III SA/Łd 160/18

Dnia 14 marca 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Monika Krzyżaniak po rozpoznaniu w dniu 14 marca 2018 roku na posiedzeniu niejawnym skargi M.K.S. na zarządzenie Prezesa Sądu Apelacyjnego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wyznaczenia zastępcy komornika sądowego postanawia: odrzucić skargę. D.Cz. W dniu [...] wpłynęła bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarga M.K.S. na zarządzenie Prezesa Sądu Apelacyjnego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wyznaczenia zastępcy komornika sądowego. W skardze zarzucono naruszenie: 1. art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji (t.j. Dz. U. z 2017 r, poz. 1277) przez wydanie zarządzenia bez wezwania komornika na wysłuchanie lub do złożenia przez niego pisemnych wyjaśnień, a w konsekwencji zaniechanie wyznaczenia mu terminu, który nie mógł być krótszy niż 7 dni, na przedstawienie swego stanowiska w sprawie, a które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy albowiem skarżącego pozbawiono możliwości wyjaśnienia tego, czy istnieją przeszkody prawne w pełnieniu przez niego obowiązków Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Ż. w oparciu o uzasadnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 grudnia 2017 r. sygn. akt: VI SA/Wa 1067/17; 2. art. 26 ust. 1 cyt. ustawy o komornikach sądowych i egzekucji w związku z art. 152 p.p.s.a. przez jego błędną wykładnię polegającą na wadliwym przyjęciu, że uchylenie nieprawomocnym wyrokiem decyzji Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 marca 2017 r. w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego nr DWOiP-IV-634-16/17, wywołuje taki skutek prawny dla powołania skarżącego na stanowisko Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Ż. (tj. decyzji Ministra Sprawiedliwości z dnia 21.12.2016 r. OWOiP-IV-634-306/16), że skarżący nie może pełnić obowiązków komornika sądowego z powodu przeszkód prawnych lub faktycznych i zachodzi potrzeba pełnienia jego obowiązków przez zastępcę komornika, mimo że decyzja o powołaniu skarżącego na stanowisko komornika sądowego podlegała wykonaniu przed jej zaskarżeniem przez Izbę Komorniczą w Ł. na podstawie art. 130 § 4 w związku z art. 107 § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. k.p.a., a nadto w uzasadnieniu wyroku sąd wprost wskazał, że: ,"(...) zgodnie z przepisem art. 152 § 1 p.p.s.a. (...) wyrok wydany w niniejszej sprawie nie wywołuje skutków prawnych do chwili jego uprawomocnienia się, bowiem w zaskarżonym wyroku sąd odmiennie nie orzekł w tym zakresie" (str. 7 i 8 uzasadnienia); 3. art. 15a ust. 1c w związku z art. 15a ust. 1a cyt. ustawy o komornikach sądowych i egzekucji przez jego błędną wykładnię polegającą na wadliwym przyjęciu, że doszło do wygaśnięcia powołania skarżącego na stanowisko Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Żyrardowie z mocy prawa, mimo że skarżący (I) nie zrezygnował z pełnienia obowiązków komornika, (II) nie został ukarany prawomocnym orzeczeniem dyscyplinarnym karą wydalenia ze służby komorniczej, (III) nie został prawomocnie skazany za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe, (IV) ani nie utracił obywatelstwa polskiego, a nadto bez wskazania kiedy i jakim pismem Minister Sprawiedliwości zawiadomił Prezesa Sądu Apelacyjnego o wygaśnięciu powołania skarżącego na stanowisko Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Ż. Skarżący wniósł o: 1/ uchylenie zarządzenia oraz stwierdzenie jego bezskuteczności; 2/ zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę Prezes Sądu Apelacyjnego w Ł. wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że skarżący niesłusznie zarzuca naruszenie art. 27 ust. 1 u.k.s.e. przez wydanie zarządzenia bez wezwania komornika na wysłuchanie lub do złożenia przez niego pisemnych wyjaśnień. Wprawdzie M.K.S. nie złożył wyjaśnień, lecz w jego imieniu uczynił to pełnomocnik, który skierowanym do Prezesa Sadu Apelacyjnego w Ł. pismem z 7 grudnia 2017 r. odniósł się do wyrażonego w piśmie Ministerstwa Sprawiedliwości z dnia 6 grudnia 2017 r. nr DWOiP-IV-634-306/16 stanowiska i przedstawił argumenty, które w jego ocenie wskazywały na brak podstaw do wyznaczenia zastępcy M.K.S. Za niezasadne uznano także pozostałe zarzuty. Prezes wskazał, że skarżący, podnosząc, że decyzja Ministra Sprawiedliwości z dnia 21 grudnia 2016 r. podlegała wykonaniu przed jej zaskarżeniem przez Izbę Komorniczą w Ł. na podstawie art. 130 § 4 w związku z art. 107 § 4 k.p.a., nie baczy na to, że zgodnie ze stanowiskiem wyrażonym przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 4 grudnia 2017 roku VI SA/Wa 1067/17 Izbie Komorniczej w Ł., w postępowaniu wywołanym wnioskiem M.K.S. o powołanie na stanowisko komornika sądowego, przysługiwał status strony. Prezes wyjaśnił, że wprawdzie w decyzji Ministra Sprawiedliwości z dnia 21 grudnia 2016 roku DWOiPIV-634-306116 powołano się na art. 107 § 4 k.p.a., podnosząc, że jest ona zgodna z żądaniem strony, jednak Izba Komornicza w Ł., występując z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącej powołania M.K.S. na stanowisko komornika, dała wyraz temu, że nie zgadza się z decyzją Ministra Sprawiedliwości z dnia 21 grudnia 2016 r. Wniesienie odwołania przez jedną ze stron oznacza, że strona ta jest niezadowolona z decyzji, co wyklucza przyjęcie, że decyzja jest zgodna z żądaniem wszystkich stron. Zdaniem Prezesa, nie można zatem uznać, że do decyzji Ministra Sprawiedliwości z dnia 21 grudnia 2016 r. ma zastosowanie regulacja wynikająca z art. 130 § 4 k.p.a. Skoro Izba Komornicza w Ł. skorzystała z uprawnienia do zainicjowania trybu postępowania przewidzianego w art. 127 § 3 k.p.a., decyzja o powołaniu M.K.S. na stanowisko komornika sądowego nie podlega wykonaniu zgodnie z art. 130 § 1 k.p.a. Nie można wykluczyć, że postępowanie odwoławcze zakończy się uwzględnieniem stanowiska Izby Komorniczej w Ł., a w konsekwencji odmową powołania M.K.S. na stanowisko komornika sądowego. W ocenie Prezesa Sądu Apelacyjnego w Ł., konieczne zatem stało się wyznaczenie zastępcy komornika. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest niedopuszczalna. Merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot, oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejś z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do odrzucenia skargi. Zakres właściwości rzeczowej sądu administracyjnego określa przepis art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), zgodnie z którym kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, 868, 996 i 1579), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1947), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Z przytoczonych wyżej przepisów wynika, że zakres właściwości rzeczowej sądów administracyjnych wyznacza katalog skarg na określone w art. 3 § 2 p.p.s.a. działania organów administracji publicznej lub ich bezczynność. Katalog ten rozszerzają przepisy ustaw szczególnych, które przewidują kontrolę tego sądu w sprawach nieprzewidzianych w art. 3 § 2 p.p.s.a. W myśl art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. W niniejszej sprawie z treści wniesionej skargi wynika, że skarżący kwestionuje zarządzenie Prezesa Sądu Apelacyjnego w Ł. z dnia 13 grudnia 2017 r. w sprawie wyznaczenia z dniem 13 grudnia 2017 r. zastępcy komornika sądowego W.K. Zaskarżone zarządzenie wydane zostało na podstawie art. 26 ust. 1 oraz art. 27 ust. 1 w związku z art. 15a ust. 1 c ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji (Dz. U. z 2017 r. poz. 1277 ze zm.) Stosownie do treści art. 26 ust. 1 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji, jeżeli komornik nie może pełnić obowiązków z powodu przeszkód prawnych lub faktycznych, pełnienie obowiązków zleca się zastępcy komornika. W myśl art. 27 ust. 1 powołanej ustawy zastępcę komornika wyznacza, w drodze zarządzenia, prezes właściwego sądu apelacyjnego na wniosek rady właściwej izby komorniczej. Wniosek powinien wskazywać przyczyny uzasadniające wyznaczenie zastępcy i osobę kandydata. Wobec powyższego stwierdzić należy, że wyznaczenie zastępcy komornika oraz zmiana zastępcy następują mocą zarządzenia prezesa sądu apelacyjnego. Zarządzenie to ma charakter organizacyjny, jest aktem organizacyjnym władzy sądowniczej. Nie jest to decyzja administracyjna w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego, nie podlega zatem kontroli sądu administracyjnego. W piśmiennictwie przyjmuje się, że na zarządzenia wydane przez prezesa sądu apelacyjnego zarówno dotyczące wyznaczenia zastępcy komornika, jak i zmiany osoby zastępcy nie przysługuje jakikolwiek środek odwoławczy, są one bowiem wydawane w ramach dyskrecjonalnych uprawnień organizacyjnych prezesa. (por. Świeczkowski Jarosław (red.), Ustawa o komornikach sądowych i egzekucji. Komentarz publ. LEX 2012). Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a., orzekł o odrzuceniu skargi. D.Cz.