I SA/Wa 1960/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska (spr.) Sędziowie WSA Joanna Skiba WSA Elżbieta Sobielarska Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 maja 2018 r. sprawy ze skargi A. B., U. Z., R. K., D. L. i L. K. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta W. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 grudnia 2014 r. sygn. akt I SAB/Wa 521/14 1. wymierza Prezydentowi W. grzywnę w wysokości 5000 (pięć tysięcy) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałej części; 4. zasądza od Prezydenta W. na rzecz A. B., U. Z., R. K., D. L. i L. K. solidarnie kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. A. B., U. Z., R. K., D. L., L. K. pismem z 26 października 2017 r. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta W. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 1 grudnia 2014 r., sygn. akt I SAB/Wa 521/14. Wyrokiem tym Sąd zobowiązał Prezydenta W. do rozpoznania wniosku z 8 sierpnia 2013 r. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W., przy ulicy [...], ozn. hip. [...] dz. nr [...] – w terminie sześciu miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy (pkt 1 wyroku) oraz stwierdził, że bezczynność Prezydenta W. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt 2 wyroku). Skarżący wnieśli o wymierzenie na podstawie art. 154 § 1 i § 6 P.p.s.a. grzywny w wysokości 5.000 zł oraz o stwierdzenie, że bezczynność Prezydenta W. po wydaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Zwrócili się o przyznanie na ich rzecz sumy pieniężnej określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a. w wysokości określonej w art. 154 § 7 P.p.s.a. oraz o zasądzenie od organu solidarnie na ich rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi wskazali, że prawomocnym wyrokiem z 1 grudnia 2014 r., sygn. akt I SAB/Wa 521/14 Sąd zobowiązał organ do rozpoznania wniosku z 8 sierpnia 2013 r. o odszkodowanie za nieruchomość położoną w W., przy ulicy [...], ozn. hip. [...] dz. nr [...] – w terminie sześciu miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Wskazali, że prawomocny wyrok wraz z aktami sprawy został przekazany Prezydentowi W. w dniu 30 marca 2015 r., a zatem termin na jego wykonanie upłynął z dniem 30 września 2015 r. Pismem z 1 października 2015 r. skarżący wezwali organ do wykonania wyroku Sądu z 1 grudnia 2014 r., sygn. akt I SAB/Wa 521/14. Pomimo wezwania organ nie rozpoznał wniosku i nie wydał rozstrzygnięcia w sprawie. Z tego względu skarżący wnieśli kolejną skargę na niewykonanie wyroku Sądu przez organ. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 26 stycznia 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 2046/15 stwierdził, że bezczynność Prezydenta W. w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz wymierzył organowi grzywnę w wysokości 1.000 zł. Skarżący pismem z 24 maja 2016 r. ponownie wezwali organ do wykonania wyroku wobec dalszego braku podejmowania jakichkolwiek czynności ze strony organu. Następnie, skarżący złożyli kolejną (drugą) skargę do Sądu w przedmiocie wymierzenia Prezydentowi W. grzywny za niewykonanie wyroku Sądu. Wyrokiem z 30 listopada 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 1344/16 Sąd stwierdził, że bezczynność Prezydenta W. w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz wymierzył organowi grzywnę w wysokości 3.000 zł, a w pozostałej części oddalił skargę. Skarżący zaznaczyli, że pomimo złożenia w dniu 22 września 2017 r. kolejnego (trzeciego) wezwania do wykonania wyroku przez organ do dnia sporządzenia skargi, Prezydent W. nie ustalił odszkodowania za przedmiotową nieruchomość. Odpowiadając na skargę Prezydent W. wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że opóźnienia w rozpatrywaniu skarg są spowodowane między innymi bardzo dużą ilością wpływającej do Biura Spraw Dekretowych korespondencji w sprawach odszkodowawczych za nieruchomości objęte działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279). Zaznaczył, że waga tych spraw, stopień ich skomplikowania oraz złożoność okoliczności, które powinny być ustalone w toku tych postępowań, niestety nie pozwala na dotrzymanie ustawowych terminów przewidzianych na ich rozpatrzenie. Jednocześnie o kolejności rozpatrzenia spraw nie może decydować tylko aktywność procesowa strony i ilość składanych skarg, tym bardziej, że wniosek skarżących jest relatywnie nowy w stosunku do innych wniosków o odszkodowanie oczekujących na rozpatrzenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Przedmiotowa skarga została wniesiona w trybie art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 718 t.j.), powoływanej dalej jako P.p.s.a. Przepis ten stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Z powołanego przepisu wynikają zatem dwie przesłanki, które muszą zostać spełnione łącznie, aby sąd administracyjny mógł organowi administracji publicznej wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę (wydanym na podstawie art. 149 P.p.s.a.) i zobowiązującym organ do wydania w określonym terminie stosownego aktu lub dokonania czynności. Po drugie, strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku. W rozpoznawanej sprawie obie wskazane wyżej przesłanki zostały spełnione. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 1 grudnia 2014 r., sygn. akt I SAB/Wa 521/14 zobowiązał Prezydenta W. do rozpoznania wniosku z 8 sierpnia 2013 r. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W., przy ulicy [...], ozn. hip. [...] dz. nr [...] – w terminie sześciu miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Jednocześnie stwierdził, że bezczynność Prezydenta W. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Bezsporne jest, że odpis prawomocnego wyroku wraz z uzasadnieniem oraz aktami administracyjnymi sprawy został doręczony Prezydentowi W. w dniu 1 kwietnia 2015 r., co wynika z akt sądowych sprawy o sygn. akt I SAB/Wa 521/14 (data stempla wpływu akt do organu). Oznacza to, że termin załatwienia sprawy wyznaczony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie upłynął w dniu 1 października 2015 r. Pomimo upływu zakreślonego przez Sąd terminu, jak również trzykrotnego wezwania przez skarżących organu do wykonania prawomocnego wyroku pismami z 1 października 2015 r., 24 maja 2016 r. oraz 22 września 2017 r. Prezydent W. nie rozpoznał wniosku o odszkodowanie i nie wydał rozstrzygnięcia w sprawie. Z powodu niewykonania wyroku z 1 grudnia 2014 r. Sąd wyrokami z 26 stycznia 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 2046/15 oraz z 30 listopada 2016 r. sygn. akt I SA/Wa 1344/16 wymierzył Prezydentowi W. grzywny w wysokości 1.000 i 3.000 zł jednocześnie stwierdzając, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Pomimo powyższych dwóch orzeczeń Sądu Prezydent W. nadal nie wydał rozstrzygnięcia w sprawie i nie rozpoznał wniosku o ustalenie odszkodowania za przedmiotową nieruchomość. W sprawie zostały zatem spełnione przesłanki uzasadniające zastosowanie art. 154 § 1 P.p.s.a. i wymierzenie organowi grzywny. Stosownie natomiast do art. 154 § 6 P.p.s.a. grzywnę, o której mowa w § 1, wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Biorąc pod uwagę znaczne przekroczenie wyznaczonego wyrokiem z dnia 1 grudnia 2014 r. terminu na załatwienie sprawy, a także okoliczność, że skarżący po raz kolejny występują z wnioskiem o wymierzenie organowi grzywny ze względu na niewykonanie wyroku, Sąd uznał, że grzywna w wysokości 5.000 zł jest adekwatną sankcją za niewykonanie wyroku. Wymierzona kwota mieści się w wymiarze grzywny określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a., spełniając funkcję represyjno – dyscyplinującą. Uwzględniono przy tym fakt, że wcześniejszymi wyrokami z 26 stycznia 2016 r., oraz z 30 listopada 2016 r., wymierzono już Prezydentowi grzywny w wysokościach 1.000 zł i 3.000 zł, lecz grzywny te nie spełniły swej funkcji. Z tego względu, Sąd wymierzył organowi grzywnę w wysokości 5.000 zł. Jednocześnie Sąd uznał, że bezczynność organu po wyroku z 1 grudnia 2014 r. miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sprawa o przyznanie odszkodowania - pomimo wyroku zobowiązującego organ do rozpoznania wniosku oraz dwóch wyroków wymierzających grzywnę - nie została przez organ dotychczas załatwiona, a wyznaczony w wyroku z 1 grudnia 2014 r. termin załatwienia sprawy został znacznie przekroczony. Podnoszona w odpowiedzi na skargę duża ilość spraw wpływających do organu nie może usprawiedliwiać niewykonania wyroku. Organ powinien w taki sposób zorganizować pracę, aby wnioski były rozpatrywane na bieżąco. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 154 § 1 i § 2 zd. 2 w związku z art. 154 § 6 P.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 i 2 sentencji wyroku. Sąd nie uwzględnił wniosku skarżących o przyznanie sumy pieniężnej. Suma ta, poza funkcją represyjną i prewencyjną, ma znaczenie kompensacyjne. Oznacza to, iż ma ona na celu zadośćuczynienie za krzywdę, jaką strona poniosła wskutek wadliwie działającej administracji publicznej. Użycie przez ustawodawcę czasownika "może" w treści art. 154 § 7 P.p.s.a. oznacza, że rozstrzygnięcie w przedmiocie przyznania sumy pieniężnej ma charakter fakultatywny. Podkreślić trzeba, że przyznanie stronie od organu określonej sumy pieniężnej ma niejako zrekompensować stratę, jaką poniosła na skutek bezczynności organu. W związku z tym wniosek o przyznanie sumy pieniężnej winien zawierać uzasadnienie, w którym skarżący powinni nawiązać do krzywdy wywołanej bezczynnością lub przewlekłością postępowania. W ocenie Sądu z treści skargi, jak również stanowiska pełnomocnika skarżących złożonego na rozprawie nie wynika, aby skarżący doznali w związku z bezczynnością organu krzywdy lub szkody którą należałoby zrekompensować. Dlatego w tej części Sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 P.p.s.a. (pkt 3 sentencji wyroku). W przedmiocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. (pkt 4 sentencji). Na powyższe koszty składają się wynagrodzenie pełnomocnika skarżących w kwocie 480 zł oraz wpis sądowy od wniesionej skargi w wysokości 200 zł.