II OZ 1011/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Roman Hauser po rozpoznaniu w dniu 17 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 8 sierpnia 2018 r., sygn. akt III SA/Gd 572/18 w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi A. G. na decyzję Wojewody Pomorskiego z dnia [...] marca 2018 r., nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego postanawia oddalić zażalenie Postanowieniem z 8 sierpnia 2018 r., sygn. akt III SA/Gd 572/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku (dalej WSA albo sąd I instancji), działając w sprawie ze skargi A. G. (dalej skarżący) na decyzję Wojewody Pomorskiego z [...] marca 2018 r., nr [...], wydaną w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego przywrócił skarżącemu termin do wniesienia skargi. W uzasadnieniu sąd I instancji wyjaśnił, że skarżący w terminie do wniesienia skargi złożył do WSA wniosek o przyznanie prawa pomocy obejmujący ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Postanowieniem referendarza Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 28 maja 2018 r. (sygn. akt III SO/Gd 11/18) przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym przez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Pismem z [...] czerwca 2018 r. Dziekan Pomorskiej Izby Adwokackiej poinformował WSA, że w niniejszej sprawie adwokatem z urzędu została wyznaczona adwokat – U. J.. Pismem procesowym z [...] lipca 2018 r. (nadanym w urzędzie pocztowym w tym samym dniu), ustanowiony z urzędu pełnomocnik wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, składając jednocześnie skargę na tę decyzję. Uzasadniając wniosek o przywrócenie terminu pełnomocnik wskazała, że została wyznaczona pełnomocnikiem z urzędu po upływie terminu do wniesienia skargi. W ocenie WSA 7–dniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie uchybionego terminu został dochowany. Zawiadomienie o wyznaczeniu pełnomocnika z urzędu dla adwokat U. J. zostało doręczone jej [...] czerwca 2018 r., natomiast przesłanie kompletu dokumentów z postępowania o wymeldowanie skarżącego, w tym decyzji, na którą miała zostać wniesiona skarga do WSA, pełnomocnik otrzymała od skarżącego [...] czerwca 2018 r. (wg wyjaśnień pełnomocnika skarżącego oraz treści poświadczonej za zgodność z oryginałem kopii koperty z datą nadania i odbioru przesyłki poleconej). Zażalenie na powyższe postanowienie pismem z [...] sierpnia 2018 r. wniosła reprezentowana przez adwokata J. S. zaskarżając postanowienie z 8 sierpnia 2018 r. w całości oraz zarzucając naruszenie przepisów prawa procesowego, tj. art. 87 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., dalej p.p.s.a.), przez przywrócenie skarżącemu terminu do wniesienia skargi, podczas gdy ze zgromadzonego materiału dowodowego nie wynikało, że istnieją okoliczności uzasadniające jego przywrócenie. W zażaleniu wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości. Motywując sformułowany wniosek, uczestnik postępowania zwróciła uwagę, że skarżący miał możliwość dostarczenia dokumentów do ustanowionego z urzędu pełnomocnika już od [...] czerwca 2018 r. Wymagane dokumenty nie zostały przez niego wcześniej złożone do WSA razem z wnioskiem o ustanowienie pomocy prawnej, tak aby ustanowiony pełnomocnik mógł się z nimi zapoznać, co zostało wprost wynika z pisma pełnomocnika z [...] lipca 2018 r. Skarżący dostarczył dokumenty ustanowionemu pełnomocnikowi dopiero [...] czerwca 2018 r., przy czym opóźnienie to nie miało uzasadnienia w realiach sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. Każda czynność procesowa dla swojej skuteczności wymaga zachowania niezbędnych warunków dotyczących jej formy, treści oraz czasu w którym powinna zostać dokonana. Naruszenie któregokolwiek z podanych warunków powoduje jej bezskuteczność sprowadzającą się do tego, że nie może ona wywrzeć pożądanego wpływu na bieg postępowania sądowego. Przedmiotem rozpoznawanej sprawy była ocena przywrócenia przez sąd I instancji terminu do wniesienia skargi, na skutek wniosku skarżącego złożonego w trakcie biegu terminu do jej złożenia. Naczelny Sąd Administracyjny, w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, podziela wyrażony w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia pogląd zgodnie z którym, dniem kiedy ustaje przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi jest dzień, w którym pełnomocnik ustanowiony z urzędu miał rzeczywistą możliwość wniesienia skargi po zapoznaniu się z aktami sprawy, jednak nie później aniżeli dzień upływu trzydziestu dni od dnia zawiadomienia go o wyznaczeniu do występowania w sprawie. W niniejszej sprawie powyżej wskazane ramy czasowe zostały zachowane, ponieważ pełnomocnik z urzędu został zawiadomiony o wyznaczeniu w niniejszej sprawie [...] czerwca 2018 r., następnie uzyskał on możliwość zapoznania się z materiałem dowodowym sprawy [...] czerwca 2018 r., a wniosek o przywrócenie terminu nadany został w urzędzie pocztowym [...] lipca 2018 r. Twierdzenia uczestnika postępowania nie zasługują na uwzględnienie. Skarżący nie zna zasad funkcjonowania prawa procesowego w praktyce, swoim działaniem nie przyczynił się do opóźnienia biegu postępowania poza zaistniałe okoliczności, łączące się ze złożeniem wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, o których mowa była powyżej. Należy podkreślić, że wniosek o przyznanie prawa pomocy został złożony, a następnie rozpoznany przed zainicjowaniem postępowania sądowoadministracyjnego. Dlatego pierwszą czynnością, którą obowiązany był podjąć ustanowiony pełnomocnik z urzędu, było nawiązanie kontaktu ze skarżącym celem zapoznania się z materiałem dowodowym sprawy. Pełnomocnik podjął to działanie niezwłocznie, kiedy tylko dowiedział się o jego ustanowieniu w sprawie, a skarżący kontaktu tego nie utrudniał. Dlatego sąd I instancji mając na uwadze dążenie do zapewnienia skarżącemu w jak najpełniejszym zakresie konstytucyjnego prawa do sądu, działając zgodnie z prawem przywrócił termin do wniesienia skargi. W związku z powyższym, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 w zw. z art. 198 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.