II SA/Po 1/18
WyrokWSA w Poznaniu2018-08-02
Skład orzekający: Edyta Podrazik, Elwira Brychcy, Jan Szuma
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków jest zobowiązany do dokonania zmiany wpisu właściciela na podstawie postanowienia sądu wieczystoksięgowego oddalającego wniosek o wpis własności, mimo istnienia aktu notarialnego stanowiącego podstawę poprzedniego wpisu?Ratio decidendi
Organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków nie jest zobowiązany do dokonania zmiany wpisu właściciela na podstawie postanowienia sądu wieczystoksięgowego oddalającego wniosek o wpis, jeśli nie zostało ono połączone z orzeczeniem sądu cywilnego stwierdzającym nieważność lub bezskuteczność aktu notarialnego, który stanowił podstawę poprzedniego wpisu. Postępowanie ewidencyjne ma charakter odrębny od postępowania wieczystoksięgowego, a organ administracji nie jest uprawniony do oceny ważności aktów notarialnych ani do rozstrzygania sporów o prawa do nieruchomości.Stan faktyczny
Skarżący R. L. wniósł o zmianę danych w ewidencji gruntów i budynków, domagając się wpisania go jako właściciela działki w miejsce J. L., powołując się na postanowienie Sądu Rejonowego oddalające wniosek o wpis własności do księgi wieczystej. Organ I instancji odmówił zmiany, uznając, że akt notarialny darowizny jest ważny, a organ administracji nie jest uprawniony do oceny jego ważności. Organ II instancji utrzymał decyzję w mocy, wskazując, że ewidencja odzwierciedla stan prawny wynikający z aktu notarialnego, a późniejsze postanowienie sądu wieczystoksięgowego nie unieważnia tego aktu. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów rozporządzenia o ewidencji gruntów i budynków poprzez nieuwzględnienie prawomocnego orzeczenia sądowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Elwira Brychcy Asesor WSA Jan Szuma Protokolant st. sekr. sąd. Edyta Rurarz - Kwietniewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 02 sierpnia 2018 r. sprawy ze skargi R. L. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany danych w ewidencji gruntów i budynków oddala skargę
Pismem z dnia [...] r. R. L. wniósł do Starosty [...] o zmianę wpisu widniejącego w ewidencji gruntów i budynków, poprzez wpisanie jako właścicieli działki nr [...] położonej w [...], dla której prowadzona jest księga wieczysta [...], R. L. i D. L. w miejsce J. L..
W uzasadnieniu wyjaśniono, że wpis widniejący w ewidencji gruntów w chwili obecnej jest wadliwy. Został on dokonany na podstawie aktu notarialnego z [...] r., który w rzeczywistości stanowi jedynie oświadczenie o przyjęciu darowizny, wobec czego sam w sobie nie mógł być podstawą do zmiany wpisu odnośnie własności, gdyż stanowi jedynie "połowę" umowy darowizny przenoszącej własność. Drugim jej elementem jest oświadczenie R. L. i D. L. o przeniesieniu własności nieruchomości na J. L. sporządzone w USA. W oświadczeniu tym jednak zawarte są błędy dyskwalifikujące je jako podstawę wpisu, tj. niepoprawnie wskazany został nr działki oraz jej powierzchnia, oraz nie wskazano nr księgi wieczystej nieruchomości, ani jej położenia. Okoliczności te zostały zbadane w postępowaniu wieczystoksięgowym, w którym Sąd Rejonowy w P. w postanowieniu z dnia [...] r. stwierdził, iż na podstawie tak sporządzonej umowy darowizny nie można dokonać zmiany wpisu w księgach wieczystych. Decyzja Sądu miała charakter merytoryczny, a nie formalny (wniosek oddalono po rozpoznaniu) i nastąpiła już po dokonaniu wpisu w ewidencji gruntów. Wobec tego w sprawie wystąpiły przesłanki z § 12 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2015 r., poz. 542; dalej: "R.e.g.b."), a mianowicie pojawiło się późniejsze od wpisu w ewidencji, prawomocne rozstrzygnięcie sądowe, regulujące kwestię wpisów prawa własności w księgach wieczystych. Ponieważ postępowania dotyczące wpisów w księgach i w ewidencji mają zbliżony charakter, który pozwala w zasadzie badać jedynie prawidłowość złożonych dokumentów, należy stwierdzić, iż nie może mieć miejsca sytuacja, w której dwa rejestry państwowe na podstawie tej samej dokumentacji dokonują sprzecznych rozstrzygnięć.
Po dwukrotnym wcześniejszym przekazywaniu sprawy do ponownego rozpoznania przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, Starosta P. decyzją z dnia [...] r., [...], działając na podstawie art. 104 § 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.; dalej: "K.p.a.") w związku z art. 7d i 24 ust. 2c ustawy z dnia [...] r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2016 r., poz. 1629 ze zm.; dalej: "u.p.g.k."), odmówił zmiany danych ewidencyjnych w bazie ewidencji gruntów i budynków poprzez zmianę właścicieli działki [...] położonej w obrębie ewidencyjnym [...], zapisanej w księdze wieczystej [...] o powierzchni ewidencyjnej 0.2631 ha.
Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie organ I instancji wyjaśnił, że z załączonej kserokopii postanowienia Sądu Rejonowego w [...] Nr. Dz. Kw [...] wynika, że Sąd oddalił wniosek o wpis własności w dziale II KW [...] w oparciu o oświadczenie złożone przed notariuszem w dniu [...] r. oraz oświadczenie o przejęciu darowizny przez J. L., złożone przed notariuszem w dniu [...] r., albowiem w oświadczeniu darczyńców brakuje nr księgi wieczystej, miejsca położenia nieruchomości, a także odmiennie oznaczono nr działki i jej powierzchnię. Sąd nie był przekonany, czy przed notariuszem złożono te same dokumenty jakie dołączono do wniosku.
Niemniej jednak Starosta jako organ, do którego należy prowadzenie dla obszaru powiatu ewidencji gruntów i budynków, jest związany aktem notarialnym (w tym przypadku aktem notarialnym oświadczenia o przejęciu darowizny) oraz postanowieniem o nabyciu spadku, a przepisy wskazują na konieczność ujawnienia w bazie ewidencji gruntów zmian na podstawie aktu notarialnego czy prawomocnych postanowień sądów, co nie ma związku z ujawnieniem tych samych praw w księdze wieczystej. Ustawodawca założył, że notariusz, jako osoba zaufania publicznego, przed zawarciem aktu sprawdzi wszelkie dokumenty i przesłanki będące podstawą sporządzenia aktu notarialnego. W § 2 aktu notarialnego notariusz stwierdził błędne określenie działki [...] jako [...].
Co więcej, postanowienie Sądu Rejonowego w P. IV Wydział Ksiąg Wieczystych z dnia [...] r. o oddaleniu wniosku o wpis własności w żaden sposób nie unieważnia tego aktu notarialnego. Stwierdzić więc należy, że bez orzeczenia sądu powszechnego akt notarialny korzysta z domniemania ważności, a organ administracji nie ma prawa do przesądzania, kto jest właścicielem, ma natomiast rejestrować poszczególne informacje stosownie do § 12 ust. 1 R.e.g.b.
W odwołaniu z dnia [...] r. do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego R. L. wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez dokonanie zmiany w ewidencji gruntów zgodnie z wnioskiem strony, bądź o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji.
W uzasadnieniu odwołujący podniósł, że ewidencja gruntów w zakresie prawa własności ma charakter pochodny w stosunku do ksiąg wieczystych, w związku z czym nie powinna być z nimi sprzeczna. W przedmiotowej sprawie doszło do wydania merytorycznego rozstrzygnięcia Sądu Rejonowego w P. z dnia [...] r., który przesądził, iż dokumenty zgromadzone w sprawie (a więc w szczególności akt notarialny) nie mogą stanowić podstawy wpisu w księgach wieczystych. Orzeczenie to jest późniejsze od aktu notarialnego i jako takie stanowi niewątpliwie podstawę do dokonania zmiany w ewidencji. Ponadto rozstrzygnięcie sądu wieczystoksięgowego (powołanego właśnie do dokonywania formalnej oceny dokumentów mających stanowić podstawy wpisów do rejestrów państwowych) nie może zostać uznane za mniej istotne niż treść aktu notarialnego.
Dalej wskazano, że co prawda organ nie ma kompetencji do badania ważności umowy, to jednak przed dokonaniem wpisu powinien sprawdzić, czy wszystkie dane zawarte w przedłożonym dokumencie są zgodne z wynikającymi z danych ewidencyjnych, a także, czy akt spełnia podstawowe wymogi formalne. Jeżeli akt zawiera (jak w tym przypadku) błędy dotyczące numeracji i powierzchni działki, nie może stanowić podstawy wpisu do rejestru państwowego, co było oczywiste dla sądu rejonowego.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, decyzją z dnia [...] r., nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 K.p.a. w związku z art. 16 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r., poz. 935) oraz w związku z art. 7b ust. 2 pkt 2 u.p.g.k., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W ocenie organu odwoławczego Starosta P. prawidłowo odmówił wnioskowanej zmiany, albowiem był zobligowany przepisami prawa, które wskazują na konieczność ujawnienia w bazie ewidencji gruntów zmian wynikających z aktów notarialnych, w tym przypadku aktu notarialnego rep. A nr [...] o przyjęciu darowizny przez J. L.. Postanowienie sądu z [...] r. o odmowie wpisu prawa własności na rzecz J. L. w żaden sposób nie unieważniło powyższego aktu notarialnego. Ponadto, w związku ze śmiercią J. L. i nabyciem spadku przez S. L., organ I instancji był również zobowiązany wprowadzić kolejną zmianę i ujawnić postanowienie sądu o nabyciu spadku. Obecnie w bazie danych ewidencji gruntów i budynków jako właściciel działki nr [...] widnieje S. L., natomiast w księdze wieczystej widnieją R. i D. L.. Od dnia dokonania powyższej zmiany strony nie przedstawiły żadnych nowych dokumentów, na podstawie których Starosta P. mógłby ujawnić R. i D. L. jako właścicieli działki nr [...].
Końcowo organ odwoławczy wyjaśnił, że organy administracji publicznej prowadzące ewidencję gruntów i budynków nie są uprawnione do oceny aktów notarialnych, czy innych dokumentów stanowiących podstawę wpisów w księdze wieczystej, jak również samych tych wpisów, ponieważ uprawnienie to pozostaje w zakresie właściwości sądów powszechnych.
W skardze z dnia [...] r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu R. L. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, jak również poprzedzającej jej decyzji Starosty [...] oraz przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie § 12, 44, 45 i 47 R.e.g.b., polegające na nieuwzględnieniu prawomocnego orzeczenia sądowego regulującego materię własności nieruchomości oraz nieuprawnione dokonywanie merytorycznej oceny dokumentów źródłowych przy pominięciu ich oceny formalnej.
W uzasadnieniu powtórzył argumentację zawartą w odwołaniu.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w P. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest kwestia rozstrzygnięcia, czy Starosta P. zasadnie odmówił zmiany wpisu widniejącego w bazie ewidencji gruntów i budynków poprzez wpisanie jako właścicieli działki [...] położnej w obrębie L., zapisanej w księdze wieczystej [...] R. L. i D. L. w miejsce J. L..
Rozpoczynając rozważania prawne w tym zakresie Sąd wskazuje, że zgodnie z art. 20 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2017 r., poz. 2101; dalej: "u.p.g.k."), ewidencja gruntów i budynków jest zbiorem informacji oraz danych o gruntach i budynkach, które stanowią, w oparciu o treść art. 21 ust. 1 powyższej ustawy, podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczenia nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych. W powyższym świetle ewidencja gruntów stanowi zbiór informacji, a rejestr ewidencji gruntów jest wyłącznie odzwierciedleniem danych wynikających z przedłożonych organowi dokumentów i stąd też ma on charakter deklaratoryjny, a nie konstytutywny. Wpis do ewidencji nie kształtuje nowego stanu prawnego, a jedynie potwierdza stan prawny zaistniały wcześniej. W orzecznictwie utrwalił się przy tym pogląd, że ewidencja gruntów pełniąc funkcje informacyjno – techniczne, nie rozstrzyga sporów o prawa do gruntów, ani nie nadaje tych praw. Rejestruje jedynie stany prawne ustalone w innym trybie lub przez inne organy, a zmiany danych w ewidencji gruntów można dokonać tylko w oparciu o decyzje administracyjne, orzeczenia sądowe lub akty notarialne, w których zawarte są dane objęte ewidencją gruntów (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 kwietnia 2001 r., II SA 862/00, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 stycznia 2011 r., sygn. akt I OSK 389/10 – dostępne pod adresem www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Szczególna rola ewidencji powoduje, że na organach administracji publicznej wykonujących zadania z zakresu geodezji i kartografii spoczywa obowiązek utrzymania operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi (§ 44 pkt 2 R.e.g.b.). Zgodnie z art. 24 ust. 2a u.p.g.k. ustawy, informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji: 1) z urzędu, jeżeli zmiany tych informacji wynikają z przepisów prawa, dokumentów, o których mowa w art. 23 ust. 1-4, materiałów zasobu, wykrycia błędnych informacji oraz 2) na wniosek podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1, lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania. Jak przy tym stanowi art. 24 ust. 2b u.p.g.k., aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje w drodze 1) czynności materialno-technicznej na podstawie przepisów prawa, wpisów w księgach wieczystych, prawomocnych orzeczeń sądu, a w przypadkach dotyczących europejskiego poświadczenia spadkowego - orzeczeń sądu, ostatecznych decyzji administracyjnych, aktów notarialnych, aktów poświadczenia dziedziczenia oraz europejskich poświadczeń spadkowych, zgłoszeń budowy budynku, zawiadomień o zakończeniu budowy budynku oraz zgłoszeń rozbiórki budynku, o których mowa odpowiednio w art. 30, art. 54 oraz art. 31 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, oraz zgłoszeń dotyczących zmiany sposobu użytkowania budynku lub jego części, o których mowa w art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, do których właściwy organ nie wniósł sprzeciwu, wpisów w innych rejestrach publicznych, wniosku zainteresowanego podmiotu ewidencyjnego i wskazanej w tym wniosku dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, jeżeli wnioskowana zmiana obejmuje informacje gromadzone w ewidencji gruntów i budynków dotyczące nieruchomości znajdujących się w wyłącznym władaniu wnioskodawcy albo wnioskodawców, 2) w drodze decyzji administracyjnej - w pozostałych przypadkach.
Z niekwestionowanych ustaleń stanu faktycznego wynika, że D. i R. L. w dniu [...] r. kupili działkę nr [...], której w 2003 r. nadano numer [...]. Osoby te zostały ujawnione w bazie ewidencji gruntów i budynków (k. 28 akt adm. organu I instancji) oraz w dziale II księgi wieczystej nr [...] Następnie w dniu [...] r. R. i D. L. przed notariuszem publicznym K. B. w [...], sporządzili oświadczenie, w którym darowali ojcu J. L. działkę ewidencyjną "nr [...] o obszarze 0,26.3 ha", bez określenia jej położenia (k. 2 akt adm. organu I instancji). W dniu [...] r. przed notariuszem E. Ś., J. L. złożył do aktu notarialnego rep. A nr [...] oświadczenie o przyjęciu darowizny. W akcie tym obdarowany oświadczył, że w dokumencie przekazania darowizny sporządzonym w USA błędnie oznaczono numer działki [...] jako [...], a R. L. i D. L. nie są właścicielami innych nieruchomości. W powyższym akcie J. L. wniósł o wpisanie go w dziale II księgi wieczystej [...] jako właściciela (k. 107 i 108 akt adm. organu I instancji). W konsekwencji, w dniu [...] r. na podstawie powyższego aktu darowizny, Starosta P. ujawnił w operacie ewidencji gruntów i budynków J. L. jako właściciela działki nr [...] (k. 27 akt adm. organu I instancji). Natomiast w dniu [...] r. Sąd Rejonowy w P. IV Wydział Ksiąg Wieczystych, postanowieniem nr dz. kw [...] oddalił wniosek J. L. o wpis jego prawa własności w dziale II księgi wieczystej [...] (k. 1 akt adm. organu I instancji). Obecnie, w związku ze śmiercią J. L. i nabyciem spadku przez S. L. (k. 19 i 51 akt adm. organu I instancji), w bazie danych ewidencji gruntów i budynków jako właściciela działki nr [...] wpisano S. L., natomiast w księdze wieczystej widnieją R. i D. L..
W opinii skarżącego wydanie przez Sąd Rejonowy w P. postanowienia z dnia [...] r. o oddaleniu wniosku J. L. o wpis jego prawa własności w dziale II księgi wieczystej jest przesłanką do zmiany wpisu widniejącego w bazie ewidencji gruntów i budynków poprzez wpisanie jako właścicieli działki R. L. i D. L. w miejsce J. L. – innymi słowy, przywrócenia stanu poprzednio figurującego w ewidencji. Wniosek skarżącego jest więc w istocie wnioskiem o zmianę dokonanej przez Starostę [...] aktualizacji wpisu prawa własności w ewidencji gruntów i budynków.
Z kolei organy rozstrzygające w niniejszej sprawie uznały, że bez stosownego orzeczenia sądu powszechnego akt notarialny korzysta z domniemania ważności, a organ administracji nie ma prawa do przesądzania, kto jest właścicielem gruntu, ma natomiast rejestrować poszczególne informacje stosownie do § 12 ust. 1 R.e.g.b. Zdaniem Sądu w tak zarysowanym sporze rację należy przyznać organom administracji.
Powyższe wynika z faktu, że postępowanie rejestracyjne prowadzone na podstawie przepisów u.p.g.k. jest postępowaniem odrębnym od postępowania rejestracyjnego wieczystoksięgowego, uregulowanego przez ustawę z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (Dz. U. z 2017 r., poz. 1007). Na mocy tej ostatniej ustawy, prowadzenie ksiąg wieczystych należy do właściwości sądów rejonowych. Oznacza to, że zarówno starosta w stosunku do danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków, tak sądy w stosunku do danych zawartych w księgach wieczystych, mają wyłączą kompetencję do samodzielnej oceny dokumentów będących podstawą wpisu w tych rejestrach.
Dalej podkreślić należy, że aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje m. in. na podstawie aktów notarialnych. Organy administracji publicznej prowadzące ewidencję gruntów i budynków nie są jednak uprawnione do oceny aktów notarialnych, czy innych dokumentów stanowiących podstawę wpisów w księdze wieczystej, jak również samych tych wpisów, ponieważ uprawnienie to pozostaje w zakresie właściwości sądów powszechnych. Z uwagi na uproszczony, rejestracyjny charakter postępowania ewidencyjnego, organ ma jedynie obowiązek ocenić, czy przedłożone dokumenty pozwalają, w świetle ustawy z dnia 17 maja 1989 r. prawo geodezyjne i kartograficzne oraz rozporządzenia z 23 kwietnia 2001 r., na dokonanie zmian. Ustalenie stanu faktycznego czy prawnego wymaga wytoczenia stosownego powództwa przed sądem cywilnym, bądź powództwa o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym i dopiero po zapadnięciu wyroków w takich procesach możliwe jest ujawnienie ich w bazie ewidencji gruntów i budynków. Bez orzeczenia sądu powszechnego akt notarialny korzysta z domniemania ważności, a organ administracji ma rejestrować poszczególne informacje stosownie do § 12 ust. 1 R.e.g.b.
Innymi słowy, organ ewidencyjny ma obowiązek wprowadzenia zmian wynikających np. z aktów notarialnych, nie mając uprawnienia do badania ich legalności lub ważności. Podstawą usunięcia danych, które zostały wprowadzone na podstawie wadliwych lub nieważnych decyzji administracyjnych, orzeczeń sądowych lub aktów notarialnych są jedynie nowe decyzje, orzeczenia sądowe lub akty notarialne, które pozbawiają mocy wiążącej lub modyfikują treść tych pierwszych. Przykładowo w odniesieniu do wadliwego lub nieważnego aktu notarialnego, który stał się podstawą wprowadzenia zmian danych w ewidencji, tego rodzaju podstawą może być prawomocne orzeczenie sądu stwierdzające (ustalające) nieważność lub bezskuteczność aktu notarialnego. Nieprzedłożenie tego rodzaju prawomocnego orzeczenia sądowego ustalającego nieważność (bezskuteczność) aktu uniemożliwia podważanie przez organ ewidencyjny we własnym zakresie prawidłowości lub skuteczności prawnej aktu notarialnego, który stał się podstawą wpisu lub zmiany wpisu w ewidencji.
W konsekwencji należy przyjąć, że żądanie wnioskodawcy w zakresie usunięcia zmiany wpisu ewidencyjnego dokonanego w dniu w dniu [...] r. na podstawie aktu notarialnego z dnia [...] r., rep. A nr [...], zmierzające w istocie do "anulowania" czynności materialno-technicznej, nie mogło zostać uwzględnione przez organ, albowiem jego uwzględnienie wymagałoby podważenia przez organ ważności i skuteczności prawnej aktu notarialnego, do czego organ – jak już wspomniano – nie jest uprawniony.
W związku z powyższym słusznie stwierdzono, że Starosta jako organ, do którego należy prowadzenie dla obszaru powiatu ewidencji gruntów i budynków jest związany aktem notarialnym (w tym przypadku aktem notarialnym oświadczenia o przyjęciu darowizny) oraz postanowieniem o nabyciu spadku, a cytowane na wstępie przepisy wskazują na konieczność ujawnienia w bazie ewidencji gruntów zmian na podstawie aktu notarialnego czy prawomocnych postanowień sądów, co nie ma związku z ujawnieniem tych samych praw w księdze wieczystej. Jeszcze raz bowiem należy podkreślić, ze ewidencja gruntów i budynków jest zbiorem informacji o gruntach, budynkach i lokalach zawierającym informacje przedmiotowe i podmiotowe, który pełni funkcję informacyjno-techniczną, nie rozstrzygając przy tym sporów o prawo własności.
Skarżący zdaje się wywodzić, że przedłożone przez niego postanowienie Sądu Rejonowego w P. z dnia [...] r. jest prawomocnym orzeczeniem sądowym, na mocy którego starosta winien był dokonać zmiany wpisu. Niemniej jednak należy zauważyć, że obowiązkiem organu jest aktualizacja bazy danych na podstawie dokumentów, w wyniku których następuje zmiana stanu prawnego danej nieruchomości. Za taki dokument w realiach rozpatrywanej sprawy nie można uznać postanowienia o oddaleniu wniosku o wpis własności w dziale II księgi wieczystej, albowiem Sąd poddał jedynie w wątpliwość, czy przed notariuszem złożono taki sam dokument, jaki dołączono do wniosku. Nie oznacza to jednak, że sąd przesądził o nieważności dokonanej czynności prawnej, albowiem nie jest rzeczą sądu wieczystoksięgowego orzekanie o ważności dokumentów stanowiących podstawę wpisu.
Ubocznie można jedynie wskazać, że z treści aktu notarialnego z dnia [...] r., rep. A nr [...] wynika, że do aktu przedłożono złożone przed notariuszem w [...] oświadczenie R. L. i D. L. z dnia [...] r. zaopatrzone w klauzulę apostille z dnia [...] r., wraz z tłumaczeniem na język polski przez tłumacza przysięgłego J. M. z dnia [...] roku za rep. A [...]. Tymczasem przedłożone do wniosku o wprowadzenie zmian danych w ewidencji gruntów i budynków sporządzone w języku polskim oświadczenie R. L. i D. L. jest innym dokumentem niż wymieniony w przywołanym akcie notarialnym. W szczególności nie jest jego tłumaczeniem, albowiem znajdują się na nim oryginalne podpisy darczyńców, a także podpis i pieczęć notariusza publicznego K. B.. W przypadku tłumaczenia na oświadczeniu nie widniałyby podpisy darczyńców, natomiast widniałaby pieczęć i podpis tłumacza przysięgłego.
Reasumując, w kontrolowanym postępowaniu organy prawidłowo ustaliły i zasadnie przyjęły, że ewidencja gruntów i budynków w tym zakresie odzwierciedla aktualny stan prawny i jednocześnie brak jest podstaw do dokonania zmian w ewidencji zgodnie z wnioskiem skarżącego tylko na podstawie złożonych przez niego dokumentów. W ramach postępowania ewidencyjnego organy administracji nie są uprawnione, jak oczekuje tego skarżący, do załatwienia sporu o prawo własności (tj. ustalenia komu przysługuje i jaki jest jego zasięg), lecz jedynie do zbadania, czy na podstawie dostępnych dokumentów zasadne jest dokonanie zmian istniejących wpisów.
Mając powyższe na uwadze, Sąd działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302) oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło