I SA/Wr 184/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Maria Tkacz-Rutkowska (sprawozdawca), Sędziowie: sędzia WSA Barbara Ciołek, sędzia WSA Kamila Paszowska-Wojnar, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 8 maja 2018 r. sprawy ze skargi P.M. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. z dnia 4 grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę w całości. Przedmiotem skargi P.M. (dalej: skarżący) jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. (dalej: organ) z dnia 4 grudnia 2017 r. nr [...] - odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania z dnia 3 października 2017 r. od decyzji Naczelnik Urzędu Skarbowego W. z dnia 26 czerwca 2017 r. nr [...] orzekającej o odpowiedzialności skarżącego jako byłego członka zarządu spółki A. sp. z o.o. we W. za zaległości podatkowe spółki z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2011 i 2012 r. Z akt sprawy wynika, że postanowieniem z dnia 23 marca 2017 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego wszczął z urzędu postępowanie podatkowe wobec skarżącego w sprawie orzeczenia solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki z o.o. Postanowienie zostało doręczone na adres: ul. [...] , W. Skarżący osobiście pokwitował odbiór przesyłki. Doręczone postanowienie zawierało pouczenie, że w myśl art. 146 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 201 ze zm.; dalej: O.p.) w toku postępowania strona oraz jej przedstawiciel lub pełnomocnik mają obowiązek zawiadomić organ podatkowy o zmianie adresu, pod którym dokonuje się doręczeń, lub adresu elektronicznego. W razie niedopełnienia obowiązku przewidzianego w § 1. w przypadku doręczenia pisma za pośrednictwem operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe, pismo uważa się za doręczone pod dotychczasowym adresem z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w art. 150 § 1 pkt 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (art. 146 § 2 O.p.). Decyzją z dnia 26 czerwca 2017 r. orzeczono o odpowiedzialności skarżącego jako byłego członka zarządu za zaległości podatkowe sp. z o.o. Ww. decyzja z 26 czerwca 2017 r. została doręczona skarżącemu na ten sam adres, co postanowienie o wszczęciu postępowania. Tym razem jednak w drodze tzw. fikcji doręczenia przewidzianej w art. 150 O.p. Przesyłka awizowana w dniach 30 czerwca i 10 lipca 2017 r. – została pozostawiona w aktach ze skutkiem doręczenia przyjętym na dzień w dniu 14 lipca 2017 r. W dniu 25 września 2017 r. reprezentujący skarżącego doradca podatkowy zapoznał się z aktami sprawy. Pismem z dnia 3 października 2017 r. złożonym za pośrednictwem platformy e-PUAP doradca podatkowy działając w imieniu skarżącego - wystąpił do organu z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 26 czerwca 2017 r. Uzasadnienie wniosku zmierzało do wykazania, że decyzja podatkowa z dnia 26 czerwca 2017 r. została skierowana na nieprawidłowy adres. Do wniosku o przywrócenie terminu dołączono odwołanie z dnia 3 października 2017 r. Postanowieniem z dnia 29 listopada 2017 r. nr [...] organ stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 26 czerwca 2017 r. Postanowieniem z dnia 4 grudnia 2017 r. nr [...] (zaskarżonym w niniejszej sprawie) organ odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia 26 czerwca 2017 r. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia o odmowie przywrócenia terminu wskazano, że wniosek z 3 października 2017 r. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania został złożony po upływie 7-dniowego terminu, przewidzianego w art. 162 § 2 O.p. na złożenie tego typu wniosku. Pełnomocnik skarżącego zapoznał się bowiem z aktami sprawy dotyczącymi postępowania zakończonego decyzją pierwszej instancji z dnia 26 czerwca 2017 r. - w dniu 25 września 2017 r. Natomiast wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania został złożony w dniu 3 października 2017 r. Niezależnie od powyższego organ szeroko uzasadnił stanowisko, iż przywrócenie terminu byłoby bezzasadne z przyczyn merytorycznych. Wywodził, że decyzja podatkowa, od której skarżący wniósł odwołanie z uchybieniem terminu, została doręczona na prawidłowy adres, a więc skarżący nie wykazał, iż nie ponosi winy w uchybieniu terminu, co stanowi konieczną przesłankę warunkującą jego przywrócenie. W skardze do tut. Sądu skarżący wnosząc o uchylenie postanowienia o odmowie przywrócenia terminu i zasądzenie kosztów postępowania, zarzucił naruszenie: 1) art. 146 § 1 O.p. poprzez niedoręczanie pism (w szczególności decyzji) pod adresem, o którym organ został poinformowany w trakcie postępowania, 2) art. 148 O.p. poprzez podejmowanie prób doręczenia w niedozwolony przepisem sposób (poza siedzibą organu lub miejscem wskazanym przez stronę), 3) art. 150 § 4 O.p. poprzez nieprawidłowe uznanie decyzji za doręczoną, 4) art. 211 O.p. poprzez wywodzenie skutków prawnych z decyzji niedoręczonej stronie, 5) art. 162 § 1 O.p. poprzez uznanie iż nie zachodziły przesłanki do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji, gdy faktycznie wniosek był bezzasadny bo wniesiony w sytuacji, w której decyzja nie została stronie doręczona, 6) art. 212 O.p. poprzez uznanie, że decyzja staje się wiążąca dla organu choć nie była doręczona stronie. W uzasadnieniu skarżący stwierdził, że "istota sporu opiera się na stwierdzeniu czy organ podatkowy dokonał doręczenia decyzji we właściwy sposób" oraz polemizował z fragmentem postanowienia, w którym organ doniósł się do prawidłowości doręczenia decyzji podatkowej. W odpowiedzi organ podtrzymał stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Sprawa niniejsza rozpoznana została w trybie postępowania uproszczonego, ponieważ skarga dotyczyła postanowienia. Stosownie do art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) w zw. z art. 120 p.p.s.a. sprawa, w której przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, może być rozpoznana w trybie uproszczonym, czyli na posiedzeniu niejawnym, w składzie trzech sędziów. Skarga jest bezzasadna. Zaskarżone w sprawie postanowienie dotyczy odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Kwestia ta została uregulowana w art. 162 O.p. Zgodnie z art. 162 w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy (§ 1). Podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin (§ 2). Przywrócenie terminu do złożenia podania przewidzianego w § 2 jest niedopuszczalne (§ 3). Przepisy § 1-3 stosuje się do terminów procesowych (§ 4). W sprawie, organ podatkowy w pierwszej kolejności powołał się i oparł orzeczenie o art. 162 § 2 O.p. zgodnie z którym "Podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi". Sąd stwierdza, że organ podatkowy prawidłowo ustalił stan faktyczny i dokonał jego prawidłowej oceny prawnej z punktu widzenia regulacji art. 162 § 2 O.p. W sprawie, decyzja podatkowa, z którą nie zgadza się strona, została wydana w dniu 26 czerwca 2017 r. Decyzja z 26 czerwca 2017 r. została doręczona skarżącemu na ten sam adres, co postanowienie o wszczęciu postępowania w trybie art. 150 O.p. Przesyłka awizowana w dniach 30 czerwca i 10 lipca 2017 r. – została pozostawiona w aktach ze skutkiem doręczenia przyjętym na dzień w dniu 14 lipca 2017 r. Zgodnie z art. 223 § 2 O.p. odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Zatem, termin do wniesienia odwołania upłynął 28 lipca 2017 r. w piątek. Skarżący składając odwołanie w dniu 3 października 2017 r., niewątpliwie uchybił terminowi do jego wniesienia. Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania zgodnie z art. 162 § 2 O.p. powinien zostać złożony w terminie 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminowi. W sprawie, podnoszona przez stronę przyczyna uchybienia polegać miała na niezawinionej niemożliwości zapoznania się z decyzją. Skoro pełnomocnik skarżącego zapoznał się z aktami sprawy podatkowej w dniu 25 września 2017 r., przyjąć należy, że w tym dniu rozpoczął bieg 7-dniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Zatem, 7-dniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie 14-dniowego terminu upłynął w dniu 2 października 2017 r. Skoro termin do złożenia wniosku upłynął w dniu 2 października 2017 r., zaś skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu w dniu następnym, tj. 3 października 2017 r., niewątpliwie uchybił terminowi do złożenia wniosku. Zgodnie zaś z art. 162 § 3 O.p. przywrócenie terminu do złożenia tego wniosku jest już niedopuszczalne. Faktu zapoznania się z aktami sprawy w dniu 25 września 2017 r. strona nie kwestionuje. Potwierdza go stosowny protokół sporządzony przez pracownika Naczelnika Urzędu Skarbowego (protokół sporządzony na okoliczność przeglądania akt sprawy k. 228 akt administracyjnych). Nie kwestionuje też wniesienia wniosku i odwołania w dniu 3 października 2017 r. Data ta znajduje zaś potwierdzenie w dokumentach akt administracyjnych. Prawidłowo zatem organ podatkowy załatwił odmownie wniosek strony z 3 października 2017 r. o przywrócenie 14-dniowego terminu do wniesienia odwołania, jako złożony z uchybieniem 7-dniowego terminu przewidzianego na złożenie takiego wniosku - na podstawie ww. art. 162 § 1 O.p. Sąd wskazuje, że inne kwestie szeroko analizowane w zaskarżonym postanowieniu oraz skardze, a odnoszące się do prawidłowości doręczenia decyzji podatkowej z dnia 26 czerwca 2017 r. – są w rozstrzyganej sprawie bez znaczenia. Kwestia wadliwości doręczenia zaskarżonej decyzji i ewentualny wpływ rzekomej wadliwości na możliwość zapoznania się z nią strony, a w tym kontekście zawinienia strony w uchybieniu 14-dniowego terminu do wniesienia odwołania, wejścia do obrotu prawnego decyzji lub dopuszczalności odwołania od decyzji, która nie weszła do obrotu prawnego – mogłyby ewentualnie, mając też na uwadze treść postanowienia organu stwierdzającego uchybienie terminu, zostać rozważone w przypadku skutecznego złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Jak zaś wskazano – strona skutecznie takiego wniosku nie złożyła. Marginalnie Sąd wskazuje, że kwestie związane z prawidłowością doręczenia decyzji zasadniczo powinny być oceniane w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania. Natomiast w postępowaniu dotyczącym przywrócenia terminu do wniesienia odwołania – jeżeli stwierdzono uchybienie terminowi do wniesienia odwołania – powinny być oceniane przesłanki warunkujące przywrócenie uchybionego terminu, w szczególności zawinienie strony (zob. też wyrok NSA z 22.04.2015 r., II FSK 532/13, LEX nr 1774457). Zatem, w przedmiotowej sprawie kwestia wejścia do obrotu prawnego decyzji podatkowej zasadniczo powinna zostać rozważona w postępowaniu dotyczącym postanowienia z dnia 29 listopada 2017 r. [...] , którym organ stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 26 czerwca 2017 r. Zgodnie z art. 223 § 2 pkt 1 O.p. odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji. W przypadku ewentualnego braku wejścia decyzji do obrotu na skutek niedoręczenia - nie byłoby podstaw do stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania na podstawie art. 228 §1 pkt 2 O.p. Reasumując, w przedmiotowej sprawie wniosek skarżącego o przywrócenie terminu nie powinien być oceniony merytorycznie i powinien zostać oceniony wyłącznie formalnie, przez pryzmat zachowania 7-dniowego terminu do jego wniesienia. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za bezzasadną i oddalił ją w całości na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.).