VIII SA/Wa 389/15

WyrokWSA w Warszawie2015-10-23

Skład orzekający: Sławomir Fularski, Cezary Kosterna, Artur Kot

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarzut przedawnienia zobowiązania podatkowego, który był już przedmiotem oceny w postępowaniu podatkowym zakończonym ostateczną decyzją, może być ponownie podniesiony w postępowaniu egzekucyjnym?
Ratio decidendi
Zarzut zobowiązanego w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, który był już przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu administracyjnym lub podatkowym, jest niedopuszczalny na podstawie art. 34 § 1a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Organ egzekucyjny nie bada merytorycznej trafności decyzji wymiarowej ani wymagalności zobowiązania podatkowego, a jedynie dopuszczalność zgłoszonego zarzutu.
Stan faktyczny
Skarżąca Spółka wniosła zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym, podnosząc m.in. zarzut przedawnienia zobowiązania podatkowego, które było przedmiotem decyzji wymiarowej. Organ egzekucyjny I instancji uznał zarzut za niedopuszczalny, wskazując, że kwestia przedawnienia była już badana w postępowaniu podatkowym. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Spółka zaskarżyła postanowienie DIS, argumentując, że zarzut przedawnienia powinien być badany przez sąd administracyjny.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Fularski, Sędziowie Sędzia WSA Cezary Kosterna (sprawozdawca), Sędzia WSA Artur Kot, Protokolant Specjalista Ilona Obara, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 października 2015 r. sprawy ze skargi [...]Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [...] na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...]marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę. Zaskarżonym postanowieniem z [...]marca 2015 r., po rozpatrzeniu zażalenia [...]Sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dalej: skarżąca lub Spółka), Dyrektor Izby Skarbowej w [...] (dalej: organ odwoławczy lub "DIS"), utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Izby Celnej w [...] (dalej organ I instancji lub DIC) z [...]grudnia 2014 r. o niedopuszczalności zgłoszonego na podstawie art. 33 § 1 pkt 1 ustawy z dnia ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2014 r., poz. 1619 ze zm.; dalej: "u.p.e.a.") zarzutu egzekucyjnego. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia DIS wskazał między innymi przepisy art. 18 w związku z art. 33 § 1 pkt 1 oraz art. 34 § 1a i § 4 – 5 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.; dalej: "u.p.e.a.") oraz art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.; dalej: "K.p.a."). Stan faktyczny. Decyzją z [...]czerwca 2014 r. DIC określił skarżącej zobowiązanie w podatku od akcyzowym za poszczególne miesiące 2006 r. (I – III oraz V – XII). Na tej podstawie, [...]października 2014 r. wystawił tytuł wykonawczy nr [...] obejmujący zaległość w tym podatku za sierpień 2006 r. na kwotę [...]zł. Zawiadomieniami z tego samego dnia, doręczonymi Spółce wraz z odpisami tytułów wykonawczych [...]listopada 2014 r., podjął próbę zajęcia praw majątkowych stanowiących odpowiednio wierzytelność z rachunku bankowego w kilkunastu centralach bankowych, papiery wartościowe zapisane na rachunku papierów wartościowych oraz wierzytelność z rachunku pieniężnego w kilkunastu centralach domów maklerskich. Pismem z 25 listopada 2014 r., na podstawie art. 33 pkt 1, 6 i 8 u.p.e.a., skarżąca wniosła zarzuty w sprawie prowadzonego na podstawie ww. tytułu wykonawczego postępowania egzekucyjnego. Wystąpiła o umorzenie tego postępowania z uwagi na przedawnienie prawa dochodzenia należności objętej tytułem wykonawczym. Powołała okoliczności związane z wydaniem dla Spółki decyzji wymiarowych w podatku akcyzowym, w tym decyzję z [...]czerwca 2014 r. dotyczącą między innymi zobowiązania w tym podatku za sierpień 2006 r. Dodała, że na tą decyzję wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej Sąd), stawiając między innymi zarzut przedawnienia zobowiązania w podatku akcyzowym za poszczególne miesiące 2006 r. W ocenie skarżącej, w niniejszej sprawie nie wystąpiły podstawy zarówno do wszczęcia, jak i prowadzenia postępowania egzekucyjnego z powodu wygaśnięcia zobowiązań skarżącej z uwagi na upływ terminu przedawnienia. Organ egzekucyjny naruszył w tym względzie przepis art. 29 § 1 u.p.e.a., gdyż wszczęcie egzekucji w tym wypadku było niedopuszczalne. Postanowieniem z [...] grudnia 2014 r. DIC orzekł o niedopuszczalności zgłoszonego na podstawie art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. przez skarżącą zarzutu. W uzasadnieniu podniósł, że na podstawie analizy treści (nie tytułu pisma) zgłoszonych przez Spółkę zarzutów uznał, że dotyczą one jedynie zarzutu wymienionego w treści art. 33 § 1 pkt 1 powołanej ustawy, tj. przedawnienia obowiązku objętego tytułem wykonawczym. W tym względzie ocenił, że zarzut ten jest niedopuszczalny, gdyż był już przedmiotem oceny w podatkowym postępowaniu odwoławczym, zakończonym ostateczną decyzją DIC z [...]czerwca 2014 r., stanowiącą podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego w niniejszej sprawie. Dodatkowo będzie także przedmiotem oceny Sądu, gdyż zarzut ten został powołany przez Spółkę w skardze. Dlatego DIC uznał, że wystąpiły podstawy do zastosowania w sprawie przepisu art. 34 § 1a u.p.e.a., gdyż zgłoszony przez skarżącą zarzut jest niedopuszczalny i nie może stanowić przedmiotu dwukrotnego rozstrzygnięcia. W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżąca powtórzyła swoją argumentację. Wystąpiła o uchylenie zaskarżonego postanowienia, a także uwzględnienie zgłoszonych zarzutów w całości. DIS utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Nie znalazł bowiem podstaw do zmiany rozstrzygnięcia DIC co do oceny zgłoszonych przez skarżącą zarzutów. Za zasadne uznał przy tym przyjęcie, że skarżąca przedmiotem tych zarzutów uczyniła jedynie zarzut wymieniony w art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a., o czym świadczy treść wniesionego przez nią pisma oraz jego uzasadnienie. Organ odwoławczy uznał zatem, że zarzut ten był już przedmiotem oceny w postępowaniu podatkowym odwoławczym od decyzji wymiarowej Dyrektora UKS z [...]listopada 2011 r., zakończonego decyzją DIC z [...]czerwca 2014 r. Organ odwoławczy powołał się następnie na art. 34 § 1a u.p.e.a. oraz wyrok WSA w Warszawie z 11 czerwca 2010 r., III SA/Wa 275/10 potwierdzający zasadność wydanego w sprawie rozstrzygnięcia. W przypadku bowiem stwierdzenia przez organ, że zgłoszony zarzut był już przedmiotem oceny innych postępowań (tak jak w niniejszej sprawie) brak jest możliwości wyboru sposobu postępowania. Pozostałe argumenty zażalenia organ odwoławczy uznał za niezasadne. W skardze do Sądu, wnosząc o uchylenie postanowień organów obydwu instancji lub o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, skarżąca postawiła zarzuty naruszenia: - art. 34 § 4 u.p.e.a. poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie oraz uznanie, że nie wystąpiły przesłanki do uwzględnienia zgłoszonych przez skarżącą zarzutów egzekucyjnych; - art. 34 § 1a u.p.e.a. poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie poprzez stwierdzenie, że zobowiązany nie może powtórnie zgłosić zarzutu przedawnienia zobowiązania podatkowego w sytuacji gdy był już przedmiotem oceny wyrażonej w decyzji DIC z [...]czerwca 2014 r., w której organ ten w ocenie skarżącej wadliwie uznał, że bieg terminu przedawnienia jej zobowiązań uległ zawieszeniu i skarżąca wniosła skargę do Sądu na tę decyzję; - art. 33 pkt 1 u.p.e.a. poprzez stwierdzenie niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu dotyczącego bezprzedmiotowego wszczęcia postępowania egzekucyjnego, z uwagi na przedawnienie prawa do dochodzenia należności wynikających z zarządzeń zabezpieczających. Uzasadniając skargę, skarżąca powtórzyła dotychczas prezentowaną argumentację. Stwierdziła, że wprawdzie w sprawie "zapadło już rozstrzygnięcie organu II instancji, ale strona ma prawo do kontroli sądowoadministracyjnej, w tym do wystąpienia z zarzutem przedawnienia zobowiązania. W jej ocenie dopiero bowiem ostateczne rozstrzygnięcie właściwego sądu administracyjnego może stanowić podstawę do stwierdzenia niedopuszczalności wniesionego zarzutu. Odpowiadając na skargę, DIS podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wystąpił o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się zatem do zbadania, czy organy administracji (podatkowe) w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w sposób przewidziany w art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r. poz. 270; dalej: "u.p.p.s.a."). Zgodnie z art. 33 § 1 u.p.e.a. podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być: 1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku; 2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej; 3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4; 4) błąd co do osoby zobowiązanego; 5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym; 6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego; 7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1; 8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego; 9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny; 10) niespełnienie wymogów określonych w art. 27. W świetle art. 34 § 1a oraz § 4 u.p.e.a., jeżeli zarzut zobowiązanego jest lub był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu administracyjnym, podatkowym lub sądowym albo zobowiązany kwestionuje w całości lub w części wymagalność należności pieniężnej z uwagi na jej wysokość ustaloną lub określoną w orzeczeniu, od którego przysługują środki zaskarżenia, wierzyciel wydaje postanowienie o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu (§ 1a). Organ egzekucyjny, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu, wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a jeżeli zarzuty są uzasadnione - o umorzeniu postępowania egzekucyjnego albo o zastosowaniu mniej uciążliwego środka egzekucyjnego (§ 4). A zatem w trakcie postępowania egzekucyjnego zobowiązany kwestionując prowadzenie postępowania egzekucyjnego może wnieść zarzuty tylko z przyczyn enumeratywnie wyszczególnionych w przepisie art. 33 pkt 1 – 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Wskazanie innych przyczyn nie uprawnia organu egzekucyjnego do rozpatrywania zarzutów. Przypomnieć również należy, że organ egzekucyjny nie bada ani merytorycznej trafności ("zasadności") decyzji wymiarowej, ani też "wymagalności" zobowiązania podatkowego w niej określonego. Przez "wymagalność" decyzji rozumieć należy możliwość jej wykonania, tj. egzekwowania. Sąd, w składzie orzekającym w rozpoznawanej sprawie, nie znalazł podstaw do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia, gdyż akt ten nie został wydany z naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nie narusza także przepisów prawa materialnego. Na etapie skargi istota sporu dotyczy oceny zasadności stanowiska DIS, który uznał za niedopuszczalny w świetle art. 34 § 1a u.p.e.a. zarzut z art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. (przedawnienie obowiązku), gdyż zarzut ten był przedmiotem oceny DIC w odwoławczym postępowaniu wymiarowym zakończonym decyzją tego organu z [...]czerwca 2014 r. Dlatego zarzuty skargi i związaną z nimi argumentację Sąd znał za bezzasadne. W niniejszej sprawie podstawą wystawienia tytułu wykonawczego, na podstawie którego prowadzone było postępowanie egzekucyjne jest ostateczna decyzja wymiarowa DIC z [...]czerwca 2014 r. W trakcie tego postępowania celny organ podatkowy badał zarzut przedawnienia zobowiązania skarżącej w podatku akcyzowym za wskazane okresy rozliczeniowe 2006 r. (w tym za sierpień 2006 r.). Dlatego ponowne zgłoszenie tego zarzutu w toku prowadzonego wobec skarżącej postępowania egzekucyjnego zasadnie DIS uznał za niedopuszczalne. Wystąpiły bowiem podstawy do zastosowania w sprawie przepisu art. 34 § 1a u.p.e.a. W tych okolicznościach faktycznych organ nie miał bowiem wyboru trybu postępowania. Okoliczności tej zdaje się nie kwestionować sama skarżąca, która na etapie postępowania sądowego przyznała w skardze, że wprawdzie w sprawie "wydano już rozstrzygnięcie", ale dopiero ostateczne rozstrzygnięcie właściwego sądu administracyjnego spowoduje wystąpienie przesłanek, o których mowa w art. 34 § 1a u.p.e.a. Stanowisko takie Sąd uznał za chybione ze względów wskazanych powyżej. Skoro zgłoszony zarzut (przedawnienie zobowiązania) był już przedmiotem oceny innego postępowania (tutaj odwoławczego), to nie może być przedmiotem dwukrotnego rozstrzygnięcia. Także zarzuty skargi z tym związane, w tym dotyczące postępowania wymiarowego nie mogą odnieść zamierzonego skutku. Sprostowania także wymaga twierdzenie skarżącej jakoby dochodzone należności wynikały z zarządzeń zabezpieczających, gdyż jak wynika ze stanu faktycznego dochodzona należność w niniejszym postępowaniu wynika z tytułu wykonawczego wystawionego na podstawie ostatecznej decyzji wymiarowej DIC z [...]czerwca 2014 r. Na marginesie wskazać także należy, że wniesiona na ww. decyzję skarga, została odrzucona przez Sąd postanowieniem z 4 września 2015 r., sygn. akt VIII SA/Wa 1039/14. Mając na względzie powyższe, działając na podstawie art. 151 u.p.p.s.a., Sąd orzekł, jak w sentencji niniejszego wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło