I SA/Wr 186/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Kamila Paszowska-Wojnar, Sędziowie Sędzia WSA Maria Tkacz-Rutkowska, Sędzia WSA Barbara Ciołek, , po rozpoznaniu w Wydziale I w dniu 8 maja 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi P. M. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę w całości. 1. Postępowanie przed organami podatkowymi. 1.1. Postanowieniem z dnia [...].03.2017 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego wszczął z urzędu postępowanie podatkowe wobec P. M. (dalej: Skarżący) w sprawie orzeczenia solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki A sp. z o.o. z siedzibą we W. (dalej: Spółka) wraz z odsetkami za zwłokę oraz kosztami postępowania egzekucyjnego. Postanowienie zostało doręczone na adres: ul. [...], W. Skarżący osobiście pokwitował odbiór przesyłki. Doręczone postanowienie zawierało pouczenie, że w myśl art. 146 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 201 ze zm.; dalej: O.p.) w toku postępowania strona oraz jej przedstawiciel lub pełnomocnik mają obowiązek zawiadomić organ podatkowy o zmianie adresu, pod którym dokonuje się doręczeń, lub adresu elektronicznego. W razie niedopełnienia obowiązku przewidzianego w § 1. w przypadku doręczenia pisma za pośrednictwem operatora pocztowego w rozumieniu ustawy Prawo pocztowe, pismo uważa się za doręczone pod dotychczasowym adresem z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w art. 150 § 1 pkt 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (art. 146 § 2 O.p.). 1.2. Decyzją z dnia [...].06.2017 r. orzeczono o odpowiedzialności Skarżącego jako byłego członka zarządu Spółki za jej zaległości podatkowe z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące: maj, sierpień oraz grudzień 2012 r., odsetki za zwłokę od tych zaległości oraz koszty postępowania egzekucyjnego. Decyzja została doręczona Skarżącemu na ten sam adres, co postanowienie o wszczęciu postępowania. Tym razem jednak, w drodze tzw. fikcji doręczenia przewidzianej w art. 150 O.p., przesyłka awizowana w dniach [...].06.2017 r. i [...].07.2017 r., została pozostawiona w aktach ze skutkiem doręczenia przyjętym na dzień [...].07.2017 r. W dniu [...].09.2017 r. reprezentujący Skarżącego doradca podatkowy zapoznał się z aktami sprawy. 1.3. Pismem z dnia [...].10.2017 r., złożonym za pośrednictwem platformy e-PUAP w tym samym dniu, Skarżący wystąpił do organu z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...].06.2017 r. Uzasadnienie wniosku zmierzało do wykazania, że decyzja podatkowa z dnia [...].06.2017 r. została skierowana na nieprawidłowy adres. Do wniosku o przywrócenie terminu dołączono odwołanie z dnia [...].10.2017 r. Postanowieniem z dnia [...].11.2017 r. organ stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...].06.2017 r. 4. Postanowieniem z dnia [...].12.2017 r. (zaskarżonym w niniejszej sprawie) organ odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...].06.2017 r. W uzasadnieniu postanowienia o odmowie przywrócenia terminu wskazano, że wniosek z [...].10.2017 r. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania został złożony po upływie 7-dniowego terminu przewidzianego w art. 162 § 2 O.p. Pełnomocnik skarżącego zapoznał się bowiem z aktami sprawy dotyczącymi postępowania zakończonego decyzją organu pierwszej instancji w dniu [...].09.2017 r., natomiast wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania został złożony w dniu [...].10.2017 r. Niezależnie od powyższego, organ szeroko uzasadnił stanowisko, iż przywrócenie terminu byłoby bezzasadne z przyczyn merytorycznych. Wywodził, że decyzja podatkowa, od której Skarżący wniósł odwołanie z uchybieniem terminu, została doręczona na prawidłowy adres, a więc Skarżący nie wykazał, iż nie ponosi winy w uchybieniu terminu, co stanowi konieczną przesłankę warunkującą jego przywrócenie. 2. Postępowanie przed sądem I instancji. 2.1. W skardze do tutejszego Sądu Skarżący, wnosząc o uchylenie postanowienia o odmowie przywrócenia terminu i zasądzenie kosztów postępowania, zarzucił naruszenie: - art. 146 § 1 O.p. poprzez niedoręczanie pism (w szczególności decyzji) pod adresem, o którym organ został poinformowany w trakcie postępowania, - art. 148 O.p. poprzez podejmowanie prób doręczenia w niedozwolony przepisem sposób (poza siedzibą organu lub miejscem wskazanym przez stronę), - art. 150 § 4 O.p. poprzez nieprawidłowe uznanie decyzji za doręczoną, - art. 211 O.p. poprzez wywodzenie skutków prawnych z decyzji niedoręczonej stronie, - art. 162 § 1 O.p. poprzez uznanie iż nie zachodziły przesłanki do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji, gdy faktycznie wniosek był bezzasadny bo wniesiony w sytuacji, w której decyzja nie została stronie doręczona, - art. 212 O.p. poprzez uznanie, że decyzja staje się wiążąca dla organu choć nie była doręczona stronie. W uzasadnieniu Skarżący stwierdził, że "istota sporu opiera się na stwierdzeniu czy organ podatkowy dokonał doręczenia decyzji we właściwy sposób" oraz polemizował z fragmentem postanowienia, w którym organ odniósł się do prawidłowości doręczenia decyzji podatkowej. 2.2. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. 3. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. 1. Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. – dalej: p.p.s.a.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosuje środki określone w ustawie, w tym - stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.) - bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego nie będąc w sprawowaniu tej kontroli związany granicami skargi – zarzutami, wnioskami oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a nie mającego zastosowania w sprawie (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Przepis art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. ogranicza podstawy prawne uwzględnienia skargi do stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W myśl art. 119 pkt 3 w zw. z art. 120 p.p.s.a., sprawa, w której przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie oraz postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty, a także wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, może być rozpoznana w trybie uproszczonym, czyli na posiedzeniu niejawnym, w składzie trzech sędziów. 3.2. Skarga jest bezzasadna. 3.3. Zaskarżone w sprawie postanowienie dotyczy odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Kwestia ta została uregulowana w art. 162 O.p., zgodnie z którym w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy (§ 1). Podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin (§ 2). Przywrócenie terminu do złożenia podania przewidzianego w § 2 jest niedopuszczalne (§ 3). Przepisy § 1-3 stosuje się do terminów procesowych (§ 4). 3.4. W niniejszej sprawie, organ podatkowy w pierwszej kolejności powołał się i oparł swoje orzeczenie o treść art. 162 § 2 O.p., ustanawiającego 7-dniowy termin na wniesienie podania o przywrócenie terminu. Sąd stwierdza, że organ podatkowy prawidłowo ustalił stan faktyczny i dokonał jego prawidłowej oceny prawnej z punktu widzenia regulacji art. 162 § 2 O.p. Przypomnieć należy, że w niniejszej sprawie decyzja podatkowa, z którą nie zgadza się Skarżący, została wydana w dniu [...].06.2017 r. i doręczona Skarżącemu w trybie art. 150 O.p. (na ten sam adres, co postanowienie o wszczęciu postępowania). Przesyłka zawierająca decyzję, awizowana w dniach [...].06.2017 i [...].07.2017 r., została następnie pozostawiona w aktach ze skutkiem doręczenia przyjętym na dzień [...].07.2017 r. Zgodnie z treścią art. 223 § 2 O.p. odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Zatem termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu [...].07.2017 r. (piątek). W tej sytuacji Skarżący, składając odwołanie w dniu [...].10.2017 r., niewątpliwie uchybił terminowi do jego wniesienia. Podnoszona przez Skarżącego przyczyna uchybienia polegać miała na niemożliwości zapoznania się z decyzją, która to decyzja jego zdaniem nie została mu skutecznie doręczona. Jednakże wymaga wskazania, że skoro pełnomocnik Skarżącego zapoznał się z aktami sprawy podatkowej w dniu [...].09.2017 r., to przyjąć należy, iż w tymże dniu wskazywana przez Skarżącego przyczyna uchybienia ustała. W związku z powyższym, w tym samym dniu rozpoczął bieg 7-dniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu, który to termin upłynął w dniu [...].10.2017 r. Skoro zatem Skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu w dniu następnym, tj. [...].10.2017 r., to niewątpliwie uchybił on terminowi do złożenia tego wniosku. Zgodnie zaś z art. 162 § 3 O.p. przywrócenie terminu do złożenia omawianego wniosku jest już niedopuszczalne. Faktu zapoznania się z aktami sprawy w dniu [...].09.2017 r. Skarżący nie kwestionuje. Potwierdza go stosowny protokół sporządzony przez pracownika Naczelnika Urzędu Skarbowego (protokół sporządzony na okoliczność przeglądania akt sprawy - k. 203 akt administracyjnych). Skarżący nie kwestionuje też wniesienia wniosku i odwołania w dniu [...].10.2017 r., co znajduje zresztą pełne potwierdzenie w dokumentach akt administracyjnych. Prawidłowo zatem organ podatkowy załatwił odmownie wniosek strony z [...].10.2017 r. o przywrócenie 14-dniowego terminu do wniesienia odwołania, jako złożony z uchybieniem 7-dniowego terminu przewidzianego na złożenie takiego wniosku - na podstawie art. 162 § 1 O.p. 3.5. Sąd wskazuje, że inne kwestie szeroko analizowane w zaskarżonym postanowieniu oraz w skardze, a odnoszące się do prawidłowości doręczenia decyzji podatkowej z dnia [...].06.2017 r., są w rozstrzyganej sprawie bez znaczenia prawnego. Kwestia ewentualnej wadliwości doręczenia zaskarżonej decyzji oraz wejścia do obrotu prawnego decyzji lub dopuszczalności odwołania od decyzji, która ewentualnie nie weszła do obrotu prawnego – mogłaby potencjalnie, mając też na względzie treść postanowienia organu stwierdzającego uchybienie terminu, zostać wzięta pod uwagę w przypadku skutecznego złożenia wniosku o przywrócenie terminu (z zastrzeżeniem jak w akapicie poniżej). Jednak jak wskazano, Skarżący przede wszystkim takiego wniosku skutecznie nie złożył. Marginalnie Sąd wskazuje, że kwestie związane z prawidłowością doręczenia decyzji zasadniczo powinny być oceniane w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania. Natomiast w postępowaniu dotyczącym przywrócenia tego terminu – jeżeli stwierdzono jego uchybienie – powinny być oceniane przesłanki warunkujące przywrócenie uchybionego terminu, w szczególności zawinienie strony (zob. też wyrok NSA z 22.04.2015 r., II FSK 532/13, LEX nr 1774457). W tym miejscu warto zwrócić uwagę, że Skarżący w swoim wniosku nie powoływał się na brak zawinienia w uchybieniu terminu a jedynie kwestionował prawidłowość i skuteczność doręczenia mu decyzji, które to argumenty mogą mieć znaczenie z punktu widzenia stwierdzenia, czy w ogóle doszło do uchybienia terminu, nie dotyczą natomiast przesłanek warunkujących przywrócenie uchybionego terminu. 3.6. Reasumując, w przedmiotowej sprawie wniosek Skarżącego o przywrócenie terminu nie może być rozpoznany merytorycznie i w sposób prawidłowy oceniony został wyłącznie formalnie, przez pryzmat braku zachowania 7-dniowego terminu do jego wniesienia. 3.7. Mając na uwadze powyższe, Sąd uznał skargę za bezzasadną i oddalił ją w całości na mocy art. 151 p.p.s.a.