V SA/Wa 71/18

WyrokWSA w Warszawie2018-04-04

Skład orzekający: Ewa Wrzesińska-Jóźków, Michał Sowiński, Mirosława Pindelska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy doręczenie postanowienia organu pierwszej instancji osobie legitymującej się pieczęcią firmową adresata, ale niebędącej formalnie uprawnioną do odbioru korespondencji, jest skuteczne w świetle art. 45 KPA?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że doręczenie pisma jednostce organizacyjnej jest skuteczne, jeśli dokonała go osoba legitymująca się pieczęcią firmową adresata i opatrzyła odbiór własnoręcznym podpisem. W takiej sytuacji domniemywa się, że osoba ta była uprawniona do odbioru pisma w rozumieniu art. 45 KPA. Data odbioru przez tę osobę jest datą skuteczną dla celów biegu terminów, niezależnie od wewnętrznej organizacji pracy adresata i daty faktycznego wpływu pisma do odpowiedniego działu.
Stan faktyczny
Skarżąca spółka wniosła skargę na postanowienie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Prezesa PFRON o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o dofinansowanie. Spółka kwestionowała datę doręczenia postanowienia Prezesa PFRON, twierdząc, że zostało ono doręczone osobie nieuprawnionej na recepcji, a do działu administracji trafiło dzień później. Organ odwoławczy i sąd uznały doręczenie za skuteczne, opierając się na fakcie, że osoba odbierająca posługiwała się pieczęcią firmową.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Ewa Wrzesińska-Jóźków (spr.), Sędzia WSA - Michał Sowiński, Sędzia WSA - Mirosława Pindelska, , po rozpoznaniu w dniu 4 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi [...] na postanowienie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia; oddala skargę. Przedmiotem skargi P. w K. (dalej jako: "skarżąca", "spółka" lub "strona") jest postanowienie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej (dalej jako: "Minister", "organ odwoławczy" lub "organ II instancji"), z [...] czerwca 2017 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia. Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym. Postanowieniem z [...] kwietnia 2017 r. Prezes Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (dalej jako: "Prezes PFRON" lub "organ I instancji") odmówił skarżącej przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wypłatę miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za wrzesień 2016 r. Pismem z 12 maja 2017 r. (data nadania) strona wniosła zażalenie na ww. postanowienie wnosząc o jego uchylenie i przywrócenie spółce terminu do złożenia wniosku o wypłatę miesięcznego dofinansowania. Postanowieniem z [...] czerwca 2017 r. Minister stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Prezesa PFRON z [...] kwietnia 2017 r. W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia wskazał, iż z akt sprawy wynika, że postanowienie Prezesa PFRON zostało doręczone stronie 4 maja 2017 r., a zatem siedmiodniowy termin na wniesienie zażalenia, o którym strona została prawidłowo pouczona, ekspirował 11 maja 2017 r. Dodał, iż zażalenie (opatrzone datą 11 maja 2017 r.) skarżąca nadała 12 maja 2017 r., a zatem z uchybieniem ww. terminowi, a jednocześnie nie zwróciła się do organu odwoławczego o przywrócenie terminu. Pismem z 19 lipca 2017 r. (data nadania) skarżąca wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na ww. postanowienie organu odwoławczego wnosząc o jego uchylenie, a także zasądzenie na rzecz spółki kosztów postępowania. Zdaniem strony doręczenia postanowienia Prezesa PFRON z [...] kwietnia 2017 r. dokonano do rąk osoby nieuprawnionej do odbioru pism. Wyjaśniła, iż w jej siedzibie (na piętrze budynku) funkcjonuje zespół pracowników zapewniających obsługę administracyjną (w tym asystentka zarządu odpowiadająca za korespondencję spółki) oraz obsługa księgowa, natomiast zespół pracowników odpowiadający za stricte medyczną działalność spółki (np. rejestratorki medyczne, pielęgniarki, lekarze, personel porządkowy) znajduje się na parterze budynku. Dodała, że zgodnie z ustalonym czasem pracy pracownicy administracyjni pracują w godzinach 7-15, natomiast poradnie oraz rejestracja pacjentów czynne są w godzinach 8-20. Stwierdziła, że przesyłka prawdopodobnie została odebrana po godzinach pracy obsługi administracyjnej przez nieustalonego pracownika recepcji. Dodała, że z oświadczenia asystentki zarządu (R. P.) wynika, że przedmiotowa przesyłka trafiła do działu administracji 5 maja 2017 r. i z tą datą, jako datą wpływu, została przyjęta i wpisana do księgi korespondencji, a następnie przekazana zarządowi i obsłudze prawnej. W ocenie skarżącej doręczyciel nie był uprawniony do pozostawienia pisma na rejestracji przychodni, bowiem strona ma wyodrębnioną obsługę administracyjną (pokój nr 8 z tabliczką informacyjną Administracja). Usprawiedliwiając zachowanie pracownika recepcji wyjaśniła ponadto, że ze względu na zakres obowiązków i konieczność ciągłej komunikacji z pacjentami mógł on niewłaściwie zrozumieć lub zostać wprowadzony w błąd przez doręczyciela. Dodała, iż spółka funkcjonuje pod tym adresem od ponad 10 lat i dotychczas nie było problemów z doręczaniem przesyłek do rąk osoby uprawnionej. W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie wskazać należy, że na podstawie art. 45 ust. 3a ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 2046 ze zm.) przy rozpatrywaniu i rozstrzyganiu spraw przez Fundusz, w zakresie nieuregulowanym w odrębnych przepisach, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Art. 59 § 1 zd. 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm., dalej jako: "k.p.a.") stanowi, iż od postanowienia o odmowie przywrócenia terminu stronie służy zażalenie. Zgodnie natomiast z treścią art. 141 § 2 k.p.a. zażalenia wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia stronie, a gdy postanowienie zostało ogłoszone ustnie - od dnia jego ogłoszenia stronie. Jak wynika z treści postanowienia Prezesa PFRON z [...] kwietnia 2017 r. o odmowie przywrócenia spółce terminu do złożenia wniosku o wypłatę miesięcznego dofinasowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych zawierało ono prawidłowe pouczenie zarówno co do przysługującego stronie środka odwoławczego jak i sposobu oraz terminu na jego wniesienie (k. 30 akt administracyjnych). Powyższych kwestii strona nie kwestionuje. Spółka wskazuje natomiast, iż doręczenia ww. postanowienia Prezesa PFRON w dniu 4 maja 2017 r. dokonano do rąk osoby nieuprawnionej do odbioru pism ("nieustalonego pracownika recepcji"), w sytuacji, gdy strona miała wyodrębnioną obsługę administracyjną (na piętrze budynku, pokój nr 8 z tabliczką informacyjną Administracja). Należy zatem wyjaśnić, iż zgodnie z art. 45 k.p.a. jednostkom organizacyjnym i organizacjom społecznym doręcza się pisma w lokalu ich siedziby do rąk osób uprawnionych do odbioru pism. Jak podkreśla się w orzecznictwie i doktrynie upoważnienie do odbioru pism zwykle wynika ze sposobu podziału pracy w konkretnej jednostce organizacyjnej. Może ono wynikać również z pisemnego upoważnienia do odbioru pism. Osoba doręczająca pismo nie ma jednak obowiązku każdorazowego sprawdzania, czy odbiera je osoba uprawniona do odbioru pism. Obowiązkiem jednostki organizacyjnej jest bowiem takie zorganizowanie odbioru pism, aby odbioru dokonywała osoba upoważniona, a ponadto podjęcie takich działań organizacyjnych, aby wykluczyć możliwość odbioru przesyłek przez osoby nieuprawnione (por. np. P. Przybysz, Komentarz do art. 45 k.p.a., LEX 2018 r., wyrok NSA z dnia 6 lipca 1999 r., sygn. akt I SA/Po 1829/98, LEX nr 37900, postanowienie NSA z dnia 10 maja 1995 r., sygn. akt V SA 1692/94, LEX nr 1689085). Postanowienie Prezesa PFRON z [...] kwietnia 2017 r. zostało doręczone na adres "P. ul. [...],[...]". Na oryginale zwrotnego potwierdzenia odbioru ww. postanowienia (k. 32 akt administracyjnych), widnieje data odbioru – 4 maja 2017 r. Osoba kwitująca odbiór przesyłki (K. D.) posłużyła się przy tym pieczęcią firmową spółki obejmującą podstawowe dane skarżącej, datownikiem oraz opatrzyła potwierdzenie czytelnym podpisem. Jak słusznie zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 7 maja 2010 r., (sygn. akt II OSK 741/09, teza 1): "Jeżeli osoba odbierająca pismo w siedzibie spółki, dysponuje pieczęcią firmową adresata pisma, należy domniemać, że jest uprawnioną do odbioru pism w rozumieniu art. 45 k.p.a." Skoro ww. adres został wskazany jako adres do korespondencji i obecna pod tym adresem osoba dysponująca firmową pieczątką firmy poświadczyła odbiór postanowienia z [...] kwietnia 2017 r. własnoręcznym czytelnym podpisem, to w ocenie Sądu uwiarygodniła domniemanie faktyczne o uprawnieniu jej do odbioru. Należy również zauważyć, że na wskazany przez spółkę adres była kierowana wszelka pozostała korespondencja związana z prowadzonym postępowaniem (ZPO – k. 13, 15, 28 akt administracyjnych) i jej odbiór opatrzony pieczątką o wskazanej treści był potwierdzany przez różne osoby. Wbrew twierdzeniom skarżącej w okolicznościach rozpoznawanej sprawy nie było również podstaw do przyjęcia, że doręczenie postanowienia Prezesa PFRON nastąpiło 5 maja 2017 r., którą to datę strona wskazuje w skardze jako datę wpływu. Zdaniem spółki właśnie tego dnia, zgodnie z oświadczeniem asystentki zarządu, postanowienie Prezesa PFRON razem z innymi dokumentami dot. rozliczeń kontraktu z NFZ trafiło do działu administracji i zostało wpisane do księgi korespondencji, a następnie przekazane zarządowi i obsłudze prawnej. W tym miejscu wyjaśnienia zatem wymaga, że skutek prawny doręczenia pisma jednostce organizacyjnej powstaje przez sam fakt jego odbioru dokonanego przez osobę upoważnioną. Doręczenie następuje w dacie potwierdzenia przez tę osobę odbioru pisma. Na jej ustalenie nie ma natomiast wpływu to, czy osoba ta przekazała następnie pismo osobom powołanym do dokonania czynności, których pismo dotyczyło. Jest to już sprawa wewnętrznej organizacji pracy jednostki organizacyjnej będącej adresatem pisma (por. wyrok NSA z dnia 24 lutego 2000 r., sygn. akt I SA 1071/99, LEX nr 55308). Ponadto bez znaczenia dla sprawy jest data odnotowania otrzymanej korespondencji przez skarżącą w dzienniku podawczym (por. wyrok NSA z dnia 12 lutego 1997r., sygn. akt I SA/Gd 1453/96, LEX nr 29031). W ocenie Sądu brak było zatem podstaw do uznania za prawidłową innej daty doręczenia stronie postanowienia Prezesa PFRON z [...] kwietnia 2017 r., niż data wskazana przez organ II instancji w zaskarżonym postanowieniu. Z tych względów, w oparciu o art. 151 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło