III SA/Po 6/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Górecka Sędziowie WSA Marzenna Kosewska (spr.) WSA Walentyna Długaszewska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 19 maja 2016 r. sprawy ze skargi P. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w ... na postanowienie Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Poznaniu z dnia ... w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniesienia odwołania od decyzji dotyczącej odmowy przyznania płatności w ramach pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania, postanawia 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić stronie skarżącej kwotę ... uiszczoną z tytułu wpisu od skargi Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: "ARiMR") w Poznaniu decyzją z dnia ..., odmówił "P. s.c." z siedzibą w Poznaniu przyznania płatności w ramach pomocy finansowanej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) na rok 2013. Odwołanie od powyższej decyzji złożyła spółka cywilna "P.", reprezentowana przez E., wnosząc o jej uchylenie i przyznanie wnioskowanych płatności. Postanowieniem z dnia ... Dyrektor Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Poznaniu stwierdził niedopuszczalność wniesienia odwołania przez E. od decyzji organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że w dniu 17 lipca 2013 r. spółka cywilna "P." zakończyła działalność gospodarczą. W przypadku rozwiązania spółki cywilnej podmiot ten traci zdolność procesową do bycia stroną postępowania administracyjnego. Wobec tego zdaniem organu II instancji decyzja pierwszoinstancyjna została skierowana i wysłana do spółki cywilnej, której byt już ustał, przez co trudno mówić o skutecznym jej doręczeniu. Tym samym decyzję traktować należy jako nieistniejącą w obrocie prawnym i brak jest podstaw do rozpoznania odwołania złożonego przez E.. Skargę na powyższe postanowienie wnosząc o jego uchylenie, skierowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, wniosła "P. sp. z o.o." z siedzibą w Poznaniu. Skarżąca powołała się na okoliczność przekształcenia spółki cywilnej w spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością i wynikające stąd przejęcie całości praw i obowiązków przez spółkę powstałą na skutek tego przekształcenia. W opinii skarżącej, mając interes prawny, była ona więc podmiotem uprawnionym do złożenia odwołania od decyzji organu I instancji. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Poznaniu wniósł o jej oddalenie i podał, że pomimo licznych wezwań nie dysponuje żadnymi dokumentami potwierdzającymi przekształcenie. Zarządzeniem z dnia 20 kwietnia 2016 r. Sąd wezwał stronę skarżącą do wskazania podstawy prawnej, z jakiej skarżąca spółka z o.o. wywodzi następstwo prawne względem spółki cywilnej "P.", której w niniejszej sprawie dotyczy decyzja organu pierwszej instancji, a ponadto do przedłożenia dokumentów potwierdzających następstwo prawne skarżącej spółki z o.o. w stosunku do spółki cywilnej "P." – a tym samym do wykazania legitymacji procesowej do wniesienia skargi, pod rygorem odrzucenia skargi. W odpowiedzi na powyższe wezwanie w dniu 2 maja 2016 r. skarżąca przedłożyła i: akt notarialny z dnia 24 lipca 2013 r. obejmujący umowę spółki z o.o. "P.", oświadczenie ... z dnia 22 lipca 2013 r. o wyrażeniu zgody na przekształcenie spółki cywilnej "P." w spółkę z o.o. "P.", umowę przeniesienia praw i obowiązków spółki cywilnej "P." na spółkę z o.o. "P." z dnia 25 kwietnia 2014 r. oraz pismo z dnia 28 kwietnia 2016 r. wskazujące podstawę prawną następstwa prawnego spółki z o.o. "P." po spółce cywilnej "P.". Skarżąca powołała się na regulacje dotyczące przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego i podniosła, że to czy spółka z ograniczoną odpowiedzialnością powstała na skutek przekształcenia spółki cywilnej, czy jest to nowy podmiot, który wszedł w posiadanie gruntów po poprzedniku, ma znaczenie drugorzędne. Jednocześnie skarżąca wskazała, że organ nie ustalił czy spółka rzeczywiście została zlikwidowana i czy brak jest następców prawnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga, jako niedopuszczalna, podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt. 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: "P.p.s.a."), sąd odrzuca skargę, jeżeli jej wniesienie z innych przyczyn (niż wymienione w pkt. 1-5 tego § - przyp. Sądu) jest niedopuszczalne. Określone w art. 58 P.p.s.a. podstawy odrzucenia skargi nawiązują do przesłanek dopuszczalności zaskarżenia aktu lub czynności organu administracji publicznej do sądu administracyjnego, rozumianych jako określone przepisami prawa warunki prawidłowego zaskarżenia, dotyczące przedmiotu skargi, jej formy, treści, ale także dotyczące przesłanek o charakterze przedmiotowym i podmiotowym, określających od jakiej formy działalności organów administracji publicznej skarga przysługuje i który z podmiotów jest legitymowany do wniesienia skargi. Stosownie do art. 50 § 1 ab initio P.p.s.a. uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny. Wyjaśnić zatem należy, że legitymacja do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na dany akt lub czynność organu administracji publicznej oparta została na kryterium interesu prawnego. Podstawę legitymacji procesowej strony musi stanowić przepis prawa materialnego bądź przepis prawa procesowego lub ustrojowego wskazujący na prawo tego podmiotu lub jego obowiązek podlegający konkretyzacji w toku postępowania administracyjnego. Uprawnienie do złożenia skargi uzależnione jest więc od wykazania interesu prawnego pojmowanego jako istnienie związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków wnoszącego skargę a aktem lub czynnością organu administracji publicznej (zob. postanowienie NSA z dnia 13 listopada 2012 r., sygn. akt I OSK 2633/12, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W tym miejscu wskazać trzeba, że skarżąca spółka zaskarżyła do tut. Sądu postanowienie Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Poznaniu z dnia 28 października 2015 r. stwierdzające niedopuszczalność wniesienia odwołania przez E. od decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Poznaniu z dnia 31 marca 2015 r. o odmowie przyznania "P. s.c." płatności w ramach pomocy finansowanej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) na rok 2013. Skarżąca spółka nie wykazała jednak, by istniał jakikolwiek związek pomiędzy tym postanowieniem a sferą jej indywidualnych praw lub obowiązków. Zauważyć zwłaszcza należy, że przedmiotem rozstrzygnięcia skarżonego postanowienia jest kwestia dopuszczalności złożenia odwołania przez inny – niż skarżąca spółka – podmiot. Jego wydanie poprzedzało odwołanie pochodzące od spółki cywilnej "P.", samo zaś wskazane postanowienie wprost rozstrzyga o dopuszczalności odwołania E., będącej jednym ze wspólników tej spółki. Jednocześnie skarżąca spółka nie wykazała, aby już po złożeniu odwołania przez "P. s.c." doszło do takiego przekształcenia tej spółki cywilnej, w wyniku którego powstałaby skarżąca spółka (por. art. 551 § 2 ustawy z dnia 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych, tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 1030 ze zm.), bądź by zaszło inne zdarzenie, które powodowałoby wstąpienie skarżącej spółki do postępowania odwoławczego na miejsce spółki cywilnej. Wszelkie twierdzenia skarżącej podnoszone w tym względzie, poparte przedłożonymi przez nią dokumentami (aktem notarialnym z dnia 24 lipca 2013 r., oświadczeniem z dnia 22 lipca 2013 r., umową przeniesienia praw i obowiązków z dnia 25 kwietnia 2014 r. – k. 50-58 akt sądowych), poprzez które spółka zmierza do wykazania następstwa prawnego po spółce cywilnej "P.", odnoszą się jeszcze do okresu poprzedzającego wydanie decyzji pierwszoinstancyjnej, co a limine nie może stanowić o legitymacji procesowej skarżącej w niniejszej sprawie. Nie znajduje także żadnego potwierdzenia okoliczność, by to skarżąca występowała ze wskazanym odwołaniem. Skoro zatem brak jest związku pomiędzy zaskarżonym postanowieniem a sferą indywidualnych praw lub obowiązków skarżącej, w szczególności prawem do złożenia odwołania (art. 127 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), skarżąca wnosząc skargę na to postanowienie dokonała czynności procesowej, do której nie była – stosownie do art. 50 § 1 P.p.s.a. – uprawniona, a to przesądza o niedopuszczalności tejże skargi i wyłącza możliwość jej merytorycznego rozpoznania. Niezbędne pozostaje wobec powyższego podkreślenie, że – wbrew temu co twierdzi strona skarżąca – przedmiotem zaskarżonego postanowienia nie jest kwestia przyznania płatności do gruntów rolnych, lecz kwestia o charakterze wyłącznie procesowym, sprowadzająca się do oceny dopuszczalności odwołania złożonego od decyzji pierwszoinstancyjnej. Nie jest zatem możliwe, na obecnym etapie postępowania, rozstrzyganie o tym, czy w sprawie doszło do takiego zdarzenia, które – w świetle przepisów prawa materialnego regulujących problematykę przyznania ów płatności – spowodowało, że płatność ta przysługuje skarżącej spółce. Kwestia ta, z której nota bene skarżąca stara się wywieść interes prawny w niniejszej sprawie, powinna stanowić przedmiot rozważań, a w konsekwencji znaleźć odzwierciedlenie w rozstrzygnięciu merytorycznym organu administracji publicznej w sprawie przyznania wspomnianej płatności, które to rozstrzygnięcie – co należy wyraźnie zaznaczyć – nie jest przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie sądowoadministracyjnej. Skarżąca nie może zatem skutecznie doszukiwać się interesu prawnego do zaskarżenia postanowienia Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Poznaniu z dnia ... w przywoływanych regulacjach materialnoprawnych (vide: art. 25 ust. 2 i art. 26 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013, tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 173 ze zm.; skarżąca błędnie wskazuje na regulacje ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 1164 ze zm., które nie znajdują zastosowania do płatności ONW). W tych okolicznościach, na podstawie art. 58 § 1 pkt. 6 P.p.s.a., orzeczono, jak w punkcie I sentencji postanowienia. W przedmiocie zwrotu kwoty uiszczonego wpisu Sąd orzekł w punkcie II sentencji na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a.