I SA/Kr 186/18

WyrokWSA w Krakowie2018-05-10

Skład orzekający: WSA Grażyna Firek, WSA Piotr Głowacki, WSA Jarosław Wiśniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za rok 2012 uległo przedawnieniu, jeśli ostateczna decyzja określająca wysokość tego zobowiązania została wydana przed upływem terminu przedawnienia, a także czy sposób kwalifikacji gruntów i budynków jako związanych z działalnością gospodarczą jest prawidłowy, nawet jeśli podatnik wykorzystywał jedynie część z nich?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zobowiązanie podatkowe nie uległo przedawnieniu, ponieważ ostateczna decyzja określająca jego wysokość została wydana przed upływem terminu przedawnienia. Ponadto, sąd stwierdził, że kwalifikacja gruntów i budynków jako związanych z działalnością gospodarczą jest prawidłowa na podstawie samego faktu ich posiadania przez przedsiębiorcę, niezależnie od faktycznego sposobu ich wykorzystania w danym okresie.
Stan faktyczny
Spółka T. S.A. w likwidacji zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta T. określającą zobowiązanie w podatku od nieruchomości za 2012 rok. Spółka zarzuciła przedawnienie zobowiązania, naruszenie przepisów postępowania podatkowego poprzez brak wyjaśnienia okoliczności faktycznych i pominięcie wniosków dowodowych, a także niewłaściwą wykładnię przepisów materialnych dotyczącą kwalifikacji gruntów i budynków jako związanych z działalnością gospodarczą, mimo wykorzystywania jedynie części z nich.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Grażyna Firek Sędziowie: WSA Piotr Głowacki (spr.) WSA Jarosław Wiśniewski Protokolant: specjalista Bożena Piątek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 maja 2018 r. sprawy ze skargi T. S.A. w likwidacji w T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2012 r. - skargę oddala - Prezydent Miasta T. decyzją z dnia 8 listopada 2017 r. znak: [...] określił T. wysokość zobowiązania podatkowego należnego do zapłaty w podatku od nieruchomości na rok 2012 r. na kwotę [...]zł. Organ przyjął, po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, że składają się na te nieruchomości: 1) budynki związane z działalnością gospodarczą o pow. 6016,02 mkw. 2) budynki pozostałe o pow. 504,85 mkw. 3) grunty związane z działalnością gospodarczą o pow. 14 386 mkw. Jednocześnie organ podniósł, że wydana decyzja nie obejmuje swoim zakresem spornych budowli, albowiem w toku postępowania, nie udało się obiektywnie ustalić ich wartości. Z takim rozstrzygnięciem nie zgodziła się spółka wnosząc odwołanie i zarzucając naruszenie szeregu przepisów Ordynacji podatkowej, a to: art. 121 § 1 w zw. z art. 122, art. 122, art. 187 § 1, art. 191 i art. 180 § 1, stwierdzając, że postępowanie zostało przeprowadzone w sposób dowolny, z naruszeniem zasad wyrażonych w ustawie, zaś stan faktyczny sprawy nie został prawidłowo ustalony. Zarzucono także naruszenie art. 4 ust. 1 pkt 2 i 3 i art. 5 ust. 1 pkt. 1 lit. a) ustawy o podatkach i opłatach lokalnych poprzez niewłaściwe przyjęcie, że całość budynków i gruntów została zakwalifikowana, jako podstawa opodatkowania, podczas gdy podatnik w 2012 roku wykorzystywał jedynie część z nich. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 14 grudnia 2017 r. nr SKO. [...], na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, art. 1 a) ust. 1 pkt 3 oraz art. 2-6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (u.p.o.l ) utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu l instancji. W ocenie Kolegium z przepisów będących podstawą decyzji wprost wynika, iż opodatkowanie gruntów i budynków odrębną, wyższą stawką przewidzianą dla gruntów i budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej wynika z samego faktu ich posiadania przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą i nie zależy od sposobu ich wykorzystywania. Wskazano na orzecznictwo sądowe wyrażające pogląd, iż różnego rodzaju obiekty niewykorzystywane w danym momencie lub gdzie prowadzona jest innego rodzaju działalność niż gospodarcza, należy uznać za związane z działalnością gospodarczą, jeśli tylko znajdują się w posiadaniu przedsiębiorcy. Przedsiębiorca musi zatem wykazać do opodatkowania podatkiem od nieruchomości każdy grunt, budynek i budowlę, nawet te, które nie są mu przydatne ze względu np. na przedmiot, czy zakres prowadzonej działalności. Zatem do nieruchomości związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej zaliczone powinny być także te grunty i budynki, które przejściowo nie są wykorzystywane w całości lub części przez przedsiębiorcę, kiedy ich cechy powodują, iż realnie mogą być one wykorzystywane na ten cel. Podkreślono także, iż spółka, przywołując art. 4 ust. 1 pkt 2 i 3 i art. 5 ust. 1 pkt. 1 lit. a) podniosła, że całość budynków i gruntów została zakwalifikowana, jako podstawa opodatkowania, podczas gdy podatnik w 2012 roku wykorzystywał jedynie część z nich. Zarzuty takie organ uznał są chybione, bowiem przedmiotem opodatkowania w niniejszej sprawie nie pozostają jakiekolwiek budowle. Ustalone zaś powierzchnie budynków i gruntów nie zostały w żaden sposób zakwestionowane przez spółkę. Co więcej, zostały ustalone podczas czynności kontrolnych, osobiście przez pracowników organu podatkowego. W konsekwencji powinny zostać przyjęte dla celów opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Podatnik jest ponadto przedsiębiorcą (począwszy od wpisu do rejestru w dniu 7 listopada 2001 r., co ustalono na podstawie wydruku z portalu Ministerstwa Sprawiedliwości z dnia wydania decyzji (https://ems.ms.gov.pl/krs). Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosła T. zarzucając: - przedawnienie zobowiązania podatkowego za rok 2012 na zasadzie art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej; - naruszenie art. 122 w zw. z art. art. 121 § 1, art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej polegające na braku wyjaśnienia wszelkich okoliczności faktycznych i pominięcie okoliczności, że organ l instancji nie przeprowadził postępowania dowodowego w sprawie opierając się wyłącznie na czynnościach podatkowych przeprowadzonych z naruszeniem prawa strony do czynnego udziału w postępowaniu; - naruszenie art. 75 § 1 Ordynacji podatkowej w związku z art. 78 § 1 i art. 180 § 1 tej ustawy polegające na pominięciu wniosków dowodowych podatnika w przedmiocie przeprowadzenia oględzin nieruchomości położonej w T. przy ul. [...]; - naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 4 ust. 1 pkt 2 i 3 i art. 5 ust. 1 pkt. 1 lit. a) u.p.o.l poprzez ich niewłaściwą wykładnię prowadząca do tego, że całość budynków i gruntów została zakwalifikowana, jako podstawa opodatkowania, podczas gdy podatnik w 2012 roku wykorzystywał jedynie część z nich. W uzasadnieniu podkreślono przedawnienie zobowiązania podatkowego z dniem 31 grudnia 2017r. z uwagi na nie zawiadomienie skarżącej o wszczęciu postępowania egzekucyjnego do tej daty. Podano także, iż czynności dowodowe przeprowadzono bez udziału strony skarżącej, ponieważ zawiadomienia kierowano bezpośrednio do niej, a nie do prawidłowo ustanowionego pełnomocnika. Nadto organ odwoławczy przeprowadził postępowanie w niespełna tydzień pomijając wnioski dowodowe strony dotyczące oględzin nieruchomości położonej w T. przy ul. [...], co do ustalenia stanu technicznego budynków i gruntu w zakresie dotychczasowego użytkowania przez skarżącą. Z uwagi na postępowanie likwidacyjne zmianie uległ dotychczasowy cel działalności gospodarczej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. - oznaczanej dalej jako p.p.s.a.), uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub podjęta została czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Wady skutkujące koniecznością uchylenia decyzji lub postanowienia, wskazane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a., natomiast w myśl art. 151 tej ustawy w razie nieuwzględnienia skargi, sąd ją oddala Skarga nie jest uzasadniona. Skarżąca, jako najdalej idący, sformułowała zarzut przedawnienia ustalonego przez organy zobowiązania podatkowego. W kontrolowanej sprawie, wbrew odmiennemu poglądowi podatnika nie doszło do przedawnienia zobowiązania w rozumieniu art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z tym przepisem zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Wobec tego w niniejszej sprawie termin przedawnienia zobowiązania podatkowego za rok 2012 przypadał na 31 grudnia 2017r., podczas gdy decyzja ostateczna w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego wydana został w dniu 14 grudnia 2017r., czyli przed upływem terminu przedawnienia. Zobowiązanie w podatku od nieruchomości od osób prawnych powstaje w sposób określony w przepisie art. 21 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, to jest z chwilą zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa wiąże powstanie obowiązku podatkowego. Zdarzeniem takim jest władanie nieruchomością wskazaną w przepisach u.p.o.l. (art. 2 ust. 1 pkt 1-3 ) w określonym czasie. Skutkiem tego, z mocy art. 21 § 2 Ordynacji podatkowej podatek wykazany przez podatnika w deklaracji jest podatkiem do zapłaty, a więc podatkiem należnym. Oznacza to, że do chwili, kiedy nie zajdą okoliczności określone w art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej, podatek zadeklarowany jest podatkiem należnym określającym wysokość zobowiązania podatnika. Przepis art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej stanowi natomiast, że w przypadku nie zapłacenia przez podatnika podatku w całości albo w części, nie złożenia deklaracji lub wykazania wysokości podatku w błędnej wysokości organ podatkowy wydaje decyzję, w której określa prawidłową wysokość podatku. Dopiero z chwilą ostatecznej decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego podatek należny wynika z tej decyzji, nie zaś z deklaracji podatnika. Do tego momentu wysokość zobowiązania podatkowego jest określona w deklaracji podatkowej. W przedmiotowej sprawie istotnie zaistniała trzecia z sytuacji wskazanych w hipotezie wzmiankowanego art. 23 § 3 Ordynacji podatkowej – podatnik wykazał podatek od nieruchomości w nieprawidłowej wysokość, bez uwzględniania wszystkich okoliczności, jakie powinny zostać wzięte pod uwagę, co w konsekwencji zaniżać miało wysokość zobowiązania podatkowego. Jeżeli postępowanie zakończy się ostateczną decyzją przed upływem terminu przedawnienia oznacza to, iż decyzja określająca wysokość tego zobowiązania wydana została, kiedy zobowiązanie to nie wygasło, więc można procedować w przedmiocie jego wysokości (por. uchwałą 7-miu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6.10.2003 r., sygn. FPS 8/03, w której stwierdzono, że zobowiązanie podatkowe przedawnia się jedynie, jeżeli termin przewidziany w art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej upłynął przed wydaniem decyzji organu odwoławczego). W ocenie sądu nie doszło także do naruszenia innych wskazanych w skardze przepisów postępowania. Organ I instancji doręczał prawidłowo pisma procesowe bezpośrednio stronie skarżącej do momentu, kiedy nie złożyła ona pisma procesowego z pełnomocnictwem do jej reprezentacji, co wprost wynika z akt postepowania. Wobec tego nie doszło do przeprowadzania czynności dowodowych bez zapewnienia udziału stronie; zawiadomienia i pisma procesowe prawidłowo kierowano bezpośrednio do ustanowionego pełnomocnika, po przedstawieniu pełnomocnictwa. Nie doszło także do uchybień w sferze postępowania dowodowego, zwłaszcza przy przeprowadzeniu oględzin nieruchomości położonej w T. przy ul. [...], bowiem przedmiotem opodatkowania w niniejszej sprawie organy nie uczyniły jakiejkolwiek budowli, lecz budynki związane z działalnością gospodarczą o pow. 6016,02 mkw., budynki pozostałe o pow. 504,85 mkw. oraz grunty związane z działalnością gospodarczą o pow. 14 386 mkw. Kwestia budowli i ich wartości została pominięta i nie była przedmiotem spornej decyzji. Z art. 1 a) ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. wynika, że użyte w tej ustawie określenia grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej oznaczają grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z zastrzeżeniem ust. 2a. Sąd orzekający podziela stanowisko WSA w Krakowie przedstawione w uzasadnieniu wyroku z dnia 12 maja 2011 r., sygn. akt l SA/Kr 395/2011, a to że podatek od nieruchomości ma charakter podatku majątkowego, co oznacza, że obowiązek podatkowy w tym podatku powstaje przez sam fakt posiadania nieruchomości, bez względu na to czy nieruchomość ta jest wykorzystywana, w jaki sposób i czy przynosi dochody. Odnośnie budynków lub ich części ustawodawca wyróżnił, jako jedną kategorię - ze względu na stawki podatku, o których mowa wart. 5 ust. 1 u.p.o.l. - budynki lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Za związane z prowadzeniem działalności gospodarczej uznawane były - zgodnie z definicją zawartą w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami (...), chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. A więc opodatkowanie gruntów i budynków odrębną, wyższą stawką przewidzianą dla gruntów i budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej wynika z samego faktu ich posiadania przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą i nie zależy od sposobu ich wykorzystywania. Zatem różnego rodzaju obiekty niewykorzystywane w danym momencie, lub gdzie prowadzona jest innego rodzaju działalność, niż gospodarcza, należy uznać za związane z działalnością gospodarczą, jeśli tylko znajdują się w posiadaniu przedsiębiorcy. Przedsiębiorca musi zatem wykazać do opodatkowania podatkiem od nieruchomości każdy grunt, budynek i budowlę, nawet te, które nie są mu przydatne ze względu np. na przedmiot, czy zakres prowadzonej działalności (vide: wyrok WSA w Krakowie z dnia 7 września 2011 r., l SA/Kr 280/2011, wyrok NSA z dnia 4 lipca 2017 r. II FSK 1586/15). Do nieruchomości związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej zaliczone powinny być także te grunty i budynki, które przejściowo nie są wykorzystywane w całości lub części przez przedsiębiorcę w prowadzonej działalności gospodarczej, ale ich cechy powodują, że realnie mogą być one wykorzystywane na ten cel. Skoro tak, stanowisko skarżącej, wedle którego posiada status w likwidacji, kiedy nadal w spornym okresie była przedsiębiorcą (począwszy od wpisu do rejestru w dniu 7 listopada 2001 r.), nie może prowadzić do zmiany kwalifikacji w/w budynków i gruntów. Nadto ustalone w protokołach kontroli podatkowej przeprowadzonej w dniach 19 grudnia 2015 r., oraz 12 i 14 stycznia 2016 r. powierzchnie nie zostały skutecznie zakwestionowane przez spółkę. Okoliczność stanu technicznego budynku ocenionego w w/w protokołach kontroli nie została w żaden sposób podważona dowodami wskazującymi na ich określony stan. W tej sytuacji wniosek dowodowy o dokonanie oględzin zmierzał jedynie do przedłużenia postępowania i w świetle art. 188 Ordynacji podatkowej dotyczył okoliczności stwierdzonych innymi dowodami. Nie doszło zatem do wadliwego zastosowania art. 4 ust. 1 pkt 2 i 3 i art. 5 ust. 1 pkt. 1 lit. a) u.p.o.l. Całość budynków i gruntów została prawidłowo zakwalifikowana, jako podstawa opodatkowania, gdyż wskazywane przez stronę skarżącą okoliczności, zwłaszcza to, iż w 2012 roku wykorzystywała jedynie część z nich na prowadzenie działalności gospodarczej - były prawnie irrelewantne. Do nieruchomości związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej zaliczone winny być bowiem także te grunty i budynki, które przejściowo nie są wykorzystywane w całości lub części przez przedsiębiorcę w prowadzonej działalności gospodarczej, ale ich cechy powodują, że realnie mogą być one wykorzystywane na ten cel. Mając powyższe na względzie, sąd oddalił, skargę, na podstawie art. 151 ustawy o p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło