I SA/Bd 397/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Urszula Wiśniewska Sędziowie: sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz sędzia WSA Ewa Kruppik- Świetlicka (spr.) Protokolant: starszy sekretarz sądowy Anna Krenz-Winiecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 sierpnia 2018r. sprawy ze skargi A. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2018 r. oddala skargę I SA/Bd 397/18 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] stycznia 2018 r. organ pierwszej instancji ustalił A. N. wysokość podatku pobieranego w formie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2018 r. w kwocie [...]zł należności głównej. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, że wysokość zobowiązania ustalona została na podstawie danych z ewidencji gruntów i budynków. Jednocześnie organ wskazał na brak podstaw do przeprowadzenia postępowania podatkowego z uwagi na to, że podatnik nie złożył nowej informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych, co oznacza, że nie nastąpiły żadne zmiany w stanie faktycznym, które mogłyby rzutować na zmianę wysokości podatku. Po rozpatrzeniu odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] marca 2018 r. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ stwierdził, że ewidencja gruntów i budynków ma decydujące znaczenie dla przyjęcia, z jakim charakterem gruntów mamy do czynienia w postępowaniu podatkowym. Organy ustalające wysokość zobowiązań podatkowych nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku niż dane wskazane w ewidencji gruntów. Dopóki dane te nie zostaną zmienione, organy podatkowe mają obowiązek wyliczania podatku, jak i przyjmowania właściciela gruntu na ich podstawie i nie są władne do kwestionowania, czy korygowania zapisów ewidencji gruntów i budynków. Dane zawarte w ewidencji mają walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 ustawy Ordynacja podatkowa. Podważenie tych zapisów bądź też ich zmiana może nastąpić w postępowania prowadzonym przed właściwymi w tej sprawie organami administracji. Zgodnie z ewidencją gruntów i budynków (wg stanu na dzień 31 stycznia 2018 r.), do opodatkowania przyjęto grunty podlegające opodatkowaniu podatkiem rolnym o łącznej powierzchni 20,0942 ha, grunty podlegające opodatkowaniu podatkiem leśnym o łącznej powierzchni 0,3500 ha oraz grunty podlegające opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości o łącznej powierzchni 0,8930 ha. Powierzchnia budynków wyniosła 2.380 m2. Odnosząc się do zarzutów odwołania organ wskazał, że stosownie do brzmienia art. 6 ust. 6 u.p.o.l. osoby fizyczne, z zastrzeżeniem ust. 11, są obowiązane złożyć właściwemu organowi podatkowemu informację o nieruchomościach i obiektach budowlanych, sporządzoną na formularzu według ustalonego wzoru, w terminie 14 dni od dnia wystąpienia okoliczności uzasadniających powstanie albo wygaśnięcie obowiązku podatkowego w zakresie podatku od nieruchomości lub od dnia zaistnienia zdarzenia, o którym mowa w ust. 3. Do dnia wydania zaskarżonej decyzji skarżący nie złożył nowej informacji w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2018 r., tym samym organ podatkowy ustalił wysokość zobowiązania podatkowego pobieranego w formie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2018 r. na podstawie złożonych informacji oraz danych z ewidencji gruntów i budynków. Skarżący domaga się zmiany sposobu opodatkowania budynków niemieszkalnych posadowionych na działkach o nr ewid.[...], [...], które to budynki – wg niego – są wykorzystywane do prowadzenia działalności rolniczej. Organ wskazał, że z treści aktu notarialnego Repertorium A nr [...] r. z dnia [...] lutego 2013 r. wynika, że skarżący nabył własność zabudowanej nieruchomości, na której według oświadczenia stron znajdują się budynki gospodarcze powstałe w latach 70-tych XX w. Kolegium zauważyło jednak, że dla budynków tych zaprowadzona została ewidencja budynków. Wyjaśnić więc trzeba, że zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2017 r., poz. 2101 ze zm.) podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Organ dodał, że również na gruncie ustaw podatkowych ewidencja ta zyskała walor normatywny dla wyznaczania zakresu opodatkowania. Organ podatkowy nie może samodzielnie dokonywać klasyfikacji funkcji nieruchomości, lecz powinien odwołać się do odpowiednich zapisów ewidencji gruntów i budynków. Oznacza to, że co do zasady o sposobie kwalifikacji gruntu (budynku), dla celów podatkowych w podatku od nieruchomości decyduje nie tyle sposób rzeczywistego wykorzystania nieruchomości, ile jej funkcje (przeznaczenie) wskazane w ewidencji gruntów i budynków. Zatem dane z ewidencji w odniesieniu do budynków w zakresie ich położenia, przeznaczenia, funkcji użytkowych i powierzchni użytkowej są dla organu podatkowego bezwzględnie wiążące. Dopóki ewidencja nie zostanie zmieniona w przewidzianym prawem trybie administracyjnym, dane te nie mogą być przez organ w toku postępowania podatkowego samodzielnie korygowane. Wobec powyższego organ podatkowy nie mógł przyjąć funkcji przedmiotowych budynków na podstawie zapisu aktu notarialnego z dnia [...] lutego 2013 r. z pominięciem danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków. Na marginesie zauważył, że w akcie notarialnym funkcje budynków notariusz określił wyłącznie na podstawie oświadczenia stron. Organ podkreślił, że budynki znajdujące się na działkach nr [...] i [...] w S. K. nie są budynkami gospodarczymi (są to budynki o funkcji "pozostałe budynki niemieszkalne"). Tym samym nie został spełniony pierwszy z warunków do skorzystania przez skarżącego ze zwolnienia na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. c u.p.o.l. Budynek niemieszkalny i budynek gospodarczy to dwie odrębne kategorie. W skardze do tut. Sądu skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Burmistrza S. K., zarzucając naruszenie: 1) art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. c ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 1785 ze zm., dalej: "ustawa o podatkach i opłatach lokalnych"), poprzez uznanie, iż podstawę opodatkowania stanowi powierzchnia wszystkich budynków, posadowionych na działkach o numerach ewidencyjnych [...], [...], podczas gdy faktycznie powierzchnia tychże budynków jest zajęta na prowadzenie działów specjalnych produkcji rolnej, to jest w przypadku skarżącego – hodowli dżdżownic, 2) art. 180 § 1, 187 § 1 i 188 ustawy z 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r., poz. 800 ze zm., dalej: "O.p."), poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z oględzin budynków, posadowionych na działkach o numerach ewidencyjnych [...], [...], 3) art. 187 § 3 O.p. poprzez nieuwzględnienie przez organy podatkowe faktów znanych im z urzędu, to jest wygaśnięcia umów na grunty gminne z [...] stycznia 2016 r., nr [...], i z [...] sierpnia 2014 r. nr [...] zawartych pomiędzy Gminą S. K. a skarżącym. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoją dotychczasową argumentację w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa w sposób powodujący konieczność jej wyeliminowania z porządku prawnego. Istota problemu prawnego, jaki zarysował się w sprawie, dotyczy kwestii opodatkowania podatkiem od nieruchomości należących do skarżącego budynków, które według niego są zajęte na prowadzenie działów specjalnych produkcji rolnej - hodowlę dżdżownic, a zatem wg strony powinny być zwolnione z podatku od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. c u.p.o.l. W tym miejscu należy przywołać treść ww. przepisu, w myśl którego: "Zwalnia się od podatku od nieruchomości budynki gospodarcze lub ich części zajęte na prowadzenie działów specjalnych produkcji rolnej." Należy zgodzić się ze skarżącym, że hodowla dżdżownic mieści się w pojęciu działów specjalnych produkcji rolnej – art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 851 z późn. zm.). Przepis ten stanowi, iż działami specjalnymi produkcji rolnej są: uprawy w szklarniach i ogrzewanych tunelach foliowych, uprawy grzybów i ich grzybni, uprawy roślin "in vitro", fermowa hodowla i chów drobiu rzeźnego i chów zwierząt futerkowych i laboratoryjnych, hodowla dżdżownic, hodowla entomofagów, hodowla jedwabników, prowadzenie pasiek oraz hodowla i chów innych zwierząt poza gospodarstwem rolnym, w rozmiarach przekraczających wielkości określone w załączniku do ustawy (w przypadku hodowli dżdżownic jest to 1 m2 powierzchni łoża hodowlanego i powyżej – poz. 13 załącznika nr 2 do ustawy). Dla zastosowania zwolnienia na podstawie przepisu art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. c u.p.o.l. wymagane jest spełnienie dwóch warunków: a. pierwszy dotyczy rodzaju budynku – musi to być budynek gospodarczy, b. drugi dotyczy sposobu jego wykorzystania – ma być zajęty na prowadzenie działów specjalnych produkcji rolnej. Ma racje strona twierdząc, że ustawa o podatkach i opłatach lokalnych nie zawiera definicji "budynku gospodarczego". Dokonując wykładni tego pojęcia (jak słusznie wskazano w skardze) należy mieć przed wszystkim na względzie, iż istniejące od stycznia 2003 r. w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych odwołanie do pojęcia budynku ustalonego na gruncie prawa budowlanego ma charakter pełny, co oznacza, że odnosi się do przepisów prawa budowlanego (a nie tylko przepisów ustawy prawo budowlane) i dotyczy zarówno ogólnej definicji budynku jak i poszczególnych kategorii budynków. W tej sytuacji zasadnym jest odwołanie się do treści § 3 pkt 8 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690 ze zm.). – wydanego na podstawie art. 7 ustawy Prawo budowlane – zgodnie z którym: "budynek gospodarczy to budynek przeznaczony do niezawodowego wykonywania prac warsztatowych oraz do przechowywania materiałów, narzędzi, sprzętu i płodów rolnych służących mieszkańcom budynku mieszkalnego, budynku zamieszkania zbiorowego, budynku rekreacji indywidualnej, a także ich otoczenia, a w zabudowie zagrodowej przeznaczony również do przechowywania środków produkcji rolnej i sprzętu oraz płodów rolnych". Odnosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że organ nie kwestionował faktu, iż podatnik prowadzi działalność rolniczą w zakresie hodowli dżdżownic kalifornijskich. Sporna miedzy stronami była i nadal jest kwestia charakteru budynków w których ta działalność jest prowadzona. Z treści aktu notarialnego Repertorium A nr [...] r. z dnia [...] lutego 2013 r. (w aktach sprawy) wynika, że skarżący nabył własność zabudowanej nieruchomości, na której według oświadczenia stron znajdują się budynki gospodarcze powstałe w latach 70-tych XX w. W ewidencji gruntów i budynków zapisano, że budynki posadowione na działkach nr [...] to "pozostałe budynki niemieszkalne". To oznacza, że rację należy przyznać organom, że budynki o funkcji "inne budynki niemieszkalne" nie są budynkami gospodarczymi, gdyż realizują odmienne funkcje. W obowiązującym nadal rozporządzeniu Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454) w § 63 wskazano, że dane ewidencyjne ujawnione w ewidencji budynków to m.in. (pkt 6) główna funkcja budynku oraz inne funkcje budynku. Obowiązujący wcześniej § 65 cyt. rozporządzenia dzielił budynki ze względu na ich podstawową funkcje użytkową i obok kategorii "inne budynki niemieszkalne" wskazywał odrębną kategorię "budynki produkcyjne, usługowe i gospodarcze dla rolnictwa". Z powyższego jasno wynika, że budynek niemieszkalny i budynek gospodarczy to dwie odrębne kategorie. Organ trafnie powołuje się na wyrok NSA z 28 maja 2009 r. w sprawie II FSK 160/08. Wbrew twierdzeniom strony, w sprawie ma zastosowanie art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2015 r. poz. 520 ze zm., dalej: p.g.k.) gdzie Ustawodawca wyraźnie wskazał, że podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Należy tu podkreślić, że i w orzecznictwie sądowym zauważa się, iż również na gruncie ustaw podatkowych ewidencja ta zyskała walor normatywny dla wyznaczania zakresu opodatkowania (por. uchwała NSA z dnia 18 listopada 2013 r. sygn. akt II FPS 2/13). W konsekwencji organ podatkowy nie może samodzielnie dokonywać klasyfikacji funkcji nieruchomości tak, jak żąda tego strona. W tym trybie nie jest to możliwe. Zatem obowiązkiem organu jest przy wymiarze podatków odwołanie się do odpowiednich zapisów ewidencji gruntów i budynków. A to oznacza, że co do zasady o sposobie kwalifikacji gruntu (budynku), dla celów podatkowych w podatku od nieruchomości decyduje nie tyle sposób rzeczywistego wykorzystania nieruchomości, ile jej funkcje (przeznaczenie) wskazane w ewidencji gruntów i budynków. W wyroku z dnia 8 marca 2018 r. o sygn. akt II FSK 2086/17 NSA sformułował następująca tezę: "Co do zasady o sposobie kwalifikacji gruntu i budynku, dla celów podatku od nieruchomości, nie tyle decyduje sposób rzeczywistego wykorzystania nieruchomości, ile jej funkcja wskazana w ewidencji gruntów i budynków. (...) Odstępstwa od bezwzględnego związania wpisami zawartymi w ewidencji gruntów i budynków mogą natomiast mieć miejsce w sytuacji, gdy: informacje zawarte w tej ewidencji pozostają w sprzeczności z danymi zamieszczonymi w innych rejestrach publicznych, których pierwszeństwo wynika z regulujących ich prowadzenie bezwzględnie obowiązujących przepisów, bądź też gdy posłużenie się wyłącznie danymi ewidencyjnymi musiałoby się wiązać z pominięciem przepisów zawartych w ustawie podatkowej, mających wpływ na wymiar podatku (stosowane symbole ewidencyjne nie przewidują oznaczenia dla pewnych przedmiotów opodatkowania, wymienionych wprost w ustawie podatkowej)." Taka sytuacja w niniejszej sprawie nie miała miejsca. Zatem dane z ewidencji w odniesieniu do budynków w zakresie ich położenia, przeznaczenia, funkcji użytkowych i powierzchni użytkowej są dla organu podatkowego bezwzględnie wiążące. Dopóki ewidencja nie zostanie zmieniona w przewidzianym prawem trybie administracyjnym, dane te nie mogą być przez organ w toku postępowania podatkowego samodzielnie korygowane. Wobec powyższego słusznie jest stanowisko organu, zgodnie którym nie mógł on przyjąć funkcji przedmiotowych budynków na podstawie zapisu aktu notarialnego z dnia [...] lutego 2013 r. z pominięciem danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków. Na marginesie należy wskazać, że o funkcji budynków jako gospodarczych notariusz wywiódł wyłącznie z oświadczenia stron. Reasumując, stwierdzić należy, że organy podatkowe prawidłowo wywiązały się z obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Zgromadzony materiał dowodowy został rozpatrzony z zachowaniem reguł określonych w art. 191 O.p. Organy podatkowe nie naruszyły przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz ustawy Ordynacja podatkowa i dokonały właściwej subsumcji normy prawa materialnego pod prawidłowo ustalony stan faktyczny. Nadto to strona powinna uruchomić odpowiedni tryb postępowania w celu zmiany zapisów w wiążącej organ ewidencji i po zmianie złożyć nową informację o nieruchomościach i obiektach budowlanych. Skoro takich zmian nie wprowadzono to organ zasadnie oparł się o obowiązująca ewidencję i na jej podstawie dokonał wymiaru podatku. Aktualne dane zawarte w ewidencji gruntów mają zatem przesądzające znaczenie przy ustalaniu podstawy opodatkowania, a wypis z ewidencji ma moc dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 O.p. Prawidłowo zatem organy podatkowe kwalifikując charakter spornych gruntów posłużyły się danymi z ewidencji, bowiem nie mogły samodzielnie dokonywać ustaleń co do klasyfikacji gruntów. Najpełniej kwestię tę wyłożył Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 18 listopada 2013 r., sygn. akt II FPS 2/13 oraz w wyroku dnia 5 czerwca 2014 r., sygn. akt II FSK 1647/12, Mając na uwadze wszystkie powyższe okoliczności Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi i na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji, o jej oddaleniu. U. Wiśniewska H. Adamczewska-Wasilewicz E. Kruppik-Świetlicka