II OSK 3385/18
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2021-11-17
Skład orzekający: Arkadiusz Despot - Mładanowicz, Paweł Miładowski, Tomasz Stawecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej, wydając pozwolenie na budowę, jest zobowiązany do merytorycznego badania zgodności projektu zagospodarowania działki z przepisami techniczno-budowlanymi, w tym odległości między budynkami, czy też może opierać się wyłącznie na oświadczeniu projektanta?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że organ administracji architektoniczno-budowlanej jest zobowiązany do weryfikacji zgodności projektu zagospodarowania działki z przepisami techniczno-budowlanymi, w tym odległości między budynkami, zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Jednakże, w sytuacji gdy projekt budowlany zawiera analizę przeciwpożarową i oświadczenie projektanta o spełnieniu wymogów rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, a organ odwoławczy prawidłowo ocenił brak rażącego naruszenia przepisów, nie można było stwierdzić nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę wydanej dla inwestorów A. i J. B. Wojewoda Łódzki stwierdził nieważność tej decyzji, uznając, że pozwolenie zostało wydane z rażącym naruszeniem przepisów technicznych dotyczących odległości między budynkami. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję Wojewody i odmówił stwierdzenia nieważności, uznając, że organ nie jest uprawniony do merytorycznej oceny projektu budowlanego w tym zakresie. WSA w Warszawie uchylił decyzję GINB, uznając, że organ odwoławczy błędnie zinterpretował przepisy. NSA rozpoznał skargi kasacyjne od wyroku WSA.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok WSA i oddalił skargę T. M., zasądzając od T. M. na rzecz A. B. i J. B. oraz Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Arkadiusz Despot - Mładanowicz /spr./ Sędziowie sędzia NSA Paweł Miładowski sędzia del. WSA Tomasz Stawecki po rozpoznaniu w dniu 17 listopada 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skarg kasacyjnych A. B. i J. B. oraz Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 lipca 2018 r., sygn. akt VII SA/Wa 2376/17 w sprawie ze skargi T. M. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 28 sierpnia 2017 r. znak DOA.7110.215.2017.LWT w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji 1. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę; 2. zasądza od T. M. na rzecz: - A. B. i J. B. solidarnie kwotę 494 (czterysta dziewięćdziesiąt cztery) złote, - Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego kwotę 460 (czterysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 10 lipca 2018 r., sygn. akt VII SA/Wa 2376/17, po rozpoznaniu skargi T. M., uchylił decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 28 sierpnia 2017 r. znak DOA.7110.215.2017.LWT w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji.
Wyrok został wydany w następujących okolicznościach sprawy:
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego ww. decyzją z dnia 28 sierpnia 2017 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257, dalej "k.p.a."), uchylił decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia 3 marca 2017 r. nr 72/2017 o stwierdzeniu nieważności decyzji Starosty Pajęczańskiego z dnia 22 marca 2016 r. nr 1062016 zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej A. i J. B. pozwolenia na budowę i odmówił stwierdzenia nieważności tej decyzji. Zgodnie z zatwierdzonym projektem, budynek mieszkalny jednorodzinny A. i J. B. miał zostać usytuowany na ich nieruchomości (nr A), w odległości 4 m od granicy z sąsiednią działką budowlaną, ścianą z otworami okiennymi (i jednocześnie 4 m od znajdującego się na tej działce budynku mieszkalnego skarżącego).
Skarżący T. M. w piśmie z dnia 3 listopada 2016 r. zwrócił się do Wojewody Łódzkiego o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty Pajęczańskiego z dnia 22 marca 2016 r. Wnioskodawca podniósł, że na dzień wydania spornego pozwolenia budowlanego, nie były ustalone granice między jego nieruchomością (nr B) a nieruchomością inwestorów (A) i wyjaśnił, że "decyzja o pozwoleniu na budowę została wydana, mimo że toczy się postępowanie o wykupienie (od p. B.) części nieruchomości" .
Wojewoda Łódzki decyzją z dnia 3 marca 2017 r. wydaną na podstawie art. 158 § 1 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., stwierdził nieważność decyzji Starosty Pajęczańskiego z dnia 22 marca 2016 r.
Organ I instancji podał, że na działce wnioskodawcy (T. M.) trwa budowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego, w oparciu o ostateczną decyzję Starosty Pajęczańskiego z dnia 8 lipca 2010 r. nr 313/2010. Zgodnie z projektem zagospodarowania terenu, budynek zaprojektowano w odległości 4 m od granicy z sąsiednią działką budowlaną A. i J. B. (nr A), ścianą z otworami okiennymi (przewidziano także okna dachowe). Po rozpoczęciu przez skarżącego T. M. budowy, na podstawie orzeczenia Sądu Rejonowego w Pajęcznie z dnia 11 sierpnia 2014 r., VIII Ns 378/12, uległa zmianie granica między nieruchomościami nr C (skarżącego) i A (A. i J. B.), w ten sposób, że pas "oddzielający" budynek skarżącego od granicy nieruchomości, o szerokości 4 m, został przyznany A. i J. B., co spowodowało, że budynek (z zaprojektowanymi oknami) znajduje się w granicy nieruchomości (okap budynku znajduje się już na działce sąsiedniej).
Zdaniem organu I instancji, wydanie w tych okolicznościach faktycznych, przez Starostę Pajęczańskiego decyzji z dnia 22 marca 2016 r. o udzieleniu A. i J. B. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego w odległości ok. 4 m od ściany budynku mieszkalnego T. M., nastąpiło z rażącym naruszeniem § 271 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2015 r., poz. 1422, dalej: "rozporządzenie w sprawie warunków technicznych", "rozporządzenie"). Zgodnie z tym przepisem, odległość między ścianami budynków, niebędącymi ścianami oddzielenia przeciwpożarowego, powinna wynosić 8 m.
A. i J. B. wnieśli odwołanie od tej decyzji, podnosząc, że w ścianie budynku skarżącego, od strony ich nieruchomości nie wybudowano otworów okiennych i w związku z tym dopuszczalne było zaprojektowanie ich budynku w odległości 4 m od budynku skarżącego.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 28 sierpnia 2017 r. wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., uchylił decyzję Wojewody Łódzkiego dnia 3 marca 2017 r. o stwierdzeniu nieważności decyzji Starosty Pajęczańskiego z dnia 22 marca 2016 r. i odmówił stwierdzenia nieważności tej decyzji.
W uzasadnieniu GINB podniósł, że zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2016 r., poz. 290 ze zm.), organ administracji architektoniczno-budowlanej w toku postępowania o udzielenie pozwolenia budowlanego, jest uprawniony wyłącznie do sprawdzenia zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu) oraz czy projekt zagospodarowania działki, o którym mowa w art. 34 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego, nie narusza przepisów, w tym techniczno - budowlanych (art. 35 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy), a więc m. in. dotyczących odległości obiektów od istniejącej i projektowanej zabudowy terenów sąsiednich. Organ dodał, że w myśl § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, w brzmieniu obowiązującym w dniu wydana pozwolenia budowlanego, budynek na działce budowlanej należy usytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż 4 m, w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy (z uwzględnieniem § 13, 60 i 271-273 rozporządzenia). Sporny budynek mieszkalny jednorodzinny spełnia to wymaganie odległości.
W ocenie organu odwoławczego, Wojewoda Łódzki nieprawidłowo stwierdził, że sporne pozwolenie budowlane zostało wydane z rażącym naruszeniem § 271 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, który stanowi, że odległość między ścianami budynków ZL niebędącymi ścianami oddzielenia przeciwpożarowego, a mającymi na powierzchni większej niż 65% klasę odporności ogniowej (E), nie powinna być mniejsza niż 8 m (ten wymóg nie ma zastosowania, jeżeli ściana jednego z budynków jest ścianą oddzielenia przeciwpożarowego, niemniej jednak w projekcie brak jest informacji czy ściana budynku skarżącego znajdująca się w granicy jest ścianą oddzielenia przeciwpożarowego). Organ odwoławczy podniósł, że organ budowlany w postępowaniu dotyczącym zatwierdzenia projektu budowlanego, nie jest uprawniony do oceny projektu budowlanego pod kątem tego, czy ściana projektowanego budynku jest ścianą oddzielenia przeciwpożarowego i ocenia wyłącznie, czy zostało złożone stosowne oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej i w tym zakresie opiera się na oświadczeniu projektanta.
T. M. w skardze na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego podniósł, że organ nie wziął pod uwagę, że jego budynek "został wybudowany wcześniej zanim p. B. otrzymali pozwolenie na budowę". Skarżący stwierdził, ze projektowany obiekt budowlany narusza przepisy techniczne, w tym przepisy przeciwpożarowe.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że zaskarżona decyzja narusza prawo i dlatego skarga jest uzasadniona.
Sąd wskazał, że w zaskarżonej decyzji Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że organ I instancji nieprawidłowo przyjął, że decyzja Starosty Pajęczańskiego z dnia 22 marca 2016 r. o udzieleniu A. i J. B. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego, w odległości ok. 4 m od budynku mieszkalnego skarżącego, została wydana z rażącym naruszeniem art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego w zw. z § 271 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych i odmówił stwierdzenia nieważności tej decyzji. Organ odwoławczy powołał się na art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego, podał, że od dnia 11 lipca 2003 r. projektant ponosi wyłączną odpowiedzialność za projekt budowlany. GINB wyjaśnił, że organ administracji architektoniczno-budowlanej bada wyłącznie, czy projekt budowlany jest zgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (decyzją o warunkach zabudowy), wymaganiami ochrony środowiska (art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy), ocenia zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi (art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy); ale tylko dotyczącymi środowiska. Z tego wynika, zdaniem organu, że w postępowaniu w tej sprawie organ nie jest uprawniony do badania, czy ściana projektowanego budynku jest ścianą oddzielenia przeciwpożarowego, ewentualnie czy odległość między ścianami budynków, niebędącymi ścianami oddzielenia przeciwpożarowego wynosi 8 m (§ 271 ust. 1 rozporządzenia).
Sąd nie podzielił tego zapatrywania organu, wskazując, że nie znajduje ono uzasadnienia w okolicznościach faktycznych sprawy oraz w przepisach prawa.
Z przepisu art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego wynika, że przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza m. in. zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Przepis art. 34 ust. 3 pkt 1 tej ustawy stanowi natomiast, że projekt zagospodarowania działki lub terenu (będący "częścią" projektu budowlanego) powinien być sporządzony na aktualnej mapie, określać granice działki lub terenu, usytuowanie, obrys i układy istniejących i projektowanych obiektów budowlanych, sieci uzbrojenia terenu, sposób odprowadzania lub oczyszczania ścieków, układ komunikacyjny i układ zieleni, ze wskazaniem charakterystycznych elementów, wymiarów, rzędnych i wzajemnych odległości obiektów, w nawiązaniu do istniejącej i projektowanej zabudowy terenów sąsiednich.
Sąd wskazał, że z powyższego wynika, że usytuowanie budynku na działce budowlanej jest elementem zagospodarowania działki. W związku z tym organ jest zobowiązany, sprawdzając zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, zweryfikować tę część projektu budowlanego i nie może w tym zakresie powołać się jedynie na oświadczenie projektanta.
Zgodnie z § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jeżeli z przepisów § 13, 60 i 271-273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż 4 m.
W ocenie Sądu, z powyższego wynika, że Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, wydając zaskarżoną decyzję o odmowie stwierdzenia nieważności pozwolenia budowlanego udzielonego A. i J. B., naruszył art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego przez jego błędną wykładnię.
Sąd wskazał, że organ odwoławczy ponownie orzekając w tej sprawie zastosuje się do powyższych wskazań, przy czym weźmie pod uwagę, że oceny legalności posadowienia budynku należy dokonać z uwzględnieniem sąsiedniej zabudowy w projektowanym, a nie zrealizowanym kształcie.
Z powyższych względów Sąd I instancji uznał skargę za uzasadnioną i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, dalej "p.p.s.a."), uchylił zaskarżoną decyzję.
Skargi kasacyjne od powyższego wyroku złożyli: A. B. i J. B. oraz Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego.
A. B. i J. B. zaskarżyli wyrok w całości, zarzucając:
Na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a.:
1. naruszenie prawa materialnego, tj. art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że do kompetencji organów administracji architektoniczno-budowanej należy badanie, czy ściana projektowanego budynku skarżących jest ścianą oddzielenia przeciwpożarowego i czy została zachowana odległość między ścianami budynków w sytuacji, gdy takiemu rozumowaniu sprzeciwia się treść art. 35 Prawa budowlanego, który nie przewiduje obowiązków organów weryfikacji merytorycznej treści projektu budowlanego celem wydania pozwolenia na budowę;
2. naruszenie prawa materialnego, tj. art. 271 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych poprzez niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że pozwolenie na budowę narusza zasady ochrony przeciwpożarowej w sytuacji, gdy niniejszy przepis nie powinien mieć zastosowania, gdy ściana sąsiedniej działki od strony sąsiada T. i A. M. nie posiada otworów okiennych mimo innego rozwiązania w projekcie, a projekt budowlany skarżących zakłada założenie wełny mineralnej na ścianie budynku skarżących od strony działki sąsiedniej, co nadaje jej cechy uznania za ścianę oddzielenia przeciwpożarowego.
Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a.: naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. przejawiające się w tym, że Sąd niewłaściwie zastosował środek określony w tym przepisie zamiast art. 151 p.p.s.a., na co miało wpływ brak zebrania i rozpatrzenia przez Sąd całości materiału dowodowego, uniemożliwiający ustalenie prawdy obiektywnej, czym naruszono art. 7 i art. 77 § 1 i 80 k.p.a., podczas gdy organ odwoławczy, nie mając podstaw do badania prawidłowości sporządzenia projektu budowlanego, zobowiązany był przyjąć dane opracowane przez projektanta.
Wobec powyższego skarżący kasacyjnie wnieśli o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, zasądzenie kosztów postępowania za I instancję oraz za II instancję według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego za postępowanie wywołane wniesioną skargą kasacyjną. Skarżący oświadczyli, że wnoszą o wyznaczenie rozprawy celem rozpoznania skargi kasacyjnej.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zaskarżył wyrok w całości, zarzucając:
Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, naruszenie przepisów postępowania, tj.: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 poprzez błędne przyjęcie, że organ naruszył normę stanowiącą podstawę rozstrzygnięcia w postępowaniu nieważnościowym, co skutkowało uwzględnieniem zamiast oddaleniem skargi, a w konsekwencji uchyleniem decyzji organu administracji w przedmiotowej sprawie, pomimo że organ prowadząc postępowanie w trybie nieważnościowym zebrał i rozpatrzył właściwie materiał dowodowy konieczny do załatwienia sprawy.
Na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego tj. art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego w zw. z § 271 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych poprzez błędne przyjęcie, że przed wydaniem pozwolenia na budowę kontroli organu administracji podlega projekt architektoniczno-budowlany, a w szczególności, że zasadne jest badanie przez organ, czy ściana projektowanego budynku jest ścianą oddzielenia pożarowego, ewentualnie, czy odległość między ścianami budynków wynosi 8 m, podczas gdy przed wydaniem pozwolenia na budowę kontroli nie podlega projekt architektoniczno-budowlany.
Wskazując na powyższe podstawy, skarżący kasacyjnie organ wniósł o uwzględnienie skargi kasacyjnej oraz uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Organ zrzekł się rozprawy.
W związku z zarządzeniem z dnia 15 września 2021 r. Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1842 ze zm.), poinformował strony postępowania o skierowaniu sprawy ze skargi kasacyjnej na posiedzenie niejawne z uwagi na oświadczenie strony o braku możliwości technicznych uczestniczenia w rozprawie na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku; a także z uwagi na brak stanowiska stron w zakresie możliwości technicznych uczestniczenia w rozprawie na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Ponadto poinformowano strony / pełnomocników stron o możliwości przedstawienia na piśmie stanowiska w sprawie, w terminie 7 dni.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skargi kasacyjne są zasadne.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo uchylił decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia 3 marca 2017 r., stwierdzającą nieważność decyzji Starosty Pajęczańskiego z dnia 22 marca 2016 r., i odmówił stwierdzenia nieważności tej decyzji. Organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji zasadnie uznał, że organ I instancji nieprawidłowo przyjął, że decyzja Starosty Pajęczańskiego z dnia 22 marca 2016 r. o udzieleniu A. i J. B. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego, w odległości 4 m od budynku mieszkalnego skarżącego, została wydana z rażącym naruszeniem art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego w zw. z § 271 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych.
Zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi.
Stosownie do § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jeżeli z przepisów § 13, 60 i 271-273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy.
W myśl zaś § 271 ust. 1 rozporządzenia, odległość między zewnętrznymi ścianami budynków ZL niebędącymi ścianami oddzielenia przeciwpożarowego, a mającymi na powierzchni większej niż 65% klasę odporności ogniowej (E), nie powinna być mniejsza niż 8 m. Z przepisu tego wynika zatem, że wymóg dotyczący odległości nie ma zastosowania w przypadku ścian oddzielenia przeciwpożarowego.
Jak zasadnie wskazał Sąd I instancji, usytuowanie budynku na działce budowlanej jest elementem zagospodarowania działki. Organ sprawdzając zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, jest obowiązany zweryfikować tę część projektu budowlanego, a więc ustalić, czy zostały zachowane odległości określone w rozporządzeniu w sprawie warunków technicznych. Wbrew jednak twierdzeniu Sądu I Instancji, organ odwoławczy dokonał prawidłowej weryfikacji projektu budowlanego w omawianym zakresie.
Z projektu budowlanego wynika, że sporny budynek mieszkalny jednorodzinny został zaprojektowany w odległości 4 m od budynku mieszkalnego skarżącego T. M. (działki nr C i B) usytuowanego w granicy z działką inwestycyjną (nr A). W projekcie budowlanym, na s. 2 - 3 Opisu do projektu zagospodarowania działki zawarto analizę przeciwpożarową, w której projektanci stwierdzili, że budynek projektowany i jego lokalizacja spełnia wymogi wynikające z § 12 ust. 1 pkt 1, tzn. nie zachodzą okoliczności wymienione w § 13, 271-273 rozporządzenia. Wobec takiego stwierdzenia zawartego przez projektantów w projekcie budowlanym, brak było podstaw do twierdzenia, że decyzja Starosty Pajęczańskiego z dnia 22 marca 2016 r. została wydana z rażącym naruszeniem art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego w zw. z § 271 ust. 1 rozporządzenia.
Ponadto, w dołączonym do projektu budowlanego "Oświadczeniu projektanta" stwierdzono, że ww. obiekt nie będzie naruszał praw osób trzecich, a jego lokalizacja na działce jest zgodna z warunkami technicznymi jakimi powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Należy zauważyć, że zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, sprawdzenie zgodności z przepisami, w tym techniczno - budowlanymi zostało ograniczone tylko do projektu zagospodarowania działki lub terenu. Z art. 35 ust. 1 pkt 1, 3 i 4 Prawa budowlanego wynika, że organ nie ma zasadniczo uprawnienia do merytorycznego badania zgodności projektu architektoniczno - budowlanego z przepisami, w tym techniczno - budowlanymi w zakresie określonym w art. 5 Prawa budowlanego. Zasadą bowiem jest, że odpowiedzialność za merytoryczną zawartość projektu architektoniczno - budowlanego ponoszą wyłącznie projektant oraz ewentualnie osoba sprawdzająca projekt, którzy mają obowiązek złożyć oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej (art. 20 ust. 4 Prawa budowlanego). Należy zwrócić uwagę, że w przypadku gdy odległość między zewnętrznymi ścianami budynków wynosi mniej niż 8 m, sprawdzenie, czy nie doszło do naruszenia § 271 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, uwarunkowane jest ustaleniem, czy ściana budynku jest ścianą oddzielenia przeciwpożarowego. Wymogi zakwalifikowania ściany jako ściany przeciwpożarowej, co do zasady, wymagają wiedzy technicznej. Odpowiedzialność w tym zakresie ponoszą osoby, o których mowa w art. 20 ust. 2 i 4 Prawa budowlanego. Nie oznacza to jednak, że organ jest całkowicie zwolniony z weryfikacji projektu budowlanego w tym zakresie, skoro art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego nakłada na niego obowiązek sprawdzenia zgodności projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami techniczno-budowlanymi. W niniejszej sprawie, wobec zawarcia w projekcie budowlanym, w Opisie do projektu zagospodarowania działki, analizy przeciwpożarowej i oświadczenia o spełnieniu wymogów wynikających z § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia i nie wystąpieniu okoliczności wymienionych w § 13, 271-273 rozporządzenia, nie można było uznać, że doszło do rażącego naruszenia § 271 ust. 1 rozporządzenia, co prawidłowo ocenił organ odwoławczy odmawiając stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę.
W związku z wadliwie przeprowadzoną kontrolą zaskarżonej decyzji, wyrok Sądu I instancji podlegał uchyleniu, a skargę wniesioną przez T. M. jako niezasadną należało oddalić.
Mając powyższe na względzie, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji wyroku, na podstawie art. 188 w zw. z art. 151 p.p.s.a.
O zwrocie kosztów postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 p.p.s.a. Koszty zasądzone na rzecz A. B. i J. B. obejmują: wpis od skargi kasacyjnej w wysokości 100 zł, wynagrodzenie pełnomocnika przed Naczelnym Sądem Administracyjnym za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej w wysokości 360 zł stosownie do § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 265) oraz opłaty skarbowe od pełnomocnictw w wysokości 34 zł. Koszty zasądzone na rzecz Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego obejmują: wpis od skargi kasacyjnej w wysokości 100 zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika przed Naczelnym Sądem Administracyjnym za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej w wysokości 360 zł stosownie do § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c ww. rozporządzenia w sprawie opłat za czynności radców prawnych.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło