pieniężnej z tytułu niezamieszczenia na kontrolowanej stacji paliw informacji o zawartości biokomponentów w oferowanych do sprzedaży paliwach oraz poinformował o prawie do zapoznania się z aktami sprawy oraz możliwości składania wyjaśnień i wniosków dowodowych.
W piśmie z 2 listopada 2016 r. skarżący wniósł o przesłuchanie w charakterze świadka E. Ł., a także przesłuchanie jego oraz inspektorów przeprowadzających kontrolę. Zawnioskował również o przeprowadzenie dowodu z nagrania video, na którym skarżący zarejestrował czynności kontrolne przeprowadzone z jego udziałem w dniu 28 września 2016 r. W piśmie z 25 listopada 2016 r. skarżący (w odpowiedzi na wezwanie organu I instancji) wyjaśnił, iż nie może przekazać oryginalnego nośnika nagrania video dokumentującego czynności kontrolne, lecz przesyła nagranie na nośniku DVD. Jednocześnie wniósł o przesłuchanie w charakterze świadka J. K. – osoby współpracującej z kontrolowaną stacją paliw.
Postanowieniem z [...] grudnia 2016 r. WIIH włączył w poczet dowodów nagranie na nośniku DVD, przekazane przez skarżącego przy piśmie z 25 listopada 2016 r. Ponadto WIIH przesłuchał w charakterze świadków następujące osoby:
- J.K. - w dniu 20 grudnia 2016 r. oraz w dniu 9 marca 2017 r.,
- E. Ł. - w dniu 21 grudnia 2016 r. oraz w dniu 30 stycznia 2017 r.,
- inspektora przeprowadzającego kontrolę T. P. - w dniu 1 lutego 2017 r.,
- inspektora przeprowadzającego kontrolę K. P. – w dniu 1 marca 2017 r.
Natomiast w dniu 28 lutego 2017 r. organ I instancji przeprowadził dowód z przesłuchania strony - skarżącego.
Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, decyzją z [...] kwietnia 2017 r. WIIH nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 5.000 zł z tytułu niewykonania wynikającego z art. 9a ujp obowiązku umieszczenia w sposób widoczny, w miejscu ogólnodostępnym czytelnych informacji dotyczących zawartości biokomponentów w paliwach ciekłych, wprowadzanych do obrotu na kontrolowanej stacji.
W odwołaniu od ww. rozstrzygnięcia (pismo z 17 maja 2017 r.) skarżący rozwinął okoliczności podniesione w zastrzeżeniach do protokołu kontroli.
Powołaną na wstępie decyzją z [...] lipca 2017 r. Prezes UOKiK utrzymał w mocy rozstrzygnięcie WIIH z [...] kwietnia 2017 r. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy w pierwszej kolejności opisał przebieg dotychczasowego postępowania oraz przytoczył treść przepisów mających zastosowanie w sprawie.
W dalszej kolejności podkreślił, że dowodem w sprawie jest protokół kontroli (nr akt kontroli [...] ), który należy traktować jako dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 § 1 kpa. Z treści tego protokołu jednoznacznie wynika, że na kontrolowanej stacji paliw nie zamieszczono informacji dotyczącej zawartości biokomponentów w paliwach ciekłych.
W kwestii zarzutu braku doręczenia upoważnienia do kontroli przed jej wszczęciem, organ II instancji wskazał, że zarówno z protokołu kontroli, jak i wyjaśnień skarżącego oraz zeznań świadków, wynika, iż skarżący nie był obecny 27 września 2016 r. na kontrolowanej stacji paliw, a także nie można było nawiązać z nim kontaktu telefonicznego, a tym samym nie było możliwości doręczenia mu upoważnienia do przeprowadzenia kontroli. Prezes UOKiK zaznaczył też, że zgodnie z art. 79 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz.U. z 2016 r., poz. 1829 ze zm.; dalej sdg), zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli nie dokonuje się, w przypadku gdy kontrola jest przeprowadzana na podstawie przepisów ustawy o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw. W myśl art. 79a ust. 9 sdg, w razie nieobecności kontrolowanego przedsiębiorcy lub osoby przez niego upoważnionej, czynności kontrolne mogą być wszczęte po okazaniu legitymacji służbowej pracownikowi kontrolowanego, który może być uznany za osobę, o której mowa w art. 97 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2016 r., poz. 380 ze zm.; dalej kc) lub w obecności przywołanego świadka, którym powinien być funkcjonariusz publiczny, niebędący jednak pracownikiem organu przeprowadzającego kontrolę. Według art. 97 kc, osobę czynną w lokalu przedsiębiorstwa przeznaczonym do obsługiwania publiczności poczytuje się w razie wątpliwości za umocowaną do dokonywania czynności prawnych, które zazwyczaj bywają dokonywane z osobami korzystającymi z usług tego przedsiębiorstwa. Ze względu na nieobecność skarżącego, jak również brak pisemnego wskazania osoby upoważnionej do reprezentowania go w trakcie kontroli, w szczególności w czasie jego nieobecności (który to obowiązek przewiduje art. 80 ust. 3 sdg), kontrolę wszczęto w obecności pracownika stacji – E. Ł., stosownie do wyż. cyt. art. 79a ust. 9 sdg. Natomiast upoważnienie do kontroli wraz z protokołem kontroli zostało wysłane skarżącemu przy piśmie WIIH z 29 września 2016 r. i doręczone mu 4 października 2016 r. W części A upoważnienia, zatytułowanej "Podstawa prawna", powołano art. 9d ust. 1 w związku z art. 9a ujp w związku z art. 3 ust. 1 pkt 6 ustawy o IH, a w części D, zatytułowanej "Określenie zakresu przedmiotowego kontroli" - wskazano "Zamieszczanie informacji dotyczących zawartości biokomponentów w paliwach ciekłych wprowadzanych do obrotu na stacji paliw, w szczególności informacji o zawartości bioetanolu w benzynach silnikowych".
Według organu odwoławczego, nie ulega wątpliwości, iż w chwili podjęcia kontroli, osobą czynną w lokalu była E. Ł., która świadczyła pracę w budynku stacji, w części ogólnodostępnej dla klientów kontroli. Jak zeznała, do jej obowiązków należała obsługa kasy fiskalnej (w tym rejestrowanie sprzedaży paliw), obsługa klientów, dbanie o czystość i wizerunek firmy. Zatem z racji zajmowanego stanowiska E. Ł. była uprawniona do zawierania w imieniu swojego pracodawcy umów z klientami.
Odnosząc się do zarzutu błędnych ustaleń faktycznych oraz wadliwej oceny dowodów, Prezes UOKiK podkreślił, iż organ I instancji przychylił się do wszystkich wniosków skarżącego dotyczących przesłuchania świadków i strony, a także wziął pod uwagę nagranie na płycie DVD wykonane 28 września 2016 r., a więc dzień po stwierdzeniu braku wymaganej informacji. Jedynie skarżący (podczas przesłuchania) oświadczył, że informacja o zawartości biokomponentów (umieszczona przez J. K.) przez cały czas znajdowała się na kontrolowanej stacji paliw. Z zeznań E. Ł.wynika, iż mimo dwóch lat pracy na tej stacji paliw nie wiedziała o umieszczeniu na obiekcie informacji o zawartości biokomponentów w paliwach. Wiedzę taką uzyskała dopiero po rozmowie z pracodawcą (tj. skarżącym) 27 września 2016 r. (po pracy), a stosowną nalepkę zobaczyła dopiero w drugim dniu kontroli, tj. 28 września 2016 r. Inspektorzy przeprowadzający kontrolę – T. P. i K. P. zeznali, że w dniu 27 września 2016 r. na kontrolowanej stacji paliw nie było wymaganej art. 9a ujp informacji, a pojawiła się ona w drugim dniu kontroli (28 września 2016 r.). Z kolei świadek J. K. zeznał, że w chwili rozpoczynania przez skarżącego działalności na kontrolowanej stacji paliw (tj. dwa lata wcześniej) wymagana przepisami informacja o biokomponentach została umieszczona. Jednocześnie wskazał, iż kontrolowana stacja była stacją partnerską "[...]", dlatego przedmiotowa informacja o biokomponentach miała logo "[...]". Tymczasem materiał nagrany przez skarżącego na płycie DVD pokazuje, że w dniu 28 września 2016 r. informacja o zawartości biokomponentów była umieszczona przy wejściu w sposób widoczny dla każdego wchodzącego do pomieszczenia sprzedaży. Jednak informacja ta nie zawierała logo "[...]".
Prezes UOKiK uznał, iż zebrany materiał dowodowy wskazuje na brak w dniu 27 września 2016 r. na kontrolowanej stacji paliw wymaganej informacji o zawartości biokomponentów w oferowanych paliwach. Umieszczenie jej 28 września 2016 r., po pierwszym dniu kontroli, nie zwalnia skarżącego z odpowiedzialności za jej brak w poprzednim dniu.
Odnosząc się do zarzucanych przez skarżącego gróźb wezwania Policji, kierowanych pod adresem E. Ł., a w konsekwencji wymuszeniu złożenia oświadczenia z 27 września 2016 r., organ II instancji nie stwierdził, aby działania inspektorów nosiły znamiona zastraszania, ponieważ sprowadzały się one do pouczenia pracownika stacji o obowiązujących przepisach, w tym możliwości wykonywania czynności kontrolnych w obecności wezwanych funkcjonariuszy Policji.
Prezes UOKiK podniósł również, że żaden z przepisów ustawy o Inspekcji Handlowej ani ustawy o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw, czy też ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, nie obliguje inspektorów do tworzenia dokumentacji fotograficznej.
Ustosunkowując się do zarzutu nierzetelnego sporządzenia protokołu kontroli, organ odwoławczy zauważył, iż według skarżącego sprowadza się on do kwestii sporządzenia przez inspektorów różnych projektów protokołów, na okoliczność stwierdzenia różnych stanów faktycznych w toku kontroli. Przesłuchany w charakterze świadka inspektor K. P. zeznał wprost: "Ja sporządzałem protokół kontroli i przygotowałem go w kilku wersjach, (...). Z wersji wybraliśmy tę, która odpowiadała stanowi faktycznemu, czyli stwierdzono (...), że brakująca informacja z zawartości biokomponentów została uzupełniona w takim sensie, że została uwidoczniona w miejscu ogólnodostępnym". Zdaniem organu odwoławczego, tworzenie projektów protokołów, zawierających określone dane np. przedsiębiorcy, miejsca kontroli, podstawy prawnej, pouczeń itp. w siedzibie Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej stanowi jedną z form realizacji obowiązku wynikającego z art. 15 ust. 4 ustawy o IH. Zgodnie z ww. przepisem przeprowadzający kontrole mają obowiązek przeprowadzać je w sposób sprawny i możliwie niezakłócający funkcjonowania kontrolowanych. Organ II instancji zaakcentował, iż kontrola realizacji obowiązku zamieszczania informacji o biokomponentach ma charakter zero-jedynkowy, tzn. albo informacja taka jest zamieszczona albo nie. Dlatego przygotowanie projektów protokołu z wynikiem kontroli pozytywnym i z wynikiem negatywnym, a następnie wykorzystanie stosownej wersji projektu w zależności od zastanego stanu faktycznego nie stanowi o nierzetelności sporządzania protokołu, lecz jest wyrazem dążenia do jak najsprawniejszego przeprowadzenia kontroli, tak aby nie zakłócać funkcjonowania kontrolowanej stacji paliw.
W skardze do tut. Sądu skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji WIIH oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzucił:
1) niezastosowanie przepisu art. 9d ust. 2 ujp w zw. z art. 13 ust. 1 i 2 ustawy o IH,
2) nieprawidłowe zastosowanie przepisu art. 16 ust. 2 ujp, co stoi w sprzeczności z treścią art. 9d ust. 2 ujp,
3) naruszenie przepisu art. 15 ust. 1 i 3 ustawy o IH w zw. z art. 79a ust. 9 sdg, poprzez przeprowadzenie kontroli bez uprzedniego poinformowania przedsiębiorcy o zamiarze przeprowadzenia kontroli,
4) naruszenie przepisu art. 7, art. 77 § i art. 80 kpa poprzez ustalenie stanu faktycznego będącego podstawą wydania zaskarżonej decyzji wyłącznie w oparciu o treść dokumentu protokołu kontroli, który został podpisany wyłącznie przez inspektorów inspekcji handlowej wykonujących czynności kontrolne,
5) naruszenie przepisu art. 81a § 1 kpa - w sytuacji, gdy po przeprowadzeniu dowodów z zeznań świadków i innych dowodów pozostały niedające się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego w zakresie zamieszczenia przez kontrolowanego (skarżącego) informacji zgodnie z art. 9a ust. 1 ujp.
W uzasadnieniu skargi skarżący w pierwszej kolejności podniósł, że przed wszczęciem kontroli nie zostało mu doręczone żadne upoważnienie, co jest niezgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy o IH. Natomiast upoważnienie znajdujące się na karcie nr 8 akt administracyjnych sprawy nie zawiera oznaczenia kontrolowanego, a poza tym jest to upoważnienie do przeprowadzenia kontroli jakości paliw (a nie obowiązku zamieszczania informacji, o której mowa w art. 9a ujp).
Zarzucając ustalenie stanu faktycznego wyłącznie w oparciu o protokół kontroli, skarżący podniósł, iż dokument ten nie odzwierciedla rzeczywistości, a pisemne oświadczenie E. Ł. złożyła pod groźbą wezwania Policji. Wystarczyło wykonać dokumentację fotograficzną ogólnodostępnych miejsc na kontrolowanej stacji paliw takich jak: dystrybutory, drzwi wejściowe, miejsce przy ladzie sprzedażowej, fasada budynku przed wejściem, aby wykazać zamieszczenie stosownej informacji. Skarżący powołał się przy tym m.in. na zeznania świadka J. K., który wskazał miejsce umieszczenia przez niego naklejki z przedmiotową informacją jeszcze przed wydaniem stacji skarżącemu. Natomiast fakt, iż na naklejce (której obecność kontrolujący stwierdzili w dniu 28 września 2016 r.) brak było oznaczenia "[...]" nie świadczy o niewiarygodności zeznań tego świadka. Również w kwestii umiejscowienia naklejki świadek E. Ł. zeznała "jak szef mi powiedział gdzie ona jest, to ona na drugi dzień tam była". Wiedzę tę ww. świadek nabył wieczorem w dniu 27 września 2016 r. podczas rozmowy telefonicznej z pracodawcą.
Skarżący podniósł też zarzut nierzetelnego sporządzenia protokołu kontroli, wskazując, iż został on sporządzony rano w dniu 28 września 2016 r. w siedzibie [...] Wojewódzkiej Inspekcji Handlowej w [...] i znalazł się w nim zapis, że w trakcie kontroli umieszczono brakującą informację o zawartości biokomponentów w paliwach, czego kontrolujący w chwili przygotowania protokołu nie mogli wiedzieć i czego również nie był w stanie logicznie wyjaśnić świadek T. P..
Reasumując skarżący stwierdził, iż stosownie do treści art. 80a § 1 kpa niedające się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego należy rozstrzygać na korzyść strony.
W odpowiedzi na skargę Prezes UOKiK wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga podlega oddaleniu, gdyż zaskarżona decyzja oraz poprzedzającą ją decyzja organu I instancji nie naruszają prawa.
Przedmiotem kontroli Sądu jest powołana na wstępie decyzja Prezesa UOKiK z [...] lipca 2017 r. utrzymująca w mocy decyzję WIIH z [...] kwietnia 2017 r. nakładającą na skarżącego karę pieniężną w kwocie 5.000 zł za niezamieszczenie na stacji paliw w [...] przy ul. [...]czytelnych informacji dotyczących zawartości biokomponentów w paliwach ciekłych wprowadzanych do obrotu na ww. stacji paliw, w sposób określony w art. 9a ujp.
Zgodnie z art. 9a ust. 1 i 2 ujp przedsiębiorcy wykonujący działalność gospodarczą w zakresie wprowadzania do obrotu paliw ciekłych na stacjach paliwowych są obowiązani do zamieszczenia na stacjach paliwowych czytelnych informacji dotyczących zawartości biokomponentów w paliwach ciekłych wprowadzanych do obrotu na tych stacjach, w szczególności informacji o zawartości bioetanolu w benzynach silnikowych (ust. 1). Informacje, o których mowa w ust. 1, należy umieścić na stacji paliwowej w miejscu ogólnodostępnym, w sposób widoczny (ust. 2). Z cytowanych wyżej przepisów jednoznacznie wynika, że przedsiębiorcy są zobowiązani do zamieszczania na stacjach paliwowych czytelnych informacji dotyczących zawartości biokomponentów w paliwach ciekłych wprowadzanych do obrotu, które to informacje należy umieszczać na stacji paliwowej w miejscu ogólnodostępnym, w sposób widoczny. Obowiązek ten wynika z konieczności zapewnienia konsumentom możliwości weryfikacji, czy oferowane na danej stacji paliwo może być stosowane w użytkowanym przez konsumenta pojeździe, zgodnie ze wskazaniami producenta, warunkami udzielonej gwarancji lub oceny czy nie wywiera ono niekorzystnego wpływu na pojazd. Brak omawianych informacji pozbawia konsumenta możliwości dokonania właściwego - dla jego pojazdu - wyboru paliwa. Intencją ustawodawcy było więc stworzenie konsumentom możliwości swobodnego zapoznania się z zawartością biokomponentów w nabywanym paliwie.
W myśl art. 35a pkt 4 ujp przedsiębiorca, który nie zamieszcza na stacji paliwowej lub stacji zakładowej informacji dotyczących zawartości biokomponentów w paliwach ciekłych wprowadzanych do obrotu na tej stacji, w sposób określony w art. 9a, podlega karze pieniężnej, której wysokość na poziomie 5.000 złotych wynika wprost z art. 35c ust. 1 ujp. Aby obciążyć stronę karą pieniężną, musi ona wymaganych informacji w ogóle nie zamieścić, lub zamieścić je w miejscu niebędącym ogólnodostępnym (np. na zapleczu), albo uczynić ją niewidoczną (np. zasłaniając plakatem reklamowym), pomimo umieszczenia w miejscu ogólnodostępnym.
Z akt postępowania administracyjnego wynika, że w dniach 27 – 28 września 2016 r. upoważnieni inspektorzy WIIH przeprowadzili u skarżącego kontrolę w zakresie zamieszczenia informacji dotyczących zawartości biokomponentów w paliwach ciekłych wprowadzanych do obrotu stacji paliw, w szczególności informacji o zawartości bioetanolu w bezynach silnikowych (vide część D upoważnienia). W pierwszym dniu kontroli inspektorzy stwierdzili brak przedmiotowej informacji. Również pracownik stacji E. Ł. nie potrafiła jej wskazać (pomimo 2 lat zatrudnienia na tej stacji). Natomiast świadek J. K. - pracownik firmy [...], z którą na podstawie umowy partnerskiej przez ok. 2 lata współpracował skarżący - zeznał, iż naklejkę z informacją o zawartości bioestrów i logo "[...]" umieszczał na kontrolowanej stacji prawdopodobnie na szybie po lewej stronie drzwi wejściowych (jako stacji partnerskiej), przy czym obecnie współpracuje ze skarżącym "na zasadzie umowy handlowej, a nie umowy partnerskiej". Natomiast w drugim dniu kontroli informacja o zawartości biokomponentów w paliwach (bez logo "[...]") pojawiła się na drzwiach wejściowych kontrolowanej stacji, co od razu dostrzegli kontrolujący. Powyższe świadczy o tym, iż w pierwszym dniu kontroli przedmiotowa informacja - nawet jeśli gdzieś była naklejona - czemu Sąd nie daje wiary – to z z całą pewnością nie była umieszczona w miejscu widocznym skoro pracująca od 2 lat u skarżącego E. Ł. nie była w stanie jej wskazać. Prawdopodobnie umieścił ją tam skarżący po pierwszym dniu kontroli i po rozmowie telefonicznej z ww. pracownicą stacji (np. wieczorem 27 września 2016 r.).
Mając na względzie moc dowodową protokołu kontroli jako dokumentu urzędowego, a także pozostałe dowody zgromadzone w sparwie, w tym zeznania świadków i przesłuchanie strony, Sąd podzielił stanowisko orzekających w sprawie organów, że podczas kontroli w dniu 27 września 2016 r. na należącej do skarżącego stacji paliw nie było informacji o zawartości biokomponentów. Przedmiotowa informacja została zamieszczona dopiero po interwencji inspektorów przeprowadzających kontrolę.
Stosownie do treści art. 79 ust. 2 pkt 3 sdg zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli nie dokonuje się, w przypadku gdy kontrola jest przeprowadzana na podstawie przepisów ustawy o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw. Dlatego całkowicie chybiony jest zarzut skarżącego odnośnie przeprowadzenie kontroli bez uprzedniego poinformowania go o zamiarze przeprowadzenia kontroli.
Według art. 9d ust. 1 i ust. 2 ujp kontrolę wykonania obowiązku, o którym mowa w art. 9a, przeprowadza Inspekcja Handlowa i do kontroli tej, jak również do postępowania pokontrolnego stosuje się przepisy ustawy o IH. Z kolei art. 22b ustawy o IH, w zakresie kontroli działalności gospodarczej przedsiębiorcy (a jest nim niewątpliwie skarżący), odsyła do przepisów rozdziału 5 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Przepis art. 79a ust. 6 sdg stanowi, że upoważnienie do przeprowadzenia kontroli zawiera co najmniej:
1) wskazanie podstawy prawnej;
2) oznaczenie organu kontroli;
3) datę i miejsce wystawienia;
4) imię i nazwisko pracownika organu kontroli uprawnionego do wykonania kontroli oraz numer jego legitymacji służbowej;
5) oznaczenie przedsiębiorcy objętego kontrolą;
6) określenie zakresu przedmiotowego kontroli;
7) wskazanie daty rozpoczęcia i przewidywanego terminu zakończenia kontroli;
8) podpis osoby udzielającej upoważnienia z podaniem zajmowanego stanowiska lub funkcji;
9) pouczenie o prawach i obowiązkach kontrolowanego przedsiębiorcy.
Natomiast art. 79a ust. 7 sdg wskazuje, iż dokument, który nie spełnia wymagań, o których mowa w ust. 6, nie stanowi podstawy do przeprowadzenia kontroli.
W kwestii zarzutu skarżącego dotyczącego braku oznaczenia kontrolowanego w upoważnieniu do kontroli, należy stwierdzić, iż uchybienie to w żaden sposób nie wpływa na ważność czynności kontrolnych, zwłaszcza że w sprawie bezsporna jest okoliczność jaki podmiot (przedsiębiorca) był kontrolowany. Co więcej, w doktrynie zwraca się uwagę na brak jakichkolwiek przepisów, które ustanawiałyby sankcje za prowadzenie kontroli na podstawie upoważnienia, które nie odpowiada wymogom ustawowym ustanowionym w art. 79a ust. 6 sdg. Zatem, mimo że ustawodawca wyraźnie wskazał, iż upoważnienie niespełniające wymogów wskazanych w powołanym przepisie nie stanowi podstawy przeprowadzenia kontroli, w ustawie nie uregulowano konsekwencji jej prowadzenia na podstawie wadliwego upoważnienia (tak M. Sieradzka Komentarz do art.79(a) ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, LEX 2013).
Wobec nieobecności skarżącego na stacji paliw w dniu 27 września 2016 r. oraz niewykonania przez niego obowiązku przewidzianego w art. 80 ust. 3 sdg (w myśl tego przepisu kontrolowany jest obowiązany do pisemnego wskazania osoby upoważnionej do reprezentowania go w trakcie kontroli, w szczególności w czasie jego nieobecności), inspektorzy prawidłowo przeprowadzili czynności kontrolne w obecności pracownika stacji – E. Ł.. Takie działnie wypełnia dyspozycję przepisu art. 80 ust. 5 sdg, zgodnie z którym w razie nieobecności kontrolowanego lub osoby przez niego upoważnionej albo niewykonania przez kontrolowanego obowiązku, o którym mowa w ust. 3, czynności kontrolne mogą być wykonywane w obecności innego pracownika kontrolowanego, który może być uznany za osobę, o której mowa w art. 97 kc, lub w obecności przywołanego świadka, którym powinien być funkcjonariusz publiczny, niebędący jednak pracownikiem organu przeprowadzającego kontrolę. Inspektorzy informując o treści ww. przepisu E. Ł., która początkowo nie chciała, aby to w jej obecności była przeprowadzana kontrola, słusznie wskazali, iż przywołanym świadkiem może być funkcjonariusz Policji, co wyżej wymieniona (będąc zdenerowana zaistniałą sytuacją) błędnie poczytała jako groźbę wezwania Policji.
W ocenie Sądu ustalony w sprawie stan faktyczny i prawny dawał podstawę do wymierzenia skarżącemu kary pieniężnej w wysokości 5.000 zł. Przepis art. 35c ust. 1 ujp określa wprost wysokość kary pieniężnej (m.in.) za naruszenie wskazane w art. 35a pkt 4 ujp (tj. niezamieszczenie na stacji paliwowej lub stacji zakładowej informacji dotyczących zawartości biokomponentów w paliwach ciekłych wprowadzanych do obrotu na tej stacji w sposób określony w art. 9a). Nie ma zatem możliwości "miarkowania" kary. Podjęte w sprawie decyzje są prawidłowe, zaś zarzuty podniesione w skardze należy uznać za nieuzasadnione, mające charakter polemiczny. Sąd nie dopatrzył się w działaniach organów obu instancji uchybień, zarówno przy ustaleniu stanu faktycznego sprawy, jak i jego ocenie w świetle obowiązującego prawa, co oznacza, że Sąd nie stwierdził takich jego naruszeń, które skutkowałyby koniecznością uwzględnienia skargi.
W ocenie Sądu, należy przyjąć, że organy Inspekcji Handlowej wyczerpująco zbadały wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z tą sprawą oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 kpa), dokonując przy tym wszechstronnej oceny tego materiału dowodowego, a także uzasadniając obie decyzje administracyjne w sposób wymagany przez normę prawną wyrażoną w przepisie art. 107 § 3 kpa.
Uznając skargę za nieuzasadnioną, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, mając za podstawę art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło