II GSK 1712/18
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2022-03-29
Skład orzekający: Wojciech Kręcisz, Małgorzata Korycińska, Jacek Czaja
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo oddalił skargę na decyzję Urzędu Patentowego odmawiającą udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy słowny "Nanodysk", poprzez zaakceptowanie stanowiska organu, że oznaczenie to nie posiada dostatecznych znamion odróżniających?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok, uznając, że uzasadnienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego nie spełnia wymogów określonych w art. 141 § 4 p.p.s.a. Sąd pierwszej instancji bezkrytycznie zaakceptował ustalenia Urzędu Patentowego, nie odnosząc się do argumentów skarżącej spółki i nie wyjaśniając, dlaczego odrzuca twierdzenia strony o niedopuszczalnej ocenie znamion odróżniających znaku w sposób abstrakcyjny.Stan faktyczny
Spółka Y. Sp. J. zgłosiła do Urzędu Patentowego znak towarowy słowny "Nanodysk" dla towarów z klas 3 i 5. Urząd Patentowy odmówił udzielenia prawa ochronnego, uznając, że oznaczenie nie posiada dostatecznych znamion odróżniających, gdyż ma charakter informacyjny i opisowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę spółki. Spółka wniosła skargę kasacyjną, zarzucając m.in. naruszenie przepisów postępowania przez wadliwe uzasadnienie wyroku WSA i naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię przepisów dotyczących znamion odróżniających znaku towarowego.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Wojciech Kręcisz Sędzia NSA Małgorzata Korycińska Sędzia del. WSA Jacek Czaja (spr.) protokolant Justyna Mordwiłko-Osajda po rozpoznaniu w dniu 29 marca 2022 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Y. B. C. Z. C. Sp. j. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 maja 2018 r. sygn. akt VI SA/Wa 2635/17 w sprawie ze skargi Y. B. C. Z. C. Sp. j. w W. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 3 listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie; 2. zasądza od Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej na rzecz J.I. C. Sp. z o.o. w W. 1517 (tysiąc pięćset siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
I.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 9 maja 2018 r., sygn. akt VI SA/Wa 2635/17, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (akt. tekst jedn.: Dz.U. z 2022 r., poz. 329; dalej: p.p.s.a.), oddalił skargę Y. z siedzibą w W. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej (dalej: Urząd Patentowy; organ) z 3 listopada 2017 r. nr [...] o odmowie udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy.
Sąd pierwszej instancji za podstawę rozstrzygnięcia przyjął następujące ustalenia.
Spółka Y. Sp. J. z siedzibą w W. (dalej: spółka) 27 kwietnia 2015 r. zgłosiła do Urzędu Patentowego znak towarowy słowny "Nanodysk" dla towarów: (-) klasa 3: środki wybielające i inne substancje stosowane w praniu; środki do czyszczenia, polerowania, szorowania i ścierania; mydła; środki perfumeryjne, olejki eteryczne, kosmetyki, płyny do pielęgnacji włosów; środki do czyszczenia zębów; (-) klasa 5: produkty farmaceutyczne i weterynaryjne; środki sanitarne do celów medycznych; dietetyczna żywność i substancje do celów leczniczych lub weterynaryjnych; żywność dla niemowląt; suplementy diety dla ludzi i zwierząt; plastry, opatrunki gipsowe, materiały opatrunkowe; materiały do plombowania zębów, woski dentystyczne; środki odkażające; środki do zwalczania robactwa; fungicydy, herbicydy.
Po przeprowadzeniu wstępnych badań Urząd Patentowy stwierdził między innymi, że co do tego znaku nie może zostać udzielone prawo ochronne, gdyż w myśl art. 129 ust. 1 pkt 2 ustawy z 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej (akt. tekst jedn.: Dz.U. z 2021 r., poz. 324; dalej: p.w.p.), nie udziela się praw ochronnych na oznaczenia niemające dostatecznych znamion odróżniających. Zdaniem Urzędu Patentowego oznaczenie "Nanodysk" nie posiada dostatecznych znamion odróżniających w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego, a jedynie ma charakter informacyjny, wskazujący na właściwości i przeznaczenie towarów do oznaczenia.
Urząd Patentowy, na podstawie przepisów art. 129 ust. 1 pkt 2 oraz art. 129 ust. 2 pkt 2 w związku z art. 145 ust. 1 p.w.p., decyzją z 1 lutego 2017 r. odmówił udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy słowny "Nanodysk". W uzasadnieniu tej decyzji Urząd Patentowy stwierdził, że oznaczenie "Nanodysk" w stosunku do zgłoszonych towarów zawiera jedynie określenie informacyjne, które wskazuje na właściwości i przeznaczenie wszystkich zgłoszonych towarów, względem których nie można przyznać wyłączności jednemu podmiotowi, ponieważ wszyscy uczestnicy obrotu gospodarczego muszą mieć swobodny dostęp do określeń służących jedynie do wskazania charakteru swoich towarów/usług. Nadto wskazał, że zgłoszony znak ma charakter opisowy i nie indywidualizuje źródła pochodzenia towarów, dla których został zgłoszony. Oznaczenie powinno mieć charakter abstrakcyjny, fantazyjny, niezależny w stosunku do towarów, które oznacza. Sporne oznaczenie składa się natomiast z wyrażenia, które ma konkretne znaczenie w języku polskim. (system syntetycznej membrany), dlatego w całościowym odbiorze oznaczenie to będzie przez konsumentów odbierane przede wszystkim jako informacja o właściwościach i przeznaczeniu sygnowanych towarów. Zdaniem Urzędu Patentowego oznaczanie "Nanodysk" nie będzie odróżniało zgłoszonych towarów w obrocie, gdyż nie ma cech umożliwiających odróżnienie zgłoszonych towarów, to znaczy nie jest zdolne do wykonywania podstawowych funkcji znaku towarowego. Oznaczenie to mogłoby być chronione wspólnie z dodatkowymi elementami odróżniającymi jak fantazyjne, abstrakcyjne słowa lub elementy graficzne niosące charakter dystynktywności. Organ zwrócił uwagę, że dopuszczenie do udzielenia prawa ochronnego na tego typu określenie prowadziłoby do niebezpieczeństwa zawłaszczenia go przez jedną firmę, a przecież oznaczenie "Nanodysk" może być używane powszechnie przez wiele podmiotów gospodarczych. Określenie "Nanodysk" wskazuje bezpośrednio na właściwości i przeznaczenie zgłoszonych towarów, a ten typ towarów może być oferowany przez wielu producentów.
Decyzją z 3 listopada 2017 r., nr [...] Urząd Patentowy, na podstawie art. 245 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 129 ust. 1 pkt 2 oraz art. 129 ust. 2 pkt 2 w związku z art. 145 ust. 1 p.w.p. oraz art. 2 ust. 1 ustawy z 11 września 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo własności przemysłowej (Dz.U. z 2015 r., poz. 1615), po ponownym rozpatrzeniu sprawy, utrzymał w mocy swoją wcześniejszą decyzję.
W uzasadnieniu tej decyzji organ ponownie stwierdził, że oznaczenie "Nanodysk" nie posiada dostatecznych znamion odróżniających w rozumieniu art. 129 ust. 1 pkt 2 oraz art. 129 ust. 2 pkt 2 p.w.p., bowiem składa się w całości z elementów niewyróżniających, mogących służyć w obrocie do wskazania rodzaju, przeznaczenia, nabywania towarów, do oznaczania których został przeznaczony przedmiotowy znak towarowy. Organ podkreślił, że sporne oznaczenie składa się z wyrażenia, które ma konkretne znaczenie w języku polskim. Użyte w oznaczeniu słowo "nanodysk" jest określeniem systemu syntetycznej membrany w postaci dysków, która pomaga w badaniach nad białkami błonowymi (źródło: http://www.cube-biotech.com/background-tips-and-tricks/what-are-nanodiscsy). Organ ponownie uznał, że zgłoszone oznaczenie pozbawione jest zdolności odróżniającej w stosunku do towarów objętych zgłoszeniem. Zdaniem organu, dla stwierdzenia, czy znak ten posiada dostateczne znamiona odróżniające, konieczne jest dokonanie oceny, czy dla przeciętnego, należycie poinformowanego, dobrze zorientowanego i rozsądnego konsumenta mógłby on stanowić dostateczną podstawę dla zidentyfikowania towarów jako pochodzących od jednego, stałego i zawsze od tego samego producenta. Analiza zebranych materiałów prowadzi do wniosku, że oznaczenie "Nanodysk" pozbawione jest jakichkolwiek cech, które mogłyby utkwić w świadomości przeciętnego odbiorcy jako wskazanie, że tak oznaczony towar pochodzi z jednego, konkretnego źródła. Fakt ten potwierdza dość powszechna praktyka wykorzystywania takich elementów jak: "nano", "dysk", jak również "nanodysk".
Odnosząc się do posiadanej już wcześniejszej rejestracji "Nanodisc" R.267026 organ wyjaśnił, że każde zgłoszone oznaczenie rozpatrywane jest indywidualnie i w poprzedniej sprawie ekspert udzielający prawa mógł kierować się dodatkowymi okolicznościami, które w jego ocenie zadecydowały o udzieleniu prawa (np. wykazano wtórną zdolność odróżniającą). Wskazał, że dla oceny zdolności odróżniającej znaku towarowego jest relewantnych wiele czynników, które składają się na ocenę postrzegania znaku towarowego przez przeciętnego konsumenta na rynku towarów i usług. Z uwagi na ciągłe zmiany sytuacji rynkowej i będące ich konsekwencją zmiany zachowań i świadomości rynkowej potencjalnych nabywców, ekspert skupia swoją uwagę na ocenie sytuacji w dniu dokonania zgłoszenia znaku towarowego. Dlatego też wcześniejsze oceny zdolności odróżniającej znaków towarowych są adekwatne do panujących w dniu dokonania zgłoszenia realiów rynkowych, a także potencjalnych, prawdopodobnych zachowań konsumentów z uwagi na ocenę znaku towarowego także w ramach jego potencjalnej przydatności do opisu.
Organ stwierdził, że w razie użycia w znaku towarowym oznaczeń o charakterze informacyjnym w języku obcym, tylko nabywca dostatecznie dobrze znający ten język zwróci na to uwagę. Wskazał że przeciętny polski konsument jest w stanie rozpoznać słowa zapisane w języku angielskim. Wyjaśnił, że bez wątpienia język angielski jest obecny w polskiej kulturze. Ponadto język polski pełen jest zapożyczeń z języków obcych, z czego język angielski jest na pierwszym miejscu. Nazwy obcojęzyczne nie tylko występują obok lecz bardzo często zastępują polskie słowa. Zdaniem Urzędu Patentowego odbiorcy znaku "Nanodysk" bez problemu są w stanie rozpoznać w nim opisowe oraz rodzajowe cechy i wobec tego nie można się zgodzić z twierdzeniem, że określenie to znane jest wyłącznie wąskiej grupie specjalistów, jakimi są przykładowo naukowcy: biolodzy, czy chemicy.
WSA w Warszawie oddalają skargę wskazał, że przepis art. 129 ust. 1 pkt 2 p.w.p. wyłącza możliwość udzielenia praw ochronnych na oznaczenia, które nie mają dostatecznych znamion odróżniających. Zgodnie z art. 129 ust. 2 nie mają dostatecznych znamion odróżniających oznaczenia, które nie nadają się do odróżniania w obrocie towarów, dla których zostały zgłoszone (pkt 1); składają się wyłącznie z elementów mogących służyć w obrocie do wskazania w szczególności rodzaju towaru, jego pochodzenia, jakości, ilości, wartości, przeznaczenia, sposobu wytwarzania, składu, funkcji lub przydatności (pkt 2); weszły do języka potocznego lub są zwyczajowo używane w uczciwych i utrwalonych praktykach handlowych (pkt 3). Przepis art. 129 ust. 2 pkt 2 p.w.p. ma uniemożliwić rejestrację tych oznaczeń, które uważane są z racji swojego charakteru, za niezdolne do pełnienia podstawowej funkcji znaku towarowego, którą jest zagwarantowanie konsumentowi lub końcowemu odbiorcy określenia pochodzenia towaru nim oznaczonego, pozwalając mu na odróżnienie, bez ryzyka wprowadzenia w błąd, tego towaru od towarów mających pochodzenie odmienne. Zgodnie z 129 ust. 2 pkt 2 u.p.w.p. za niezdolne do pełnienia tej funkcji, z wyjątkiem przypadku uzyskania dostatecznych znamion odróżniających w następstwie używania, należy uznać znaki, które pozbawione są dostatecznych znamion odróżniających w odniesieniu do towarów dla których wnosi się o rejestrację.
WSA wskazał, że rolą organu było dokonanie oceny, czy sporne oznaczenie "Nanodysk" posiada dostateczne znamiona odróżniające w odniesieniu do towarów, dla których znak został zgłoszony. W ocenieWSA, Urząd Patentowy zasadnie stwierdził, że oznaczenie "Nanodysk" nie posiada dostatecznych znamion odróżniających w rozumieniu art. 129 ust. 1 pkt 2 oraz art. 129 ust. 2 pkt 2 p.w.p., bowiem składa się w całości z elementów niewyróżniających, mogących służyć w obrocie do wskazania rodzaju, przeznaczenia, nabywania towarów, do oznaczania których został przeznaczony ten znak towarowy. Sąd pierwszej instancji w pełni podzielił stanowisko organu, że zgłoszone oznaczenie pozbawione jest zdolności odróżniającej w stosunku do towarów objętych zgłoszeniem. Sporne oznaczenie rozumiane jest natychmiastowo i bezpośrednio jako towary odznaczające się określonymi właściwościami z uwagi na wykorzystanie "nanodysków". WSA stwierdził, że oznaczenie to wskazuje wyłącznie na skład, właściwości towarów i ich przeznaczenie. Jak zauważył Urząd, aby dane oznaczenie, mogło prawidłowo pełnić funkcję znaku towarowego, musi być na tyle fantazyjne by utrwalić w pamięci konsumenta więź łączącą sygnowany nim towar z jego producentem. Powinno składać się z wyrażeń, które nie są powszechnie używane i mówiące o rzeczach zwykłych czy zasadach postępowania, a są nowe i składają się z kombinacji słów o pewnym stopniu pomysłowości.
WSA stwierdził, że ze względu na opisowy charakter, oznaczenie "Nanodysk" pozbawione jest zdolności odróżniającej. Jak zauważył organ w przedmiotowej sprawie trudno uznać kwestionowane oznaczenia za posiadające cechy mówiące o pochodzeniu produktu od konkretnego zgłaszającego, a nawet odróżniające sam produkt na rynku od innych podobnych produktów. Wobec powyższego kwestionowany znak nie będzie w odpowiedni sposób indywidualizował oznaczanych nim towarów, a przez to nie będzie realizował podstawowej funkcji znaków towarowych jaką jest zdolność do odróżniania towarów. WSA dodał, żę przyznanie prawa wyłącznego jednemu podmiotowi prowadziłoby do monopolizacji oznaczenia, które wskazuje wyłącznie na skład, właściwości towarów oraz ich przeznaczenie i może być używane również przez innych przedsiębiorców.
WSA zauważył, że sporny znak towarowy przeznaczony został do oznaczania towarów z klasy 3 i 5, a zatem oznaczenie przeznaczone jest do oznaczania towarów ogólnie dostępnych i powszechnie nabywanych. Przeciętnym odbiorcą tych towarów będzie zatem potencjalnie nieograniczony krąg polskich konsumentów, nabywający te towary. Oznaczenie "Nanodysk" pozbawione jest jakichkolwiek cech, które mogłyby utkwić w świadomości przeciętnego odbiorcy jako wskazanie, że tak oznaczony towar pochodzi z jednego, konkretnego źródła. Jednocześnie WSA podkreślił, że przeciętny polski konsument jest w stanie rozpoznać słowa zapisane w języku angielskim. Bez wątpienia język angielski jest obecny w polskiej kulturze. Ponadto język (polski) pełen jest zapożyczeń z języków obcych z czego język angielski jest na pierwszym miejscu. Nazwy obcojęzyczne nie tylko występują obok lecz bardzo często zastępują polskie słowa.
Zdaniem WSA, bez wpływu na wynik sprawy pozostaje okoliczność, że organ posiada już wcześniejszą rejestrację znaku "Nanodisc" R.267026, albowiem każde zgłoszone oznaczenie rozpatrywane jest indywidualnie i w poprzedniej sprawie ekspert udzielający prawa mógł kierować się dodatkowymi okolicznościami, które w jego mniemaniu zadecydowały o udzieleniu prawa (np. wykazano wtórną zdolność odróżniającą). Jak zasadnie wskazał organ dla oceny zdolności odróżniającej znaku towarowego jest relewantnych wiele czynników, które składają się na ocenę postrzegania znaku towarowego przez przeciętnego konsumenta na rynku przedmiotowych towarów i usług. Z uwagi na ciągłe zmiany sytuacji rynkowej i będące ich konsekwencją zmiany zachowań i świadomości rynkowej potencjalnych nabywców, ekspert skupia swoją uwagę na ocenie sytuacji w dniu dokonania zgłoszenia znaku towarowego. Dlatego też wcześniejsze oceny zdolności odróżniającej znaków towarowych są adekwatne do panujących w dniu dokonania zgłoszenia realiów rynkowych, a także potencjalnych, prawdopodobnych zachowań konsumentów z uwagi na ocenę znaku towarowego także w ramach jego potencjalnej przydatności do opisu. Ponadto powszechnie przyjętą regułą jest, iż zasada równego traktowania musi ustąpić zasadzie legalności decyzji.
Zdaniem WSA Urząd Patentowy zasadnie uznał, że nie jest możliwa rejestracja przedmiotowego oznaczenia, gdyż ma on wyłącznie opisowy i rodzajowy charakter. Jest to znak o charakterze informacyjnym, a udzielenie prawa na tego rodzaju znak spowodowałby, że inni producenci pozbawieni zostaliby możliwości rzetelnego i zgodnego z prawdą informowania o swoich towarach i usługach.
II.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła skarżąca Y.Sp. j., wnosząc o uchylenie tego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania; ewentualnie uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i rozpoznanie skargi co do istoty oraz zwrot niezbędnych kosztów postępowania.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:
I. Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
1. art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. w zw. z art. 7, 8 § 2, 77 § 1 i 80 oraz art. 107 § 3 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (akt. tekst jedn.: Dz.U. z 2021 r., poz. 735; dalej: k.p.a.) poprzez:
1) błędne, w kontekście całokształtu okoliczności faktycznych oraz zebranego materiału dowodowego, uznanie przez WSA, że zasada równego traktowania musi ustąpić zasadzie legalności decyzji, podczas gdy zgodnie z obowiązującymi przepisami rozstrzygając spór pomiędzy Urzędem Patentowym a skarżącą, WSA powinien rozpatrzyć sprawę z uwzględnieniem zasady pewności prawa i tak samo potraktować prawa Y. w sprawach o analogicznym stanie faktycznym oraz prawnym (odpowiednio Nanodisc oraz Nanodysk),
2) wybiórcze rozpatrzenie przez Sąd I instancji zgromadzonego materiału dowodowego i nieuwzględnienie skargi z uwagi na fakt, że oznaczenie jest bezpośrednio opisowe, bo posiada konkretne znaczenie w języku polskim, na podstawie informacji zawartych w publikacji na witrynie internetowej https://cube-biotech.com/background-tips-and-tricks/what-are-nanodiscs podczas gdy oznaczenie w dacie jego zgłoszenia tj. 27 kwietnia 2015 r. posiadało co najmniej dostateczną zdolność odróżniającą dla oznaczanych towarów,
3) oddalenie skargi pomimo, że zaskarżona decyzja organu nie zawierała wszechstronnej analizy materiału dowodowego, brak w niej odniesienia do poszczególnych towarów zawartych w klasie 3 i 5 zgłoszenia znaku towarowego, a wskutek tego wydanie orzeczenia bez uwzględnienia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy, a w szczególności przyjęcie za organem błędnej oceny, że zgłoszony znak towarowy "NANODYSK" nie posiada zdolności odróżniającej.
2. art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 129 ust. 1 pkt 2 oraz art. 129 ust. 2 pkt 1 i 2 p.w.p. poprzez wadliwe sporządzenie uzasadnienia skarżonego wyroku, polegające na:
1) braku możliwego do oceny przez skarżącą wyjaśnienia, z jakich przyczyn Sąd I instancji powielił uzasadnienie Urzędu Patentowego, w którym to organ stwierdził, że ww. oznaczenie składa się wyłącznie z elementów niewyróżniających dla wszystkich oznaczanych towarów z klasy 3 i 5,
2) nieprzeanalizowaniu przez Sąd I instancji poszczególnych towarów dla których został zgłoszony znak towarowy "NANODYSK", z pominięciem faktu, że zgłoszeniem są objęte różnorodne produkty, a dla żadnego z nich oznaczenie nie jest ani nie było w dacie zgłoszenia nawet pośrednio opisowe, (m.in. "plastry, opatrunki gipsowe" i "olejki eteryczne"), a w konsekwencji nierozpatrzenie kluczowego dla wyniku sprawy zarzutu skargi dotyczącego powyższej kwestii.
3. art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez niewyczerpujące rozpatrzenie sprawy i nieprzeanalizowanie pełnego materiału dowodowego w sprawie, co doprowadziło do nieprawidłowych ustaleń polegających na:
1) błędnym odniesieniu faktu, że przeciętny polski konsument rozpoznaje słowa z języka angielskiego, a nazwy obcojęzyczne często zastępują polskie słowa, do stanu faktycznego z niniejszej sprawy, w której rozpatrywane jest oznaczenie w języku polskim - "NANODYSK", wskutek czego Sąd I instancji wydał orzeczenie z przekroczeniem granic danej sprawy,
2) błędnym założeniu, że w postępowaniu toczącym się pomiędzy organem administracyjnym jakim jest Urząd Patentowy, a skarżącą nie dało się ustalić czy w analogicznej wcześniejszej sprawie rejestracji znaku towarowego znaku z języka angielskiego "NANODISC" R.267026 ekspert z ww. urzędu mógł się kierować dodatkowymi okolicznościami, które w jego mniemaniu zadecydowały o jego rejestracji, podczas gdy uwzględniając ad. a) oba oznaczenia dotyczą takiego samego wyrażenia w takim samym stanie prawnym i zbliżonym stanie faktycznym, a zatem należało pozytywnie rozpatrzeć również zgłoszenie dotyczące znaku "NANODYSK".
II. Na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 129 ust. 1 pkt 2 oraz art. 129 ust. 2 pkt 1 i 2 p.w.p. w zw. z art. 120 p.w.p. poprzez ich błędną wykładnię, a w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie i nieuwzględnienie przez Sąd I instancji skargi, mimo że decyzja Urzędu Patentowego została wydana z naruszeniem ww. przepisów w sposób mający wpływ na wynik sprawy, tj. Urząd nieprawidłowo uznał, że znak towarowy słowny "NANODYSK" (Z.441798) nie posiada zdolności odróżniającej i nie nadaje się do oznaczania wszystkich towarów dla których jest przeznaczony, a konstatacja Sądu, iż za Urzędem uznaje, iż oznaczenie powinno się składać z "wyrażeń, które są nowe i składają się z kombinacji słów o pewnym stopniu pomysłowości" jest sprzeczna z ustawową definicją znaku towarowego wskazaną w art. 120 p.w.p., a zatem skargę należało uwzględnić.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiono argumentację na poparcie powyższych zarzutów.
III.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
1. Skarga kasacyjna jest zasadna. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym. Z niekwestionowanych okoliczności związanych z postępowaniem przed sądem pierwszej instancji wynika, że w sprawie nie wystąpiły przesłanki nieważności tego postępowania - określone w art. 183 § 2 p.p.s.a., jak też nie zostały spełnione warunki nakładające obowiązek uchylenia wydanego w sprawie orzeczenie oraz odrzucenia skargi lub umorzenia postępowania (art. 189 p.p.s.a.).
2. W pełni usprawiedliwiony okazał się zarzut naruszenia przez sąd pierwszej instancji art. 141 § 4 p.p.s.a., który to zarzut trafnie został powiązany z naruszeniem art. 134 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z art. 141 § 4 p.p.s.a. uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. W myśl natomiast art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przypomnieć należy, że art. 141 § 4 zd. pierwsze p.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną, jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę rozstrzygnięcia, przy czym chodzi nie tylko o wskazanie przez sąd pierwszej instancji, jaki stan faktyczny sprawy został przez sąd przyjęty, lecz przede wszystkim dlaczego (zob. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09).
3. Z powyższym zagadnieniem łączy się kwestia argumentacyjnej roli uzasadnienia wojewódzkiego sądu administracyjnego, wymaganej w odniesieniu do oceny stanowiska przyjętego przez organ administracji publicznej w kontrolowanym przez sąd rozstrzygnięciu, przy uwzględnieniu rozważenia stanowiska prezentowanego przez stronę postępowania. W orzecznictwie sądów administracyjnych jednolicie przyjmuje się, że dokonując kontroli legalności działania organu administracji sąd administracyjny nie może bezkrytycznie przyjmować ustaleń poczynionych w postępowaniu administracyjnym, zwłaszcza, jeżeli ustalenia te są kwestionowane przez stronę postępowania. Stanowisko sądu administracyjnego co do prawidłowości ustalenia stanu faktycznego - w przypadku sporu w tym zakresie – powinno zawierać odniesienie do argumentów przyjętych przez organ administracji, jak i wskazanych przez skarżącego oraz wyjaśniać, dlaczego argumenty jednej ze stron uznaje za prawidłowe, a inne nie.
4. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie odpowiada wyżej przedstawionym wymaganiom. Sąd pierwszej instancji bez wyjątku zaakceptował ustalenia Urzędu Patentowego, nie tylko uznając je za prawidłowe, ale i w całości przyjmując argumentację organu. Pomimo zarzutu skargi co do nienależytego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy w zakresie ustalenia, czy znak towarowy słowny "NANODYSK" nadaje się do odróżniania towarów skarżącej, a nadto błędnego uznania, że nie posiada on konkretnej zdolności odróżniającej w odniesieniu do towarów, dla jakich znak został zgłoszony do ochrony - na skutek niewykazania, aby sporne oznaczenie mogło być uznane za niezbędne dla opisu jakiejkolwiek konkretnej cechy któregoś ze wskazanych w wykazie towarów - WSA w całym zakresie jedynie powtórzył stanowisko organu. Sąd pierwszej instancji stwierdzając, że "oznaczenie wskazuje wyłącznie na skład, właściwości towarów i ich przeznaczenie", przytoczył w istocie tezę organu zawartą w decyzji z 10 lutego 2017 r. (s. 3 decyzji organu), nie odnosząc się do zarzutów skarżącej spółki.
5. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku w żadnym stopniu nie wynika, jakie argumenty przyjął WSA powtarzając wskazaną tezę organu i z jakiego powodu pominął twierdzenie strony skarżącej o niedopuszczalnej ocenie istnienia znamion odróżniających znaku w sposób abstrakcyjny, nieodnoszący się do poszczególnych towarów, dla których znak został zgłoszony. Wady tej nie niweczy – wręcz ją uwypuklając – stwierdzenie sądu pierwszej instancji, że znak towarowy przeznaczony został do oznaczania "towarów z klasy 3 i 5, a zatem oznaczenie przeznaczone jest do oznaczania towarów ogólnie dostępnych i powszechnie nabywanych", bowiem nie sposób wywieść z niego jakiejkolwiek rzeczowej argumentacji. Nie wiadomo więc czym kierował się sąd pierwszej instancji uznając, że np. ogół produktów farmaceutycznych i weterynaryjnych, środki sanitarne do celów medycznych, opatrunki gipsowe, materiały do plombowania zębów, czy też fungicydy i herbicydy, kwalifikują się do "towarów ogólnie dostępnych i powszechnie nabywanych".
6. Całkowicie niezrozumiała jest także teza WSA, jakoby sporne "oznaczenie rozumiane jest natychmiastowo i bezpośrednio jako towary odznaczające się określonymi właściwościami" z uwagi na wykorzystanie "nanodysków". WSA nawet w ogólnym zarysie nie przedstawił kierunku argumentacji, która posłużyła sądowi za uzasadnienie tej tezy. Co więcej, nie wiadomo także, dlaczego sąd pierwszej instancji uznał, że oznaczenie "nanodysk" składa się w całości z "elementów niewyróżniających, mogących służyć w obrocie do wskazania rodzaju, przeznaczenia, nabywania towarów, do oznaczania których został przeznaczony przedmiotowy znak towarowy". Należy wskazać, że przytoczone twierdzenie WSA powinno poddawać się weryfikacji choćby w stopniu minimalnym, aby można było uznać, że sąd pierwszej instancji dokonał w wystarczającym zakresie oceny ustaleń organów w tym przedmiocie, wyprowadzając prawidłową tezę, że dla przeciętnego konsumenta określenie "nanodysk" wskazuje na rodzaj towarów, bądź ich przeznaczenie, czy sposób nabywania.
7. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. okazał się w pełni zasadny. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził ponadto, że skoro uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie spełnia wymogów przewidzianych w art. 141 § 4 p.p.s.a., przedwczesna byłaby ocena pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej, zawartych w punktach I. 1-3 oraz II. petitum skargi kasacyjnej.
8. Z tych wszystkich względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 p.p.s.a., uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. O kosztach postępowania kasacyjnego Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 203 pkt 1 w zw. z art. 205 § 2 i § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło