II OSK 3414/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Roman Ciąglewicz Sędzia del. WSA Piotr Broda po rozpoznaniu w dniu 18 listopada 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. K. i E. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 21 sierpnia 2018 r. sygn. akt II SA/Ol 388/18 w sprawie ze skargi J. K. i E. K. na postanowienie W. Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w O. z dnia 21 marca 2018 r. nr ... w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie zakazu eksploatacji obiektów oddala skargę kasacyjną. Wyrokiem z dnia 21 sierpnia 2018 r. sygn. akt II SA/Ol 388/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w O., na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej p.p.s.a.), oddalił skargę J. K. i E. K. na postanowienie W. Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w O. z dnia 21 marca 2018 r., nr ... w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie zakazu eksploatacji obiektów. W skardze kasacyjnej J. K. i E. K. zaskarżyli powyższy wyrok w całości, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz zasądzenie kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), tj.: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a. przez niezasadne oddalenie skargi, w sytuacji gdy postanowienie W. Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia 21 marca 2018 r. zostało wydane z naruszeniem art. 112 k.p.a. i art. 134 k.p.a. w związku z art. 8 k.p.a. i art 9 k.p.a. przez błędne uznanie, iż skarżący zostali prawidłowo pouczeni o terminie do wniesienia odwołania od decyzji Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w O. z dnia 2 lutego 2018 r., a w konsekwencji błędne stwierdzenie, iż złożenie przez skarżących odwołania w dniu 23 lutego 2018 r. nastąpiło z uchybieniem terminu wskazanego w pouczeniu decyzji doręczonej w dniu 12 lutego 2018 r., które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ zamknęło skarżącym drogę do rozpoznania ich odwołania na decyzję organu I instancji. Zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału z 28 września 2021 r., na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych sprawę skierowano do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, że postępowanie sądowoadministracyjne w przedmiotowej sprawie zostało wszczęte po dniu 15 sierpnia 2015 r., a zatem do uzasadnienia wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego znajduje zastosowanie art. 193 zd. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej: p.p.s.a.). Zgodnie z nim uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny nie przedstawia więc w uzasadnieniu wyroku oddalającego skargę kasacyjną opisu ustaleń faktycznych i argumentacji prawnej podawanej przez organy administracji oraz Sąd pierwszej instancji. Stan faktyczny i prawny sprawy rozstrzygniętej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny przedstawiony został w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę wyłącznie nieważność postępowania, której przesłanki określone zostały w § 2 wymienionego przepisu. Wobec niestwierdzenia przyczyn nieważności, skargę kasacyjną należało rozpoznać w granicach przytoczonej w niej podstawy. Wbrew zarzutom kasacyjnym, Sąd Wojewódzki rozstrzygając niniejszą sprawę nie naruszył przepisów art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 8, art. 9, art. 112 i art. 134 k.p.a. Jak zasadnie wskazał Sąd Wojewódzki w uzasadnieniu wyroku, skuteczne doręczenie skarżącym decyzji Komendanta Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej z 2 lutego 2018 r. nastąpiło w tym samym dniu, przy czym wobec odmowy potwierdzenia doręczenia decyzji zastosowanie znalazł przepis art. 46 § 2 k.p.a. stanowiący, że jeżeli odbierający pismo uchyla się od potwierdzenia doręczenia, doręczający sam stwierdza datę doręczenia oraz wskazuje osobę, która odebrała pismo. Zaznaczyć należy, że organ pierwszej instancji uprawniony był na podstawie art. 39 k.p.a. do doręczenia wydanej decyzji przez swoich pracowników, którzy stosownie do art. 46 § 2 k.p.a. potwierdzili datę doręczenia decyzji skarżącym. W konsekwencji organ drugiej instancji zgodnie z art. 134 k.p.a. miał obowiązek stwierdzić w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia odwołania, skoro nie zostało ono złożone w terminie 14 dni liczonym od daty doręczenia decyzji, konkretnie od 2 lutego 2018 r. Zauważyć również trzeba, że skarżący odbierając decyzje doręczone przez funkcjonariuszy straży pożarnej w dniu 2 lutego 2018 r. mieli możliwość zapoznania się z ich treścią oraz pouczeniami co do terminu i trybu złożenia odwołania. Prawidłowo zatem przyjął Sąd Wojewódzki, że czternastodniowy termin do wniesienia odwołania upłynął bezskutecznie z dniem 16 lutego 2018 r., natomiast ponowienie czynności doręczenia decyzji za pośrednictwem operatora pocztowego nie mogło niweczyć skutków pierwszego doręczenia. Zgodzić się należało z organem odwoławczym oraz Sądem Wojewódzkim, że w sytuacji, gdy nastąpił prawny skutek procesowy doręczenia, późniejsze ponowne doręczenie stronie decyzji organu pierwszej instancji nie powodowało otwarcia na nowo terminu do wniesienia odwołania. Dlatego w okolicznościach niniejszej sprawy ponowne doręczenie stronom decyzji 12 lutego 2018 r. nie wywołało skutków procesowych, o których mowa w art. 129 § 2 k.p.a., a tym samym złożenie odwołania 23 lutego 2018 r. było spóźnione. Wskazać należy, że w orzecznictwie utrwalone jest stanowisko, zgodnie z którym w sytuacji, kiedy nastąpił prawny skutek procesowy doręczenia, późniejsze ponowne doręczenie stronie decyzji organu pierwszej instancji nie powoduje ponownego otwarcia terminu do wniesienia odwołania. Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie przewidują możliwości przyjęcia dwóch różnych dat doręczenia decyzji (por. wyrok WSA z 19 września 2013 r. II SA/Sz 237/13, wyrok NSA z 8 września 2020 r. II OSK 3072/19, wyrok WSA z 17 sierpnia 2017 r. II SA/Po 283/17). Odnosząc się do zarzutu skarżących, iż ponowne doręczenie im decyzji przez operatora pocztowego wprowadziło ich w błąd co do terminu wniesienia odwołania – stwierdzić należy, że nie jest to przypadek, o którym mowa w art. 112 k.p.a. Mianowicie doręczone skarżącym skutecznie decyzje w dniu 2 lutego 2018 r. zawierały prawidłowe pouczenie. Natomiast sytuacja związana z późniejszym doręczeniem decyzji może być ewentualnie rozpatrywana w postępowaniu zainicjowanym wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Wielokrotnie w orzecznictwie zwracano uwagę, że okoliczność błędnego poinformowania strony o rozpoczęciu biegu terminu do wniesienia odwołania od daty odebrania decyzji ponownie wysłanej mogłaby być badana z punktu widzenia wprowadzenia strony w błąd i braku jej zawinienia w postępowaniu dotyczącym wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Natomiast w przypadku ustalenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania, organ odwoławczy ma obowiązek wydania postanowienia na podstawie art. 134 k.p.a., a kwestia, czy to uchybienie było zawinione czy niezawinione może podlegać ocenie w odrębnym postępowaniu, o ile strona wystąpi z wnioskiem w trybie art. 58 k.p.a. (por. wyrok NSA z 14 lutego 2008 r. II OSK 10/17, wyrok WSA z 16 marca 2021 r. II SA/Bk 30/21). Z tych względów argumentacja skarżących, nawiązująca do zasad wynikających z art. 8 k.p.a. i art. 9 k.p.a., nie mogła podważyć oceny Sądu Wojewódzkiego co do legalności zaskarżonego postanowienia. W konsekwencji skarga kasacyjna, jako pozbawiona usprawiedliwionych podstaw, podlegała oddaleniu na podstawie art. 184 p.p.s.a. ----------------------- 4