II SA/Po 922/17
WyrokWSA w Poznaniu2018-05-24
Skład orzekający: Barbara Drzazga, Tomasz Świstak, Izabela Paluszyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego dotyczącego obowiązku rozbiórki altany powinien zostać uwzględniony, gdy obowiązek ten wynika z ostatecznej decyzji administracyjnej, która nie została wykonana, a wcześniejsze postępowanie egzekucyjne zostało umorzone z powodu wygaśnięcia tej decyzji, które to wygaśnięcie zostało następnie wyeliminowane z obrotu prawnego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy egzekucyjne prawidłowo odmówiły umorzenia postępowania egzekucyjnego, ponieważ obowiązek rozbiórki altany, wynikający z ostatecznej decyzji administracyjnej, nie został wykonany, nie wygasł ani nie stał się niewymagalny. Fakt, że wcześniejsza decyzja o wygaśnięciu decyzji nakazującej rozbiórkę została wyeliminowana z obrotu prawnego, przywrócił pierwotny obowiązek do egzekucji. Ponadto, postępowanie egzekucyjne nie podlegało zawieszeniu na podstawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, a jedynie na podstawie przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, które nie zostały spełnione.Stan faktyczny
Skarżący L. i E. G. domagali się umorzenia postępowania egzekucyjnego dotyczącego obowiązku rozbiórki altany, wynikającego z decyzji PINB z 2010 r. Organ II instancji (WWINB) uchylił postanowienie organu I instancji (PINB) odmawiające umorzenia w części dotyczącej numerów tytułów wykonawczych i w to miejsce odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego, utrzymując w mocy postanowienie organu I instancji w pozostałej części. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, wielokrotne nakładanie tytułów wykonawczych, brak rozważenia materiału dowodowego, pominięcie zaświadczenia PINB z 2015 r. o zgodności zabudowy z prawem oraz częściowe rozebranie obiektu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę L. G. i E. G. na postanowienie W. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2017 roku w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 24 maja 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Drzazga (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Tomasz Świstak Sędzia WSA Izabela Paluszyńska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 24 maja 2018 roku sprawy ze skargi L. G. i E. G. na postanowienie W. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2017 roku Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę
Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: WWINB) zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] 2017 r. nr [...], po rozpatrzeniu zażalenia L. i E. G. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu poznańskiego (dalej: PINB) z dnia 18 ia 2017r. znak: [...], którym odmówiono umorzenia postępowania egzekucyjnego wszczętego na podstawie tytułów wykonawczych [...] i [...] z dnia [...] 2017r., uchylił zaskarżone postanowienie w części dotyczącej nr tytułów wykonawczych wskazanych w sentencji zaskarżonego postanowienia i w to miejsce orzekł odmówić umorzenia postępowania egzekucyjnego wszczętego na podstawie tytułów wykonawczych [...] i [...] z dnia [...] 2017r., a w pozostałej części utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy.
Postanowienie to wydano w następujących okolicznościach.
PINB pismem z 5 grudnia 2016r. wystosował wobec [...] i E. G. upomnienie z jednoczesnym wezwaniem zobowiązanych do wykonania obowiązku rozbiórki altany na działce nr [...] zlokalizowanej w S. L. na terenie [...] Związku Działkowców Rodzinny Ogród Działkowy "[...]". Obowiązek ten wynikał z decyzji PINB z dnia [...] 2010r., która została utrzymana przez WWINB decyzją z 29 sierpnia 2011r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 7 września 2012r. sygn. akt II SA/Po 1020/11 oddalił skargę na ww. decyzję WWINB, a następnie Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 10 czerwca 2014r. sygn. akt II OSK 3018/12 oddalił skargę kasacyjną od ww. wyroku Sądu I instancji, co powoduje, że wyrok ten stał się prawomocny 10 czerwca 2014 r.
Następnie PINB [...] 2017r. wystawił tytuły wykonawcze nr [...] w stosunku do L. G. i nr [...] w stosunku do E. G.. W tym samym dniu PINB nałożył na zobowiązanych grzywnę w celu przymuszenia w wysokości [...] zł z jednoczesnym wezwaniem do wykonania obowiązku określonego w ww. tytułach wykonawczych w terminie 30 dni od dnia otrzymania tego postanowienia.
Pismem z dnia 20 lutego 2017r. [...] i E. G. wnieśli m.in. żądanie umorzenia ww. postępowania egzekucyjnego. PINB z dnia [...] 2017r. odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego.
Zobowiązani wnieśli zażalenie na to postanowienie.
WWINB wydając podane na wstępie postanowienie z [...] 2017 r. wskazał, iż PINB prowadzi w stosunku do L. G. i E. G. postępowanie egzekucyjne, wszczęte na postawie doręczonych im tytułów wykonawczych nr [...] i [...] z dnia [...] 2017r. Postępowanie to prowadzone jest w związku z tym, iż zobowiązani nie wykonali obowiązku, nałożonego na nich decyzją PINB z [...] 2010 r. tj. nie wykonali rozbiórki altany działkowej usytuowanej na działce nr [...] na terenie ROD "[...]".
Organ II instancji zaznaczył, że zobowiązani złożyli wniosek o umorzenie ww. postępowania egzekucyjnego, powołując się na art. 59 § 1 pkt 1, 2, 3, 4 i 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2017r. poz. 1201, dalej u.p.e.a.). Dalej podał, że z akt sprawy wynika, że 14 kwietnia 2017r. przeprowadzono kontrolę przedmiotowej altany. W protokole kontroli zapisano, że altany nie rozebrano oraz, że jest w niezmienionym stanie od dnia kontroli z 2 marca 2016r. W związku z tym WWINB uznał, że organ I instancji prawidłowo przyjął, że nie zaistniały przesłanki, na których wystąpienie we wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego zobowiązani wskazali. Wyjaśniono, że akta wskazują, iż obowiązek rozbiórki altany nie został wykonany przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego. Ów obowiązek jest nadal wymagalny w związku z tym, że nie został umorzony ani nie wygasł z innego powodu. Nie zaistniała też sytuacja, że obowiązek ten przestał istnieć, gdyż nie została wyeliminowana z obrotu prawnego decyzja PINB z [...] 2010 r.
Organ II instancji podkreślił, że PINB prawidłowo uznał, że nie zaistniała przesłanka zawarta w art. 59 § 1 pkt 3 u.p.e.a., gdyż w tytule wykonawczym nr [...] oraz nr [...] obowiązek, będący przedmiotem postępowania egzekucyjnego, wskazany został zgodnie z treścią obowiązku, który nałożono na zobowiązanych decyzją PINB z [...] 2010 r. PINB nie popełnił też błędu co do osoby zobowiązanej (art. 59 § 1 pkt 4 u.p.e.a.), gdyż L. G. i E. G. są osobami wskazanymi w ww. decyzji PINB (inwestorami przedmiotowej). Ponadto fakt wypowiedzenia przez ROD "[...]" umowy dzierżawy działki nr [...] nie powoduje, że obowiązek przestał istnieć oraz nie zdjęło to odpowiedzialności z zobowiązanych za dokonane naruszenie Prawa budowlanego. Zdaniem WWINB obowiązek nie jest też niewykonalny (art. 59 § 1 pkt 5 u.p.e.a.). Nie istnieją żadne przeszkody, które uniemożliwiałyby podjęcie przez zobowiązanych działań pozwalających na rozbiórkę altany, co spowodowałoby wykonanie obowiązku określonej decyzją PINB z [...] 2010 r.
Reasumując WWINB stwierdził, że PINB prawidłowo uznał, iż nie zaistniały przesłanki, które uzasadniałyby umorzenie niniejszego postępowania egzekucyjnego. Zważywszy jednak, że w sentencji zaskarżonego postanowienia PINB wskazał, iż postępowanie egzekucyjne prowadzone jest na podstawie tytułów wykonawczych nr [...] i [...], a z akt sprawy wynika, że niniejsze postępowanie egzekucyjne prowadzone jest na podstawie tytułów wykonawczych nr [...] i [...], organ II instancji uznał za konieczne uchylenie zaskarżonego postanowienia w części dotyczącej nr tytułów wykonawczych i orzec w tym zakresie, a w pozostałej części utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie (art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a.).
[...] i E. G. wnosząc do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na wymienione na wstępie postanowienie W. Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] 2017 r. zarzucili:
- naruszenie u.p.e.a., która traktuje możliwość tylko jednorazowego nałożenia tytułu wykonawczego na inwestora w sprawie jednego obiektu budowlanego,
- naruszenie zasady rzetelnego postępowania poprzez wielokrotne nakładanie tytułów wykonawczych co do tego samego obiektu budowlanego, którego PINB stwierdził zgodność jego wykonania z prawem w dniu [...] 2015r.
- brak rozważenia całości materiału dowodowego, o czym świadczy wadliwe nadanie nr tytułom wykonawczym:[...] i [...], a następnie [...] i [...] na ten sam obiekt,
- pominięcie zaświadczenia PINB z [...] 2015r. dotyczącego zgodności zabudowy działki z nowelizowanym prawem, co ma kluczowe znaczenie dla niniejszej sprawy,
- pominięcie faktu, że obiekt został w 2015r. częściowo rozebrany do wymiarów ujętych w ustawie o ROD, co stwierdzono administracyjnie ww. zaświadczeniem, a które ma charakter obowiązujący w rozumieniu k.p.a.,
- naruszenie zasady proporcjonalności i domniemania niewinności, gdyż sama zgodność zabudowy jest badana przez Sąd.
Skarżący wnieśli o "wyeliminowanie z obrotu procesu egzekucyjnego, w tym tytułów egzekucyjnych do obiektu, który zgodnie z zaświadczeniem PINB z [...] 2015r. jest zgodny z prawem."
W motywach skargi wskazali, że PINB winien postępowanie egzekucyjne zawiesić na podstawie art. 97 § 1 pkt. 4 k.p.a. , PINB postanowieniem z [...] 2015r. umorzył jako bezprzedmiotowe postępowanie egzekucyjne wszczęte na podstawie tytułu wykonawczego [...] oraz [...], podając, że kontrola z 20 kwietnia 2015 r. pozwalała stwierdzić, że inwestor rozebrał część budynku altany dostosowując ją do powierzchni wyrażonej w pełnych metrach - 35 m2, zgodnie z art. 4. ustawy z dnia 20 marca 2015 o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015, poz. 528). Dlatego zdaniem skarżących altana, o której mowa w postanowieniach organów obu instancji wydanych w niniejszym postępowaniu egzekucyjnym, została w przeważającej części rozebrana i na nowo wybudowana zgodnie z ww. ustawą.
Skarżący podnieśli, że przed tutejszym Sądem zawisła sprawa dotycząca ich skargi na czynności egzekucyjne (sygn. akt II SA/Po 703/17). Dlatego ich zdaniem powinno się zawiesić postępowanie do czasu rozpoznania tej sprawy.
Skarżący powołali też art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017r., poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.), i wskazali, że sprawa zgodności postanowienia z prawem nie może być odmiennie oceniona ani przez organ administracji publicznej, ani przez sąd administracyjny, a na organie ciąży obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku Sądu. W tym kontekście zważyli, że w przedmiotowej sprawie zachodzą przesłanki obligujące organ do zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności kwestionowanego postanowienia WWINB z [...] 2017r. do czasu zakończenia postępowania sądowego. Dodali, że podtrzymują zarzuty zażalenia na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego.
N. L. i E. G. podali, że w obrocie prawnym funkcjonuje zaświadczenie PINB z [...] 2015r. o stwierdzeniu, że przedmiotowa altana jest zgodna z istniejącym prawem i nie przekracza dopuszczalnych prawem wymiarów 35m2 i werandy do 12m2. Zaznaczyli, że od dnia wydania zaświadczenia prace budowlane nie były prowadzone, a obiekt nie uległ zmianie. W związku z tym ich zdaniem wcześniejsze decyzje organów winny zostać wyeliminowane z obrotu administracyjnego z uwagi na swoją nieaktualność, jako bezprzedmiotowe.
Nadto skarżący podnieśli, że PINB stwierdził wygaśnięcie własnych decyzji rozbiórkowych z 2010r. Obecnie zagadnienie to jest badane w postępowaniu sądowo-administracyjnym. W tej sytuacji organ egzekucyjne winny zawiesić postępowania. Powinny bowiem potraktować toczące się postępowania sądowoadministracyjne jako prejudykat. Dodali, że ponownie wydane tytuły wykonawcze również zostały zaskarżone do tutejszego Sądu i czekają na kontrolę sądową.
Skarżący podali też, że stan zabudowy na przedmiotowej działce od dnia 20 kwietnia 2015r., kiedy PINB przeprowadził kontrolę, do czasu opracowania przez biegłych J. i T. N. opinii technicznej z 27 marca 2017r., nie zmienił się i nadal jego część naziemna liczona do 1m wysokości od pow. gruntu to pow. zabudowy do 35m2 i przylegająca zadaszona weranda do 12m2 (integralna część budynku). Ww. opinia techniczna znana jest organom egzekucyjnym. Podkreślili, że na podstawie ww. kontroli wydano zaświadczenie z [...] 2015r. o zgodności zabudowy - altany z obowiązującymi przepisami prawa. Zaświadczenie to objęte jest ochroną przewidzianą w k.p.a. jako stan stwierdzonego stanu faktycznego mający rzeczywiste miejsce i nie podlega on dalszym rozważaniom co do obejmowanej treści.
Kończąc skarżący wskazali, że domagali się zmiany decyzji w części poprzez wydanie nakazu tylko częściowej rozbiórki altany w zakresie doprowadzającym ją do stanu zgodnego prawa, czego nie uwzględniono naruszając w sposób rażący zasadę sprawiedliwości społecznej wyrażoną w art. 2 Konstytucji RP oraz zasadę prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.).
W odpowiedzi WWINB wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zajęte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] 2017 r. WWINB uchylił zaskarżonej postanowienie PINB z dnia [...] 2017 r.; o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego w części dotyczącej nr tytułów wykonawczych i w to miejsce odmówił umorzenia postępowania wszczętego na podstawie tytułów wykonawczych [...] i [...] z dnia [...] 2017 r., a w pozostałej części utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
W pierwszej kolejności Sąd stwierdził, że prawidłowo organy egzekucyjne obu instancji uznały, że nie zaszły podstawy do umorzenia postępowania egzekucyjnego dotyczącego obowiązku określonego decyzją PINB z dnia [...] 2010 r. rozbiórki przedmiotowej altany.
Przepis art. 59 § 1 u.p.e.a. wymienia enumeratywnie przesłanki, których ziszczenie powoduje obowiązek umorzenia postępowania egzekucyjnego. I tak zgodnie z tym przepisem postępowanie egzekucyjne umarza się:
1) jeżeli obowiązek został wykonany przed wszczęciem postępowania;
2) jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał;
3) jeżeli egzekwowany obowiązek został określony niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji organu administracyjnego, orzeczenia sądowego albo bezpośrednio z przepisu prawa;
4) gdy zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego lub gdy egzekucja nie może być prowadzona ze względu na osobę zobowiązanego;
5) jeżeli obowiązek o charakterze niepieniężnym okazał się niewykonalny;
6) w przypadku śmierci zobowiązanego, gdy obowiązek jest ściśle związany z osobą zmarłego;
7) jeżeli egzekucja administracyjna lub zastosowany środek egzekucyjny są niedopuszczalne albo zobowiązanemu nie doręczono upomnienia, mimo iż obowiązek taki ciążył na wierzycielu;
8) jeżeli postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania;
9) na żądanie wierzyciela;
10) w innych przypadkach przewidzianych w ustawach.
Skarżący będący zobowiązanymi w niniejszym postępowaniu egzekucyjnym zażądali umorzenia postępowania egzekucyjnego wskazując na: wykonanie obowiązku przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego, brak wymagalności obowiązku, jego umorzenie, określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji organu, błąd co do osoby zobowiązanego, niewykonalność obowiązku.
Po pierwsze w ocenie Sądu prawidłowo organy egzekucyjne stwierdziły, że przedmiotowy obowiązek nie został wykonany, ani nie wygasł.
Zgodnie z art. 2 § 1 pkt 10 u.p.e.a. egzekucji administracyjnej podlegają obowiązki o charakterze niepieniężnym pozostające we właściwości organów administracji rządowej i samorządu terytorialnego lub przekazane do egzekucji administracyjnej na podstawie przepisu szczególnego. Jak wynika z akt sprawy decyzją z dnia [...] 2010 r. PINB nakazał [...] i E. G. rozbiórkę altany na działce nr [...] zlokalizowanej w S. [...] na terenie PZD ROD "[...]". Wskutek utrzymania tej decyzji w mocy decyzją WWINB z dnia 29 sierpnia 2011 r., decyzja nakazująca rozbiórkę, a określająca obowiązek ciążący na zobowiązanych – skarżących będący przedmiotem niniejszego postępowania egzekucyjnego, stała się ostateczna i wykonalna. Warto przy tym nadmienić, co przypomniał też organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, że powyższe decyzje były przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej. Wyrokiem z dnia 7 września 2012 r. sygn. akt II SA/Po 1020/11 tutejszy Sąd oddalił skargę [...] i E. G. na decyzję WWINB z 29 sierpnia 2011 r., a następnie Naczelny Sąd Administracyjny oddalił ich skargę kasacyjną od wymienionego wyroku tutejszego Sądu (wyrok NSA z dnia 10 czerwca 2014 r. sygn. akt II OSK 3018/12).
Powyższa decyzja PINB z dnia [...] 2010 r. podlegała również od dnia 29 sierpnia 2011 r. wykonaniu, choć została zaskarżona do tutejszego Sądu. Zgodnie bowiem z art. 61 § 1 p.p.s.a. wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. W związku z powyższym PINB jako wierzyciel, a jednocześnie organ egzekucyjny - w sytuacji stwierdzenia, że obowiązek o charakterze niepieniężnym nałożony tą decyzją nie został wykonany - miał podstawy do skierowania na podstawie art. 15 § 1 u.p.e.a. upomnień do skarżących, wystawienia tytułów wykonawczych nr [...] i [...] i na ich podstawie wszczęcia postępowania egzekucyjnego (art. 26 § 1 u.p.e.a.).
Wyjaśnienia wymaga, że niniejsze postępowanie egzekucyjne wszczęto i prowadzono na nowo w sytuacji, gdy PINB postanowieniem z [...] 2015 r. umorzył postępowanie egzekucyjne w związku z wykonaniem w części obowiązku wskazanego w tytułach wykonawczych nr [...] i [...] z [...] 2015 r. na podstawie decyzji stwierdzającej wygaśnięcie decyzji z [...] 2010 r. o nakazie rozbiórki altany. Jednakże skarżący zdają się nie dostrzegać, że decyzja z [...] 2015 r. o wygaśnięciu decyzji rozbiórkowej z [...] 2010 r., została wyeliminowana z obrotu prawnego decyzją WWINB z [...] 2016 r., a postępowanie w sprawie wygaśnięcia decyzji PINB z [...] 2010 r. umorzono. Tym samym do obrotu prawnego przywrócono ostateczną decyzję nakładająca na skarżących nakaz rozbiórki altany, a PINB w wyniku kontroli z 14 kwietnia 2017 r. stwierdził, że zobowiązani obowiązku nie wykonali (nie rozebrano altany, pozostaje ona w niezmienionym stanie od dnia poprzedniej kontroli z 2.03.2016 r.). Brak było zatem przesłanek do stwierdzenia, że obowiązek wynikający z decyzji PINB z [...] 2010 r. został wykonany.
Ponadto zważyć należy, że tak w dacie wszczęcia niniejszego postępowania egzekucyjnego, następnie w dacie wydania postanowienia PINB z dnia [...] 2017 r. o odmowie umorzenia niniejszego postępowania egzekucyjnego, jak i w dacie wydania zaskarżonego postanowienia (10.07.2017r.) decyzja PINB określająca obowiązek podlegający egzekucji w ramach niniejszego postępowania, nie podlegała wstrzymaniu wykonania. Zatem w okresie, kiedy doszło do wydania wobec zobowiązanych postanowień organów egzekucyjnych o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego, decyzja PINB z dnia [...] 2010 r. podlegała wykonaniu i była wymagalna.
Zważyć należy, że decyzja ta określiła obowiązek będący przedmiotem wykonania w ramach niniejszego postępowania egzekucyjnego jako rozbiórkę altany zlokalizowanej na działce nr [...] w S. [...] na terenie PZD ROD "[...]". Skoro bezsprzecznie w wyniku przeprowadzonych kontroli (z 14.04.2017 i uprzedniej z 2.03.2016 r.) PINB ustalił, że obiekt ten nie został rozebrany w całości, jak tego wymaga ww. decyzja, nie sposób przyjąć, że nawet ewentualne przeprowadzone w nim prace modernizacyjne stanowiły wykonanie obowiązku. W związku z powyższym brak było podstaw do uznania, że obowiązek został wykonany, a tym samym do zastosowania art. 59 § 1 pkt 1 u.p.e.a. Nadto, zgodnie z art. 29 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej; lecz nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. W tym kontekście należało uznać za wykraczające poza zakres niniejszego postępowania zarzuty skarżących dotyczące zasadności wydania decyzji PINB z dnia [...] 2010 r. o nakazie rozbiórki przedmiotowej altany i kwalifikacji prawnej przedmiotowego obiektu.
Odnosząc się do zarzutu nieuwzględnienia wygaśnięcia obowiązku ze względu na funkcjonujące w obrocie prawnym zaświadczenie PINB z dnia [...] 2015 r. Sąd pragnie wskazać, że na dzień wystosowania do zobowiązanych upomnień, wszczęcia niniejszego postępowania egzekucyjnego i następnie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego nie było w obrocie prawnym decyzji PINB z dnia [...] 2015 r. stwierdzającej wygaśnięcie decyzji własnej tego organu z dnia [...] 2010 r. nakładającej obowiązek rozbiórki przedmiotowej altany. Jak wynika z wyroku tutejszego Sądu z dnia 4 października 2017 r. sygn. akt II SA/Po 499/16 (dostępny na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl) WWINB decyzją z [...] 2016r. uchylił ww. decyzję PINB z [...] 2015 r. i umorzył postępowanie w sprawie wygaśnięcia decyzji z [...] 2010 r. Następnie nieprawocnym wyrokiem z dnia 4 października 2017 r. sygn. akt II SA/Po [...] tutejszy Sąd oddalił skargę [...] i E. G. na powyższą decyzję WWINB z [...] 2016 r. Choć postępowanie sądowoadministracyjne nie zostało jak dotąd prawomocnie rozstrzygnięte, to kluczowe jest, że decyzja konstytuująca obowiązek, którego organy egzekucyjne żądają wymagania w niniejszym postępowaniu egzekucyjnym - jako ostateczna na mocy art. 16 § 1 k.p.a. - pozostaje w obrocie prawnym i jest wykonalna. Nie można zatem uznać, że ów obowiązek nie jest wymagalny, czy wygasł. W świetle tego skarżący nie mogą wywodzić skutków prawnych z nieaktualnego zaświadczenia PINB z dnia [...] 2015 r., w którym stwierdzono, że przedmiotowa altana jest zgodna z wymaganiami określonymi w art. 2 pkt 9a ustawy o ROD. Jak wyżej stwierdzono obowiązek podlegający wykonaniu wynika z decyzji PINB z [...] 2010 r., a ta została ostatecznie przywrócona do obrotu prawnego.
W kontekście powyższego bez znaczenia dla rozstrzygnięcia w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego pozostają inne postępowania, w tym nadzwyczajne wywołane przez skarżących, skoro – jak już Sąd stwierdził obowiązek nie został wykonany przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego, nie został umorzony, ani nie wygasł. W związku z powyższym brak było również podstaw do zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Sąd pragnie wyjaśnić, że w postępowaniu egzekucyjnym przesłanki zawieszenia postępowania reguluje przepis art. 56 § 1 u.p.e.a., nie zaś art. 97 § 1 k.p.a. Nie może zatem zagadnienie wstępne (art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.) być podstawą zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Zgodnie z art. 59 § 1 u.p.e.a. postępowanie egzekucyjne ulega zawieszeniu w całości lub w części: 1) w razie wstrzymania wykonania, odroczenia terminu wykonania obowiązku albo rozłożenia na raty spłat należności pieniężnej; 2) w razie śmierci zobowiązanego, jeżeli obowiązek nie jest ściśle związany z osobą zmarłego; 3) w razie utraty przez zobowiązanego zdolności do czynności prawnych i braku jego przedstawiciela ustawowego; 4) na żądanie wierzyciela; 5) w innych przypadkach przewidzianych w ustawach. Skoro żadna z tych podstaw nie ziściła się organy egzekucyjne nie miały powodów, by zawieszać niniejsze postępowanie egzekucyjne.
Sąd nie podzielił również zarzutów skarżących, jakoby organy egzekucyjne obu instancji dopuściły się naruszenia zasady sprawiedliwości społecznej wyrażonej w art. 2 Konstytucji RP oraz zasady prawdy obiektywnej, o której mowa w art. 7 k.p.a. Zważyć należy, że zasadniczym celem postępowania egzekucyjnego jest doprowadzenie, czy to dobrowolne, czy przymusowe, do wykonania obowiązku o charakterze pieniężnym lub niepieniężnym. Organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej, nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Jednakże organ egzekucyjny nie przystępuje do egzekucji i zawiadamia wierzyciela o przyczynach nieprzystąpienia do egzekucji, jeżeli obowiązek, którego dotyczy tytuł wykonawczy, nie podlega egzekucji administracyjnej, organ egzekucyjny uprawdopodobni, że nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne, względnie tytuł wykonawczy nie spełnia wymogów określonych w art. 27 § 1 i 2 u.p.e.a. Skoro organy egzekucyjne prawidłowo ustaliły, że egzekucja wobec zobowiązanych przedmiotowego obowiązku rozbiórki altany jest dopuszczalna, obowiązek nie został wykonany ani nie wygasł, a jest wykonalny i nie ziściły się przesłanki do umorzenia postępowania egzekucyjnego, nie można uznać, by organy egzekucyjne dopuściły się naruszenia powołanych przez skarżących zasad. Na marginesie zaznaczyć należy, że zasady postępowania administracyjne jedynie w zakresie nieuregulowanym w u.p.e.a. znajdują zastosowanie w postępowaniu egzekucyjnym (zgodnie z art. 18 u.p.e.a.), rządzącym się własnymi regułami.
Równocześnie Sąd podzielił stanowisko organu odwoławczego o konieczności uchylenia postanowienia organu I instancji w zakresie numerów powołanych, a wystawionych w niniejszym postępowaniu egzekucyjnym tytułów wykonawczych. Bezsprzecznie bowiem mylnie PINB w postanowieniu z dnia [...] 2017 r. o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego błędnie podał, że postępowanie to zostało wszczęte na podstawie tytułów wykonawczych nr [...] i [...], gdy faktycznie z akt sprawy wynika, że zostało ono wszczęte na podstawie tytułów wykonawczych nr [...] i [...]
Mając na względzie powyższe Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie zostało wydane zgodnie z prawem i dlatego na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę [...] i E. G. oddalił, o czym orzeczono w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło