II SA/Wa 1213/17
WyrokWSA w Warszawie2018-05-30
Skład orzekający: Andrzej Góraj, Ewa Kwiecińska, Iwona Maciejuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej o niezdolności kandydata do służby w Państwowej Straży Pożarnej, oparte na rozpoznaniu przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B i krótkotrwałych reakcji adaptacyjnych, jest zgodne z prawem?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej o niezdolności kandydata do służby w Państwowej Straży Pożarnej było zgodne z prawem. Komisje lekarskie prawidłowo zastosowały przepisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych, a postępowanie dowodowe zostało przeprowadzone należycie, uwzględniając dodatkowe badania i konsultacje specjalistyczne.Stan faktyczny
Skarżący S.L. został uznany przez Rejonową Komisję Lekarską za niezdolnego do służby w Państwowej Straży Pożarnej z powodu krótkotrwałych reakcji adaptacyjnych, przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B, nadciśnienia tętniczego oraz skoliozy. Centralna Komisja Lekarska, po przeprowadzeniu dodatkowych badań psychologicznych, psychiatrycznych i kardiologicznych, uchyliła orzeczenie pierwszej instancji i wydała własne, podtrzymując niezdolność do służby z powodu reakcji adaptacyjnych i zapalenia wątroby. Skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego i procesowego, kwestionując rzetelność badań psychologicznych i brak pełnego uzasadnienia.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Góraj, Sędziowie WSA Ewa Kwiecińska (spr.), Iwona Maciejuk, Protokolant specjalista Maria Zawada, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 maja 2018 r. sprawy ze skargi S.L. na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych w [...] z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia zdolności fizycznej i psychicznej kandydata do służby w Państwowej Straży Pożarnej oddala skargę.
[...] Rejonowa Komisja Lekarska orzeczeniem z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] uznała kandydata do służby S. L za niezdolnego do pełnienia służby w Państwowej Straży Pożarnej. Komisja rozpoznała krótkotrwałe reakcje adaptacyjne, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, nadciśnienie tętnicze oraz skoliozę piersiowo-lędźwiową.
Strona wniosła odwołanie od wskazanej decyzji.
Centralna Komisja Lekarska podległa ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych orzeczeniem z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] uchyliła orzeczenie [...] Rejonowej Komisji Lekarskiej i zadecydowała o wydaniu orzeczenia własnego.
Centralna Komisja zadecydowała o przeprowadzeniu dodatkowej oceny psychologicznej oraz dodatkowych konsultacji specjalistycznych.
Badanie kardiologiczne, zlecone przez Centralną Komisję, nie potwierdziło zdiagnozowanego przez organ I instancji nadciśnienia tętniczego. Ponadto, poddając kontroli orzeczenie [...] RKL, w postępowaniu odwoławczym ponownie została przeprowadzona konsultacja psychiatryczna oraz badanie psychologiczne. Badający psycholog uznał stronę za niezdolnego do służby. W opinii psychologa powołanego przez Centralną Komisję w dniu [...] czerwca 2017 r. opartej na ponownej analizie testów, rozmowie z kandydatem oraz ocenie dodatkowo przeprowadzonych testów w dniu badania stwierdzono w badaniach testowych wyniki poniżej wymogów, symulację, która może wskazywać na trudności z wglądem i obiektywną samooceną. Ponadto stwierdzono wpływ stresu na funkcje uwagi i krytycyzm. Podtrzymano wniosek o niespełnianiu wymogów psychologicznych do służby w PSP. Opinia psychologiczna została podtrzymana przez psychiatrę co potwierdziło rozpoznanie dokonane przez komisję I instancji. Centralna Komisja podtrzymała także stanowisko Regionalnej Komisji w zakresie zdiagnozowanego przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B. Przesłanki podjętego rozstrzygnięcia, przedstawione zostały w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia CKLLo.
Konsekwencją rozpoznanie krótkotrwałej reakcji adaptacyjnej - § 79 pkt 1 oraz przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B - § 50 pkt 4 rozporządzenia dnia 19 grudnia 2014 r. jest wydanie przez komisję lekarską orzeczenia o niezdolności do służby w Państwowej Straży Pożarnej, ponieważ stwierdzenie chociażby jednego schorzenia powodującego niezdolność do służby, skutkuje wydaniem orzeczenia o niezdolności do służby (kategoria N).
Organ podniósł, że zaświadczenie wydane przez specjalistę chorób zakaźnych dr D. K. w dniu [...] kwietnia 2017 r. o braku przeciwwskazali do służby w Straży Pożarnej legło u podstaw stwierdzenia schorzenia opisanego w punkcie 2 rozpoznania (przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B) i decyzji orzeczniczej związanej z kwalifikacją zdolności do służby. W przywołanym zaświadczeniu w punkcie "Rozpoznanie" widnieje wpis: "B 18,1". Jest to kod Międzynarodowej Statystycznej Klasyfikacji Chorób i Problemów Zdrowotnych (dalej "ICD- 10"), którego treść brzmi: "przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby B bez wirusa delta". W treści zaświadczenia nie ma stwierdzenia o zdolności do Służby w PSP, a jedynie do pracy w PSP. Kwalifikacja zdolności do służby w PSP dokonywana jest przez komisje lekarskie podległe ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych w oparciu o obowiązujące przepisy prawa.
Postawione na potrzeby orzecznictwa MSW rozpoznanie reakcji adaptacyjnych i przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby, jest wynikiem analizy stanu zdrowia w aspekcie przyszłej służby w PSP. Wskazane rozpoznania figurują w wykazie chorób i ułomności wraz z kategoriami zdolności do służby zawartym w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 19 grudnia 2014 r. (Dz. U. 2014 poz.1898) odpowiednio w § 79 p.1 (reakcja adaptacyjna krótkotrwała) i § 50 p. 4 (przewlekłe zapalenie wątroby typu B, C i innych typów nieupośledzające sprawności ustroju) i kwalifikują stronę jako kandydata niezdolnego do służby w PSP.
S. L. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...].
Wskazanemu orzeczeniu skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego:
- § 50 p. 4 oraz § 79 p. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 19 grudnia 2014 r. w sprawie wykazu chorób i ułomności, wraz z kategoriami zdolności do służby w Policji, Straży Granicznej, Państwowej Straży Pożarnej oraz Biurze Ochrony Rządu, zwanego dalej Rozporządzeniem, poprzez niewłaściwe zastosowanie tych przepisów.
Skarżący podniósł także, iż orzeczenie zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania:
- art. 7, art. 8, art. 9 i art. 77 oraz art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 4 ustawy o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych oraz art. 39 ust. 5 i art. 47 ust. 1 pkt 2 tej ustawy, poprzez wydanie w wyniku odwołania orzeczenia tożsamego z orzeczeniem organu I instancji oraz nienależytym przeprowadzeniem postępowania dowodowego i niewłaściwą oceną zebranego materiału dowodowego.
Skarżący wniósł o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania.
Nadmienił, że od kilku lat ma prawo jazdy kategorii: AM, B1, B, C1, C, D1, D, BE, C1E, CE, D1E, DE, T i wykonuje zawód kierowcy. Jest jednocześnie operatorem ciężkiego samochodu i dźwigu służącego m.in. podnoszeniu samochodów ciężarowych autobusów i innych samochodów. Bezpośrednio współpracuje z jednostkami Państwowej Straży Pożarnej przy katastrofach i wypadkach drogowych. Praca zawodowa wymaga od niego sprawności psychofizycznej oraz odporności na stres.
Skarżący ma wątpliwości co do rzetelności i wiarygodności wyników badania psychologicznego. W aktach administracyjnych brak jest przeprowadzanych testów psychologicznych oraz opisu wyników testów psychologicznych. Brak jest również możliwości pełnego odczytania zapisów zawartych w badaniu psychiatrycznym i psychologicznym z dnia [...] lipca 2017 r.
Ponadto organ zdaniem skarżącego nie dopełnił obowiązku dokładnego wskazania podstaw prawnych rozstrzygnięcia.
W treści odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał twierdzenia zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo
o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych Skład Orzekający
w L., która orzeczeniem z dnia [...] czerwca 2017 r., nr [...] uchyliła orzeczenie [...] Rejonowej Komisji Lekarskiej MSW w L. Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2017 r. i w oparciu o przepis § 79 pkt1 oraz § 50 pkt 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 19 grudnia 2014 r. w sprawie wykazu chorób i ułomności wraz z kategoriami zdolności do służby w Policji, Straży Granicznej, Państwowej Straży Pożarnej i Biurze Ochrony Rządu (Dz. U. 2014 r. poz. 1898) orzekła, iż S. L. jest niezdolny do służby w Państwowej Straży Pożarnej (kategoria N).
Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane na podstawie przepisów ustawy z dnia
28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz. U. z 2014 r., poz.1822 ze zm.) oraz przepisów ww. rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 19 grudnia 2014 r. w sprawie wykazu chorób
i ułomności wraz z kategoriami zdolności do służby w Policji, Straży Granicznej, Państwowej Straży Pożarnej oraz Biurze Ochrony Rządu.
W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że wspomniane komisje lekarskie podległe ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych są w omawianym przypadku organami administracji publicznej, a ich orzeczenia w przedmiocie zdolności do służby stanowią decyzje administracyjne (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 listopada 2009 r., sygn. akt I OSK 354/09, LEX nr 586410 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 kwietnia 2010 r., sygn. akt I OSK 93/10, LEX
nr 595620).
Od ostatecznych orzeczeń komisji lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych, w zakresie dotyczącym oceny stanu zdrowia konkretnej osoby na potrzeby ustalenia kategorii zdolności do służby, przysługuje skarga do sądu administracyjnego.
Z art. 32 ustawy o komisjach lekarskich wynika, że rejonowa komisja lekarska przeprowadza badanie lekarskie kandydata do służby, funkcjonariusza Policji, Straży Granicznej, Państwowej Straży Pożarnej, Biura Ochrony Rządu, Centralnego Biura Antykorupcyjnego i Służby Więziennej, funkcjonariusza zwolnionego z tych służb, emeryta, rencisty, pracownika, kandydata do pracy lub osoby skierowanej do komisji lekarskiej, zwanych dalej "osobą badaną", i sporządza protokół badania komisji lekarskiej, który zawiera wyszczególnienie wszystkich chorób i ułomności, także tych, które nie obniżają zdolności do służby (ust. 1). Komisja lekarska może skierować osobę badaną na badanie specjalistyczne, psychologiczne oraz zlecić wykonanie badań dodatkowych
w wyznaczonym terminie (ust 2). Natomiast w przypadku gdy przeprowadzone badania
i zgromadzona dokumentacja nie pozwalają na wydanie orzeczenia, a z aktualnej wiedzy medycznej wynika, że do wydania orzeczenia niezbędna jest obserwacja w podmiocie leczniczym, komisja lekarska może skierować osobę badaną na taką obserwację. Obserwacja w podmiocie leczniczym może nastąpić po wyrażeniu zgody przez osobę badaną (art. 32 ust. 3).
Wskazać należy, że tryb postępowania komisji lekarskich podległych ministrowi spraw wewnętrznych jest trybem odrębnym od trybu uregulowanego przepisami k.p.a. i ma swój autonomiczny byt prawny i znajduje swoje umocowanie w ustawie o komisjach lekarskich, jednak zgodnie z art. 4 ustawy o komisjach lekarskich w zakresie nieuregulowanym w ustawie, stosuje się przepisy k.p.a.
W związku z przytoczonymi powyżej przepisami prawa oraz na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach sprawy należy stwierdzić, że w obu wydanych
w sprawie orzeczeniach komisje lekarskie uznały skarżącego za niezdolnego jako kandydata do służby w Państwowej Straży Pożarnej.
Jak wynika z orzeczenia Komisji Lekarskich obu instancji u skarżącego rozpoznano dwa schorzenia, które czynią go niezdolnym do służby w Państwowej Straży Pożarnej. Schorzenia te to: przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B (§ 50 pkt. 4 cytowanego rozporządzenia) oraz krótkotrwałe reakcje adaptacyjne (§ 75 pkt. 1 rozporządzenia).
Orzeczenie organu odwoławczego wydane zostało po przeprowadzeniu dodatkowych badań, a mianowicie: badania kardiologicznego (w dniu [...] czerwca 2017 r.), badania psychologicznego (w dniu [...] czerwca 2017 r.) oraz badania psychiatrycznego (w dniu [...] czerwca 2017 r.)
W badaniu kardiologicznym stwierdzono brak wskazań do rozpoznania nadciśnienia tętniczego, w badaniu psychologicznym ponownie stwierdzono, że skarżący nie spełnia wymogów psychologicznych do służby w PSP, a w badaniu psychiatrycznym stwierdzono sytuacyjne reakcje dezadaptacyjne.
Ponowna ocena psychologiczno – psychiatryczna przeprowadzona została w związku z zarzutami dotyczącymi prawidłowości w badaniu psychologicznym.
Opinia psychologa wydana w dniu [...] czerwca 2017 r. oparta została na ponownej analizie testów, rozmowie ze skarżącym oraz ocenie dodatkowo przeprowadzonych testów, jak wskazuje w uzasadnieniu orzeczenia organ odwoławczy. W badaniach testowych stwierdzono wyniki poniżej wymogów, dysymulację, która może wskazywać na trudności z wglądem i obiektywną samooceną. Ponadto stwierdzono wpływ stresu na funkcje uwagi i krytycyzm.
Rozpoznanie sytuacyjnych reakcji dezadaptacyjnych potwierdzone zostało również w trakcie konsultacji psychiatrycznej w dniu [...] czerwca 2017 r. dokonanej w ramach postępowania odwoławczego.
Rozpoznanie dokonane przez organy oparte zostało, w ocenie Sądu, na prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu orzeczniczym. Organ odwoławczy wziął pod uwagę zarzuty zawarte w odwołaniu i stosownie do treści tych zarzutów uzupełnił materiał dowodowy sprawy.
Również rozpoznanie przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B ma oparcie w przeprowadzonych w sprawie badaniach lekarskich i laboratoryjnych, i jest wynikiem analizy stanu zdrowie skarżącego w aspekcie przyszłej służby. Organ w tym zakresie powołał się trafnie na kod rozpoznania zawarty w zaświadczeniu dr D. K. z dnia [...] kwietnia 2017 r. , a mianowicie kod "B 18.1". Kod ten oznacza w Międzynarodowej Statystycznej Klasyfikacji Chorób i Problemów Zdrowotnych – "przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby B bez wirusa delta".
Podkreślić należy, iż komisje lekarskie orzekają na podstawie skompletowanych dokumentów. Odwołanie od orzeczenia wojskowej komisji lekarskiej składa się do CKL
za pośrednictwem komisji (art. 43 ustawy). CKL, rozpatrując odwołanie, orzeka na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach sprawy. W razie potrzeby może przeprowadzić ponowne badanie lekarskie i badania specjalistyczne oraz skierować żołnierza na obserwację szpitalną, a także przeprowadzić dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dokumentów.
Zaznaczyć należy, że kontrola przez sąd administracyjny orzeczeń komisji lekarskich o zdolności do służby obejmuje: sprawdzenie prawidłowości postępowania poprzedzającego ustalenie stanu zdrowia badanego, a także ocenę, czy dokonana kwalifikacja zdolności do służby była zgodna z przepisami w sprawie orzekania o zdolności do służby oraz właściwości i trybu postępowania komisji lekarskich w tych sprawach.
Sąd nie jest natomiast uprawniony do kwestionowania dokonanego przez komisję rozpoznania oraz stwierdzonych schorzeń prowadzących do ustalenia kategorii zdolności do służby. Ustalony m.in. na podstawie wyżej wymienionych dokumentów stan faktyczny sprawy winien znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu orzeczenia właściwej komisji lekarskiej.
Biorąc pod uwagę powyższe, stwierdzić należy, że orzekająca w I instancji Rejonowa Komisja Lekarska podległa ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych w
L. była właściwa miejscowo i rzeczowo do orzekania w sprawie w myśl art. 2 i art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r.
Stosownie zaś do art. 18 i art. 19 Komisja orzekała w składzie trzech lekarzy. Swoje orzeczenie wydała na podstawie wszechstronnego badania skarżącego oraz konsultacji specjalistycznych. Również CKL, orzekająca w składzie trzech lekarzy, działała zgodnie ze swoją właściwością. Orzeczenie zostało wydane w następstwie analizy zgromadzonej dokumentacji medycznej. Podjęte w sprawie rozstrzygnięcia zostały należycie uzasadnione.
Na podstawie przeprowadzonych badań i konsultacji specjalistycznych Komisja stwierdziła u skarżącego krótkotrwałe reakcje adaptacyjne i przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, a to oznacza, że miała podstawy
do kwalifikacji schorzenia do § 79 pkt 1 oraz § 50 pkt. 4, co spowodowało zaliczenie skarżącego do kategorii N - trwale niezdolny do służby w PSP.
Jednocześnie należy podnieść, że CKL rozstrzygając w sprawie wniesionego odwołania od orzeczenia RKL, brała pod uwagę wszystkie zawarte w aktach wyniki badań, o czym świadczy uznanie, że nie występuje niezdolność skarżącego do służby
z powodu nadciśnienia tętniczego (§ 47 pkt. 1).
Zgodzić się należy ze stanowiskiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wyrażonym w wyroku z dnia 27 stycznia 2015 r., sygn. akt II SA/Wa 1921/14 (dostępnym pod adresem: https://cbois.nsa.gov.pl), że jeżeli na moment orzekania wyniki badań skarżącego stwierdzają ewidentnie występowanie konkretnego schorzenia powiązanego z określoną kategorią zdrowia, to jest on niezdolny do służby. Sąd ocenia bowiem prawidłowość wydanego rozstrzygnięcia w oparciu o stan faktyczny ustalony w postępowaniu przed organem oraz zgromadzony w tym postępowaniu materiał dowodowy (w tym wypadku wyniki badań lekarskich zgromadzonych w toku postępowania orzeczniczego).
W świetle powyższego uznać należy, że zaskarżone orzeczenie CKL kwalifikujące S. L. jako niezdolnego do służby w PSP, nie narusza prawa materialnego jak również przepisów prawa procesowego, wskazywanych przez skarżącego.
Zdaniem Sądu Komisje Lekarskie opierając się na dokumentach zgromadzonych
w toku postępowania, miały wystarczające podstawy do zastosowania przepisu § 79 pkt 1 i § 50 pkt 4 powołanego rozporządzenia, który w odniesieniu do kandydata do służby w PSP nakłada obowiązek orzeczenia kategorii N zdolności do służby.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło